ویکی حج - مشارکت‌های کاربر [fa]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T21:03:43Z

مقدم: /* متن زیارت اهل قبور */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = ثواب پنجاه سال عبادت دارد و گناه پنجاه ساله او را بخشیده می‌شود.
| زمان = همه ایام
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارتنامه قبر های بقیع،''' دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، که بر مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] سلام و دعا به اهل توحید است که در آن از خدا خواسته می‌شود گویندگان «لا اله الا الله» را بیامرزد و آنان را در زمره پیروان [[حضرت محمد (ص)|پیامبر]] و اولیای الهی محشور کند.

[[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در [[بقیع]] و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.
|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.
|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».
|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.
}}

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T21:03:12Z

مقدم: /* متن زیارت اهل قبور */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = ثواب پنجاه سال عبادت دارد و گناه پنجاه ساله او را بخشیده می‌شود.
| زمان = همه ایام
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارتنامه قبر های بقیع،''' دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، که بر مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] سلام و دعا به اهل توحید است که در آن از خدا خواسته می‌شود گویندگان «لا اله الا الله» را بیامرزد و آنان را در زمره پیروان [[حضرت محمد (ص)|پیامبر]] و اولیای الهی محشور کند.

[[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در بقیع و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.
|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.
|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».
|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.
}}

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T20:54:24Z

مقدم: /* متن زیارت اهل قبور */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = ثواب پنجاه سال عبادت دارد و گناه پنجاه ساله او را بخشیده می‌شود.
| زمان = همه ایام
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارت نامه قبر های بقیع،''' دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]] که در مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از پیامبر(ص) گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
دعای زیارت اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در بقیع و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.
|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.
|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».
|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.
}}

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T20:53:33Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = ثواب پنجاه سال عبادت دارد و گناه پنجاه ساله او را بخشیده می‌شود.
| زمان = همه ایام
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارت نامه قبر های بقیع،''' دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]] که در مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از پیامبر(ص) گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
دعای زیارت اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در بقیع و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.

|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.

|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».

|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.

}}
==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T20:52:00Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارت نامه قبر های بقیع،''' دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]] که در مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از پیامبر(ص) گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
دعای زیارت اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در بقیع و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.

|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.

|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».

|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.

}}
==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارتنامه قبرهای بقیع

2026-06-13T20:49:03Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت اهل قبور بقیع
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت اهل قبور بقیع
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
زیارت اهل قبور، دعایی است از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]] که در مزار [[مدفونان در بقیع|افراد مدفون در بقیع]] و سایر قبرستان‌ها خوانده می‌شود و خواندن آن موجب آمرزش، پاداش بسیار و آرامش برای زائر و درگذشتگان است. همچنین خواندن سوره قدر بر مزار مؤمنان، سبب رفع هول‌های قیامت از آنان و ورودشان به بهشت می‌گردد.

== فضیلت زیارت اهل قبور ==
در روایات از [[امام علی(ع)]] به نقل از پیامبر(ص) گفته شده است که هرکس به قبرستان برای زیارت اهل قبور برود و این دعا را بخواند، خداوند متعال ثواب پنجاه سال عبادت به او عطا فرماید و گناه پنجاه ساله او را ببخشد و برای والدین او نیز همین ثواب خواهد بود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص301.</ref>

همچنین بنابر روایتی از [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، هرکس هفت مرتبه سوره قدر را نزد قبر مؤمنی بخواند، خداوند فرشته‌ای را نزد قبر او می‌فرستد که عبادت کند و ثواب آن عبادت را به نام آن میت بنویسد. پس چون روز قیامت شود، هر هولی از هول‌های قیامت به او برسد، خداوند آن هول را از او برطرف کند تا اینکه داخل بهشت شود.<ref>بحار الانوار، ج99، ص298.</ref>

== متن زیارت اهل قبور ==
دعای زیارت اهل قبور برای دیگر مؤمنان مدفون در بقیع و در دیگر قبرستان‌ها نیز خوانده می‌شود:<ref>بحر الانوار ، ج99، ص301.</ref>{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اهل قبور

|السَّلامُ عَلى أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ أَهْلِ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يا أَهْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، كَيْفَ وَجَدْتُمْ قَوْلَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
سلام بر معتقدان به «لا اله الا الله»، از سوی معتقدان به «لا اله الا الله»، ای معتقدان به «لا اله الا الله» شما را به حق «لا اله الا الله» چگونه یافتید.

|قَولَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مِنْ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، يَا لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
پاداش ذکر «لا اله الا الله» را از سوی معبودی که نیست جز الله ای معبود یکتا.

|بِحَقِّ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، اغْفِرْ لِمَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ.
به حق «لا اله الا الله»، بیامرز کسی را که گفت «لا اله الا الله».

|وَاحْشُرْنَا فِي زُمْرَةِ مَنْ قَالَ لا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، مُحَمَّدٌ رَسُولُ اللَّهِ عَلِيٌّ وَلِيُّ اللَّهِ.
و ما را در گروه گویندگان «لا اله الا الله، محمد رسول الله، علی ولیّ الله» محشور فرما.

}}
==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-06-13T20:44:55Z

مقدم: /* متن زیارت شهدای احد */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر = مقبره شهدای غزوه احد.jpg
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت حضرت حمزه]]؛ [[مقبره شهدای احد|قبر شهدای احد]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، به معنای حضور نزد قبر شهدای [[غزوه احد|جنگ احد]] و خواندن [[زیارت‌نامه]] است. [[شهدای احد]]، در جنگ احد در سال سوم هجرت به شهادت رسیدند و در جوار میدان جنگ دفن شدند. مشهور‌ترین شهید احد، [[حضرت حمزه]]، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]] است. [[زیارت حضرت حمزه|زیارت قبر حمزه]] و سایر شهدای احد از سوی پیامبر(ص) سفارش شده و مورد توجه مسلمانان بوده است.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد<ref>تاریخ طبری، ج2، ص59.</ref>، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.<ref>البداء و التاریخ، ج4، ص201.</ref>

== مزار شهدای احد ==
{{اصلی|مقبره شهدای احد}}
مقبره شهدای احد در غرب [[مسجد حمزه]] کنونی در شمال [[مدینه]]<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص377.</ref> و جنوب [[کوه احد]] قرار دارد.<ref name=":023">رحلة ابن جبير، ص154.</ref>در قبرستان شهدای احد، افزون بر حمزه، [[عبدالله بن عمرو بن حزام]]، [[عمرو بن جموح]]، و [[سهل بن قیس]] در نزدیکی حمزه مدفون هستند.<ref>تاریخ معالم المدینه، ص۱۳۰؛ وفاء الوفاء، ج۳، ص۱۱۶-۱۱۷.</ref><ref>المغازی، ج۱، ص۳۱۲-۳۱۳؛ تاریخ المدینه، ج۱، ص۱۳۰.</ref>دست‌کم از سده ششم بنایی با گنبدی بلند روی این مقبره وجود داشت<ref name=":022">رحلة ابن جبير، ص154.</ref> اما این گنبد و بارگاه در حدود 1344 قمری ویران شد و امروزه محوطه‌ای دیوار کشی شده است.<ref>كشف الارتياب في أتباع محمد بن عبد الوهاب، ص55.</ref>

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
[[زیارت‌نامه|زیارت‌نامه‌ای]] برای خواندن در کنار قبر [[شهدای احد]] در منابع شیعی آمده است که در آن سلام و درود و گواهی بر ایمان، جهاد و مقام والای شهیدان و یاران [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام]] است و طلب رحمت برای آنان و لعن بر قاتلانشان را بیان می‌کند. همچنین توصیه شده پس از خواندن این زیارت‌نامه، زائر هر قدر می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به شهدای احد هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
==جستار وابسته==
* [[زیارت حضرت حمزه|زیارت حمزه]]
* [[مقبره شهدای احد]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''جواهر الثمینه فی محاسن المدینه '''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق: اسماعیل شافعی، محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''تاریخ الطبری '''، طبری، محمد بن جریر، تحقیق: محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت، دار التراث احیاءالعربی، 1387ق.
* '''البدء و التاریخ '''، مقدسی، مطهر بن طاهر، تحقیق: سمیر شمس، بیروت، دار الصادر، 1903م.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت عمه‌های پیامبر(ص)

2026-06-12T20:24:33Z

مقدم: /* متن زیارت‌نامه عمه‌های پیامبر */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عمه های پیامبر(ص)
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = قبر عمه های پیامبر(صفیه و عاتکه) در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت صفیه و عاتکه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = در همه ایام
| مکان = [[بقیع]]
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}'''زیارت‌عمه‌های [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]''' حضور زائر بر مزار عمه‌های پیامبر (بقیع العمات) در بقیع و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده است. گفته شده در این مکان صفیه و عاتکه دختران عبدالمطلب در جوار هم مدفون شده‌اند.

== عمه‌های پیامبر ==
{{اصلی|مزار عمه‌های رسول الله(ص)}}صفیه زنی شجاع، با کمال ادیب و شاعر بود<ref>السیره النبویه، ج2، ص167.

السیره النبویه، ج1، ص169.</ref> و در آغاز ظهور [[اسلام]] مسلمان شد<ref>البدایه و النهایه، ج7، ص105.

انساب الاشرف، ج4، ص284.</ref> و به [[مدینه]] هجرت نمود.<ref>انساب الاشراف، ج1، ص202.

سبل الهدی . الرشاد، ج11، ص312.</ref>عاتکه نیز زنی با ایمان بود و در ردیف [[صحابه پیامبر]] قرار داشت و همراه مسلمانان مهاجر به [[مدینه]] هجرت کرد.<ref>الطبقات، ج8، ص36.</ref>

=== مزار عمه های پیامبر ===
مزار دو عمه رسول الله(ص) در [[بقیع]] که به بقیع العمات نیز مشهور است، محل دفن صفیه دختر عبدالمطلب، عمه پیامبر اسلام، است. گفته شده که عاتکه، دیگر عمه پیامبر، نیز در جوار صفیه دفن شده است<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع، ص394.

الطبقات، ج8، ص36.</ref> اما برخی از پژوهشگران این قول را معتبر نمی‌دانند.

== متن زیارت‌نامه عمه‌های پیامبر ==
این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] سلام‌ و احترام به دو عمّه [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام]] است که در آن برای آنان رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی طلب می‌شود. برای زیارت [[مزار عمه‌های رسول الله(ص)|قبر عمه‌های پیامبر]] (صفیّه و عاتکه)، که کنار [[قبر ام‌البنین]] قرار دارد رسید، متن زیر نقل شده است.<ref>ادعیع و آداب حرمین شریفین، ص283.</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت عمه‌های پیامبر
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ رَسُولِ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه رسول خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ نَبِیِّ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه پیامبر خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ حَبِیبِ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه حبیب خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیِ الْمُصْطَفی،
|سلام بر شما دو عمّه حضرت مصطفی،
|رَضِیَ اللهُ تَعالی عَنْکُما وَجَعَلَ الجَنَّةَ مَنْزِلَکُما وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
|خداوند از شما خشنود باد و بهشت را جایگاهتان قرار دهد و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
| ارتفاع = 20em
}}

== جستارهای وابسته ==
* [[زیارت‌نامه‌های پیامبر(ص)]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

* [[مزار عمه‌های رسول الله(ص)]]

==پانویس==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
*''' تاریخ حرم ائمه بقیع'''، نجمی،محمد صادق، تهران، مشعر، 1386ش.
*'''البدایه و النهایه'''، ابن کثیر الدمشقی، بیروت، دار الفکر، 1986م.
*'''الهدی و الرشاد فی سیره خیر العباد'''، عادل احمد عبد الموجود و علی محمد معوض، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1993م.
*'''جمل من انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق سهیل زکار و ریاض زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1996م.
*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد، محمد هاشمی بصری، تحقیق محمد عبد القادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1990.
*'''السیره النبویه'''، ابن هشام، عبد الملک الحمیری المعافری، تحقیق مصطفی السقا و ابراهیم الابیاری و عبد الحفیظ شلبی، بیروت، دار المعرفه، بی تا.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت عمه‌های پیامبر(ص)

2026-06-12T20:17:32Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عمه های پیامبر(ص)
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = قبر عمه های پیامبر(صفیه و عاتکه) در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت صفیه و عاتکه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = در همه ایام
| مکان = [[بقیع]]
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}'''زیارت‌عمه‌های [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]''' حضور زائر بر مزار عمه‌های پیامبر (بقیع العمات) در بقیع و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده است. گفته شده در این مکان صفیه و عاتکه دختران عبدالمطلب در جوار هم مدفون شده‌اند.

== عمه‌های پیامبر ==
{{اصلی|مزار عمه‌های رسول الله(ص)}}صفیه زنی شجاع، با کمال ادیب و شاعر بود<ref>السیره النبویه، ج2، ص167.

السیره النبویه، ج1، ص169.</ref> و در آغاز ظهور [[اسلام]] مسلمان شد<ref>البدایه و النهایه، ج7، ص105.

انساب الاشرف، ج4، ص284.</ref> و به [[مدینه]] هجرت نمود.<ref>انساب الاشراف، ج1، ص202.

سبل الهدی . الرشاد، ج11، ص312.</ref>عاتکه نیز زنی با ایمان بود و در ردیف [[صحابه پیامبر]] قرار داشت و همراه مسلمانان مهاجر به [[مدینه]] هجرت کرد.<ref>الطبقات، ج8، ص36.</ref>

=== مزار عمه های پیامبر ===
مزار دو عمه رسول الله(ص) در [[بقیع]] که به بقیع العمات نیز مشهور است، محل دفن صفیه دختر عبدالمطلب، عمه پیامبر اسلام، است. گفته شده که عاتکه، دیگر عمه پیامبر، نیز در جوار صفیه دفن شده است<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع، ص394.

الطبقات، ج8، ص36.</ref> اما برخی از پژوهشگران این قول را معتبر نمی‌دانند.

== متن زیارت‌نامه عمه‌های پیامبر ==
برای زیارت [[مزار عمه‌های رسول الله(ص)|قبر عمه‌های پیامبر]] (صفیّه و عاتکه)، که کنار [[قبر ام‌البنین]] قرار دارد رسید، متن زیر نقل شده است.<ref>ادعیع و آداب حرمین شریفین، ص283.</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت عمه‌های پیامبر
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ رَسُولِ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه رسول خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ نَبِیِّ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه پیامبر خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیْ حَبِیبِ اللهِ،
| سلام بر شما دو عمّه حبیب خدا،
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُما یا عَمَّتَیِ الْمُصْطَفی،
|سلام بر شما دو عمّه حضرت مصطفی،
|رَضِیَ اللهُ تَعالی عَنْکُما وَجَعَلَ الجَنَّةَ مَنْزِلَکُما وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
|خداوند از شما خشنود باد و بهشت را جایگاهتان قرار دهد و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
| ارتفاع = 20em
}}

== جستارهای وابسته ==
* [[زیارت‌نامه‌های پیامبر(ص)]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

* [[مزار عمه‌های رسول الله(ص)]]

==پانویس==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
*''' تاریخ حرم ائمه بقیع'''، نجمی،محمد صادق، تهران، مشعر، 1386ش.
*'''البدایه و النهایه'''، ابن کثیر الدمشقی، بیروت، دار الفکر، 1986م.
*'''الهدی و الرشاد فی سیره خیر العباد'''، عادل احمد عبد الموجود و علی محمد معوض، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1993م.
*'''جمل من انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق سهیل زکار و ریاض زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1996م.
*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد، محمد هاشمی بصری، تحقیق محمد عبد القادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1990.
*'''السیره النبویه'''، ابن هشام، عبد الملک الحمیری المعافری، تحقیق مصطفی السقا و ابراهیم الابیاری و عبد الحفیظ شلبی، بیروت، دار المعرفه، بی تا.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:11:07Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
{{اصلی|حلیمه سعدیه}}[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است<ref>موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.</ref> و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره‏، ص۲۷۷.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.
*'''موسوعة العتبات المقدّسة'''، الخلیلی، جعفر، بیروت، مؤسسة الأعلمی، بی‌تا.
*'''تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره'''، نجمی، محمدصادق، تهران، مشعر، ۱۳۸۶ش.

زیارت ام البنین

2026-06-12T20:09:31Z

مقدم: /* زیارت امّ البنین */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت ام البنین
| تصویر = مزار حضرت ام البنین(س).jpg
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = مرقد حضرت ام البنین در قبرستان بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت ام بنین
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = در همه ایام
| مکان =[[بقیع]]
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}'''زیارت اُمّ‌البنین''' به معنای حضور زائر بر مزار ام‌البنین در [[بقیع|قبرستان بقیع]] و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده است. ام‌البنین یکی از همسران [[امام علی(ع)]] و مادر چهار پسر از آن حضرت بود که همگی در [[واقعه کربلا]] در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] به شهادت رسیدند. به دلیل احترامی که شیعیان برای او قائل‌اند، مزار او در بقیع را زیارت می‌کنند.

== زیارت امّ البنین ==
{{اصلی|ام‌البنین}}
'''اُمّ‌البنین'''، نامش فاطمه است<ref>مروج الذهب، ج3، ص63؛ العقد الفرید، ج5، ص134.</ref>؛ او پس از شهادت حضرت [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|فاطمه]] زهرا(س)، به همسری [[امام علی(ع)|امام علی]](ع) درآمد.<ref>تنقیح المقال، ج2، ص128.</ref>
ثمره این ازدواج چهار پسر به نام های عبّاس، عبدالله، جعفر و عثمان بود<ref>الطبقات، ج3، ص14؛ انساب الاشراف، ج3، ص390؛ المنتظم، ج5، ص69.</ref> که این چهار فرزند، در واقعهٔ [[کربلا]]، در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] جنگیدند و به شهادت رسیدند.<ref>انساب الاشراف، ج2، ص413؛ مقاتل الطالبیین، ص89؛ المجدی، ص15.</ref>
ام‌البنین در سیزدهم جمادی‌الثانی سال ۶۴ یا ۷۰ هجری قمری در [[مدینه]] درگذشت <ref>ام البنین، ص41.</ref>و در [[قبرستان بقیع]] به خاک سپرده شد.<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref>

=== مزار امّ البنین ===
مکان دقیق قبر او در بقیع دانسته نیست. برخی گزارش‌ها مکان دفنش را جوار عمه‌های پیامبر(ص) دانسته‌اند<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref> و برخی این گزارش‌ها را معتبر نمی‌دانند.<ref>تاریخ حرم، ص275.</ref>

== متن زیارت ام البنین ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، سلام و درود بر [[ام البنین|امّ‌البنین]]، همسر [[امام علی(ع)|امیرالمؤمنین(ع)]] و مادر [[حضرت عباس (ع)|حضرت عباس(ع)]]، همراه با طلب رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

برای زائران قبر مطهر [[ام البنین|امّ‌البنین]]، زیارت زیر ذکر شده است:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص284.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت ام البنین
| اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ وَلِیِّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْبَنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْعَبّاسِ بْنِ أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ عَلِیِّ بْنِ أَبِی طالِب، رَضِیَ اللهُ تَعالی عَنْکِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مَنْزِلَکِ وَمَأْویکِ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای همسر ولیّ خدا، سلام بر تو ای همسر امیر مؤمنان، سلام بر تو ای امّ البنین، سلام بر تو ای مادر عبّاس پسر امیر مؤمنان علی بن ابی طالب، خدای تعالی از تو راضی باد و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و برکات خدا بر شما.
}}

== جستار وابسته ==

* [[ام البنین]]

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
*'''آثار اسلامی مکه و مدینه''': رسول جعفریان، قم، مشعر، 1386ش

*'''ام البنین3''': ام زینب الکتبی، المکتبة الحیدریه

*'''انساب الاشراف''': البلاذری (م. 279ق.)، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق
*'''تاریخ حرم ائمه بقیع''': محمد صادق نجمی، قم، مشعر، 1380ش

*'''تاریخ طبری (تاریخ الامم و الملوک)''': الطبری (م. 310ق.)، به کوشش محمد ابوالفضل، بیروت، دار احیاء التراث العربی
*'''تنقیح المقال فی علم الرجال''': المامقانی (م. 1351ق.)، نجف، المرتضویه، 1352ق

*'''الشجرة المبارکة فی انساب الطالبیه''': الفخر الرازی (م. 606ق.)، به کوشش الرجائی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''شرح الاخبار فی فضائل الائمة الاطهار''': النعمان المغربی (م. 363ق.)، به کوشش جلالی، قم، نشر اسلامی، 1414ق

*'''الطبقات الکبری''': ابن سعد (م. 230ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق

*'''العقد الفرید''': احمد بن عبد ربه (م. 328ق.)، به کوشش مفید قمیحه، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1404ق

*'''المجدی فی انساب الطالبیین''': علی بن محمد العلوی (م. 709ق.)، به کوشش المهدوی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''مروج الذهب''': المسعودی (م. 346ق.)، به کوشش اسعد داغر، قم، دار الهجره، 1409ق

*'''مقاتل الطالبیین''': ابوالفرج الاصفهانی (م. 356ق.)، به کوشش سید احمد صقر، بیروت، دار المعرفه

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

*'''المنتظم''': ابن الجوزی (م. 597ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر و دیگران، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1412ق

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:07:04Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است<ref>موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.</ref> و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره‏، ص۲۷۷.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.
*'''موسوعة العتبات المقدّسة'''، الخلیلی، جعفر، بیروت، مؤسسة الأعلمی، بی‌تا.
*'''تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره'''، نجمی، محمدصادق، تهران، مشعر، ۱۳۸۶ش.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:05:42Z

مقدم: /* پانویس */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است<ref>موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.</ref> و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره‏، ص۲۷۷.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.
*'''موسوعة العتبات المقدّسة'''، الخلیلی، جعفر، بیروت، مؤسسة الأعلمی، بی‌تا.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:04:55Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است<ref>سفرنامه میرزا محمدحسین فراهانی، ص232؛ سفرنامه نایب الصدر شیرازی، ص۲۳۰؛ موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.</ref> و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره‏، ص۲۷۷.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.
*'''موسوعة العتبات المقدّسة'''، الخلیلی، جعفر، بیروت، مؤسسة الأعلمی، بی‌تا.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:03:09Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است<ref>سفرنامه میرزا محمدحسین فراهانی، ص232؛ سفرنامه نایب الصدر شیرازی، ص۲۳۰؛ موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.</ref> و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.<ref>تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره‏، ص۲۷۷.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T20:01:24Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

=== وفات و مزار حلیمه سعدیه ===
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

قبر حلیمه در شمال شرق [[بقیع]] واقع شده است و تا پیش از [[تخریب قبور|تخریب بقیع]] دارای گنبد و بارگاه بوده است.

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت شهدای واقعه حرّه

2026-06-12T17:19:20Z

مقدم: /* متن زیارت شهدای واقعه حره */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای واقعه حره
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای واقعه حره
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارت شهدای واقعهٔ حَرّه''' به معنای حضور زائر بر مزار آن شهیدان و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده می‌‌باشد؛ شهیدانی که در قیام مردم مدینه علیه یزید، در سال ۶۳ هجری قمری، شهید شدند و در بقیع آرام گرفته اند.

== شهدای واقعه حرّه ==
واقعهٔ [[حرّه]] یکی از قیام های مردم [[مدینه]] علیه حکومت [[امویان]] و یزید بن معاویه بود که در سال ۶۳ قمری روی داد؛ مورخان گزارش کرده‌اند که در این واقعه هزاران نفر از مردم کشته شدند<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۴ـ۱۸۵. التنبيه والاشراف، ص۳۰۵. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶. انساب الأشراف، ج ۴، ص۴۲.</ref> که در میان آنان حدود هشتاد تن از [[صحابه]]<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۵.</ref> و بیش از هفتصد نفر از فرزندان [[مهاجرین]] و [[انصار]] حضور داشتند؛<ref>تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، ص۳۰. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶.</ref>

=== مزار شهدای واقعه حره ===
بسیاری از قربانیان در قبرستان [[بقیع]] ، در کنار شهدای جنگ [[اُحد]]، به خاک سپرده شدند.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص285.</ref>

== متن زیارت شهدای واقعه حره ==
این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] سلام‌ و درود به شهیدان است، که در آن از ایمان، جهاد، صبر و جایگاه والای آنان یاد شده و برایشان رحمت و برکات الهی طلب می‌شود.

زائر هنگام زیارت شهیدان واقعه [[حرّه]] و مجروحان جنگ [[احد]] که پس از بازگشت به [[مدینه]] شهید شدند و در [[بقیع]] دفن شدند، بگوید:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص286.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت شهدای واقعه حره
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهداءُ یا سُعَداءُ یا نُجَباءُ یا نُقَباءُ یا أَهْلَ الصِّدْقِ وَالْوَفاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا مُجاهِدُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ حَقَّ جِهادِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهَداءُ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرکاتُهُ.
| سلام برشما ای شهیدان، ای نیکانوسعادتمندان، ای جوان مردان و گرامیان، ای مهتران و بزرگتران، ای اهل صدق و وفا، سلام بر شما ای جهادکنندگان در راه خدا آن گونه که حق و سزاوار بود، سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه نیکوست سرانجام آن سرای جاویدان، سلام بر شما ای شهیدان، رحمت و برکات خداوند بر شما باد.
}}
== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم'''، الامامة و السیاسة المعروف بتاریخ‌الخلفاء، چاپ طه محمد زینی، [قاهره ۱۳۸۷/ ۱۹۶۷]، چاپ افست بیروت،بی‌تا.

* '''علی‌بن عبدالله سمهودی'''، وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، چاپ محمد محیی‌الدین عبدالحمید، بیروت، ۱۹۸۴م.

* '''على‌بن حسين مسعودى'''، کتاب التنبيه والاشراف، چاپ دخويه، ليدن، ۱۸۹۴م.

* '''بلاذری، أحمد بن یحیی بن جابر'''، انساب الأشراف، تحقیق احسان عباس،چاپ جمعیة المستشرقین الألمانیة، بیروت، 1979م.

* '''محمدبن احمد ذهبی'''، تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، چاپ عمر عبدالسلام تدمری، حوادث و وفیات ۶۱ـ۸۰ه، بیروت ۱۹۹۰م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، چاپ مشعر، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

زیارت شهدای واقعه حرّه

2026-06-12T17:14:36Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای واقعه حره
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای واقعه حره
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}
'''زیارت شهدای واقعهٔ حَرّه''' به معنای حضور زائر بر مزار آن شهیدان و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده می‌‌باشد؛ شهیدانی که در قیام مردم مدینه علیه یزید، در سال ۶۳ هجری قمری، شهید شدند و در بقیع آرام گرفته اند.

== شهدای واقعه حرّه ==
واقعهٔ [[حرّه]] یکی از قیام های مردم [[مدینه]] علیه حکومت [[امویان]] و یزید بن معاویه بود که در سال ۶۳ قمری روی داد؛ مورخان گزارش کرده‌اند که در این واقعه هزاران نفر از مردم کشته شدند<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۴ـ۱۸۵. التنبيه والاشراف، ص۳۰۵. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶. انساب الأشراف، ج ۴، ص۴۲.</ref> که در میان آنان حدود هشتاد تن از [[صحابه]]<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۵.</ref> و بیش از هفتصد نفر از فرزندان [[مهاجرین]] و [[انصار]] حضور داشتند؛<ref>تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، ص۳۰. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶.</ref>

=== مزار شهدای واقعه حره ===
بسیاری از قربانیان در قبرستان [[بقیع]] ، در کنار شهدای جنگ [[اُحد]]، به خاک سپرده شدند.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص285.</ref>

== متن زیارت شهدای واقعه حره ==
زائر هنگام زیارت شهیدان واقعه [[حرّه]] و مجروحان جنگ [[احد]] که پس از بازگشت به [[مدینه]] شهید شدند و در [[بقیع]] دفن شدند، بگوید:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص286.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت شهدای واقعه حره
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهداءُ یا سُعَداءُ یا نُجَباءُ یا نُقَباءُ یا أَهْلَ الصِّدْقِ وَالْوَفاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا مُجاهِدُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ حَقَّ جِهادِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهَداءُ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرکاتُهُ.
| سلام برشما ای شهیدان، ای نیکانوسعادتمندان، ای جوان مردان و گرامیان، ای مهتران و بزرگتران، ای اهل صدق و وفا، سلام بر شما ای جهادکنندگان در راه خدا آن گونه که حق و سزاوار بود، سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه نیکوست سرانجام آن سرای جاویدان، سلام بر شما ای شهیدان، رحمت و برکات خداوند بر شما باد.
}}
== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم'''، الامامة و السیاسة المعروف بتاریخ‌الخلفاء، چاپ طه محمد زینی، [قاهره ۱۳۸۷/ ۱۹۶۷]، چاپ افست بیروت،بی‌تا.

* '''علی‌بن عبدالله سمهودی'''، وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، چاپ محمد محیی‌الدین عبدالحمید، بیروت، ۱۹۸۴م.

* '''على‌بن حسين مسعودى'''، کتاب التنبيه والاشراف، چاپ دخويه، ليدن، ۱۸۹۴م.

* '''بلاذری، أحمد بن یحیی بن جابر'''، انساب الأشراف، تحقیق احسان عباس،چاپ جمعیة المستشرقین الألمانیة، بیروت، 1979م.

* '''محمدبن احمد ذهبی'''، تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، چاپ عمر عبدالسلام تدمری، حوادث و وفیات ۶۱ـ۸۰ه، بیروت ۱۹۹۰م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، چاپ مشعر، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

زیارت شهدای واقعه حرّه

2026-06-12T17:13:10Z

مقدم:

'''زیارت شهدای واقعهٔ حَرّه''' به معنای حضور زائر بر مزار آن شهیدان و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده می‌‌باشد؛ شهیدانی که در قیام مردم مدینه علیه یزید، در سال ۶۳ هجری قمری، شهید شدند و در بقیع آرام گرفته اند.

== شهدای واقعه حرّه ==
واقعهٔ [[حرّه]] یکی از قیام های مردم [[مدینه]] علیه حکومت [[امویان]] و یزید بن معاویه بود که در سال ۶۳ قمری روی داد؛ مورخان گزارش کرده‌اند که در این واقعه هزاران نفر از مردم کشته شدند<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۴ـ۱۸۵. التنبيه والاشراف، ص۳۰۵. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶. انساب الأشراف، ج ۴، ص۴۲.</ref> که در میان آنان حدود هشتاد تن از [[صحابه]]<ref>الامامة والسیاسة، ج۱، ص۱۸۵.</ref> و بیش از هفتصد نفر از فرزندان [[مهاجرین]] و [[انصار]] حضور داشتند؛<ref>تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، ص۳۰. وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، ج ۱، ص۱۲۶.</ref>

=== مزار شهدای واقعه حره ===
بسیاری از قربانیان در قبرستان [[بقیع]] ، در کنار شهدای جنگ [[اُحد]]، به خاک سپرده شدند.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص285.</ref>

== متن زیارت شهدای واقعه حره ==
زائر هنگام زیارت شهیدان واقعه [[حرّه]] و مجروحان جنگ [[احد]] که پس از بازگشت به [[مدینه]] شهید شدند و در [[بقیع]] دفن شدند، بگوید:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص286.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت شهدای واقعه حره
| اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهداءُ یا سُعَداءُ یا نُجَباءُ یا نُقَباءُ یا أَهْلَ الصِّدْقِ وَالْوَفاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا مُجاهِدُونَ فِی سَبِیلِ اللّهِ حَقَّ جِهادِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا شُهَداءُ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرکاتُهُ.
| سلام برشما ای شهیدان، ای نیکانوسعادتمندان، ای جوان مردان و گرامیان، ای مهتران و بزرگتران، ای اهل صدق و وفا، سلام بر شما ای جهادکنندگان در راه خدا آن گونه که حق و سزاوار بود، سلام بر شما به خاطر صبر و استقامتتان چه نیکوست سرانجام آن سرای جاویدان، سلام بر شما ای شهیدان، رحمت و برکات خداوند بر شما باد.
}}
== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''ابن‌قتیبه دینوری، عبدالله بن مسلم'''، الامامة و السیاسة المعروف بتاریخ‌الخلفاء، چاپ طه محمد زینی، [قاهره ۱۳۸۷/ ۱۹۶۷]، چاپ افست بیروت،بی‌تا.

* '''علی‌بن عبدالله سمهودی'''، وفاء الوفا بأخبار دارالمصطفی، چاپ محمد محیی‌الدین عبدالحمید، بیروت، ۱۹۸۴م.

* '''على‌بن حسين مسعودى'''، کتاب التنبيه والاشراف، چاپ دخويه، ليدن، ۱۸۹۴م.

* '''بلاذری، أحمد بن یحیی بن جابر'''، انساب الأشراف، تحقیق احسان عباس،چاپ جمعیة المستشرقین الألمانیة، بیروت، 1979م.

* '''محمدبن احمد ذهبی'''، تاریخ‌الاسلام و وفیات المشاهیر و الاعلام، چاپ عمر عبدالسلام تدمری، حوادث و وفیات ۶۱ـ۸۰ه، بیروت ۱۹۹۰م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، چاپ مشعر، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T17:06:53Z

مقدم: /* عبد الله بن عبد المطلب */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

=== مزار عبد بن عبد المطلب ===
[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] به پاکی نسب پدر پیامبر، امانت‌داری در حفظ نور نبوت، و پیروی‌اش از دین ابراهیم اشاره شده و بر او درود فرستاده می‌شود.

زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
[[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده استکه آن به بیان سلام‌ها و توصیف‌ به بزرگی نسب، مقام معنوی و نقش پدر پیامبر اسلام در تداوم نسل پاک و نور نبوت اشاره می‌کند<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T17:00:55Z

مقدم: /* متن زیارت پدر پیامبر(ص) */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] به پاکی نسب پدر پیامبر، امانت‌داری در حفظ نور نبوت، و پیروی‌اش از دین ابراهیم اشاره شده و بر او درود فرستاده می‌شود.

زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
[[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده استکه آن به بیان سلام‌ها و توصیف‌ به بزرگی نسب، مقام معنوی و نقش پدر پیامبر اسلام در تداوم نسل پاک و نور نبوت اشاره می‌کند<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T17:00:23Z

مقدم: /* جستار وابسته */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] به پاکی نسب پدر پیامبر، امانت‌داری در حفظ نور نبوت، و پیروی‌اش از دین ابراهیم اشاره شده و بر او درود فرستاده می‌شود.

زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
[[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>که آن به بیان سلام‌ها و توصیف‌ به بزرگی نسب، مقام معنوی و نقش پدر پیامبر اسلام در تداوم نسل پاک و نور نبوت اشاره می‌کند:{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T16:58:29Z

مقدم: /* متن زیارت پدر پیامبر(ص) */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] به پاکی نسب پدر پیامبر، امانت‌داری در حفظ نور نبوت، و پیروی‌اش از دین ابراهیم اشاره شده و بر او درود فرستاده می‌شود.

زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
{{سخ}}این زیارت نامه به بیان سلام‌ها و توصیف‌ به بزرگی نسب، مقام معنوی و نقش پدر پیامبر اسلام در تداوم نسل پاک و نور نبوت اشاره می‌کند.

زیارت دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T16:48:03Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
{{سخ}}
زیارت دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T16:47:47Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. [[زیارت‌نامه|زیارتنامه‌ای]] برای زیارت ایشان نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
{{سخ}}
زیارت دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت عبدالله بن عبد المطلب

2026-06-12T16:44:31Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت عبد الله بن عبد المطلب
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''
'''زیارت پدر پیامبر'''، حضور نزد قبر [[عبد‌الله بن عبدالمطلب]]، پدر [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، است. متن زیارتنامه‌ای برای زیارت وی نقل شده است.

عبد‌الله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به [[مدینه]] درگذشت و در «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبه‌روی باب‌السلام [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.

== عبد الله بن عبد المطلب ==
{{اصلی|عبدالله بن عبدالمطلب}}
عبدالله فرزند [[عبدالمطلب]] پدر رسول خدا بود؛<ref>انساب الاشراف، ج1، ص99. الکامل، ج2، ص5.</ref> بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در [[مدینه]] و در خانهٔ دایی‌هایش از قبیلهٔ بنی‌النّجار درگذشت<ref>تاریخ یعقوبی، ج1، ص362.</ref> و در خانه‌ای معروف به «[[دارالنابغه]]» به خاک سپرده شد.<ref>طبقات الکبری، ج1، ص79.</ref>

[[قبر عبدالله بن عبدالمطلب]]، پدر پیامبر(ص)، روبه‌روی [[باب السلام (درب مسجدالنبی)|باب السلام]] [[مسجدالنبی]] بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار [[باب قبا]] قرار گرفت.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص289.</ref>

== متن زیارت پدر پیامبر(ص) ==
زیارتنامه‌ای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص290.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت اول پدر پیامبر(ص)
|«اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ
|سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ.
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد.
}}
{{سخ}}
زیارت دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده است<ref>[https://www.noorlib.ir/book/view/14566?volumeNumber=2&pageNumber=32&viewType=html&query=%7C%D8%A7%D9%8E%D9%84%D8%B3%D9%8E%D9%91%D9%84%D8%A7%D9%85%D9%8F%20%D8%B9%D9%8E%D9%84%D9%8E%DB%8C%D9%92%DA%A9%D9%8E%20%DB%8C%D8%A7%20%D8%B5%D8%A7%D8%AD%D9%90%D8%A8%D9%8E%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D9%85%D9%8E%D8%AC%D9%92%D8%AF%D9%90%20%D8%A7%D9%84%D9%92%D8%A7%D9%8E%D8%AB%D9%90%DB%8C%D9%84%D9%90%7C مفتاح الجنات، ج۲، ص ۳۲]</ref>:
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانه‌های آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریف‌ترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد.
}}

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]
* [[زیارت‌نامه‌های بقیع]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''انساب الاشراف'''، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.

*'''تاریخ یعقوبی'''، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.

*'''الطبقات الکبری'''، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.

*'''الکامل فی التاریخ'''، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T16:41:25Z

مقدم: /* متن زیارت حلیمه سعدیه */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، درود و سلام بر حلیمه سعدیه، مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، همراه با دعای رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T16:36:49Z

مقدم: /* متن زیارت حلیمه سعدیه */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه
|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}

== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت حلیمه سعدّیه

2026-06-12T16:35:51Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حلیمه سعدیه
| تصویر = قبر حلیمه.png
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = محل دفن حلیمه در بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حلیمه سعدیه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان =
| مکان = بقیع
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط =
}}'''زیارت‌ [[حلیمه سعدیه]]''' به معنای حضور زائر بر مزار این بانو و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] ایشان است. ایشان مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر اسلام(ص)]]، در کودکی سرپرستی آن حضرت را بر عهده گرفت و در میان قبیله خود پرورش داد.

== حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع) ==
[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] مادر رضاعی [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا]] بود که آن حضرت را در کودکی از [[عبدالمطلب]] جد [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>

[[حلیمه سعدیه|حلیمه]] بنا بر روایتی پیش از [[فتح مکه]] درگذشت و [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]] پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.<ref>انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.</ref>

== متن زیارت حلیمه سعدیه ==
در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= زیارت حلیمه سعدّیه
|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ
|سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا

|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى
|سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى

|اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ
|سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه

|فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ
|خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد.}}
== پانویس ==
{{پانویس}}
== منابع ==
{{منابع}}
* '''انساب الاشراف'''، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین'''، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

زیارت ام البنین

2026-06-12T16:32:48Z

مقدم: /* متن زیارت ام البنین */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت ام البنین
| تصویر = مزار حضرت ام البنین(س).jpg
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = مرقد حضرت ام البنین در قبرستان بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت ام بنین
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = در همه ایام
| مکان =[[بقیع]]
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}'''زیارت اُمّ‌البنین''' به معنای حضور زائر بر مزار ام‌البنین در [[بقیع|قبرستان بقیع]] و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده است. ام‌البنین یکی از همسران [[امام علی(ع)]] و مادر چهار پسر از آن حضرت بود که همگی در [[واقعه کربلا]] در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] به شهادت رسیدند. به دلیل احترامی که شیعیان برای او قائل‌اند، مزار او در بقیع را زیارت می‌کنند.

== زیارت امّ البنین ==
{{اصلی|ام‌البنین}}
'''اُمّ‌البنین'''، نامش فاطمه است<ref>مروج الذهب، ج3، ص63؛ العقد الفرید، ج5، ص134.</ref>؛ او پس از شهادت حضرت [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|فاطمه]] زهرا(س)، به همسری [[امام علی(ع)|امام علی]](ع) درآمد.<ref>تنقیح المقال، ج2، ص128.</ref>
ثمره این ازدواج چهار پسر به نام های عبّاس، عبدالله، جعفر و عثمان بود<ref>الطبقات، ج3، ص14؛ انساب الاشراف، ج3، ص390؛ المنتظم، ج5، ص69.</ref> که این چهار فرزند، در واقعهٔ [[کربلا]]، در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] جنگیدند و به شهادت رسیدند.<ref>انساب الاشراف، ج2، ص413؛ مقاتل الطالبیین، ص89؛ المجدی، ص15.</ref>
ام‌البنین در سیزدهم جمادی‌الثانی سال ۶۴ یا ۷۰ هجری قمری در [[مدینه]] درگذشت <ref>ام البنین، ص41.</ref>و در [[قبرستان بقیع]] به خاک سپرده شد.<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref>

مکان دقیق قبر او در بقیع دانسته نیست. برخی گزارش‌ها مکان دفنش را جوار عمه‌های پیامبر(ص) دانسته‌اند<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref> و برخی این گزارش‌ها را معتبر نمی‌دانند.<ref>تاریخ حرم، ص275.</ref>

== متن زیارت ام البنین ==
در این [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]]، سلام و درود بر [[ام البنین|امّ‌البنین]]، همسر [[امام علی(ع)|امیرالمؤمنین(ع)]] و مادر [[حضرت عباس (ع)|حضرت عباس(ع)]]، همراه با طلب رضایت الهی، رحمت و جایگاه بهشتی برای ایشان آورده شده است.

برای زائران قبر مطهر [[ام البنین|امّ‌البنین]]، زیارت زیر ذکر شده است:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص284.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت ام البنین
| اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ وَلِیِّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْبَنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْعَبّاسِ بْنِ أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ عَلِیِّ بْنِ أَبِی طالِب، رَضِیَ اللهُ تَعالی عَنْکِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مَنْزِلَکِ وَمَأْویکِ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای همسر ولیّ خدا، سلام بر تو ای همسر امیر مؤمنان، سلام بر تو ای امّ البنین، سلام بر تو ای مادر عبّاس پسر امیر مؤمنان علی بن ابی طالب، خدای تعالی از تو راضی باد و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و برکات خدا بر شما.
}}

== جستار وابسته ==

* [[ام البنین]]

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
*'''آثار اسلامی مکه و مدینه''': رسول جعفریان، قم، مشعر، 1386ش

*'''ام البنین3''': ام زینب الکتبی، المکتبة الحیدریه

*'''انساب الاشراف''': البلاذری (م. 279ق.)، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق
*'''تاریخ حرم ائمه بقیع''': محمد صادق نجمی، قم، مشعر، 1380ش

*'''تاریخ طبری (تاریخ الامم و الملوک)''': الطبری (م. 310ق.)، به کوشش محمد ابوالفضل، بیروت، دار احیاء التراث العربی
*'''تنقیح المقال فی علم الرجال''': المامقانی (م. 1351ق.)، نجف، المرتضویه، 1352ق

*'''الشجرة المبارکة فی انساب الطالبیه''': الفخر الرازی (م. 606ق.)، به کوشش الرجائی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''شرح الاخبار فی فضائل الائمة الاطهار''': النعمان المغربی (م. 363ق.)، به کوشش جلالی، قم، نشر اسلامی، 1414ق

*'''الطبقات الکبری''': ابن سعد (م. 230ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق

*'''العقد الفرید''': احمد بن عبد ربه (م. 328ق.)، به کوشش مفید قمیحه، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1404ق

*'''المجدی فی انساب الطالبیین''': علی بن محمد العلوی (م. 709ق.)، به کوشش المهدوی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''مروج الذهب''': المسعودی (م. 346ق.)، به کوشش اسعد داغر، قم، دار الهجره، 1409ق

*'''مقاتل الطالبیین''': ابوالفرج الاصفهانی (م. 356ق.)، به کوشش سید احمد صقر، بیروت، دار المعرفه

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

*'''المنتظم''': ابن الجوزی (م. 597ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر و دیگران، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1412ق

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت ام البنین

2026-06-12T16:26:28Z

مقدم:

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت ام البنین
| تصویر = مزار حضرت ام البنین(س).jpg
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر = مرقد حضرت ام البنین در قبرستان بقیع
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت ام بنین
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی =
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = در همه ایام
| مکان =[[بقیع]]
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}'''زیارت اُمّ‌البنین''' به معنای حضور زائر بر مزار ام‌البنین در [[بقیع|قبرستان بقیع]] و خواندن [[زیارت‌نامه|زیارت نامه]] وارد شده است. ام‌البنین یکی از همسران [[امام علی(ع)]] و مادر چهار پسر از آن حضرت بود که همگی در [[واقعه کربلا]] در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] به شهادت رسیدند. به دلیل احترامی که شیعیان برای او قائل‌اند، مزار او در بقیع را زیارت می‌کنند.

== زیارت امّ البنین ==
{{اصلی|ام‌البنین}}
'''اُمّ‌البنین'''، نامش فاطمه است<ref>مروج الذهب، ج3، ص63؛ العقد الفرید، ج5، ص134.</ref>؛ او پس از شهادت حضرت [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|فاطمه]] زهرا(س)، به همسری [[امام علی(ع)|امام علی]](ع) درآمد.<ref>تنقیح المقال، ج2، ص128.</ref>
ثمره این ازدواج چهار پسر به نام های عبّاس، عبدالله، جعفر و عثمان بود<ref>الطبقات، ج3، ص14؛ انساب الاشراف، ج3، ص390؛ المنتظم، ج5، ص69.</ref> که این چهار فرزند، در واقعهٔ [[کربلا]]، در کنار [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] جنگیدند و به شهادت رسیدند.<ref>انساب الاشراف، ج2، ص413؛ مقاتل الطالبیین، ص89؛ المجدی، ص15.</ref>
ام‌البنین در سیزدهم جمادی‌الثانی سال ۶۴ یا ۷۰ هجری قمری در [[مدینه]] درگذشت <ref>ام البنین، ص41.</ref>و در [[قبرستان بقیع]] به خاک سپرده شد.<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref>

مکان دقیق قبر او در بقیع دانسته نیست. برخی گزارش‌ها مکان دفنش را جوار عمه‌های پیامبر(ص) دانسته‌اند<ref>آثار اسلامی، ص349.</ref> و برخی این گزارش‌ها را معتبر نمی‌دانند.<ref>تاریخ حرم، ص275.</ref>

== متن زیارت ام البنین ==
برای زائران قبر مطهر [[ام البنین|امّ‌البنین]]، زیارت زیر ذکر شده است:<ref>ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص284.</ref>
{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت ام البنین
| اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ وَلِیِّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا زَوْجَةَ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْبَنِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکِ یا أُمَّ الْعَبّاسِ بْنِ أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ عَلِیِّ بْنِ أَبِی طالِب، رَضِیَ اللهُ تَعالی عَنْکِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مَنْزِلَکِ وَمَأْویکِ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ.
| سلام بر تو ای همسر ولیّ خدا، سلام بر تو ای همسر امیر مؤمنان، سلام بر تو ای امّ البنین، سلام بر تو ای مادر عبّاس پسر امیر مؤمنان علی بن ابی طالب، خدای تعالی از تو راضی باد و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و برکات خدا بر شما.
}}

== جستار وابسته ==

* [[ام البنین]]

==پانویس==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}
*'''آثار اسلامی مکه و مدینه''': رسول جعفریان، قم، مشعر، 1386ش

*'''ام البنین3''': ام زینب الکتبی، المکتبة الحیدریه

*'''انساب الاشراف''': البلاذری (م. 279ق.)، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق
*'''تاریخ حرم ائمه بقیع''': محمد صادق نجمی، قم، مشعر، 1380ش

*'''تاریخ طبری (تاریخ الامم و الملوک)''': الطبری (م. 310ق.)، به کوشش محمد ابوالفضل، بیروت، دار احیاء التراث العربی
*'''تنقیح المقال فی علم الرجال''': المامقانی (م. 1351ق.)، نجف، المرتضویه، 1352ق

*'''الشجرة المبارکة فی انساب الطالبیه''': الفخر الرازی (م. 606ق.)، به کوشش الرجائی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''شرح الاخبار فی فضائل الائمة الاطهار''': النعمان المغربی (م. 363ق.)، به کوشش جلالی، قم، نشر اسلامی، 1414ق

*'''الطبقات الکبری''': ابن سعد (م. 230ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق

*'''العقد الفرید''': احمد بن عبد ربه (م. 328ق.)، به کوشش مفید قمیحه، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1404ق

*'''المجدی فی انساب الطالبیین''': علی بن محمد العلوی (م. 709ق.)، به کوشش المهدوی، قم، مکتبة النجفی، 1409ق

*'''مروج الذهب''': المسعودی (م. 346ق.)، به کوشش اسعد داغر، قم، دار الهجره، 1409ق

*'''مقاتل الطالبیین''': ابوالفرج الاصفهانی (م. 356ق.)، به کوشش سید احمد صقر، بیروت، دار المعرفه

*'''ادعیه و آداب حرمین شریفین''': پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.

*'''المنتظم''': ابن الجوزی (م. 597ق.)، به کوشش محمد عبدالقادر و دیگران، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1412ق

{{پایان}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]

زیارت حضرت حمزه

2026-05-19T18:42:38Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت حمزه
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت حمزه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = پیامبر فرمود: هر کس مرا زیارت کند و عمویم حمزه را زیارت نکند بر من جفا کرده است.
| زمان = بنا بر نقلی شنبه و جمعه و به نقلی دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت حضرت حمزه،''' متنی است که بر مزار ایشان خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. حضرت حمزه را در محل شهادتش در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت حمزه ==
از جمله قبوری که توصیه به زیارت آن شده، زیارت [[حضرت حمزه]] است که بر اساس سیره [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] و معصومان، از اعمال مستحب برای مسلمانان است.<ref>مجموعه آثار همايش بين المللي حضرت حمزه، ص181.</ref>

==== زیارت حضرت حمزه در سیره رسول خدا (ص) ====
بر اساس روایات، [[حضرت محمد (ص)|حضرت محمد(ص)]] به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار [[حضرت حمزه]] در دامنه [[کوه احد]] می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

آن حضرت پس از [[غزوه احد|نبرد احد]] سالی یک‌بار به زیارت حمزه و دیگر [[شهدای احد]] می‌رفت،<ref>تاریخ مدینه، ج1، ص132.</ref> چنان که برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و نیز گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده و جواز برداشتن تربت حمزه برای شفا را نقل کرده‌اند.<ref>جواهر الثمنیه، ص252-254.</ref>

از [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] نقل شده هر کس مرا زیارت کند و عمویم [[حمزه]] را زیارت نکند به من جفا کرده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص198.</ref>

== رسوم زیارت قبر حمزه ==
از رسوم و عادات زیارتی مردم از گذشته‌های دور این بوده و شاید اکنون هم هست که در دوازدهم رجب هر سال از جاهای مختلف به [[مدینه]] آمده، شب را به منطقه احد بر مزار [[حضرت حمزه|حمزه سیدالشهدا]] می‌رفتند و تا صبح در فضای باز در اطراف [[کوه رَمات]] بیتوته می‌کردند.<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص397.</ref> بنا به قول دیگر، در این اجتماع که همه‌ساله در نیمه اول ماه رجب با حضور زن و مرد تشکیل می‌گردد، افزون بر مردم [[مدینه]]، گروهی از اهالی [[مکه]]، [[طائف (ابهام‌زدایی)|طائف]]، [[جده]]، [[رابغ]] و بادیه‌نشینان که همه‌ساله برای زیارت رجبیه در [[کوه احد|احد]] و در کنار حرم [[حضرت حمزه]] حاضر می‌شوند و در این اجتماع قربانی‌های زیادی ذبح و حاضرین اطعام و پذیرایی می‌شوند.<ref>الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، ج3، ص232.</ref>

== زمان زیارت ==
بنا بر نقلی، [[حضرت زهرا (س)]] در هر روز شنبه <ref>من لا یحضر الفقیه، ج1، ص180.</ref>و به قولی روز جمعه <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج1،ص377.</ref>کنار مزار [[شهدای احد]] و سپس کنار قبر [[حضرت حمزه|حمزه]] می‌رفت و برایش طلب رحمت می‌نمود، دعا می‌کرد و نماز می‌خواند و می‌گریست. مطابق قول دیگر، دختر رسول خدا (ص) روزهای دوشنبه و پنج‌شنبه به زیارت حمزه و شهدای احد می‌رفت و نماز می‌خواند و در آن جا دعا می‌کرد و تا زمان رحلتش آن را ترک نفرمود.<ref>کافی، ج4، ص561.

کافی، ج3، ص228.</ref>

== متن زیارت حمزه و دیگر شهدای احد ==

در منابع شیعی زیارتنامه ای برای حمزه آورده شده است که در آن از او به عنوان عمو و شیر خدا و رسولش یاد کرده و با این تعبیر به او سلام داده می‌شود.زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت حضرت حمزه
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمَّ رَسُولِ اللهِ، صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَیْرَ الشُّهَداءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَسَدَاللهِ وَأَسَدَ رَسُولِهِ، أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ جاهَدْتَ فِی اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَجُدْتَ بِنَفْسِکَ، وَنَصَحْتَ رَسُولَ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَکُنْتَ فِیما عِنْدَ اللهِ سُبْحانَهُ راغِباً، بِأَبِی أَنْتَ وَأُمِّی، أَتَیْتُکَ مُتَقَرِّباً إِلی رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ بِذلِکَ، راغِباً إِلَیْکَ فِی الشَّفاعَةِ، أَبْتَغِی بِزِیارَتِکَ خَلاصَ نَفْسِی مَتَعَوِّذاً بِکَ مِنْ نار اسْتَحَقَّها مِثْلِی بِما جَنَیْتُ عَلی نَفْسِی
| سلام بر تو ای عموی گرامی رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد سلام بر تو ای بهترین شهیدان سلام بر تو ای شیر خدا و شیر رسول خدا گواهی دهم که تو براستی جهاد کردی در راه خدای عزوجل و جان خود را در این راه بذل کردی و برای رسول خدا (صلی الله علیه وآله) خیرخواهی کردی و مشتاق بودی آنچه را نزد خدای سبحان بود، پدر و مادرم به فدایت من در اینجا به نزد شما آمدم تا بدینوسیله به رسول خدا صلّی الله علیه وآله تقرب جویم و اشتیاق به تو در شفاعت دارم، جوینده ام بهوسیله زیارتت خلاص کردن جانم را، پناهنده ام به تو از آتشی که امثال من بواسطه جنایتی که کرده‌ایم مستحق آن گشته‌ایم
| هارِباً مِنْ ذُنُوبِی الَّتِی احْتَطَبْتُها عَلی ظَهْرِی، فَزِعاً إِلَیْکَ رَجاءَ رَحْمَةِ رَبِّی، أَتَیْتُکَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی مَوْلایَ وأَتَقَرَّبُ بِنَبِیِّهِ اِلَیهِ لِیَقضِیَ لِی بِکَ حَوائِجِی، أَتَیْتُکَ مِنْ شُقَّة بَعِیدَة، طالِباً فَکاکَ رَقَبَتِی مِنَ النّارِ، وَقَدْ أَوْقَرَتْ ظَهْرِی ذُنُوبِی، وَأَتَیْتُ ما أَسْخَطَ رَبِّی، وَلَمْ أَجِدْ أَحَداً أَفْزَعُ إِلَیْهِ خَیْراً لِی مِنْکُمْ أَهْلَ بَیْتِ الرَّحْمَةِ، فَکُنْ لِی شَفِیعاً یَوْمَ فَقْرِی وَحاجَتِی،
| گریزانم از گناهانی که بر پشت خویش بار کرده‌ام پناهنده ام به تو به امید رحمت به زیارتت آمدم و درخواست شفاعت نزد مولایم دارم و تقرب می‌جویم به او برای این که حوائجم را به وسیله تو برآورد. به زیارتت آمده‌ام از راهی پررنج و دور و خواهان آزادی خویش از دوزخم و براستی که خم کرده پشتم را سنگینی بار گناهانم و به کاری که موجب خشم پروردگار من است دست زده‌ام و نیافتم کسی را که به او پناه برم بهتر از شما خاندان رحمت پس تو (ای سرور بزرگوار) شفیعم باش در روز نداری و نیازم
| فَقَدْ سِرْتُ إِلَیْکَ مَحْزُوناً، وَأَتَیْتُکَ مَکْرُوباً، وَسَکَبْتُ عَبْرَتِی عِنْدَکَ باکِیاً، وَصِرْتُ إِلَیْکَ مُنْفَرِداً، أَنْتَ مِمَّنْ أَمَرَنِیَ اللهُ بِصِلَتِهِ، وَحَثَّنِی عَلی بِرِّهِ، وَدَلَّنِی عَلی فَضْلِهِ، وَهَدانِی لِحُبِّهِ، وَرَغَّبَنِی فِی الْوِفادَةِ إِلَیْهِ، وَاَلْهَمَنِی طَلَبَ الْحَوائِجِ عِنْدَهُ، أَنْتُمْ أَهْلُ بَیْت لا یَشْقی مَنْ تَوَلاّکُمْ، وَلایَخِیبُ مَنْ أَتاکُمْ، وَلایَخْسَرُ مَنْ یَهْواکُمْ، وَلا یَسْعَدُ مَنْ عادیکُمْ.
| که راه پیمودم به سویت غمناک وآمده ام به نزدت در حال محنت زدگی و ریختم اشکم را در پیشت گریان و به درگاهت آمده‌ام تک و تنها و تو از کسانی هستی که خداوند به من دستور پیوند او را داده و به نیکی به او وادارم کرده و بر فضل و برتریش راهنمائیم کرده و به محبتش هدایت نموده و به رفتن سَرِ خوانِ کرمش ترغیبم کرده و به من الهام کرده که حاجاتم را در پیش او بخواهم شما خاندانی هستید که بدبخت نشود هر که دوستتان دارد و نومید نگردد هر که به درگاهتان آید و زیانکار نشود هر که هوای شما در سر دارد و روی سعادت نبیند هر که شما را دشمن دارد.
|{{فارسی|پس رو به قبل کرده و بگوید:}} اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ إِنِّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزُومِی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، لِیُجِیرَنِی مِنْ نِقْمَتِکَ وَسَخَطِکَ وَمَقْتِکَ فِی یَوْم تَکْثُرُ فِیهِ الْاَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ، وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، فَاِنْ تَرْحَمْنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفَ عَلَیَّ وَلاحُزْنَ، وَإِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ، وَلاتُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ،
| خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد خدایا من خود را در گذرگاه مهرت قرار دادم بدانکه ملازم قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) گشتم تا مرا در پناه خود گیرد از انتقام تو در روزی که صداها در آن روز بسیار گردد و هرکس سرگرم شود بدانچه از پیش فرستاده و از خویشتن دفاع کند پس اگر در آن روز به من رحم کنی که ترس و اندوهی ندارم و اگر کیفرم کنی پس تو مولائی هستی که قدرت داری بر بنده خود ولی ناامیدم مکن پس از این روز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ إِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنِّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی جِنایَةِ نَفْسِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنِی، وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ، فَبِهِما فُکَّنِی مِنَ النّارِ، وَلاتُخَیِّبْ سَعْیِی، وَلا یَهُونَنَّ عَلَیْکَ ابْتِهالِی، وَلایُحْجَبَنَّ عَنْکَ صَوْتِی، وَلاتَقْلِبْنِی بِغَیْرِ حَوائِجِی
| و بازم مگردان (از اینجا) بدون حاجتم و بوسیله او به درگاه تو تقرب جویم به آرزوی دست رسی به خوشنودیت و به امید دریافت رحمتت پس بپذیر از من و بازگرد به بردباریت بر نادانی من و به مهرت بر جنایتی که بر خود کردم چونکه گناهم بزرگ است و ترس از آن ندارم که به من ستم کنی ولی از بدی حساب ترس دارم، پس به حق هر دو آنها که آزادم کن از آتش و نومید مکن کوششم را و مبادا زاری من نزد تو ناچیز و خوار قرار گیرد و صدای من از تو محجوب گردد و بدون حاجاتم مرا باز نگردان
| یا غِیاثَ کُلِّ مَکْرُوب وَمَحْزُون، وَیا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَیْرانِ الْغَرِیقِ الْمُشْرِفِ عَلَی الْهَلَکَةِ، فَصَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَانْظُرْ إِلَیَّ نَظْرَةً لا أَشْقی بَعْدَها أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِی وَعَبْرَتِی وَانْفِرادِی، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضاکَ، وَتَحَرَّیْتُ الْخَیْرَ الَّذِی لایُعْطِیهِ أَحَدٌ سِواکَ، فَلا تَرُدَّ أَمَلِی، اَللّهُمَّ إِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ وَجَزائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلا اَخِیبَنَّ الْیَوْمَ
| ای فریادرس هر محنت زده و غمناک و ای گشاینده (اندوه) از اندوهگین سرگردان و غریقی که مشرف بر هلاکت است پس درود فرست بر محمد و آل محمد و بنگر به من نگریستنی که هرگز پس از آن بدبخت نشوم و رحم کن به زاری و اشک و تنهائیم چونکه من به خوشنودیت امیدوارم و جویایم آن خیری را که عطا نکند آن را احدی جز تو پس آرزویم را باز مگردان خدایا اگر کیفرکنی پس مولائی هستی که بر بنده ات قدرت داری و پاداش عمل بدش بوده پس نومیدم مساز امروز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَلاتُخَیِّبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی، فَقَدْ أَنْفَدْتُ نَفَقَتِی، وَ أَتْعَبْتُ بَدَنِی، وَقَطَعْتُ الْمَفازاتِ، وَخَلَّفْتُ الْاَهْلَ وَالْمالَ وَما خَوَّلْتَنِی، وَآثَرْتُ ما عِنْدَکَ عَلی نَفْسِی، وَلُذْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی ذَنْبِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، بِرَحْمَتِکَ یاکَرِیمُ.
| و بازم مگردان بدون روا شدن حاجتم و ناامید مکن حرکت کردن و آمدنم را چونکه پولم را خرج کرده‌ام و بدنم را به تعب افکندم و بیابان‌های بسیاری را پشت سر گذاردم و زن و فرزند و مال و منالم و آنچه را به من دادی همه را بجای گذاردم و آنچه را پیش تو است برای خود اختیار کردم و به قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) پناه آوردم و بوسیله او برای جستن خوشنودیت تقرب جستم پس بازگرد با بردباریت بر نادانیم و با مهرت بر گناهم که براستی گناهانم بزرگ گشته به مهرت، ای بزرگوار.
}}

سپس زائر دو رکعت نماز به نیت زیارت او می‌خواند و پس از آن خود را به قبر نزدیک کرده و این دعا را می‌خواند:<ref>مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه، ص193.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= دعای بعد از زیارت
|اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ اِنّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزومی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ لِیُجِیرَنی مِن وَسَخَطِکَ و مَقتِکَ فی یَوْم تَکْثُرُ فیهِ الْأَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها. فَاِنْ تَرَحَّمْتَنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفٌ عَلَیَّ وَلا حُزْنٌ، وَ اِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلایَ لَهُ الْقُدْرَةُ عَلى عَبْدِهِ، وَلا تُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ، وَلا تَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتی، فَقَدْ لَصِقْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ اِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى جِنایَةِ نَفْسی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی. وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنی وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ
|خدایا بر محمد و خاندان محمد درود فرست، خدایا، من با ملازمت قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد)، خود را در معرض رحمتت قرار دادم تا از انتقامت پناهم دهد، در روزی که ناله‌ها در آن بسیار می‌شود و سرگرم شود هرکه به آنچه پیش فرستاده و از خود دفاع نماید، اگر در آن روز به من رحم کنی، ترس و اندوهی بر من نیست و اگر کیفرم دهی، پس مولایی هستی که او را بر بنده‌اش قدرت کامل است پس از این روز محرومم مساز و بدون برآورده شدن حاجتم باز مگردان. چراکه خود را به قبر عموی پیامبرت چسباندم و به وسیله او به سوی تو تقرب جستم، برای طلب رضای تو و امید به رحمتت، بنابراین از من بپذیر و به بردباری‌ات بر جهلم و به مهرت بر جنایتی که به خود وارد آوردم، هرآینه گناهم بزرگ شد و از اینکه به من ستم کنی نمی‌ترسم، ولی از بدی حساب می‌ترسم.

|فَانْظُرِ الْيَوْمَ تَقَلُّبِي عَلَى قَبْرِ عّمِّ نَبِيِّكَ، فَبِْهِما فُکَّنِي مِنَ النَّارِ، وَلَا تُخَيِّبْ سَعْيِي، وَلَا يَهُونَنَّ عَلَيْكَ ابْتِهَالِي، وَلَا تَحْجُبَنَّ عَنْكَ صَوْتِي، وَلَا تَقْلِبْنِي بِغَيْرِ حَوَائِجِي، يَا غِيَاثَ كُلِّ مَكْرُوبٍ وَمَحْزُونٍ، وَيَا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَيْرَانِ الْغَرِيقِ الْمُشْرِفِ عَلَى الْهَلَكَةِ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَانْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً لَا أَشْقَى بَعْدَهَا أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِي وَعَبْرَتِي وَانْفِرَادِي، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضَاكَ، وَتَحَرَّيْتُ الْخَيْرَ الَّذِي لَا يُعْطِيهِ أَحَدٌ سِوَاكَ، فَلَا تَرُدَّ أَمَلِي
|پس امروز غلتیدنم بر قبر عموی پیامبرت را بنگر، پس به حق حرمت آن دو بزرگوار از آتش آزادم کن و کوشش‌ام را محروم از رحمت مفرما و زاری‌ام بر تو سبک نیاید و صدایم از تو محجوب نگردد و بدون برآورده شدن حاجتم مرا باز مگردان، ای فریادرس هر دلگیر اندوهگین، ای گشاینده اندوه از غم‌زده سرگردان و غرق شده مشرف به هلاکت، پس بر محمد و خاندان محمد درود فرست و به من نظر کن نظر کردنی که بعد از آن بدبخت نشوم هرگز و به زاری و اشک و تنهایی‌ام رحم کن، من خشنودی‌ات را امید دارم و به آن چیزی که احدی آن را جز تو عطا نمی‌کند، پس آرزویم را باز مگردان.

|اللَّهُمَّ إِنْ تُعَاقِبْ فَمَوْلًى لَهُ الْقُدْرَةُ عَلَى عَبْدِهِ وَجَزَائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلَا أُخِيبَنَّ الْيَوْمَ، وَلَا تَصْرِفْنِي بِغَيْرِ حَاجَتِي،وَلا تُخَیِبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی فَقَدْ أَنْفَذْتُ نَفَقَتِي، وَأَتْعَبْتُ بَدَنِي، وَقَطَعْتُ الْمَفَازَاتِ، وَخَلَّفْتُ الْأَهْلَ وَالْمَالَ وَمَا خَوَّلْتَنِي، وَآثَرْتُ مَا عِنْدَكَ عَلَى نَفْسِي، وَلُذْتُ بِقَبْرِ ابْنِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغَاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى ذَنْبی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی، بِرَحْمَتِکَ یا کَریمُ یا کَریمُ.
|خدایا اگر کیفر کنی، پس مولایی هستی که بر بنده‌اش و سزایش به بدی عملش قدرت دارد، پس امروز نومیدم مکن و بدون حاجتم باز مگردان و حرکت کردن و آمدنم را ناامید مفرما، زیرا توشه‌ام را خرج کردم و بدنم را به زحمت انداختم و بیابان‌های خطرناک را پشت سر گذاشتم و اهل و مال و آنچه را به من دادی بجای گذاردم و آنچه را نزد تو است بر خود اختیار نمودم و به قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) پناه بردم و به وسیله او برای به دست آوردن رضایتت تقرب جستم، پس به بردباری‌ات بر جهلم و به رأفتت بر گناهم بازگرد، به راستی گناهم بزرگ شده، به مهربانی‌ات ای بزرگوار، ای بزرگوار.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''من لا یحضر الفقیه '''، صدوق، محمد بن علی، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، النشر الاسلامی، 1404ق.
* '''الجواهر الثمینه فی محاسن المدینه'''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق محمد حسن اسماعیل شافعی، بیروت دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''تاریخ المدینه المنوره '''، بن شبه نمیری، عمر بن شبه، به کوشش فهیم محمد شلتوت، قم، دار الفکر، 1410ق.
* '''المستدرک علی الصحیحین '''، حاکم نیشابوری، محمد بن عبد الله، به کوشش مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1411ق.
* '''آثار اسلامی مکه و مدینه '''، جعفریان، رسول، تهران، مشعر، 1386ش.
* '''الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز '''، سفرنامه حج عبد الغنی نابلسی.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

* '''مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه (س)'''، پژوهشی در مزار و آیین زیارت حضرت حمزه علیه السلام با تاکید بر سنت و سیره، سامانی، سید محمود.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت حضرت حمزه

2026-05-19T18:34:35Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت حمزه
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت حمزه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = پیامبر فرمود: هر کس مرا زیارت کند و عمویم حمزه را زیارت نکند بر من جفا کرده است.
| زمان = بنا بر نقلی شنبه و جمعه و به نقلی دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت حضرت حمزه،''' متنی است که بر مزار ایشان خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. حضرت حمزه را در محل شهادتش در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت حمزه ==
از جمله قبوری که توصیه به زیارت آن شده، زیارت [[حضرت حمزه]] است که بر اساس سیره [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] و معصومان، از اعمال مستحب برای مسلمانان است.<ref>مجموعه آثار همايش بين المللي حضرت حمزه، ص181.</ref>

==== زیارت حضرت حمزه در سیره رسول خدا (ص) ====
بر اساس روایات، [[حضرت محمد (ص)|حضرت محمد(ص)]] به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار [[حضرت حمزه]] در دامنه [[کوه احد]] می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

آن حضرت پس از [[غزوه احد|نبرد احد]] سالی یک‌بار به زیارت حمزه و دیگر [[شهدای احد]] می‌رفت،<ref>تاریخ مدینه، ج1، ص132.</ref> چنان که برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و نیز گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده و جواز برداشتن تربت حمزه برای شفا را نقل کرده‌اند.<ref>جواهر الثمنیه، ص252-254.</ref>

از [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] نقل شده هر کس مرا زیارت کند و عمویم [[حمزه]] را زیارت نکند به من جفا کرده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص198.</ref>

== رسوم زیارت قبر حمزه ==
از رسوم و عادات زیارتی مردم از گذشته‌های دور این بوده و شاید اکنون هم هست که در دوازدهم رجب هر سال از جاهای مختلف به [[مدینه]] آمده، شب را به منطقه احد بر مزار [[حضرت حمزه|حمزه سیدالشهدا]] می‌رفتند و تا صبح در فضای باز در اطراف [[کوه رَمات]] بیتوته می‌کردند.<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص397.</ref> بنا به قول دیگر، در این اجتماع که همه‌ساله در نیمه اول ماه رجب با حضور زن و مرد تشکیل می‌گردد، افزون بر مردم [[مدینه]]، گروهی از اهالی [[مکه]]، [[طائف (ابهام‌زدایی)|طائف]]، [[جده]]، [[رابغ]] و بادیه‌نشینان که همه‌ساله برای زیارت رجبیه در [[کوه احد|احد]] و در کنار حرم [[حضرت حمزه]] حاضر می‌شوند و در این اجتماع قربانی‌های زیادی ذبح و حاضرین اطعام و پذیرایی می‌شوند.<ref>الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، ج3، ص232.</ref>

== زمان زیارت ==
بنا بر نقلی، [[حضرت زهرا (س)]] در هر روز شنبه <ref>من لا یحضر الفقیه، ج1، ص180.</ref>و به قولی روز جمعه <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج1،ص377.</ref>کنار مزار [[شهدای احد]] و سپس کنار قبر [[حضرت حمزه|حمزه]] می‌رفت و برایش طلب رحمت می‌نمود، دعا می‌کرد و نماز می‌خواند و می‌گریست. مطابق قول دیگر، دختر رسول خدا (ص) روزهای دوشنبه و پنج‌شنبه به زیارت حمزه و شهدای احد می‌رفت و نماز می‌خواند و در آن جا دعا می‌کرد و تا زمان رحلتش آن را ترک نفرمود.<ref>کافی، ج4، ص561.

کافی، ج3، ص228.</ref>

== متن زیارت حمزه و دیگر شهدای احد ==

در منابع شیعی زیارتنامه ای برای حمزه آورده شده است که در آن از او به عنوان عمو و شیر خدا و رسولش یاد کرده و با این تعبیر به او سلام داده می‌شود.زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت حضرت حمزه
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمَّ رَسُولِ اللهِ، صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَیْرَ الشُّهَداءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَسَدَاللهِ وَأَسَدَ رَسُولِهِ، أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ جاهَدْتَ فِی اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَجُدْتَ بِنَفْسِکَ، وَنَصَحْتَ رَسُولَ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَکُنْتَ فِیما عِنْدَ اللهِ سُبْحانَهُ راغِباً، بِأَبِی أَنْتَ وَأُمِّی، أَتَیْتُکَ مُتَقَرِّباً إِلی رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ بِذلِکَ، راغِباً إِلَیْکَ فِی الشَّفاعَةِ، أَبْتَغِی بِزِیارَتِکَ خَلاصَ نَفْسِی مَتَعَوِّذاً بِکَ مِنْ نار اسْتَحَقَّها مِثْلِی بِما جَنَیْتُ عَلی نَفْسِی
| سلام بر تو ای عموی گرامی رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد سلام بر تو ای بهترین شهیدان سلام بر تو ای شیر خدا و شیر رسول خدا گواهی دهم که تو براستی جهاد کردی در راه خدای عزوجل و جان خود را در این راه بذل کردی و برای رسول خدا (صلی الله علیه وآله) خیرخواهی کردی و مشتاق بودی آنچه را نزد خدای سبحان بود، پدر و مادرم به فدایت من در اینجا به نزد شما آمدم تا بدینوسیله به رسول خدا صلّی الله علیه وآله تقرب جویم و اشتیاق به تو در شفاعت دارم، جوینده ام بهوسیله زیارتت خلاص کردن جانم را، پناهنده ام به تو از آتشی که امثال من بواسطه جنایتی که کرده‌ایم مستحق آن گشته‌ایم
| هارِباً مِنْ ذُنُوبِی الَّتِی احْتَطَبْتُها عَلی ظَهْرِی، فَزِعاً إِلَیْکَ رَجاءَ رَحْمَةِ رَبِّی، أَتَیْتُکَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی مَوْلایَ وأَتَقَرَّبُ بِنَبِیِّهِ اِلَیهِ لِیَقضِیَ لِی بِکَ حَوائِجِی، أَتَیْتُکَ مِنْ شُقَّة بَعِیدَة، طالِباً فَکاکَ رَقَبَتِی مِنَ النّارِ، وَقَدْ أَوْقَرَتْ ظَهْرِی ذُنُوبِی، وَأَتَیْتُ ما أَسْخَطَ رَبِّی، وَلَمْ أَجِدْ أَحَداً أَفْزَعُ إِلَیْهِ خَیْراً لِی مِنْکُمْ أَهْلَ بَیْتِ الرَّحْمَةِ، فَکُنْ لِی شَفِیعاً یَوْمَ فَقْرِی وَحاجَتِی،
| گریزانم از گناهانی که بر پشت خویش بار کرده‌ام پناهنده ام به تو به امید رحمت به زیارتت آمدم و درخواست شفاعت نزد مولایم دارم و تقرب می‌جویم به او برای این که حوائجم را به وسیله تو برآورد. به زیارتت آمده‌ام از راهی پررنج و دور و خواهان آزادی خویش از دوزخم و براستی که خم کرده پشتم را سنگینی بار گناهانم و به کاری که موجب خشم پروردگار من است دست زده‌ام و نیافتم کسی را که به او پناه برم بهتر از شما خاندان رحمت پس تو (ای سرور بزرگوار) شفیعم باش در روز نداری و نیازم
| فَقَدْ سِرْتُ إِلَیْکَ مَحْزُوناً، وَأَتَیْتُکَ مَکْرُوباً، وَسَکَبْتُ عَبْرَتِی عِنْدَکَ باکِیاً، وَصِرْتُ إِلَیْکَ مُنْفَرِداً، أَنْتَ مِمَّنْ أَمَرَنِیَ اللهُ بِصِلَتِهِ، وَحَثَّنِی عَلی بِرِّهِ، وَدَلَّنِی عَلی فَضْلِهِ، وَهَدانِی لِحُبِّهِ، وَرَغَّبَنِی فِی الْوِفادَةِ إِلَیْهِ، وَاَلْهَمَنِی طَلَبَ الْحَوائِجِ عِنْدَهُ، أَنْتُمْ أَهْلُ بَیْت لا یَشْقی مَنْ تَوَلاّکُمْ، وَلایَخِیبُ مَنْ أَتاکُمْ، وَلایَخْسَرُ مَنْ یَهْواکُمْ، وَلا یَسْعَدُ مَنْ عادیکُمْ.
| که راه پیمودم به سویت غمناک وآمده ام به نزدت در حال محنت زدگی و ریختم اشکم را در پیشت گریان و به درگاهت آمده‌ام تک و تنها و تو از کسانی هستی که خداوند به من دستور پیوند او را داده و به نیکی به او وادارم کرده و بر فضل و برتریش راهنمائیم کرده و به محبتش هدایت نموده و به رفتن سَرِ خوانِ کرمش ترغیبم کرده و به من الهام کرده که حاجاتم را در پیش او بخواهم شما خاندانی هستید که بدبخت نشود هر که دوستتان دارد و نومید نگردد هر که به درگاهتان آید و زیانکار نشود هر که هوای شما در سر دارد و روی سعادت نبیند هر که شما را دشمن دارد.
|{{فارسی|پس رو به قبل کرده و بگوید:}} اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ إِنِّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزُومِی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، لِیُجِیرَنِی مِنْ نِقْمَتِکَ وَسَخَطِکَ وَمَقْتِکَ فِی یَوْم تَکْثُرُ فِیهِ الْاَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ، وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، فَاِنْ تَرْحَمْنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفَ عَلَیَّ وَلاحُزْنَ، وَإِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ، وَلاتُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ،
| خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد خدایا من خود را در گذرگاه مهرت قرار دادم بدانکه ملازم قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) گشتم تا مرا در پناه خود گیرد از انتقام تو در روزی که صداها در آن روز بسیار گردد و هرکس سرگرم شود بدانچه از پیش فرستاده و از خویشتن دفاع کند پس اگر در آن روز به من رحم کنی که ترس و اندوهی ندارم و اگر کیفرم کنی پس تو مولائی هستی که قدرت داری بر بنده خود ولی ناامیدم مکن پس از این روز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ إِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنِّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی جِنایَةِ نَفْسِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنِی، وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ، فَبِهِما فُکَّنِی مِنَ النّارِ، وَلاتُخَیِّبْ سَعْیِی، وَلا یَهُونَنَّ عَلَیْکَ ابْتِهالِی، وَلایُحْجَبَنَّ عَنْکَ صَوْتِی، وَلاتَقْلِبْنِی بِغَیْرِ حَوائِجِی
| و بازم مگردان (از اینجا) بدون حاجتم و بوسیله او به درگاه تو تقرب جویم به آرزوی دست رسی به خوشنودیت و به امید دریافت رحمتت پس بپذیر از من و بازگرد به بردباریت بر نادانی من و به مهرت بر جنایتی که بر خود کردم چونکه گناهم بزرگ است و ترس از آن ندارم که به من ستم کنی ولی از بدی حساب ترس دارم، پس به حق هر دو آنها که آزادم کن از آتش و نومید مکن کوششم را و مبادا زاری من نزد تو ناچیز و خوار قرار گیرد و صدای من از تو محجوب گردد و بدون حاجاتم مرا باز نگردان
| یا غِیاثَ کُلِّ مَکْرُوب وَمَحْزُون، وَیا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَیْرانِ الْغَرِیقِ الْمُشْرِفِ عَلَی الْهَلَکَةِ، فَصَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَانْظُرْ إِلَیَّ نَظْرَةً لا أَشْقی بَعْدَها أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِی وَعَبْرَتِی وَانْفِرادِی، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضاکَ، وَتَحَرَّیْتُ الْخَیْرَ الَّذِی لایُعْطِیهِ أَحَدٌ سِواکَ، فَلا تَرُدَّ أَمَلِی، اَللّهُمَّ إِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ وَجَزائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلا اَخِیبَنَّ الْیَوْمَ
| ای فریادرس هر محنت زده و غمناک و ای گشاینده (اندوه) از اندوهگین سرگردان و غریقی که مشرف بر هلاکت است پس درود فرست بر محمد و آل محمد و بنگر به من نگریستنی که هرگز پس از آن بدبخت نشوم و رحم کن به زاری و اشک و تنهائیم چونکه من به خوشنودیت امیدوارم و جویایم آن خیری را که عطا نکند آن را احدی جز تو پس آرزویم را باز مگردان خدایا اگر کیفرکنی پس مولائی هستی که بر بنده ات قدرت داری و پاداش عمل بدش بوده پس نومیدم مساز امروز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَلاتُخَیِّبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی، فَقَدْ أَنْفَدْتُ نَفَقَتِی، وَ أَتْعَبْتُ بَدَنِی، وَقَطَعْتُ الْمَفازاتِ، وَخَلَّفْتُ الْاَهْلَ وَالْمالَ وَما خَوَّلْتَنِی، وَآثَرْتُ ما عِنْدَکَ عَلی نَفْسِی، وَلُذْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی ذَنْبِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، بِرَحْمَتِکَ یاکَرِیمُ.
| و بازم مگردان بدون روا شدن حاجتم و ناامید مکن حرکت کردن و آمدنم را چونکه پولم را خرج کرده‌ام و بدنم را به تعب افکندم و بیابان‌های بسیاری را پشت سر گذاردم و زن و فرزند و مال و منالم و آنچه را به من دادی همه را بجای گذاردم و آنچه را پیش تو است برای خود اختیار کردم و به قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) پناه آوردم و بوسیله او برای جستن خوشنودیت تقرب جستم پس بازگرد با بردباریت بر نادانیم و با مهرت بر گناهم که براستی گناهانم بزرگ گشته به مهرت، ای بزرگوار.
}}

سپس زائر دو رکعت نماز به نیت زیارت او می‌خواند و پس از آن خود را به قبر نزدیک کرده و این دعا را می‌خواند:<ref>مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه، ص193.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= دعای بعد از زیارت
|اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ اِنّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزومی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ لِیُجِیرَنی مِن وَسَخَطِکَ و مَقتِکَ فی یَوْم تَکْثُرُ فیهِ الْأَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها. فَاِنْ تَرَحَّمْتَنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفٌ عَلَیَّ وَلا حُزْنٌ، وَ اِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلایَ لَهُ الْقُدْرَةُ عَلى عَبْدِهِ، وَلا تُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ، وَلا تَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتی، فَقَدْ لَصِقْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ اِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى جِنایَةِ نَفْسی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی. وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنی وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ
|خدایا بر محمد و خاندان محمد درود فرست، خدایا، من با ملازمت قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد)، خود را در معرض رحمتت قرار دادم تا از انتقامت پناهم دهد، در روزی که ناله‌ها در آن بسیار می‌شود و سرگرم شود هرکه به آنچه پیش فرستاده و از خود دفاع نماید، اگر در آن روز به من رحم کنی، ترس و اندوهی بر من نیست و اگر کیفرم دهی، پس مولایی هستی که او را بر بنده‌اش قدرت کامل است پس از این روز محرومم مساز و بدون برآورده شدن حاجتم باز مگردان. چراکه خود را به قبر عموی پیامبرت چسباندم و به وسیله او به سوی تو تقرب جستم، برای طلب رضای تو و امید به رحمتت، بنابراین از من بپذیر و به بردباری‌ات بر جهلم و به مهرت بر جنایتی که به خود وارد آوردم، هرآینه گناهم بزرگ شد و از اینکه به من ستم کنی نمی‌ترسم، ولی از بدی حساب می‌ترسم.

|فَانْظُرِ الْيَوْمَ تَقَلُّبِي عَلَى قَبْرِ عّمِّ نَبِيِّكَ، فَبِْهِما فُکَّنِي مِنَ النَّارِ، وَلَا تُخَيِّبْ سَعْيِي، وَلَا يَهُونَنَّ عَلَيْكَ ابْتِهَالِي، وَلَا تَحْجُبَنَّ عَنْكَ صَوْتِي، وَلَا تَقْلِبْنِي بِغَيْرِ حَوَائِجِي، يَا غِيَاثَ كُلِّ مَكْرُوبٍ وَمَحْزُونٍ، وَيَا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَيْرَانِ الْغَرِيقِ الْمُشْرِفِ عَلَى الْهَلَكَةِ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَانْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً لَا أَشْقَى بَعْدَهَا أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِي وَعَبْرَتِي وَانْفِرَادِي، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضَاكَ، وَتَحَرَّيْتُ الْخَيْرَ الَّذِي لَا يُعْطِيهِ أَحَدٌ سِوَاكَ، فَلَا تَرُدَّ أَمَلِي
|پس امروز غلتیدنم بر قبر عموی پیامبرت را بنگر، پس به حق حرمت آن دو بزرگوار از آتش آزادم کن و کوشش‌ام را محروم از رحمت مفرما و زاری‌ام بر تو سبک نیاید و صدایم از تو محجوب نگردد و بدون برآورده شدن حاجتم مرا باز مگردان، ای فریادرس هر دلگیر اندوهگین، ای گشاینده اندوه از غم‌زده سرگردان و غرق شده مشرف به هلاکت، پس بر محمد و خاندان محمد درود فرست و به من نظر کن نظر کردنی که بعد از آن بدبخت نشوم هرگز و به زاری و اشک و تنهایی‌ام رحم کن، من خشنودی‌ات را امید دارم و به آن چیزی که احدی آن را جز تو عطا نمی‌کند، پس آرزویم را باز مگردان.

|اللَّهُمَّ إِنْ تُعَاقِبْ فَمَوْلًى لَهُ الْقُدْرَةُ عَلَى عَبْدِهِ وَجَزَائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلَا أُخِيبَنَّ الْيَوْمَ، وَلَا تَصْرِفْنِي بِغَيْرِ حَاجَتِي،وَلا تُخَیِبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی فَقَدْ أَنْفَذْتُ نَفَقَتِي، وَأَتْعَبْتُ بَدَنِي، وَقَطَعْتُ الْمَفَازَاتِ، وَخَلَّفْتُ الْأَهْلَ وَالْمَالَ وَمَا خَوَّلْتَنِي، وَآثَرْتُ مَا عِنْدَكَ عَلَى نَفْسِي، وَلُذْتُ بِقَبْرِ ابْنِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغَاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى ذَنْبی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی، بِرَحْمَتِکَ یا کَریمُ یا کَریمُ.
|خدایا اگر کیفر کنی، پس مولایی هستی که بر بنده‌اش و سزایش به بدی عملش قدرت دارد، پس امروز نومیدم مکن و بدون حاجتم باز مگردان و حرکت کردن و آمدنم را ناامید مفرما، زیرا توشه‌ام را خرج کردم و بدنم را به زحمت انداختم و بیابان‌های خطرناک را پشت سر گذاشتم و اهل و مال و آنچه را به من دادی بجای گذاردم و آنچه را نزد تو است بر خود اختیار نمودم و به قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) پناه بردم و به وسیله او برای به دست آوردن رضایتت تقرب جستم، پس به بردباری‌ات بر جهلم و به رأفتت بر گناهم بازگرد، به راستی گناهم بزرگ شده، به مهربانی‌ات ای بزرگوار، ای بزرگوار.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''من لا یحضر الفقیه '''، صدوق، محمد بن علی، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، النشر الاسلامی، 1404ق.
* '''الجواهر الثمینه فی محاسن المدینه'''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق محمد حسن اسماعیل شافعی، بیروت دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''المستدرک علی الصحیحین '''، حاکم نیشابوری، محمد بن عبد الله، به کوشش مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1411ق.
* '''آثار اسلامی مکه و مدینه '''، جعفریان، رسول، تهران، مشعر، 1386ش.
* '''الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز '''، سفرنامه حج عبد الغنی نابلسی.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

* '''مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه (س)'''، پژوهشی در مزار و آیین زیارت حضرت حمزه علیه السلام با تاکید بر سنت و سیره، سامانی، سید محمود.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت حضرت حمزه

2026-05-19T18:31:23Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت حمزه
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت حمزه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = پیامبر فرمود: هر کس مرا زیارت کند و عمویم حمزه را زیارت نکند بر من جفا کرده است.
| زمان = بنا بر نقلی شنبه و جمعه و به نقلی دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت حضرت حمزه،''' متنی است که بر مزار ایشان خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. حضرت حمزه را در محل شهادتش در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت حمزه ==
از جمله قبوری که توصیه به زیارت آن شده، زیارت [[حضرت حمزه]] است که بر اساس سیره [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] و معصومان، از اعمال مستحب برای مسلمانان است.<ref>مجموعه آثار همايش بين المللي حضرت حمزه، ص181.</ref>

==== زیارت حضرت حمزه در سیره رسول خدا (ص) ====
بر اساس روایات، [[حضرت محمد (ص)|حضرت محمد(ص)]] به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار [[حضرت حمزه]] در دامنه [[کوه احد]] می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

آن حضرت پس از [[غزوه احد|نبرد احد]] سالی یک‌بار به زیارت حمزه و دیگر [[شهدای احد]] می‌رفت،<ref>تاریخ مدینه، ج1، ص132.</ref> چنان که برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و نیز گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده و جواز برداشتن تربت حمزه برای شفا را نقل کرده‌اند.<ref>جواهر الثمنیه، ص252-254.</ref>

از [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] نقل شده هر کس مرا زیارت کند و عمویم [[حمزه]] را زیارت نکند به من جفا کرده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص198.</ref>

== رسوم زیارت قبر حمزه ==
از رسوم و عادات زیارتی مردم از گذشته‌های دور این بوده و شاید اکنون هم هست که در دوازدهم رجب هر سال از جاهای مختلف به [[مدینه]] آمده، شب را به منطقه احد بر مزار [[حضرت حمزه|حمزه سیدالشهدا]] می‌رفتند و تا صبح در فضای باز در اطراف [[کوه رَمات]] بیتوته می‌کردند.<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص397.</ref> بنا به قول دیگر، در این اجتماع که همه‌ساله در نیمه اول ماه رجب با حضور زن و مرد تشکیل می‌گردد، افزون بر مردم [[مدینه]]، گروهی از اهالی [[مکه]]، [[طائف (ابهام‌زدایی)|طائف]]، [[جده]]، [[رابغ]] و بادیه‌نشینان که همه‌ساله برای زیارت رجبیه در [[کوه احد|احد]] و در کنار حرم [[حضرت حمزه]] حاضر می‌شوند و در این اجتماع قربانی‌های زیادی ذبح و حاضرین اطعام و پذیرایی می‌شوند.<ref>الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، ج3، ص232.</ref>

== زمان زیارت ==
بنا بر نقلی، [[حضرت زهرا (س)]] در هر روز شنبه <ref>من لا یحضر الفقیه، ج1، ص180.</ref>و به قولی روز جمعه <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج1،ص377.</ref>کنار مزار [[شهدای احد]] و سپس کنار قبر [[حضرت حمزه|حمزه]] می‌رفت و برایش طلب رحمت می‌نمود، دعا می‌کرد و نماز می‌خواند و می‌گریست. مطابق قول دیگر، دختر رسول خدا (ص) روزهای دوشنبه و پنج‌شنبه به زیارت حمزه و شهدای احد می‌رفت و نماز می‌خواند و در آن جا دعا می‌کرد و تا زمان رحلتش آن را ترک نفرمود.<ref>کافی، ج4، ص561.

کافی، ج3، ص228.</ref>

== متن زیارت حمزه و دیگر شهدای احد ==

در منابع شیعی زیارتنامه ای برای حمزه آورده شده است که در آن از او به عنوان عمو و شیر خدا و رسولش یاد کرده و با این تعبیر به او سلام داده می‌شود.زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت حضرت حمزه
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمَّ رَسُولِ اللهِ، صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَیْرَ الشُّهَداءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَسَدَاللهِ وَأَسَدَ رَسُولِهِ، أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ جاهَدْتَ فِی اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَجُدْتَ بِنَفْسِکَ، وَنَصَحْتَ رَسُولَ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَکُنْتَ فِیما عِنْدَ اللهِ سُبْحانَهُ راغِباً، بِأَبِی أَنْتَ وَأُمِّی، أَتَیْتُکَ مُتَقَرِّباً إِلی رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ بِذلِکَ، راغِباً إِلَیْکَ فِی الشَّفاعَةِ، أَبْتَغِی بِزِیارَتِکَ خَلاصَ نَفْسِی مَتَعَوِّذاً بِکَ مِنْ نار اسْتَحَقَّها مِثْلِی بِما جَنَیْتُ عَلی نَفْسِی
| سلام بر تو ای عموی گرامی رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد سلام بر تو ای بهترین شهیدان سلام بر تو ای شیر خدا و شیر رسول خدا گواهی دهم که تو براستی جهاد کردی در راه خدای عزوجل و جان خود را در این راه بذل کردی و برای رسول خدا (صلی الله علیه وآله) خیرخواهی کردی و مشتاق بودی آنچه را نزد خدای سبحان بود، پدر و مادرم به فدایت من در اینجا به نزد شما آمدم تا بدینوسیله به رسول خدا صلّی الله علیه وآله تقرب جویم و اشتیاق به تو در شفاعت دارم، جوینده ام بهوسیله زیارتت خلاص کردن جانم را، پناهنده ام به تو از آتشی که امثال من بواسطه جنایتی که کرده‌ایم مستحق آن گشته‌ایم
| هارِباً مِنْ ذُنُوبِی الَّتِی احْتَطَبْتُها عَلی ظَهْرِی، فَزِعاً إِلَیْکَ رَجاءَ رَحْمَةِ رَبِّی، أَتَیْتُکَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی مَوْلایَ وأَتَقَرَّبُ بِنَبِیِّهِ اِلَیهِ لِیَقضِیَ لِی بِکَ حَوائِجِی، أَتَیْتُکَ مِنْ شُقَّة بَعِیدَة، طالِباً فَکاکَ رَقَبَتِی مِنَ النّارِ، وَقَدْ أَوْقَرَتْ ظَهْرِی ذُنُوبِی، وَأَتَیْتُ ما أَسْخَطَ رَبِّی، وَلَمْ أَجِدْ أَحَداً أَفْزَعُ إِلَیْهِ خَیْراً لِی مِنْکُمْ أَهْلَ بَیْتِ الرَّحْمَةِ، فَکُنْ لِی شَفِیعاً یَوْمَ فَقْرِی وَحاجَتِی،
| گریزانم از گناهانی که بر پشت خویش بار کرده‌ام پناهنده ام به تو به امید رحمت به زیارتت آمدم و درخواست شفاعت نزد مولایم دارم و تقرب می‌جویم به او برای این که حوائجم را به وسیله تو برآورد. به زیارتت آمده‌ام از راهی پررنج و دور و خواهان آزادی خویش از دوزخم و براستی که خم کرده پشتم را سنگینی بار گناهانم و به کاری که موجب خشم پروردگار من است دست زده‌ام و نیافتم کسی را که به او پناه برم بهتر از شما خاندان رحمت پس تو (ای سرور بزرگوار) شفیعم باش در روز نداری و نیازم
| فَقَدْ سِرْتُ إِلَیْکَ مَحْزُوناً، وَأَتَیْتُکَ مَکْرُوباً، وَسَکَبْتُ عَبْرَتِی عِنْدَکَ باکِیاً، وَصِرْتُ إِلَیْکَ مُنْفَرِداً، أَنْتَ مِمَّنْ أَمَرَنِیَ اللهُ بِصِلَتِهِ، وَحَثَّنِی عَلی بِرِّهِ، وَدَلَّنِی عَلی فَضْلِهِ، وَهَدانِی لِحُبِّهِ، وَرَغَّبَنِی فِی الْوِفادَةِ إِلَیْهِ، وَاَلْهَمَنِی طَلَبَ الْحَوائِجِ عِنْدَهُ، أَنْتُمْ أَهْلُ بَیْت لا یَشْقی مَنْ تَوَلاّکُمْ، وَلایَخِیبُ مَنْ أَتاکُمْ، وَلایَخْسَرُ مَنْ یَهْواکُمْ، وَلا یَسْعَدُ مَنْ عادیکُمْ.
| که راه پیمودم به سویت غمناک وآمده ام به نزدت در حال محنت زدگی و ریختم اشکم را در پیشت گریان و به درگاهت آمده‌ام تک و تنها و تو از کسانی هستی که خداوند به من دستور پیوند او را داده و به نیکی به او وادارم کرده و بر فضل و برتریش راهنمائیم کرده و به محبتش هدایت نموده و به رفتن سَرِ خوانِ کرمش ترغیبم کرده و به من الهام کرده که حاجاتم را در پیش او بخواهم شما خاندانی هستید که بدبخت نشود هر که دوستتان دارد و نومید نگردد هر که به درگاهتان آید و زیانکار نشود هر که هوای شما در سر دارد و روی سعادت نبیند هر که شما را دشمن دارد.
|{{فارسی|پس رو به قبل کرده و بگوید:}} اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ إِنِّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزُومِی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، لِیُجِیرَنِی مِنْ نِقْمَتِکَ وَسَخَطِکَ وَمَقْتِکَ فِی یَوْم تَکْثُرُ فِیهِ الْاَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ، وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، فَاِنْ تَرْحَمْنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفَ عَلَیَّ وَلاحُزْنَ، وَإِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ، وَلاتُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ،
| خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد خدایا من خود را در گذرگاه مهرت قرار دادم بدانکه ملازم قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) گشتم تا مرا در پناه خود گیرد از انتقام تو در روزی که صداها در آن روز بسیار گردد و هرکس سرگرم شود بدانچه از پیش فرستاده و از خویشتن دفاع کند پس اگر در آن روز به من رحم کنی که ترس و اندوهی ندارم و اگر کیفرم کنی پس تو مولائی هستی که قدرت داری بر بنده خود ولی ناامیدم مکن پس از این روز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ إِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنِّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی جِنایَةِ نَفْسِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنِی، وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ، فَبِهِما فُکَّنِی مِنَ النّارِ، وَلاتُخَیِّبْ سَعْیِی، وَلا یَهُونَنَّ عَلَیْکَ ابْتِهالِی، وَلایُحْجَبَنَّ عَنْکَ صَوْتِی، وَلاتَقْلِبْنِی بِغَیْرِ حَوائِجِی
| و بازم مگردان (از اینجا) بدون حاجتم و بوسیله او به درگاه تو تقرب جویم به آرزوی دست رسی به خوشنودیت و به امید دریافت رحمتت پس بپذیر از من و بازگرد به بردباریت بر نادانی من و به مهرت بر جنایتی که بر خود کردم چونکه گناهم بزرگ است و ترس از آن ندارم که به من ستم کنی ولی از بدی حساب ترس دارم، پس به حق هر دو آنها که آزادم کن از آتش و نومید مکن کوششم را و مبادا زاری من نزد تو ناچیز و خوار قرار گیرد و صدای من از تو محجوب گردد و بدون حاجاتم مرا باز نگردان
| یا غِیاثَ کُلِّ مَکْرُوب وَمَحْزُون، وَیا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَیْرانِ الْغَرِیقِ الْمُشْرِفِ عَلَی الْهَلَکَةِ، فَصَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَانْظُرْ إِلَیَّ نَظْرَةً لا أَشْقی بَعْدَها أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِی وَعَبْرَتِی وَانْفِرادِی، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضاکَ، وَتَحَرَّیْتُ الْخَیْرَ الَّذِی لایُعْطِیهِ أَحَدٌ سِواکَ، فَلا تَرُدَّ أَمَلِی، اَللّهُمَّ إِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ وَجَزائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلا اَخِیبَنَّ الْیَوْمَ
| ای فریادرس هر محنت زده و غمناک و ای گشاینده (اندوه) از اندوهگین سرگردان و غریقی که مشرف بر هلاکت است پس درود فرست بر محمد و آل محمد و بنگر به من نگریستنی که هرگز پس از آن بدبخت نشوم و رحم کن به زاری و اشک و تنهائیم چونکه من به خوشنودیت امیدوارم و جویایم آن خیری را که عطا نکند آن را احدی جز تو پس آرزویم را باز مگردان خدایا اگر کیفرکنی پس مولائی هستی که بر بنده ات قدرت داری و پاداش عمل بدش بوده پس نومیدم مساز امروز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَلاتُخَیِّبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی، فَقَدْ أَنْفَدْتُ نَفَقَتِی، وَ أَتْعَبْتُ بَدَنِی، وَقَطَعْتُ الْمَفازاتِ، وَخَلَّفْتُ الْاَهْلَ وَالْمالَ وَما خَوَّلْتَنِی، وَآثَرْتُ ما عِنْدَکَ عَلی نَفْسِی، وَلُذْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی ذَنْبِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، بِرَحْمَتِکَ یاکَرِیمُ.
| و بازم مگردان بدون روا شدن حاجتم و ناامید مکن حرکت کردن و آمدنم را چونکه پولم را خرج کرده‌ام و بدنم را به تعب افکندم و بیابان‌های بسیاری را پشت سر گذاردم و زن و فرزند و مال و منالم و آنچه را به من دادی همه را بجای گذاردم و آنچه را پیش تو است برای خود اختیار کردم و به قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) پناه آوردم و بوسیله او برای جستن خوشنودیت تقرب جستم پس بازگرد با بردباریت بر نادانیم و با مهرت بر گناهم که براستی گناهانم بزرگ گشته به مهرت، ای بزرگوار.
}}

سپس زائر دو رکعت نماز به نیت زیارت او می‌خواند و پس از آن خود را به قبر نزدیک کرده و این دعا را می‌خواند:<ref>مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه، ص193.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= دعای بعد از زیارت
|اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ اِنّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزومی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ لِیُجِیرَنی مِن وَسَخَطِکَ و مَقتِکَ فی یَوْم تَکْثُرُ فیهِ الْأَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها. فَاِنْ تَرَحَّمْتَنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفٌ عَلَیَّ وَلا حُزْنٌ، وَ اِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلایَ لَهُ الْقُدْرَةُ عَلى عَبْدِهِ، وَلا تُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ، وَلا تَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتی، فَقَدْ لَصِقْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ اِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى جِنایَةِ نَفْسی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی. وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنی وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ
|خدایا بر محمد و خاندان محمد درود فرست، خدایا، من با ملازمت قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد)، خود را در معرض رحمتت قرار دادم تا از انتقامت پناهم دهد، در روزی که ناله‌ها در آن بسیار می‌شود و سرگرم شود هرکه به آنچه پیش فرستاده و از خود دفاع نماید، اگر در آن روز به من رحم کنی، ترس و اندوهی بر من نیست و اگر کیفرم دهی، پس مولایی هستی که او را بر بنده‌اش قدرت کامل است پس از این روز محرومم مساز و بدون برآورده شدن حاجتم باز مگردان. چراکه خود را به قبر عموی پیامبرت چسباندم و به وسیله او به سوی تو تقرب جستم، برای طلب رضای تو و امید به رحمتت، بنابراین از من بپذیر و به بردباری‌ات بر جهلم و به مهرت بر جنایتی که به خود وارد آوردم، هرآینه گناهم بزرگ شد و از اینکه به من ستم کنی نمی‌ترسم، ولی از بدی حساب می‌ترسم.

|فَانْظُرِ الْيَوْمَ تَقَلُّبِي عَلَى قَبْرِ عّمِّ نَبِيِّكَ، فَبِْهِما فُکَّنِي مِنَ النَّارِ، وَلَا تُخَيِّبْ سَعْيِي، وَلَا يَهُونَنَّ عَلَيْكَ ابْتِهَالِي، وَلَا تَحْجُبَنَّ عَنْكَ صَوْتِي، وَلَا تَقْلِبْنِي بِغَيْرِ حَوَائِجِي، يَا غِيَاثَ كُلِّ مَكْرُوبٍ وَمَحْزُونٍ، وَيَا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَيْرَانِ الْغَرِيقِ الْمُشْرِفِ عَلَى الْهَلَكَةِ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَانْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً لَا أَشْقَى بَعْدَهَا أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِي وَعَبْرَتِي وَانْفِرَادِي، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضَاكَ، وَتَحَرَّيْتُ الْخَيْرَ الَّذِي لَا يُعْطِيهِ أَحَدٌ سِوَاكَ، فَلَا تَرُدَّ أَمَلِي
|پس امروز غلتیدنم بر قبر عموی پیامبرت را بنگر، پس به حق حرمت آن دو بزرگوار از آتش آزادم کن و کوشش‌ام را محروم از رحمت مفرما و زاری‌ام بر تو سبک نیاید و صدایم از تو محجوب نگردد و بدون برآورده شدن حاجتم مرا باز مگردان، ای فریادرس هر دلگیر اندوهگین، ای گشاینده اندوه از غم‌زده سرگردان و غرق شده مشرف به هلاکت، پس بر محمد و خاندان محمد درود فرست و به من نظر کن نظر کردنی که بعد از آن بدبخت نشوم هرگز و به زاری و اشک و تنهایی‌ام رحم کن، من خشنودی‌ات را امید دارم و به آن چیزی که احدی آن را جز تو عطا نمی‌کند، پس آرزویم را باز مگردان.

|اللَّهُمَّ إِنْ تُعَاقِبْ فَمَوْلًى لَهُ الْقُدْرَةُ عَلَى عَبْدِهِ وَجَزَائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلَا أُخِيبَنَّ الْيَوْمَ، وَلَا تَصْرِفْنِي بِغَيْرِ حَاجَتِي،وَلا تُخَیِبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی فَقَدْ أَنْفَذْتُ نَفَقَتِي، وَأَتْعَبْتُ بَدَنِي، وَقَطَعْتُ الْمَفَازَاتِ، وَخَلَّفْتُ الْأَهْلَ وَالْمَالَ وَمَا خَوَّلْتَنِي، وَآثَرْتُ مَا عِنْدَكَ عَلَى نَفْسِي، وَلُذْتُ بِقَبْرِ ابْنِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغَاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى ذَنْبی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی، بِرَحْمَتِکَ یا کَریمُ یا کَریمُ.
|خدایا اگر کیفر کنی، پس مولایی هستی که بر بنده‌اش و سزایش به بدی عملش قدرت دارد، پس امروز نومیدم مکن و بدون حاجتم باز مگردان و حرکت کردن و آمدنم را ناامید مفرما، زیرا توشه‌ام را خرج کردم و بدنم را به زحمت انداختم و بیابان‌های خطرناک را پشت سر گذاشتم و اهل و مال و آنچه را به من دادی بجای گذاردم و آنچه را نزد تو است بر خود اختیار نمودم و به قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) پناه بردم و به وسیله او برای به دست آوردن رضایتت تقرب جستم، پس به بردباری‌ات بر جهلم و به رأفتت بر گناهم بازگرد، به راستی گناهم بزرگ شده، به مهربانی‌ات ای بزرگوار، ای بزرگوار.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''من لا یحضر الفقیه '''، صدوق، محمد بن علی، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، النشر الاسلامی، 1404ق.
* '''الجواهر الثمینه فی محاسن المدینه'''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق محمد حسن اسماعیل شافعی، بیروت دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''المستدرک علی الصحیحین '''، حاکم نیشابوری، محمد بن عبد الله، به کوشش مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1411ق.
* '''آثار اسلامی مکه و مدینه '''، جعفریان، رسول، تهران، مشعر، 1386ش.
* '''الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز '''، سفرنامه حج عبد الغنی نابلسی.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه (س)'''، پژوهشی در مزار و آیین زیارت حضرت حمزه علیه السلام با تاکید بر سنت و سیره، سامانی، سید محمود.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت حضرت حمزه

2026-05-19T18:28:53Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت حمزه
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت حمزه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = پیامبر فرمود: هر کس مرا زیارت کند و عمویم حمزه را زیارت نکند بر من جفا کرده است.
| زمان = بنا بر نقلی شنبه و جمعه و به نقلی دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت حضرت حمزه،''' متنی است که بر مزار ایشان خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. حضرت حمزه را در محل شهادتش در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت حمزه ==
از جمله قبوری که توصیه به زیارت آن شده، زیارت [[حضرت حمزه]] است که بر اساس سیره [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] و معصومان، از اعمال مستحب برای مسلمانان است.<ref>مجموعه آثار همايش بين المللي حضرت حمزه، ص181.</ref>

==== زیارت حضرت حمزه در سیره رسول خدا (ص) ====
بر اساس روایات، [[حضرت محمد (ص)|حضرت محمد(ص)]] به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار [[حضرت حمزه]] در دامنه [[کوه احد]] می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

آن حضرت پس از [[غزوه احد|نبرد احد]] سالی یک‌بار به زیارت حمزه و دیگر [[شهدای احد]] می‌رفت،<ref>تاریخ مدینه، ج1، ص132.</ref> چنان که برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و نیز گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده و جواز برداشتن تربت حمزه برای شفا را نقل کرده‌اند.<ref>جواهر الثمنیه، ص252-254.</ref>

از [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] نقل شده هر کس مرا زیارت کند و عمویم [[حمزه]] را زیارت نکند به من جفا کرده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص198.</ref>

== رسوم زیارت قبر حمزه ==
از رسوم و عادات زیارتی مردم از گذشته‌های دور این بوده و شاید اکنون هم هست که در دوازدهم رجب هر سال از جاهای مختلف به [[مدینه]] آمده، شب را به منطقه احد بر مزار [[حضرت حمزه|حمزه سیدالشهدا]] می‌رفتند و تا صبح در فضای باز در اطراف [[کوه رَمات]] بیتوته می‌کردند.<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص397.</ref> بنا به قول دیگر، در این اجتماع که همه‌ساله در نیمه اول ماه رجب با حضور زن و مرد تشکیل می‌گردد، افزون بر مردم [[مدینه]]، گروهی از اهالی [[مکه]]، [[طائف (ابهام‌زدایی)|طائف]]، [[جده]]، [[رابغ]] و بادیه‌نشینان که همه‌ساله برای زیارت رجبیه در [[کوه احد|احد]] و در کنار حرم [[حضرت حمزه]] حاضر می‌شوند و در این اجتماع قربانی‌های زیادی ذبح و حاضرین اطعام و پذیرایی می‌شوند.<ref>الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، ج3، ص232.</ref>

== زمان زیارت ==
بنا بر نقلی، [[حضرت زهرا (س)]] در هر روز شنبه <ref>من لا یحضر الفقیه، ج1، ص180.</ref>و به قولی روز جمعه <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج1،ص377.</ref>کنار مزار [[شهدای احد]] و سپس کنار قبر [[حضرت حمزه|حمزه]] می‌رفت و برایش طلب رحمت می‌نمود، دعا می‌کرد و نماز می‌خواند و می‌گریست. مطابق قول دیگر، دختر رسول خدا (ص) روزهای دوشنبه و پنج‌شنبه به زیارت حمزه و شهدای احد می‌رفت و نماز می‌خواند و در آن جا دعا می‌کرد و تا زمان رحلتش آن را ترک نفرمود.<ref>کافی، ج4، ص561.

کافی، ج3، ص228.</ref>

== متن زیارت حمزه و دیگر شهدای احد ==

در منابع شیعی زیارتنامه ای برای حمزه آورده شده است که در آن از او به عنوان عمو و شیر خدا و رسولش یاد کرده و با این تعبیر به او سلام داده می‌شود.زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت حضرت حمزه
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمَّ رَسُولِ اللهِ، صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَیْرَ الشُّهَداءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَسَدَاللهِ وَأَسَدَ رَسُولِهِ، أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ جاهَدْتَ فِی اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَجُدْتَ بِنَفْسِکَ، وَنَصَحْتَ رَسُولَ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَکُنْتَ فِیما عِنْدَ اللهِ سُبْحانَهُ راغِباً، بِأَبِی أَنْتَ وَأُمِّی، أَتَیْتُکَ مُتَقَرِّباً إِلی رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ بِذلِکَ، راغِباً إِلَیْکَ فِی الشَّفاعَةِ، أَبْتَغِی بِزِیارَتِکَ خَلاصَ نَفْسِی مَتَعَوِّذاً بِکَ مِنْ نار اسْتَحَقَّها مِثْلِی بِما جَنَیْتُ عَلی نَفْسِی
| سلام بر تو ای عموی گرامی رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد سلام بر تو ای بهترین شهیدان سلام بر تو ای شیر خدا و شیر رسول خدا گواهی دهم که تو براستی جهاد کردی در راه خدای عزوجل و جان خود را در این راه بذل کردی و برای رسول خدا (صلی الله علیه وآله) خیرخواهی کردی و مشتاق بودی آنچه را نزد خدای سبحان بود، پدر و مادرم به فدایت من در اینجا به نزد شما آمدم تا بدینوسیله به رسول خدا صلّی الله علیه وآله تقرب جویم و اشتیاق به تو در شفاعت دارم، جوینده ام بهوسیله زیارتت خلاص کردن جانم را، پناهنده ام به تو از آتشی که امثال من بواسطه جنایتی که کرده‌ایم مستحق آن گشته‌ایم
| هارِباً مِنْ ذُنُوبِی الَّتِی احْتَطَبْتُها عَلی ظَهْرِی، فَزِعاً إِلَیْکَ رَجاءَ رَحْمَةِ رَبِّی، أَتَیْتُکَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی مَوْلایَ وأَتَقَرَّبُ بِنَبِیِّهِ اِلَیهِ لِیَقضِیَ لِی بِکَ حَوائِجِی، أَتَیْتُکَ مِنْ شُقَّة بَعِیدَة، طالِباً فَکاکَ رَقَبَتِی مِنَ النّارِ، وَقَدْ أَوْقَرَتْ ظَهْرِی ذُنُوبِی، وَأَتَیْتُ ما أَسْخَطَ رَبِّی، وَلَمْ أَجِدْ أَحَداً أَفْزَعُ إِلَیْهِ خَیْراً لِی مِنْکُمْ أَهْلَ بَیْتِ الرَّحْمَةِ، فَکُنْ لِی شَفِیعاً یَوْمَ فَقْرِی وَحاجَتِی،
| گریزانم از گناهانی که بر پشت خویش بار کرده‌ام پناهنده ام به تو به امید رحمت به زیارتت آمدم و درخواست شفاعت نزد مولایم دارم و تقرب می‌جویم به او برای این که حوائجم را به وسیله تو برآورد. به زیارتت آمده‌ام از راهی پررنج و دور و خواهان آزادی خویش از دوزخم و براستی که خم کرده پشتم را سنگینی بار گناهانم و به کاری که موجب خشم پروردگار من است دست زده‌ام و نیافتم کسی را که به او پناه برم بهتر از شما خاندان رحمت پس تو (ای سرور بزرگوار) شفیعم باش در روز نداری و نیازم
| فَقَدْ سِرْتُ إِلَیْکَ مَحْزُوناً، وَأَتَیْتُکَ مَکْرُوباً، وَسَکَبْتُ عَبْرَتِی عِنْدَکَ باکِیاً، وَصِرْتُ إِلَیْکَ مُنْفَرِداً، أَنْتَ مِمَّنْ أَمَرَنِیَ اللهُ بِصِلَتِهِ، وَحَثَّنِی عَلی بِرِّهِ، وَدَلَّنِی عَلی فَضْلِهِ، وَهَدانِی لِحُبِّهِ، وَرَغَّبَنِی فِی الْوِفادَةِ إِلَیْهِ، وَاَلْهَمَنِی طَلَبَ الْحَوائِجِ عِنْدَهُ، أَنْتُمْ أَهْلُ بَیْت لا یَشْقی مَنْ تَوَلاّکُمْ، وَلایَخِیبُ مَنْ أَتاکُمْ، وَلایَخْسَرُ مَنْ یَهْواکُمْ، وَلا یَسْعَدُ مَنْ عادیکُمْ.
| که راه پیمودم به سویت غمناک وآمده ام به نزدت در حال محنت زدگی و ریختم اشکم را در پیشت گریان و به درگاهت آمده‌ام تک و تنها و تو از کسانی هستی که خداوند به من دستور پیوند او را داده و به نیکی به او وادارم کرده و بر فضل و برتریش راهنمائیم کرده و به محبتش هدایت نموده و به رفتن سَرِ خوانِ کرمش ترغیبم کرده و به من الهام کرده که حاجاتم را در پیش او بخواهم شما خاندانی هستید که بدبخت نشود هر که دوستتان دارد و نومید نگردد هر که به درگاهتان آید و زیانکار نشود هر که هوای شما در سر دارد و روی سعادت نبیند هر که شما را دشمن دارد.
|{{فارسی|پس رو به قبل کرده و بگوید:}} اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ إِنِّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزُومِی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، لِیُجِیرَنِی مِنْ نِقْمَتِکَ وَسَخَطِکَ وَمَقْتِکَ فِی یَوْم تَکْثُرُ فِیهِ الْاَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ، وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، فَاِنْ تَرْحَمْنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفَ عَلَیَّ وَلاحُزْنَ، وَإِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ، وَلاتُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ،
| خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد خدایا من خود را در گذرگاه مهرت قرار دادم بدانکه ملازم قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) گشتم تا مرا در پناه خود گیرد از انتقام تو در روزی که صداها در آن روز بسیار گردد و هرکس سرگرم شود بدانچه از پیش فرستاده و از خویشتن دفاع کند پس اگر در آن روز به من رحم کنی که ترس و اندوهی ندارم و اگر کیفرم کنی پس تو مولائی هستی که قدرت داری بر بنده خود ولی ناامیدم مکن پس از این روز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ إِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنِّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی جِنایَةِ نَفْسِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنِی، وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ، فَبِهِما فُکَّنِی مِنَ النّارِ، وَلاتُخَیِّبْ سَعْیِی، وَلا یَهُونَنَّ عَلَیْکَ ابْتِهالِی، وَلایُحْجَبَنَّ عَنْکَ صَوْتِی، وَلاتَقْلِبْنِی بِغَیْرِ حَوائِجِی
| و بازم مگردان (از اینجا) بدون حاجتم و بوسیله او به درگاه تو تقرب جویم به آرزوی دست رسی به خوشنودیت و به امید دریافت رحمتت پس بپذیر از من و بازگرد به بردباریت بر نادانی من و به مهرت بر جنایتی که بر خود کردم چونکه گناهم بزرگ است و ترس از آن ندارم که به من ستم کنی ولی از بدی حساب ترس دارم، پس به حق هر دو آنها که آزادم کن از آتش و نومید مکن کوششم را و مبادا زاری من نزد تو ناچیز و خوار قرار گیرد و صدای من از تو محجوب گردد و بدون حاجاتم مرا باز نگردان
| یا غِیاثَ کُلِّ مَکْرُوب وَمَحْزُون، وَیا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَیْرانِ الْغَرِیقِ الْمُشْرِفِ عَلَی الْهَلَکَةِ، فَصَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَانْظُرْ إِلَیَّ نَظْرَةً لا أَشْقی بَعْدَها أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِی وَعَبْرَتِی وَانْفِرادِی، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضاکَ، وَتَحَرَّیْتُ الْخَیْرَ الَّذِی لایُعْطِیهِ أَحَدٌ سِواکَ، فَلا تَرُدَّ أَمَلِی، اَللّهُمَّ إِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ وَجَزائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلا اَخِیبَنَّ الْیَوْمَ
| ای فریادرس هر محنت زده و غمناک و ای گشاینده (اندوه) از اندوهگین سرگردان و غریقی که مشرف بر هلاکت است پس درود فرست بر محمد و آل محمد و بنگر به من نگریستنی که هرگز پس از آن بدبخت نشوم و رحم کن به زاری و اشک و تنهائیم چونکه من به خوشنودیت امیدوارم و جویایم آن خیری را که عطا نکند آن را احدی جز تو پس آرزویم را باز مگردان خدایا اگر کیفرکنی پس مولائی هستی که بر بنده ات قدرت داری و پاداش عمل بدش بوده پس نومیدم مساز امروز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَلاتُخَیِّبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی، فَقَدْ أَنْفَدْتُ نَفَقَتِی، وَ أَتْعَبْتُ بَدَنِی، وَقَطَعْتُ الْمَفازاتِ، وَخَلَّفْتُ الْاَهْلَ وَالْمالَ وَما خَوَّلْتَنِی، وَآثَرْتُ ما عِنْدَکَ عَلی نَفْسِی، وَلُذْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی ذَنْبِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، بِرَحْمَتِکَ یاکَرِیمُ.
| و بازم مگردان بدون روا شدن حاجتم و ناامید مکن حرکت کردن و آمدنم را چونکه پولم را خرج کرده‌ام و بدنم را به تعب افکندم و بیابان‌های بسیاری را پشت سر گذاردم و زن و فرزند و مال و منالم و آنچه را به من دادی همه را بجای گذاردم و آنچه را پیش تو است برای خود اختیار کردم و به قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) پناه آوردم و بوسیله او برای جستن خوشنودیت تقرب جستم پس بازگرد با بردباریت بر نادانیم و با مهرت بر گناهم که براستی گناهانم بزرگ گشته به مهرت، ای بزرگوار.
}}

سپس زائر دو رکعت نماز به نیت زیارت او می‌خواند و پس از آن خود را به قبر نزدیک کرده و این دعا را می‌خواند:<ref>مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه، ص193.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= دعای بعد از زیارت
|اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ اِنّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزومی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ لِیُجِیرَنی مِن وَسَخَطِکَ و مَقتِکَ فی یَوْم تَکْثُرُ فیهِ الْأَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها. فَاِنْ تَرَحَّمْتَنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفٌ عَلَیَّ وَلا حُزْنٌ، وَ اِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلایَ لَهُ الْقُدْرَةُ عَلى عَبْدِهِ، وَلا تُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ، وَلا تَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتی، فَقَدْ لَصِقْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ اِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى جِنایَةِ نَفْسی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی. وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنی وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ
|خدایا بر محمد و خاندان محمد درود فرست، خدایا، من با ملازمت قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد)، خود را در معرض رحمتت قرار دادم تا از انتقامت پناهم دهد، در روزی که ناله‌ها در آن بسیار می‌شود و سرگرم شود هرکه به آنچه پیش فرستاده و از خود دفاع نماید، اگر در آن روز به من رحم کنی، ترس و اندوهی بر من نیست و اگر کیفرم دهی، پس مولایی هستی که او را بر بنده‌اش قدرت کامل است پس از این روز محرومم مساز و بدون برآورده شدن حاجتم باز مگردان. چراکه خود را به قبر عموی پیامبرت چسباندم و به وسیله او به سوی تو تقرب جستم، برای طلب رضای تو و امید به رحمتت، بنابراین از من بپذیر و به بردباری‌ات بر جهلم و به مهرت بر جنایتی که به خود وارد آوردم، هرآینه گناهم بزرگ شد و از اینکه به من ستم کنی نمی‌ترسم، ولی از بدی حساب می‌ترسم.

|فَانْظُرِ الْيَوْمَ تَقَلُّبِي عَلَى قَبْرِ عّمِّ نَبِيِّكَ، فَبِْهِما فُکَّنِي مِنَ النَّارِ، وَلَا تُخَيِّبْ سَعْيِي، وَلَا يَهُونَنَّ عَلَيْكَ ابْتِهَالِي، وَلَا تَحْجُبَنَّ عَنْكَ صَوْتِي، وَلَا تَقْلِبْنِي بِغَيْرِ حَوَائِجِي، يَا غِيَاثَ كُلِّ مَكْرُوبٍ وَمَحْزُونٍ، وَيَا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَيْرَانِ الْغَرِيقِ الْمُشْرِفِ عَلَى الْهَلَكَةِ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَانْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً لَا أَشْقَى بَعْدَهَا أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِي وَعَبْرَتِي وَانْفِرَادِي، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضَاكَ، وَتَحَرَّيْتُ الْخَيْرَ الَّذِي لَا يُعْطِيهِ أَحَدٌ سِوَاكَ، فَلَا تَرُدَّ أَمَلِي
|پس امروز غلتیدنم بر قبر عموی پیامبرت را بنگر، پس به حق حرمت آن دو بزرگوار از آتش آزادم کن و کوشش‌ام را محروم از رحمت مفرما و زاری‌ام بر تو سبک نیاید و صدایم از تو محجوب نگردد و بدون برآورده شدن حاجتم مرا باز مگردان، ای فریادرس هر دلگیر اندوهگین، ای گشاینده اندوه از غم‌زده سرگردان و غرق شده مشرف به هلاکت، پس بر محمد و خاندان محمد درود فرست و به من نظر کن نظر کردنی که بعد از آن بدبخت نشوم هرگز و به زاری و اشک و تنهایی‌ام رحم کن، من خشنودی‌ات را امید دارم و به آن چیزی که احدی آن را جز تو عطا نمی‌کند، پس آرزویم را باز مگردان.

|اللَّهُمَّ إِنْ تُعَاقِبْ فَمَوْلًى لَهُ الْقُدْرَةُ عَلَى عَبْدِهِ وَجَزَائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلَا أُخِيبَنَّ الْيَوْمَ، وَلَا تَصْرِفْنِي بِغَيْرِ حَاجَتِي،وَلا تُخَیِبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی فَقَدْ أَنْفَذْتُ نَفَقَتِي، وَأَتْعَبْتُ بَدَنِي، وَقَطَعْتُ الْمَفَازَاتِ، وَخَلَّفْتُ الْأَهْلَ وَالْمَالَ وَمَا خَوَّلْتَنِي، وَآثَرْتُ مَا عِنْدَكَ عَلَى نَفْسِي، وَلُذْتُ بِقَبْرِ ابْنِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغَاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى ذَنْبی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی، بِرَحْمَتِکَ یا کَریمُ یا کَریمُ.
|خدایا اگر کیفر کنی، پس مولایی هستی که بر بنده‌اش و سزایش به بدی عملش قدرت دارد، پس امروز نومیدم مکن و بدون حاجتم باز مگردان و حرکت کردن و آمدنم را ناامید مفرما، زیرا توشه‌ام را خرج کردم و بدنم را به زحمت انداختم و بیابان‌های خطرناک را پشت سر گذاشتم و اهل و مال و آنچه را به من دادی بجای گذاردم و آنچه را نزد تو است بر خود اختیار نمودم و به قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) پناه بردم و به وسیله او برای به دست آوردن رضایتت تقرب جستم، پس به بردباری‌ات بر جهلم و به رأفتت بر گناهم بازگرد، به راستی گناهم بزرگ شده، به مهربانی‌ات ای بزرگوار، ای بزرگوار.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
من لا یحضر الفقیه، صدوق، محمد بن علی، به کوشش علی اکبر غفاری، قم، النشر الاسلامی، 1404ق.
الجواهر الثمینه فی محاسن المدینه، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق محمد حسن اسماعیل شافعی، بیروت دار الکتب العلمیه، 1417ق.
المستدرک علی الصحیحین ، حاکم نیشابوری، محمد بن عبد الله، به کوشش مصطفی عبدالقادر عطا، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1411ق.
آثار اسلامی مکه و مدینه، جعفریان، رسول، تهران، مشعر، 1386ش.
الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، سفرنامه حج عبد الغنی نابلسی،
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه (س)، پژوهشی در مزار و آیین زیارت حضرت حمزه علیه السلام با تاکید بر سنت و سیره، سامانی، سید محمود.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت حضرت حمزه

2026-05-19T18:05:50Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت حضرت حمزه
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت حضرت حمزه
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب = پیامبر فرمود: هر کس مرا زیارت کند و عمویم حمزه را زیارت نکند بر من جفا کرده است.
| زمان = بنا بر نقلی شنبه و جمعه و به نقلی دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت حضرت حمزه،''' متنی است که بر مزار ایشان خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. حضرت حمزه را در محل شهادتش در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت حمزه ==
از جمله قبوری که توصیه به زیارت آن شده، زیارت [[حضرت حمزه]] است که بر اساس سیره [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] و معصومان، از اعمال مستحب برای مسلمانان است.<ref>مجموعه آثار همايش بين المللي حضرت حمزه، ص181.</ref>

==== زیارت حضرت حمزه در سیره رسول خدا (ص) ====
بر اساس روایات، [[حضرت محمد (ص)|حضرت محمد(ص)]] به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار [[حضرت حمزه]] در دامنه [[کوه احد]] می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

آن حضرت پس از [[غزوه احد|نبرد احد]] سالی یک‌بار به زیارت حمزه و دیگر [[شهدای احد]] می‌رفت،<ref>تاریخ مدینه، ج1، ص132.</ref> چنان که برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و نیز گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده و جواز برداشتن تربت حمزه برای شفا را نقل کرده‌اند.<ref>جواهر الثمنیه، ص252-254.</ref>

از [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] نقل شده هر کس مرا زیارت کند و عمویم [[حمزه]] را زیارت نکند به من جفا کرده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص198.</ref>

== رسوم زیارت قبر حمزه ==
از رسوم و عادات زیارتی مردم از گذشته‌های دور این بوده و شاید اکنون هم هست که در دوازدهم رجب هر سال از جاهای مختلف به [[مدینه]] آمده، شب را به منطقه احد بر مزار [[حضرت حمزه|حمزه سیدالشهدا]] می‌رفتند و تا صبح در فضای باز در اطراف [[کوه رَمات]] بیتوته می‌کردند.<ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص397.</ref> بنا به قول دیگر، در این اجتماع که همه‌ساله در نیمه اول ماه رجب با حضور زن و مرد تشکیل می‌گردد، افزون بر مردم [[مدینه]]، گروهی از اهالی [[مکه]]، [[طائف (ابهام‌زدایی)|طائف]]، [[جده]]، [[رابغ]] و بادیه‌نشینان که همه‌ساله برای زیارت رجبیه در [[کوه احد|احد]] و در کنار حرم [[حضرت حمزه]] حاضر می‌شوند و در این اجتماع قربانی‌های زیادی ذبح و حاضرین اطعام و پذیرایی می‌شوند.<ref>الحقیقه و المجاز فی رحله بلاد الشام و المصر و الحجاز، ج3، ص232.</ref>

== زمان زیارت ==
بنا بر نقلی، [[حضرت زهرا (س)]] در هر روز شنبه <ref>من لا یحضر الفقیه، ج1، ص180.</ref>و به قولی روز جمعه <ref>المستدرک علی الصحیحین، ج1،ص377.</ref>کنار مزار [[شهدای احد]] و سپس کنار قبر [[حضرت حمزه|حمزه]] می‌رفت و برایش طلب رحمت می‌نمود، دعا می‌کرد و نماز می‌خواند و می‌گریست. مطابق قول دیگر، دختر رسول خدا (ص) روزهای دوشنبه و پنج‌شنبه به زیارت حمزه و شهدای احد می‌رفت و نماز می‌خواند و در آن جا دعا می‌کرد و تا زمان رحلتش آن را ترک نفرمود.<ref>کافی، ج4، ص561.

کافی، ج3، ص228.</ref>

== متن زیارت حمزه و دیگر شهدای احد ==

در منابع شیعی زیارتنامه ای برای حمزه آورده شده است که در آن از او به عنوان عمو و شیر خدا و رسولش یاد کرده و با این تعبیر به او سلام داده می‌شود.زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی [[حضرت محمد (ص)|پیامبر(ص)]]، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

{{نقل قول دوقلو
| تیتر= زیارت حضرت حمزه
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا عَمَّ رَسُولِ اللهِ، صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خَیْرَ الشُّهَداءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَسَدَاللهِ وَأَسَدَ رَسُولِهِ، أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ جاهَدْتَ فِی اللهِ عَزَّ وَجَلَّ، وَجُدْتَ بِنَفْسِکَ، وَنَصَحْتَ رَسُولَ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَکُنْتَ فِیما عِنْدَ اللهِ سُبْحانَهُ راغِباً، بِأَبِی أَنْتَ وَأُمِّی، أَتَیْتُکَ مُتَقَرِّباً إِلی رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ بِذلِکَ، راغِباً إِلَیْکَ فِی الشَّفاعَةِ، أَبْتَغِی بِزِیارَتِکَ خَلاصَ نَفْسِی مَتَعَوِّذاً بِکَ مِنْ نار اسْتَحَقَّها مِثْلِی بِما جَنَیْتُ عَلی نَفْسِی
| سلام بر تو ای عموی گرامی رسول خدا که درود خدا بر او و آلش باد سلام بر تو ای بهترین شهیدان سلام بر تو ای شیر خدا و شیر رسول خدا گواهی دهم که تو براستی جهاد کردی در راه خدای عزوجل و جان خود را در این راه بذل کردی و برای رسول خدا (صلی الله علیه وآله) خیرخواهی کردی و مشتاق بودی آنچه را نزد خدای سبحان بود، پدر و مادرم به فدایت من در اینجا به نزد شما آمدم تا بدینوسیله به رسول خدا صلّی الله علیه وآله تقرب جویم و اشتیاق به تو در شفاعت دارم، جوینده ام بهوسیله زیارتت خلاص کردن جانم را، پناهنده ام به تو از آتشی که امثال من بواسطه جنایتی که کرده‌ایم مستحق آن گشته‌ایم
| هارِباً مِنْ ذُنُوبِی الَّتِی احْتَطَبْتُها عَلی ظَهْرِی، فَزِعاً إِلَیْکَ رَجاءَ رَحْمَةِ رَبِّی، أَتَیْتُکَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی مَوْلایَ وأَتَقَرَّبُ بِنَبِیِّهِ اِلَیهِ لِیَقضِیَ لِی بِکَ حَوائِجِی، أَتَیْتُکَ مِنْ شُقَّة بَعِیدَة، طالِباً فَکاکَ رَقَبَتِی مِنَ النّارِ، وَقَدْ أَوْقَرَتْ ظَهْرِی ذُنُوبِی، وَأَتَیْتُ ما أَسْخَطَ رَبِّی، وَلَمْ أَجِدْ أَحَداً أَفْزَعُ إِلَیْهِ خَیْراً لِی مِنْکُمْ أَهْلَ بَیْتِ الرَّحْمَةِ، فَکُنْ لِی شَفِیعاً یَوْمَ فَقْرِی وَحاجَتِی،
| گریزانم از گناهانی که بر پشت خویش بار کرده‌ام پناهنده ام به تو به امید رحمت به زیارتت آمدم و درخواست شفاعت نزد مولایم دارم و تقرب می‌جویم به او برای این که حوائجم را به وسیله تو برآورد. به زیارتت آمده‌ام از راهی پررنج و دور و خواهان آزادی خویش از دوزخم و براستی که خم کرده پشتم را سنگینی بار گناهانم و به کاری که موجب خشم پروردگار من است دست زده‌ام و نیافتم کسی را که به او پناه برم بهتر از شما خاندان رحمت پس تو (ای سرور بزرگوار) شفیعم باش در روز نداری و نیازم
| فَقَدْ سِرْتُ إِلَیْکَ مَحْزُوناً، وَأَتَیْتُکَ مَکْرُوباً، وَسَکَبْتُ عَبْرَتِی عِنْدَکَ باکِیاً، وَصِرْتُ إِلَیْکَ مُنْفَرِداً، أَنْتَ مِمَّنْ أَمَرَنِیَ اللهُ بِصِلَتِهِ، وَحَثَّنِی عَلی بِرِّهِ، وَدَلَّنِی عَلی فَضْلِهِ، وَهَدانِی لِحُبِّهِ، وَرَغَّبَنِی فِی الْوِفادَةِ إِلَیْهِ، وَاَلْهَمَنِی طَلَبَ الْحَوائِجِ عِنْدَهُ، أَنْتُمْ أَهْلُ بَیْت لا یَشْقی مَنْ تَوَلاّکُمْ، وَلایَخِیبُ مَنْ أَتاکُمْ، وَلایَخْسَرُ مَنْ یَهْواکُمْ، وَلا یَسْعَدُ مَنْ عادیکُمْ.
| که راه پیمودم به سویت غمناک وآمده ام به نزدت در حال محنت زدگی و ریختم اشکم را در پیشت گریان و به درگاهت آمده‌ام تک و تنها و تو از کسانی هستی که خداوند به من دستور پیوند او را داده و به نیکی به او وادارم کرده و بر فضل و برتریش راهنمائیم کرده و به محبتش هدایت نموده و به رفتن سَرِ خوانِ کرمش ترغیبم کرده و به من الهام کرده که حاجاتم را در پیش او بخواهم شما خاندانی هستید که بدبخت نشود هر که دوستتان دارد و نومید نگردد هر که به درگاهتان آید و زیانکار نشود هر که هوای شما در سر دارد و روی سعادت نبیند هر که شما را دشمن دارد.
|{{فارسی|پس رو به قبل کرده و بگوید:}} اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ إِنِّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزُومِی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، لِیُجِیرَنِی مِنْ نِقْمَتِکَ وَسَخَطِکَ وَمَقْتِکَ فِی یَوْم تَکْثُرُ فِیهِ الْاَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ، وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها، فَاِنْ تَرْحَمْنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفَ عَلَیَّ وَلاحُزْنَ، وَإِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ، وَلاتُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ،
| خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد خدایا من خود را در گذرگاه مهرت قرار دادم بدانکه ملازم قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) گشتم تا مرا در پناه خود گیرد از انتقام تو در روزی که صداها در آن روز بسیار گردد و هرکس سرگرم شود بدانچه از پیش فرستاده و از خویشتن دفاع کند پس اگر در آن روز به من رحم کنی که ترس و اندوهی ندارم و اگر کیفرم کنی پس تو مولائی هستی که قدرت داری بر بنده خود ولی ناامیدم مکن پس از این روز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ إِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنِّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی جِنایَةِ نَفْسِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنِی، وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ، فَبِهِما فُکَّنِی مِنَ النّارِ، وَلاتُخَیِّبْ سَعْیِی، وَلا یَهُونَنَّ عَلَیْکَ ابْتِهالِی، وَلایُحْجَبَنَّ عَنْکَ صَوْتِی، وَلاتَقْلِبْنِی بِغَیْرِ حَوائِجِی
| و بازم مگردان (از اینجا) بدون حاجتم و بوسیله او به درگاه تو تقرب جویم به آرزوی دست رسی به خوشنودیت و به امید دریافت رحمتت پس بپذیر از من و بازگرد به بردباریت بر نادانی من و به مهرت بر جنایتی که بر خود کردم چونکه گناهم بزرگ است و ترس از آن ندارم که به من ستم کنی ولی از بدی حساب ترس دارم، پس به حق هر دو آنها که آزادم کن از آتش و نومید مکن کوششم را و مبادا زاری من نزد تو ناچیز و خوار قرار گیرد و صدای من از تو محجوب گردد و بدون حاجاتم مرا باز نگردان
| یا غِیاثَ کُلِّ مَکْرُوب وَمَحْزُون، وَیا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَیْرانِ الْغَرِیقِ الْمُشْرِفِ عَلَی الْهَلَکَةِ، فَصَلِّ عَلی مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَانْظُرْ إِلَیَّ نَظْرَةً لا أَشْقی بَعْدَها أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِی وَعَبْرَتِی وَانْفِرادِی، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضاکَ، وَتَحَرَّیْتُ الْخَیْرَ الَّذِی لایُعْطِیهِ أَحَدٌ سِواکَ، فَلا تَرُدَّ أَمَلِی، اَللّهُمَّ إِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلیً لَهُ الْقُدْرَةُ عَلی عَبْدِهِ وَجَزائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلا اَخِیبَنَّ الْیَوْمَ
| ای فریادرس هر محنت زده و غمناک و ای گشاینده (اندوه) از اندوهگین سرگردان و غریقی که مشرف بر هلاکت است پس درود فرست بر محمد و آل محمد و بنگر به من نگریستنی که هرگز پس از آن بدبخت نشوم و رحم کن به زاری و اشک و تنهائیم چونکه من به خوشنودیت امیدوارم و جویایم آن خیری را که عطا نکند آن را احدی جز تو پس آرزویم را باز مگردان خدایا اگر کیفرکنی پس مولائی هستی که بر بنده ات قدرت داری و پاداش عمل بدش بوده پس نومیدم مساز امروز
| وَلاتَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتِی، وَلاتُخَیِّبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی، فَقَدْ أَنْفَدْتُ نَفَقَتِی، وَ أَتْعَبْتُ بَدَنِی، وَقَطَعْتُ الْمَفازاتِ، وَخَلَّفْتُ الْاَهْلَ وَالْمالَ وَما خَوَّلْتَنِی، وَآثَرْتُ ما عِنْدَکَ عَلی نَفْسِی، وَلُذْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلی جَهْلِی، وَبِرَأْفَتِکَ عَلی ذَنْبِی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمِی، بِرَحْمَتِکَ یاکَرِیمُ.
| و بازم مگردان بدون روا شدن حاجتم و ناامید مکن حرکت کردن و آمدنم را چونکه پولم را خرج کرده‌ام و بدنم را به تعب افکندم و بیابان‌های بسیاری را پشت سر گذاردم و زن و فرزند و مال و منالم و آنچه را به من دادی همه را بجای گذاردم و آنچه را پیش تو است برای خود اختیار کردم و به قبر عموی پیغمبرت (صلی الله علیه وآله) پناه آوردم و بوسیله او برای جستن خوشنودیت تقرب جستم پس بازگرد با بردباریت بر نادانیم و با مهرت بر گناهم که براستی گناهانم بزرگ گشته به مهرت، ای بزرگوار.
}}

سپس زائر دو رکعت نماز به نیت زیارت او می‌خواند و پس از آن خود را به قبر نزدیک کرده و این دعا را می‌خواند:<ref>مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه، ص193.</ref>
{{نقل قول دوقلو
|تیتر= دعای بعد از زیارت
|اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد. اَللّهُمَّ اِنّی تَعَرَّضْتُ لِرَحْمَتِکَ بِلُزومی لِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ لِیُجِیرَنی مِن وَسَخَطِکَ و مَقتِکَ فی یَوْم تَکْثُرُ فیهِ الْأَصْواتُ، وَتُشْغَلُ کُلُّ نَفْس بِما قَدَّمَتْ وَتُجادِلُ عَنْ نَفْسِها. فَاِنْ تَرَحَّمْتَنِی الْیَوْمَ فَلا خَوْفٌ عَلَیَّ وَلا حُزْنٌ، وَ اِنْ تُعاقِبْ فَمَوْلایَ لَهُ الْقُدْرَةُ عَلى عَبْدِهِ، وَلا تُخَیِّبْنِی بَعْدَ الْیَوْمِ، وَلا تَصْرِفْنِی بِغَیْرِ حاجَتی، فَقَدْ لَصِقْتُ بِقَبْرِ عَمِّ نَبِیِّکَ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ اِلَیْکَ ابْتِغاءَ مَرْضاتِکَ، وَرَجاءَ رَحْمَتِکَ، فَتَقَبَّلْ مِنّی، وَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى جِنایَةِ نَفْسی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی. وَما أَخافُ أَنْ تَظْلِمَنی وَلکِنْ أَخافُ سُوءَ الْحِسابِ
|خدایا بر محمد و خاندان محمد درود فرست، خدایا، من با ملازمت قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد)، خود را در معرض رحمتت قرار دادم تا از انتقامت پناهم دهد، در روزی که ناله‌ها در آن بسیار می‌شود و سرگرم شود هرکه به آنچه پیش فرستاده و از خود دفاع نماید، اگر در آن روز به من رحم کنی، ترس و اندوهی بر من نیست و اگر کیفرم دهی، پس مولایی هستی که او را بر بنده‌اش قدرت کامل است پس از این روز محرومم مساز و بدون برآورده شدن حاجتم باز مگردان. چراکه خود را به قبر عموی پیامبرت چسباندم و به وسیله او به سوی تو تقرب جستم، برای طلب رضای تو و امید به رحمتت، بنابراین از من بپذیر و به بردباری‌ات بر جهلم و به مهرت بر جنایتی که به خود وارد آوردم، هرآینه گناهم بزرگ شد و از اینکه به من ستم کنی نمی‌ترسم، ولی از بدی حساب می‌ترسم.

|فَانْظُرِ الْيَوْمَ تَقَلُّبِي عَلَى قَبْرِ عّمِّ نَبِيِّكَ، فَبِْهِما فُکَّنِي مِنَ النَّارِ، وَلَا تُخَيِّبْ سَعْيِي، وَلَا يَهُونَنَّ عَلَيْكَ ابْتِهَالِي، وَلَا تَحْجُبَنَّ عَنْكَ صَوْتِي، وَلَا تَقْلِبْنِي بِغَيْرِ حَوَائِجِي، يَا غِيَاثَ كُلِّ مَكْرُوبٍ وَمَحْزُونٍ، وَيَا مُفَرِّجاً عَنِ الْمَلْهُوفِ الْحَيْرَانِ الْغَرِيقِ الْمُشْرِفِ عَلَى الْهَلَكَةِ، فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ وَانْظُرْ إِلَيَّ نَظْرَةً لَا أَشْقَى بَعْدَهَا أَبَداً، وَارْحَمْ تَضَرُّعِي وَعَبْرَتِي وَانْفِرَادِي، فَقَدْ رَجَوْتُ رِضَاكَ، وَتَحَرَّيْتُ الْخَيْرَ الَّذِي لَا يُعْطِيهِ أَحَدٌ سِوَاكَ، فَلَا تَرُدَّ أَمَلِي
|پس امروز غلتیدنم بر قبر عموی پیامبرت را بنگر، پس به حق حرمت آن دو بزرگوار از آتش آزادم کن و کوشش‌ام را محروم از رحمت مفرما و زاری‌ام بر تو سبک نیاید و صدایم از تو محجوب نگردد و بدون برآورده شدن حاجتم مرا باز مگردان، ای فریادرس هر دلگیر اندوهگین، ای گشاینده اندوه از غم‌زده سرگردان و غرق شده مشرف به هلاکت، پس بر محمد و خاندان محمد درود فرست و به من نظر کن نظر کردنی که بعد از آن بدبخت نشوم هرگز و به زاری و اشک و تنهایی‌ام رحم کن، من خشنودی‌ات را امید دارم و به آن چیزی که احدی آن را جز تو عطا نمی‌کند، پس آرزویم را باز مگردان.

|اللَّهُمَّ إِنْ تُعَاقِبْ فَمَوْلًى لَهُ الْقُدْرَةُ عَلَى عَبْدِهِ وَجَزَائِهِ بِسُوءِ فِعْلِهِ، فَلَا أُخِيبَنَّ الْيَوْمَ، وَلَا تَصْرِفْنِي بِغَيْرِ حَاجَتِي،وَلا تُخَیِبَنَّ شُخُوصِی وَوِفادَتِی فَقَدْ أَنْفَذْتُ نَفَقَتِي، وَأَتْعَبْتُ بَدَنِي، وَقَطَعْتُ الْمَفَازَاتِ، وَخَلَّفْتُ الْأَهْلَ وَالْمَالَ وَمَا خَوَّلْتَنِي، وَآثَرْتُ مَا عِنْدَكَ عَلَى نَفْسِي، وَلُذْتُ بِقَبْرِ ابْنِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ، وَتَقَرَّبْتُ بِهِ ابْتِغَاءَ مَرْضاتِکَ، فَعُدْ بِحِلْمِکَ عَلى جَهْلی، وَبِراَفَتِکَ عَلى ذَنْبی، فَقَدْ عَظُمَ جُرْمی، بِرَحْمَتِکَ یا کَریمُ یا کَریمُ.
|خدایا اگر کیفر کنی، پس مولایی هستی که بر بنده‌اش و سزایش به بدی عملش قدرت دارد، پس امروز نومیدم مکن و بدون حاجتم باز مگردان و حرکت کردن و آمدنم را ناامید مفرما، زیرا توشه‌ام را خرج کردم و بدنم را به زحمت انداختم و بیابان‌های خطرناک را پشت سر گذاشتم و اهل و مال و آنچه را به من دادی بجای گذاردم و آنچه را نزد تو است بر خود اختیار نمودم و به قبر عموی پیامبرت (درود خدا بر او و خاندانش باد) پناه بردم و به وسیله او برای به دست آوردن رضایتت تقرب جستم، پس به بردباری‌ات بر جهلم و به رأفتت بر گناهم بازگرد، به راستی گناهم بزرگ شده، به مهربانی‌ات ای بزرگوار، ای بزرگوار.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
مجموعه آثار همایش بین المللی حضرت حمزه (س)، پژوهشی در مزار و آیین زیارت حضرت حمزه علیه السلام با تاکید بر سنت و سیره، سامانی، سید محمود.
{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت حمزه سید الشهدا

2026-05-19T17:51:02Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حضرت حمزه

#تغییر_مسیر [[زیارت حضرت حمزه]]

زیارت حمزه سید الشهداء

2026-05-19T17:51:02Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حضرت حمزه

#تغییر_مسیر [[زیارت حضرت حمزه]]

زیارت حمزه

2026-05-19T17:51:02Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حضرت حمزه

#تغییر_مسیر [[زیارت حضرت حمزه]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:48:12Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد<ref>تاریخ طبری، ج2، ص59.</ref>، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.<ref>البداء و التاریخ، ج4، ص201.</ref>

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''جواهر الثمینه فی محاسن المدینه '''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق: اسماعیل شافعی، محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''تاریخ الطبری '''، طبری، محمد بن جریر، تحقیق: محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت، دار التراث احیاءالعربی، 1387ق.
* '''البدء و التاریخ '''، مقدسی، مطهر بن طاهر، تحقیق: سمیر شمس، بیروت، دار الصادر، 1903م.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:44:12Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد<ref>تاریخ طبری، ج2، ص59.</ref>، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.<ref>البداء و التاریخ، ج4، ص201.</ref>

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''جواهر الثمینه فی محاسن المدینه '''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق: اسماعیل شافعی، محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1417ق.
* '''تاریخ الطبری '''، طبری، محمد بن جریر، تحقیق: محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت، دار التراث احیاءالعربی، 1387ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:40:20Z

مقدم: /* غزوه احد */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد<ref>تاریخ طبری، ج2، ص59.</ref>، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.<ref>البداء و التاریخ، ج4، ص201.</ref>

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''جواهر الثمینه فی محاسن المدینه '''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق: اسماعیل شافعی، محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1417ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:30:44Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''جواهر الثمینه فی محاسن المدینه '''، حسینی مدنی، محمد کبریت، تحقیق: اسماعیل شافعی، محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1417ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:26:44Z

مقدم: /* منابع */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''الغدیر فی الکتاب و السنت و الادب'''، امینی، عبد الحسین، بیروت، دار الکتاب العربی، 1386ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهداء احد

2026-05-19T17:19:03Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حمزه و دیگر شهدای احد

#تغییر_مسیر [[زیارت حمزه و دیگر شهدای احد]]

زیارت شهدا احد

2026-05-19T17:19:03Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حمزه و دیگر شهدای احد

#تغییر_مسیر [[زیارت حمزه و دیگر شهدای احد]]

زیارت احد

2026-05-19T17:19:03Z

مقدم: تغییرمسیر به زیارت حمزه و دیگر شهدای احد

#تغییر_مسیر [[زیارت حمزه و دیگر شهدای احد]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:17:29Z

مقدم: /* زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن [[حضرت محمد (ص)|حضرت]] پس از [[غزوه احد|نبرد احد]]، سالی یک بار به زیارت [[شهدای احد]] می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت [[حضرت محمد (ص)|پیامبر (ص)]] از قبور [[شهدای احد]] و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T17:15:17Z

مقدم: /* فضیلت زیارت شهدا احد */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

=== زیارت شهدای احد در سیره رسول خدا (ص) ===
آن حضرت پس از نبرد احد، سالی یک بار به زیارت شهدای احد می‌رفت؛<ref>الغدیر، ج5، ص161.</ref> چنان‌که به برخی منابع، به زیارت پیامبر (ص) از قبور شهدای احد و بازسازی قبور توسط آن حضرت و همچنین گریه، نماز و دعای ایشان بر سر قبور شهدای احد اشاره کرده است.<ref>جواهر الثمینه، ص252-254.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]

زیارت شهدای احد

2026-05-19T16:58:40Z

مقدم: /* فضیلت زیارت حمزه و شهدا احد */

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
| عنوان = زیارت شهدای احد
| تصویر =
| عرض تصویر =
| توضیح تصویر =
| نام‌های دیگر =
| موضوع = زیارت شهدای احد
| مأثور/غیرمأثور = غیر مأثور
| صادره از =
| راوی =
| ساخته شده توسط =
| قدمت =
| منابع شیعی = بحار الانوار
| منابع سنی =
| مضمون =
| ثواب =
| زمان = دوشنبه و پنجشنبه
| مکان =
| تک‌نگاری‌ها =
| مرتبط = [[زیارت‌نامه امامان بقیع]]
}}
'''زیارت شهدای اُحد'''، زیارتی است که بر مزار شهیدان در جنگ احد خوانده می‌شود. در [[غزوه احد|جنگ اُحد]] به‌ دلیل نافرمانی گروهی از تیراندازان، سپاه مسلمانان دچار آسیب شد و ۷۲ نفر از مسلمانان، از جمله [[حمزه|حضرت حمزه(ع)]]، به شهادت رسیدند. شهدای جنگ احد را در محل شهادتشان در نزدیکی کوه احد به خاک سپردند.

== غزوه احد ==
[[غزوه احد|غزوه اُحد]] دومین جنگ مشرکان علیه مسلمانان در هفت شوال سال سوم هجری در دامنه [[کوه احد]] واقع شد، در این جنگ پیروزی اولیه از آن مسلمانان بود، اما به خاطر نافرمانی گروهی از تک تیراندازان، دشمن از پشت حمله کرد و هفتاد و دو نفر از لشکریان اسلام از جمله [[حضرت حمزه(ع)|حضرت حمزه]] را به شهادت رساند.

== فضیلت زیارت شهدا احد ==

بر اساس روایات، حضرت محمد(ص) به زیارت قبر عمویش سفارش کردند و مسلمانان از همان دوران تاکنون به زیارت قبور [[شهدای احد]] از جمله مزار حضرت حمزه در دامنه کوه احد می روند.<ref>تهذیب الاحکام، ج1، ص465.</ref>

روایت شده که [[فاطمه(س) دختر محمد(ص) (کتاب)|حضرت فاطمه(س)]] پس از رحلت پدر، روزهای دوشنبه و پنجشنبه به زیارت قبور شهدای احد می‌رفت و با اشاره به مکان‌هایی می‌فرمود؛ اینجا موضع [[حضرت محمد (ص)|رسول خدا(ص)]] و در این مکان مشرکین بودند. او در آنجا نماز می‌خواند و دعا می‌کرد.<ref>کافی، ج4، ص561.</ref>

== متن زیارت شهدای احد ==
زائر در زیارت [[مزار شهدای احد]] نزد قبر حمزه، عموی پیامبر(ص)، بایستد و بگوید:<ref>بحار الانوار، ج97، ص220-221.</ref>

برای زیارت شهدای احد چنین بگوید:
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت شهدای احد
| اَلسَّلامُ عَلی رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلی نَبِیِّ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِاللهِ، اَلسَّلامُ عَلی أَهْلِ بَیْتِهِ الطّاهِرِینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّهَا الشُّهَداءُ الْمُؤْمِنُونَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَهْلَ الْاِیمانِ وَالتَّوْحِیدِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ یا أَنْصارَ دِینِ اللهِ وَأَنْصارَ رَسُولِهِ، عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ، سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ فَنِعْمَ عُقْبَی الدّارِ، أَشْهَدُ أَنَّ اللهَ اخْتارَکُمْ لِدِینِهِ، وَاصْطَفاکُمْ لِرَسُولِهِ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قَدْ جاهَدْتُمْ فِی اللهِ حَقَّ جِهادِهِ
| سلام بر رسول خدا سلام بر پیامبر خدا سلام بر محمد بن عبداللّه سلام بر خاندان پاکش سلام بر شما ای شهیدان با ایمان سلام بر شما ای خاندان ایمان و توحید سلام بر شما ای یاران دین خدا و یاران رسول خدا که بر او و آلش سلام باد سلام بر شما بدان شکیبایی که کردید پس چه خوب است خانه آخرت شما گواهی دهم که براستی خداوند شما را برای دین خود انتخاب فرمود و برگزیدتان برای رسول خود و گواهی دهم که شما در راه خدا جهاد کردید آنطور که باید
| وَذَبَبْتُمْ عَنْ دِینِ اللهِ وَعَنْ نَبِیِّهِ، وَجُدْتُمْ بِأَنْفُسِکُمْ دُونَهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّکُمْ قُتِلْتُمْ عَلی مِنْهاجِ رَسُولِ اللهِ، فَجَزاکُمُ اللهُ عَنْ نَبِیِّهِ وَعَنِ الْاِسْلامِ وَأَهْلِهِ أَفْضَلَ الْجَزاءِ، وَعَرَّفَنا وُجُوهَکُمْ فِی مَحَلِّ رِضْوانِهِ وَمَوْضِعِ إِکْرامِهِ مَعَ النَّبِیِّینَ وَالصِّدِّیقِینَ وَالشُّهَداءِ والصّالِحِینَ، وَحَسُنَ أُولئِکَ رَفِیقاً
| و دفاع کردید از دین خدا و از پیغمبر خدا و جانبازی کردید در رکاب رسول خدا و گواهی دهم که شما بر همان راه رسول خدا کشته شدید پس خدایتان پاداش دهد از جانب پیامبرش و از دین اسلام و مسلمانان بهترین پاداش و بشناساند به ما چهره‌های شما را در جایگاه رضوان و اکرامش همراه با پیمبران و راستگویان و شهیدان و صالحان و چه نیکو رفیقانی هستند آنها
| أَشْهَدُ أَنَّکُمْ حِزْبُ اللهِ، وَأَنَّ مَنْ حارَبَکُمْ فَقَدْ حارَبَ اللهَ، وَ اَنَّکُمْ مِنَ الْمُقَرَّبِینَ الْفائِزِینَ، الَّذِینَ هُمْ أَحْیاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ یُرْزَقُونَ، فَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَالْمَلائِکَةِ وَالنّاسِ أَجْمَعِینَ، أَتَیْتُکُمْ یا أَهْلَ التَّوْحِیدِ زائِراً وَلِحَقِّکُمْ عارِفاً، وَبِزِیارَتِکُمْ إِلَی اللهِ مُتَقَرِّباً، وَبِما سَبَقَ مِنْ شَرِیفِ الْاَعْمالِ وَمَرْضِیِّ الْاَفْعالِ عالِماً
| گواهی دهم که شمائید حزب خدا و هر که با شما بجنگد مسلماً با خدا جنگ کرده و براستی شما از مقربان و رستگارانید که در پیشگاه پروردگارشان زنده اند و روزی می‌خورند پس لعنت خدا و فرشتگان و همه مردم بر آنکه شما را کُشت آمده‌ام به نزد شما برای زیارت ای اهل توحید و به حق شما عارفم و بوسیله زیارت شما به سوی خدا تقرب جویم و بدانچه گذشته از اعمال شریف و کارهای پسندیده دانایم
| فَعَلَیْکُمْ سَلامُ اللهِ وَرَحْمَةُ اللّهِ وَبَرَکاتُهُ، وَعَلی مَنْ قَتَلَکُمْ لَعْنَةُ اللهِ وَغَضَبُهُ وَسَخَطُهُ، اَلَلّهُمَّ انْفَعْنِی بِزِیارَتِهِمْ، وَثَبِّتْنِی عَلی قَصْدِهِمْ، وَتَوَفَّنِی عَلی ما تَوَفَّیْتَهُمْ عَلَیْهِ، وَاجْمَعْ بَیْنِی وَبَیْنَهُمْ فِی مُسْتَقَرِّ دارِ رَحْمَتِکَ، أَشْهَدُ أَنَّکُمْ لَنا فَرَطٌ، وَنَحْنُ بِکُمْ لاحِقُونَ.
| پس بر شما باد سلام خدا و رحمت و برکاتش و لعنت خدا و خشم و غضبش بر آنکس که شما را کُشت خدایا بهره مندم ساز به زیارتشان و بر آن نیتی که آنها داشتند مرا هم ثابت بدار و بمیرانم بر آنچه ایشان را بر آن می‌راندی و گرد آور میان من و ایشان در جایگاه خانه رحمتت گواهی دهم که شما بر ما سبقت گرفتید و ما هم به شما ملحق خواهیم شد.
}}
و سپس هر چه می‌تواند سوره قدر بخواند و ثواب آن را به ارواح [[شهدای احد]] هدیه کند.<ref>بحار الانوار، ج97، ص221-222.</ref>

==جستار وابسته==
* [[زیارت‌نامه امامان بقیع|زیارتنامه امامان بقیع]]
* [[زیارت‌نامه‌های مدینه]]

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

* '''مستدرک الوسائل و مستبط المسائل'''، نوری، حسین، قم، موسسه آل البیت، 1408ق.
* '''الکافی'''، کلینی، محمد بن یعقوب، مصحح: غفاری، علی اکبر و آخوندی، محمد، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.
* '''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار ائمه الطهار'''، مجلسی، محمد باقر بن محمد محمد تقی، مصحح: جمعی از محققان، چاپ دوم، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1403ق.
* '''تهذیب الاحکام'''، طوسی، محمد بن حسن، مصحح: خراسان، حسن الموسوی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1407ق.

{{پایان}}

{{ناوبری دعاها}}

[[رده:زیارت‌نامه‌های مدینه]]
[[رده:زیارت‌نامه امامان شیعه]]
[[رده:زیارت]]