آیه تبلیغ - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Kamran: /* منابع */

2020-12-14T08:29:27Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۱:۵۹
خط ۵۹:		خط ۵۹:
	{{منابع}}		{{منابع}}
	{{دانشنامه		{{دانشنامه
	\| آدرس = http://~~phz~~.~~hajj~~.ir/~~422~~/9530		\| آدرس = http://hzrc.ac.ir/post/9530/%d8%a2%d9%8a%d9%87-%d8%aa%d8%a8%d9%84%d9%8a%d8%ba
	\| عنوان = آیه تبلیغ		\| عنوان = آیه تبلیغ
	\| نویسنده = لطف‌الله خراسانی		\| نویسنده = لطف‌الله خراسانی

Engineer در ‏۱ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۵۳

2019-06-01T11:53:42Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۱۵:۲۳
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	===شأن نزول آیه از نظر عالمان اهل سنت===		===شأن نزول آیه از نظر عالمان اهل سنت===
	[[علامه امینی\|مؤلف]] [[الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب\|کتاب الغدیر]] نام ۳۰ تن از [[محدث\|محدِّثان]] و [[مفسر\|مفسران]] سرشناس اهل‌ سنت را می‌آورد که شأن نزول آیه تبلیغ را ولایت و امامت علی بن ابی‌طالب(ع) در روز غدیر خم دانسته‌اند. از جمله آنان [[محمد بن جریر طبری]] مؤلف [[تفسیر جامع‌ البیان]] و [[تاریخ طبری]] است که [[کتاب الولایه (طبری)\|کتاب الولایه]] را درباره [[حدیث غدیر]] نگاشته است. او از طریق [[زید بن ارقم]] نقل می‌کند که پیامبر در بازگشت از حجة الوداع در غدیر خم فرمود: خداوند آیه {یا أَیهَا الرَّسُولُ بَلِّغ مَا أُنزِلَ إِلَیک مِن رَّبِّک...} را بر من نازل کرد و جبرئیل به من فرمان داد تا در این مکان بایستم و به همگان اعلان کنم: «إنّ عَلی بنَ أبی طالب أخی وَ وَصیی و خَلیفَتی وَ الإمام بَعدی». سپس فرمود: خداوند جز به این خشنود نیست که ولایت علی را به شما تبلیغ کنم. خدا او را ولی و امام شما قرار داده و اطاعتش را بر همگان واجب و حکمش را بایسته و سخنش را حق قرار داده اس. کسی که با او مخالفت کند، ملعون؛ و آن که تصدیقش کند، برخوردار از رحمت است.<ref>الغدیر، ج۱، ص۲۱۴-۲۲۳.</ref> پس از او مفسران دیگر همچون [[ابواسحاق ثعلبی]]<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۲.</ref> در [[تفسیر الکشف و البیان]] و [[واحدی نیشابوری]]<ref>اسباب النزول، ص۱۳۵.</ref> در کتاب [[اسباب النزول]] و [[حاکم حسکانی]]<ref>شواهد التنزیل، ج۱، ص۲۵۰.</ref> مؤلف [[شواهد التنزیل]] و [[جلال ‌الدین سیوطی]]<ref>الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref> مؤلف [[تفسیر الدر المنثور]] و [[فخر رازی<]]ref>التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۵۰.</ref> در [[تفسیر کبیر]] از طرق مختلف شأن نزول آیه تبلیغ را ولایت و امامت علی(ع) در حجة الوداع ذکر کرده‌اند.		[[علامه امینی\|مؤلف]] [[الغدیر فی الکتاب و السنه و الادب\|کتاب الغدیر]] نام ۳۰ تن از [[محدث\|محدِّثان]] و [[مفسر\|مفسران]] سرشناس اهل‌ سنت را می‌آورد که شأن نزول آیه تبلیغ را ولایت و امامت علی بن ابی‌طالب(ع) در روز غدیر خم دانسته‌اند. از جمله آنان [[محمد بن جریر طبری]] مؤلف [[تفسیر جامع‌ البیان]] و [[تاریخ طبری]] است که [[کتاب الولایه (طبری)\|کتاب الولایه]] را درباره [[حدیث غدیر]] نگاشته است. او از طریق [[زید بن ارقم]] نقل می‌کند که پیامبر در بازگشت از حجة الوداع در غدیر خم فرمود: خداوند آیه {یا أَیهَا الرَّسُولُ بَلِّغ مَا أُنزِلَ إِلَیک مِن رَّبِّک...} را بر من نازل کرد و جبرئیل به من فرمان داد تا در این مکان بایستم و به همگان اعلان کنم: «إنّ عَلی بنَ أبی طالب أخی وَ وَصیی و خَلیفَتی وَ الإمام بَعدی». سپس فرمود: خداوند جز به این خشنود نیست که ولایت علی را به شما تبلیغ کنم. خدا او را ولی و امام شما قرار داده و اطاعتش را بر همگان واجب و حکمش را بایسته و سخنش را حق قرار داده اس. کسی که با او مخالفت کند، ملعون؛ و آن که تصدیقش کند، برخوردار از رحمت است.<ref>الغدیر، ج۱، ص۲۱۴-۲۲۳.</ref> پس از او مفسران دیگر همچون [[ابواسحاق ثعلبی]]<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۲.</ref> در [[تفسیر الکشف و البیان]] و [[واحدی نیشابوری]]<ref>اسباب النزول، ص۱۳۵.</ref> در کتاب [[اسباب النزول]] و [[حاکم حسکانی]]<ref>شواهد التنزیل، ج۱، ص۲۵۰.</ref> مؤلف [[شواهد التنزیل]] و [[جلال ‌الدین سیوطی]]<ref>الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref> مؤلف [[تفسیر الدر المنثور]] و [[فخر رازی]]<ref>التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۵۰.</ref> در [[تفسیر کبیر]] از طرق مختلف شأن نزول آیه تبلیغ را ولایت و امامت علی(ع) در حجة الوداع ذکر کرده‌اند.

	====برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها====		====برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها====

Engineer در ‏۱ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۵۲

2019-06-01T11:52:23Z

نمایش تغییرات

Jalalyaghmoori در ‏۲۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۳:۴۴

2017-11-23T13:44:53Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۷:۱۴
خط ۱:		خط ۱:
	[[پرونده:آیه تبلیغ.jpeg\|200px\|thumb\|left\|[[آیه]] تبلیغ ، آیه ۶۷ [[سوره مائده]] درباره ولایت امیرالمؤمنین علی(ع) نازل شد.]]		[[پرونده:آیه تبلیغ.jpeg\|200px\|thumb\|left\|[[آیه]] تبلیغ ، آیه ۶۷ [[سوره مائده]] درباره ولایت امیرالمؤمنین علی(ع) نازل شد.]]

	'''آیه تبلیغ''' [[آیه]] شصت و هفتم [[سوره]] [[سوره مائده\|مائده]]، متضمن ابلاغ ولایت و امامت [[علی بن ابی‌طالب(ع)]] در بازگشت از [[حجة الوداع]] است.		'''آیه تبلیغ''' [[آیه]] شصت و هفتم [[سوره]] [[سوره مائده\|مائده]]، متضمن ابلاغ ولایت و امامت [[علی بن ابی‌طالب(ع)]] در بازگشت از [[حجة الوداع]] است. بر اساس این آیه، [[پیامبر(ص)]] موظف شده است پیام بسیار مهمی را به مردم ابلاغ کند. به تصریح آیه ، اهمیت پیام چنان است که اگر پیامبر(ع) آن را ابلاغ نکند، رسالت [[پیامبران الهی\|پیامبریِ]] خود را به انجام نرسانده است. به همین جهت، پیامبر (ص)، پس از نزول آیه، در [[غدیر خم]]، حضرت علی(ع) را به عنوان جانشین خود معرفی کرد.

	==وجه نامگذاری، محتوا==		==وجه نامگذاری، محتوا==

Jalalyaghmoori: /* پانویس */

2017-11-23T13:36:18Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ نوامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۷:۰۶
خط ۴۱:		خط ۴۱:

	* برخی مفسران اهل‌ سنت سخنانی دیگر درباره سبب نزول این آیه ذکر نموده‌اند. [[فخر رازی]] و دیگران بیش از ۱۰ قول در این زمینه نقل کرده‌اند.<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۰؛ غرائب القرآن، ج۲، ص۶۱۶؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۸.</ref>		* برخی مفسران اهل‌ سنت سخنانی دیگر درباره سبب نزول این آیه ذکر نموده‌اند. [[فخر رازی]] و دیگران بیش از ۱۰ قول در این زمینه نقل کرده‌اند.<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۰؛ غرائب القرآن، ج۲، ص۶۱۶؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۸.</ref>

			==مطالعه بیشتر==
			* آیات ولایت در قرآن ( همراه با پاسخگویی به شبهات ایه تبلیغ )؛ سید محمد مرتضوی
			* آيه تبليغ ، آيه اكمال بررسي تحليلي آيات شريفه تبليغ و اكمال؛ غلامرضا صادقي فرد
			* بررسی دیدگاه های فریقین درباره آیه تبلیغ؛ فتح الله نجارزادگان
			* پژوهشی پیرامون آیه تبلیغ؛ محمدرضا آرام

			==پیوند به بیرون==
			* [http://www.hawzah.net/fa/article/view/84511 تفسیر آیه تبلیغ؛ حوزه.نت]
			* [http://www.quranstudies.ir/content/%D8%A2%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D8%A8%D9%84%DB%8C%D8%BA-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D9%86%D8%B8%D8%B1-%D8%B9%D9%84%D9%85%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%DB%8C%D8%B9%D9%87-%D9%88-%D8%B3%D9%86%DB%8C آیه تبلیغ از منظر علمای شیعه و سنی؛ پایگاه تحقیقاتی القرآن]
			* [http://makarem.ir/main.aspx?typeinfo=42&lid=0&mid=393890&catid=27418؛ اختصاص شان نزول آيه «تبليغ» به ولايت اميرالمومنين(ع)؛ پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر آیت‌الله مکارم شیرازی]

	==پانویس==		==پانویس==

Hasaninasab: اصلاح کلی ازجمله لینک دهی و ویرایش متن

2017-10-03T08:13:06Z

اصلاح کلی ازجمله لینک دهی و ویرایش متن

نمایش تغییرات

Hasaninasab: /* منابع */ اضافه کردن الگوی تکمیل مقاله + الگوی دانشنامه

2017-10-03T08:07:55Z

منابع: اضافه کردن الگوی تکمیل مقاله + الگوی دانشنامه

@@ خط ۴۹: / خط ۴۹: @@
 == منابع ==
 {{منابع}}
 *'''الاحتجاج''': ابومنصور الطبرسی (م.۵۲۰ق.)، به کوشش سید محمد باقر،‌دار النعمان، ۱۳۸۶ق؛
 *'''اسباب النزول''': الواحدی (م.۴۶۸ق.)، قاهره، الحلبی و شرکاه، ۱۳۸۸ق؛
@@ خط ۹۶: / خط ۱۰۰: @@
 {{آیات قرآنی مرتبط با حج}}
 [[رده:آیه های مشهور قرآن]]
 [[رده:امام علی(ع) در قرآن]]
 [[رده:مقاله‌های تکمیل‌شده]]

Jalalyaghmoori: /* وجه نامگذاری، محتوا */

2017-09-11T14:44:22Z

وجه نامگذاری، محتوا

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۸:۱۴
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	\|تورفتگی=0		\|تورفتگی=0
	\|تراز=وسط		\|تراز=وسط
	\|عنوان={{عربی\|اندازه=92%\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ ۚ وَاللَّـهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّـهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ. <ref>المائده 67</ref>}}		\|عنوان={{عربی\|اندازه=92%\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ ۚ وَاللَّـهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّـهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ. <ref>المائده ۶۷</ref>}}
	\| اى پيامبر، آنچه از جانب پروردگارت به سوى تو نازل شده، ابلاغ كن؛ و اگر نكنى پيامش را نرسانده‌اى. و خدا تو را از [گزند] مردم نگاه مى‌دارد. آرى، خدا گروه كافران را هدايت نمى‌كند.<ref>ترجمه فولادوند</ref>		\| اى پيامبر، آنچه از جانب پروردگارت به سوى تو نازل شده، ابلاغ كن؛ و اگر نكنى پيامش را نرسانده‌اى. و خدا تو را از [گزند] مردم نگاه مى‌دارد. آرى، خدا گروه كافران را هدايت نمى‌كند.<ref>ترجمه فولادوند</ref>
	}}		}}

Jalalyaghmoori: /* وجه نامگذاری، محتوا */

2017-09-11T14:42:39Z

وجه نامگذاری، محتوا

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۸:۱۲
خط ۵:		خط ۵:
	==وجه نامگذاری، محتوا==		==وجه نامگذاری، محتوا==

	این آیه که در واپسین روزهای حیات [[رسول خدا(ص)]] نازل شد، به جهت داشتن واژه «بَلّغْ» به آیه تبلیغ معروف شده است.<ref>نهج الحق، ص۱۷۲؛ الغدیر، ج۱، ص۹؛ نمونه، ج۵، ص۴.</ref> بر پایه این آیه، ایشان مأمور شد پیامی بسیار مهم را از سوی خداوند به [[مسلمان\|مسلمانان]] ابلاغ کند و اگر در ابلاغ آن کوتاهی ورزد، رسالت خویش را به انجام نرسانده است. خداوند به وی اطمینان می‌دهد که او را از گزند و آسیب مردم حفظ کند: {~~یا أَیهَا~~ الرَّسُولُ ~~بَلِّغ~~ مَا أُنزِلَ ~~إِلَیک~~ مِن ~~رَبِّک~~ وَإِن ~~لَم تَفعَل~~ فَمَا ~~بَلَّغتَ~~ رِسَالَتَهُ ~~وَاللهُ یعْصِمُک~~ مِنَ النَّاسِ إِنَّ ~~اللهَ لا یهدِی القَومَ الکافِرِینَ~~}.		این آیه که در واپسین روزهای حیات [[رسول خدا(ص)]] نازل شد، به جهت داشتن واژه «بَلّغْ» به آیه تبلیغ معروف شده است.<ref>نهج الحق، ص۱۷۲؛ الغدیر، ج۱، ص۹؛ نمونه، ج۵، ص۴.</ref> بر پایه این آیه، ایشان مأمور شد پیامی بسیار مهم را از سوی خداوند به [[مسلمان\|مسلمانان]] ابلاغ کند و اگر در ابلاغ آن کوتاهی ورزد، رسالت خویش را به انجام نرسانده است. خداوند به وی اطمینان می‌دهد که او را از گزند و آسیب مردم حفظ کند.

			{{گفت و گو
			\|عرض=85
			\|شکل بندی عنوان=line-height:200%; font-size:125%; font-weight: normal;
			\|شکل بندی ستون راست=text-align:center; line-height:170%
			\|شکل بندی آدرس=font-size:75%;
			\|تورفتگی=0
			\|تراز=وسط
			\|عنوان={{عربی\|اندازه=92%\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ ۚ وَاللَّـهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّـهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ. <ref>المائده 67</ref>}}
			\| اى پيامبر، آنچه از جانب پروردگارت به سوى تو نازل شده، ابلاغ كن؛ و اگر نكنى پيامش را نرسانده‌اى. و خدا تو را از [گزند] مردم نگاه مى‌دارد. آرى، خدا گروه كافران را هدايت نمى‌كند.<ref>ترجمه فولادوند</ref>
			}}

	==شأن نزول==		==شأن نزول==

Jalalyaghmoori: /* برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها */

2017-09-11T14:21:05Z

برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۱۷، ساعت ۱۷:۵۱
خط ۲۱:		خط ۲۱:
	====برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها====		====برخی نظرات دیگر درباره شأن نزول آیه و پاسخ به آنها====

	*. برخی در توجیه شأن نزول این آیه گفته‌اند: کلمه «مولا» در حدیث «... مَن کُنت مَولاه فَهذا علی مَولاه» در مقام امامت و ولایت نیست؛ بلکه به معنای دوست است.<ref>روح المعانی، ج۳، ص۲۳۴؛ المنار، ج۶، ص۴۶۵.</ref>		*. برخی در توجیه شأن نزول این آیه گفته‌اند: کلمه «مولا» در [[حدیث غدیر\|حدیث]] «... مَن کُنت مَولاه فَهذا علی مَولاه» در مقام امامت و ولایت نیست؛ بلکه به معنای دوست است.<ref>روح المعانی، ج۳، ص۲۳۴؛ المنار، ج۶، ص۴۶۵.</ref>

	در پاسخ به این توجیه گفته شده است: سفارش به محبت و دوستی علی(ع) نیاز به این همه مقدمه و متوقف ساختن جمعیت در بیابان سوزان و گرفتن اعتراف‌های پیاپی ازآنان نداشت. افزون بر این، تأکید بر دوستی علی(ع) را بارها مردم از زبان پیامبر(ص) شنیده بودند و این آن قدر اهمیت نداشت که اگر رسول خدا(ص) آن را ابلاغ نمی‌کرد، رسالت خود را به انجام نرسانده باشد.<ref>نمونه، ج۵، ص۱۶.</ref> در منابع تفسیری اهل‌ سنت، درباره سبب نزول آیه تبلیغ و مفهوم {بَلِّغ مَا أُنزِلَ إِلَیک}		در پاسخ به این توجیه گفته شده است: سفارش به محبت و دوستی علی(ع) نیاز به این همه مقدمه و متوقف ساختن جمعیت در بیابان سوزان و گرفتن اعتراف‌های پیاپی ازآنان نداشت. افزون بر این، تأکید بر دوستی علی(ع) را بارها مردم از زبان پیامبر(ص) شنیده بودند و این آن قدر اهمیت نداشت که اگر رسول خدا(ص) آن را ابلاغ نمی‌کرد، رسالت خود را به انجام نرسانده باشد.<ref>نمونه، ج۵، ص۱۶.</ref> در منابع تفسیری اهل‌ سنت، درباره سبب نزول آیه تبلیغ و مفهوم {بَلِّغ مَا أُنزِلَ إِلَیک} احتمال‌های دیگری مطرح شده است:

	~~احتمال‌های دیگری مطرح شده است:~~		*. آیه تبلیغ در آغاز [[بعثت]] در [[مکه]] نازل شد و [[پیامبر(ص)]] را به اظهار<ref>تفسیر بغوی، ج۲، ص۵۱؛ تفسیر قرطبی، ج۶، ص۲۴۲؛ الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref> و تبلیغ حقایق [[دین]] به همه مردم امر کرد.<ref>المنار، ج۶، ص۴۶۳، ۴۶۷.</ref> بر پایه برخی نقل‌ها، نزول آیه پس از اظهار رسالت و [[دعوت عمومی]] دانسته شده است. به موجب روایت‌هایی، [[ابوطالب عموی پیامبر(ص)\|ابوطالب]] در سال‌های آغازین بعثت برای محافظت از پیامبر(ص) مراقبانی از [[بنی‌هاشم]] گمارده بود. هنگامی‌که این آیه نازل شد، رسول خدا(ص) از ابوطالب خواست که برای او مراقبی قرار ندهد؛ زیرا [[خداوند]] او را از گزند جن و انس نگاهبانی خواهد کرد.<ref>اسباب النزول، ص۱۳۵؛ زاد المسیر، ج۲، ص۳۰۱؛ الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref>
	*. آیه تبلیغ در آغاز بعثت در مکه نازل شد و پیامبر(ص) را به اظهار<ref>تفسیر بغوی، ج۲، ص۵۱؛ تفسیر قرطبی، ج۶، ص۲۴۲؛ الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref> و تبلیغ حقایق دین به همه مردم امر کرد.<ref>المنار، ج۶، ص۴۶۳، ۴۶۷.</ref> بر پایه برخی نقل‌ها، نزول آیه پس از اظهار رسالت و دعوت عمومی دانسته شده است. به موجب روایت‌هایی، ابوطالب در سال‌های آغازین بعثت برای محافظت از پیامبر(ص) مراقبانی از بنی‌هاشم گمارده بود. هنگامی‌که این آیه نازل شد، رسول خدا(ص) از ابوطالب خواست که برای او مراقبی قرار ندهد؛ زیرا خداوند او را از گزند جن و انس نگاهبانی خواهد کرد.<ref>اسباب النزول، ص۱۳۵؛ زاد المسیر، ج۲، ص۳۰۱؛ الدر المنثور، ج۲، ص۲۹۸.</ref>

	در نقد این نظر گفته شده است: همه مفسران باور دارند که سوره مائده/۵ در اواخر عمر پیامبر در مدینه نازل شده<ref>زاد المسیر، ج۲، ص۳۰۱؛ التحریر و التنویر، ج۵، ص۱۵۱-۱۵۲.</ref> و برخی نزول آن را در حجة الوداع دانسته‌اند.<ref>التفسیر الحدیث، ج۹، ص۹.</ref> بر این اساس، احتمال نزول آیه تبلیغ در سال‌های نخست بعثت و عدم الحاق آن به سوره‌ای خاص در سالیان دراز، درست به نظر نمی‌رسد.<ref>التحریر و التنویر، ج۵، ص۱۵۲.</ref>		در نقد این نظر گفته شده است: همه مفسران باور دارند که [[سوره مائده]]/۵ در اواخر عمر پیامبر در مدینه نازل شده<ref>زاد المسیر، ج۲، ص۳۰۱؛ التحریر و التنویر، ج۵، ص۱۵۱-۱۵۲.</ref> و برخی نزول آن را در حجة الوداع دانسته‌اند.<ref>التفسیر الحدیث، ج۹، ص۹.</ref> بر این اساس، احتمال نزول آیه تبلیغ در سال‌های نخست بعثت و عدم الحاق آن به سوره‌ای خاص در سالیان دراز، درست به نظر نمی‌رسد.<ref>التحریر و التنویر، ج۵، ص۱۵۲.</ref>

	*. برخی دیگر از مفسران بر این باورند که آیه تبلیغ با توجه به سیاق آیات قبل و بعد، درباره اهل کتاب است و خداوند پیامبرش را مأمور به تبلیغ حقایق اسلام در برابر اهل کتاب می‌کند<ref>تفسیر مقاتل، ج۱، ص۴۹۲؛ جامع البیان، ج۶، ص۱۹۸؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۵۰.</ref> و مقصود از {مَا أُنزِلَ إِلَیک} در آیه،‌ حکم رجم و قصاص است که یهود در تورات و نصارا در انجیل آن را تغییر داده بودند.<ref>التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۹.</ref>		*. برخی دیگر از مفسران بر این باورند که آیه تبلیغ با توجه به سیاق آیات قبل و بعد، درباره [[اهل کتاب]] است و خداوند پیامبرش را مأمور به تبلیغ حقایق [[اسلام]] در برابر اهل کتاب می‌کند<ref>تفسیر مقاتل، ج۱، ص۴۹۲؛ جامع البیان، ج۶، ص۱۹۸؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۵۰.</ref> و مقصود از {مَا أُنزِلَ إِلَیک} در آیه،‌ حکم [[رجم]] و [[قصاص]] است که [[یهود]] در [[تورات]] و [[نصارا]] در [[انجیل]] آن را تغییر داده بودند.<ref>التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۹.</ref>
	در نقد این احتمال گفته شده است: از سیاق آیه تبلیغ، به ویژه جمله {وَالله یعصِمُکَ من النّاس} برمی‌آید ‌که پیامبر(ص) در این آیه، مأمور به تبلیغ امری مهم و خطیر بوده که با تبلیغ آن، بیم خطر بر جان ایشان یا دین اسلام وجود داشته است. اما وضعیت یهود آن روزگار در حجاز به گونه‌ای نبود که خطری از سوی آنان رسول خدا را تهدید کند تا مجوز تأخیر مأموریت الهی یا دست برداشتن از آن شود<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref>؛ زیرا آیه تبلیغ هنگامی نازل شد که اقتدار و شوکت یهود بر اثر جنگ‌های بنی‌قریظه و خیبر و تبعید شماری از آنان (احزاب/ ۳۳، ۲۶-۲۷؛ حشر/۵۹، ۲-۳) از میان رفته بود و مسیحیان نیز در ~~عربستان،~~ به ویژه ~~مدینه،~~ دارای قدرت نبودند. از این رو، یهود و نصارا در اواخر زندگی رسول خدا، به عنوان اقلیت دینی جزیه می‌پرداختند.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۳.</ref> نیز اگر سیاق آیه تبلیغ با آیات قبل و بعد یکسان باشد، پیامی که در آیه تبلیغ، رسول خدا مأمور به آن شده همان چیزی است که در آیه بعد آمده است: {قُل یا أَهلَ الکتَابِ لَسْتُم عَلَی شَیءٍ حَتَّی تُقِیمُوا التَّورَاةَ وَالإنجِیلَ...}. (مائده /۵، ۶۸) در این آیه تکلیف طاقت‌فرسایی به اهل کتاب نشده تا رسول خدا در ابلاغ آن احساس خطر کند.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref> پیامبر(ص) در سال‌های نخست ~~بعثت،~~ مأمور مبارزه با شرک و بت‌پرستی و دعوت به توحید در میان مشرکان متعصب قریش بود که بسیار خطرناک‌تر از اهل کتاب بودند؛ اما رسول خدا هیچ گاه در انجام مأموریت خویش احساس خطر نمی‌کرد تا خداوند به او وعده محافظت از خطر مشرکان را بدهد.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref> از محتوای آیه و شأن نزول آن برمی‌آید که سیاق آیه تبلیغ با سیاق آیات قبل و بعد از آن یکسان نیست؛ بلکه این آیه دربردارنده پیامی مهم و مستقل است.		در نقد این احتمال گفته شده است: از سیاق آیه تبلیغ، به ویژه جمله {وَالله یعصِمُکَ من النّاس} برمی‌آید ‌که پیامبر(ص) در این آیه، مأمور به تبلیغ امری مهم و خطیر بوده که با تبلیغ آن، بیم خطر بر جان ایشان یا دین اسلام وجود داشته است. اما وضعیت یهود آن روزگار در [[حجاز]] به گونه‌ای نبود که خطری از سوی آنان رسول خدا را تهدید کند تا مجوز تأخیر مأموریت الهی یا دست برداشتن از آن شود<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref>؛ زیرا آیه تبلیغ هنگامی نازل شد که اقتدار و شوکت یهود بر اثر جنگ‌های [[جنگ بنی‌قریظه\|بنی‌قریظه]] و [[جنگ خیبر\|خیبر]] و تبعید شماری از آنان (احزاب/ ۳۳، ۲۶-۲۷؛ حشر/۵۹، ۲-۳) از میان رفته بود و مسیحیان نیز در [[عربستان]]، به ویژه [[مدینه النبی\|مدینه]]، دارای قدرت نبودند. از این رو، یهود و نصارا در اواخر زندگی رسول خدا، به عنوان اقلیت دینی [[جزیه]] می‌پرداختند.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۳.</ref> نیز اگر سیاق آیه تبلیغ با آیات قبل و بعد یکسان باشد، پیامی که در آیه تبلیغ، رسول خدا مأمور به آن شده همان چیزی است که در آیه بعد آمده است: {قُل یا أَهلَ الکتَابِ لَسْتُم عَلَی شَیءٍ حَتَّی تُقِیمُوا التَّورَاةَ وَالإنجِیلَ...}. (مائده /۵، ۶۸) در این آیه تکلیف طاقت‌فرسایی به اهل کتاب نشده تا رسول خدا در ابلاغ آن احساس خطر کند.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref> پیامبر(ص) در سال‌های نخست [[بعثت]]، مأمور مبارزه با [[شرک]] و [[بت‌پرستی]] و دعوت به [[توحید]] در میان [[مشرکان]] متعصب [[قریش]] بود که بسیار خطرناک‌تر از اهل کتاب بودند؛ اما رسول خدا هیچ گاه در انجام مأموریت خویش احساس خطر نمی‌کرد تا خداوند به او وعده محافظت از خطر مشرکان را بدهد.<ref>المیزان، ج۶، ص۴۲.</ref> از محتوای آیه و شأن نزول آن برمی‌آید که سیاق آیه تبلیغ با سیاق آیات قبل و بعد از آن یکسان نیست؛ بلکه این آیه دربردارنده پیامی مهم و مستقل است.
	*. برخی مفسران اهل‌ سنت سخنانی دیگر درباره سبب نزول این آیه ذکر نموده‌اند. فخر رازی و دیگران بیش از ۱۰ قول در این زمینه نقل کرده‌اند.<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۰؛ غرائب القرآن، ج۲، ص۶۱۶؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۸.</ref>
			*. برخی مفسران اهل‌ سنت سخنانی دیگر درباره سبب نزول این آیه ذکر نموده‌اند. [[فخر رازی]] و دیگران بیش از ۱۰ قول در این زمینه نقل کرده‌اند.<ref>تفسیر ثعلبی، ج۴، ص۹۰؛ غرائب القرآن، ج۲، ص۶۱۶؛ التفسیر الکبیر، ج۱۲، ص۴۸.</ref>

	==پانویس==		==پانویس==