افک - تاریخچهٔ نسخه‌ها

A.h.fz در ‏۱ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۱۱

2022-04-01T20:11:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۴۱
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{در دست ویرایش\|ماه=تیر\|روز=۱۶\|سال=۱۳۹۷\|کاربر= }}~~
	[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]		[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]
	'''افک'''، رخدادی در صدر اسلام با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. اين رخداد که در آيات 11-12 [[سوره نور]] بدان اشاره شده است، به گزارش تاريخ‌‌نگاران بعد از [[نبرد بني‌مصطلق]] روي داد. هنگام بازگشت از اين غزوه، عايشه در يکي از منزلگاه‌ها از کاروان جا ماند. يکي از مسلمانان که در پي کاروان حرکت مي‌کرد او را يافت و به مدينه آورد. در پي آن گروهي از مردم به عايشه تهمت زدند. در آياتي که نازل شد عايشه از اين تهمت مبرا شد. مفسران و سيره نگاران سني، اين واقعه را همچون فضيلتي براي عايشه نقل کرده‌اند. اما برخي برآنند نزول اين آيات مربوط به تهمتي است که عايشه نسبت به ماريه يکي از همسران پيامبر(ص) زده بود.		'''افک'''، رخدادی در صدر اسلام با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. اين رخداد که در آيات 11-12 [[سوره نور]] بدان اشاره شده است، به گزارش تاريخ‌‌نگاران بعد از [[نبرد بني‌مصطلق]] روي داد. هنگام بازگشت از اين غزوه، عايشه در يکي از منزلگاه‌ها از کاروان جا ماند. يکي از مسلمانان که در پي کاروان حرکت مي‌کرد او را يافت و به مدينه آورد. در پي آن گروهي از مردم به عايشه تهمت زدند. در آياتي که نازل شد عايشه از اين تهمت مبرا شد. مفسران و سيره نگاران سني، اين واقعه را همچون فضيلتي براي عايشه نقل کرده‌اند. اما برخي برآنند نزول اين آيات مربوط به تهمتي است که عايشه نسبت به ماريه يکي از همسران پيامبر(ص) زده بود.

Kamran: added Category:وقایع صدر اسلام using HotCat

2018-08-21T07:11:38Z

added Category:وقایع صدر اسلام using HotCat

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ اوت ۲۰۱۸، ساعت ۱۰:۴۱
خط ۱۱۳:		خط ۱۱۳:

	[[رده:همسران پیامبر]]		[[رده:همسران پیامبر]]
			[[رده:وقایع صدر اسلام]]

Kamran: removed Category:حوادث صدر اسلام using HotCat

2018-08-21T07:09:59Z

removed Category:حوادث صدر اسلام using HotCat

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ اوت ۲۰۱۸، ساعت ۱۰:۳۹
خط ۱۱۳:		خط ۱۱۳:

	[[رده:همسران پیامبر]]		[[رده:همسران پیامبر]]
	~~[[رده:حوادث صدر اسلام]]~~

Kamran در ‏۷ ژوئیهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۰۹:۵۵

2018-07-07T09:55:24Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ ژوئیهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۱۳:۲۵
خط ۱:		خط ۱:
			{{در دست ویرایش\|ماه=تیر\|روز=۱۶\|سال=۱۳۹۷\|کاربر= }}
	[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]		[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]
	'''افک'''، رخدادی در صدر اسلام با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. اين رخداد که در آيات 11-12 [[سوره نور]] بدان اشاره شده است، به گزارش تاريخ‌‌نگاران بعد از [[نبرد بني‌مصطلق]] روي داد. هنگام بازگشت از اين غزوه، عايشه در يکي از منزلگاه‌ها از کاروان جا ماند. يکي از مسلمانان که در پي کاروان حرکت مي‌کرد او را يافت و به مدينه آورد. در پي آن گروهي از مردم به عايشه تهمت زدند. در آياتي که نازل شد عايشه از اين تهمت مبرا شد. مفسران و سيره نگاران سني، اين واقعه را همچون فضيلتي براي عايشه نقل کرده‌اند. اما برخي برآنند نزول اين آيات مربوط به تهمتي است که عايشه نسبت به ماريه يکي از همسران پيامبر(ص) زده بود.		'''افک'''، رخدادی در صدر اسلام با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. اين رخداد که در آيات 11-12 [[سوره نور]] بدان اشاره شده است، به گزارش تاريخ‌‌نگاران بعد از [[نبرد بني‌مصطلق]] روي داد. هنگام بازگشت از اين غزوه، عايشه در يکي از منزلگاه‌ها از کاروان جا ماند. يکي از مسلمانان که در پي کاروان حرکت مي‌کرد او را يافت و به مدينه آورد. در پي آن گروهي از مردم به عايشه تهمت زدند. در آياتي که نازل شد عايشه از اين تهمت مبرا شد. مفسران و سيره نگاران سني، اين واقعه را همچون فضيلتي براي عايشه نقل کرده‌اند. اما برخي برآنند نزول اين آيات مربوط به تهمتي است که عايشه نسبت به ماريه يکي از همسران پيامبر(ص) زده بود.

Kamran: /* گزارش برخی از منابع شیعه */

2018-07-07T09:52:20Z

گزارش برخی از منابع شیعه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ ژوئیهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۱۳:۲۲
خط ۴۴:		خط ۴۴:
	برخی محققان شیعه روایت یاد شده را در مسیر روایت‌های گویای فضیلت عایشه، جعلی دانسته و گفته‌اند این خبر با هدف بزرگ جلوه دادن شخصیت عایشه در نظر مسلمانان برای توجیه برخی کارهای وی مانند تشویق قتل [[عثمان]] و برپایی [[جنگ جمل\|نبرد جمل]] ساخته شده است.<ref>تصویر خانواده پیامبر، ص104.</ref>‌با وجود این، دلیلی قاطع در دست نیست تا داستان افک به عایشه را از اصل نادرست بشماریم.		برخی محققان شیعه روایت یاد شده را در مسیر روایت‌های گویای فضیلت عایشه، جعلی دانسته و گفته‌اند این خبر با هدف بزرگ جلوه دادن شخصیت عایشه در نظر مسلمانان برای توجیه برخی کارهای وی مانند تشویق قتل [[عثمان]] و برپایی [[جنگ جمل\|نبرد جمل]] ساخته شده است.<ref>تصویر خانواده پیامبر، ص104.</ref>‌با وجود این، دلیلی قاطع در دست نیست تا داستان افک به عایشه را از اصل نادرست بشماریم.

	===گزارش برخی از منابع شیعه===		==گزارش برخی از منابع شیعه==
	در برابر داستان یاد شده، تفسیر قمی رویداد افک را درباره ماریه قبطیه می‌داند. بر پایه گزارش منبع یاد شده، با سندی به واسطه زراره از [[امام باقر(ع)]]، پیامبر بر اثر مرگ فرزندش ابراهیم‌ اندوهگین بود. عایشه به پیامبر گفت:‌ اندوهگین نباش که ابراهیم فرزند [[ابن‌جریح قبطی]] است. پیامبر علی(ع) را فرستاد تا ابن‌جریح را به قتل برساند. جریح که با دیدن شمشیر و چهره خشمگین علی(ع) به بالای نخلی رفته بود، با تعقیب حضرت روبه‌رو شد و به ناچار خود را به پایین افکند. در این لحظه، عورتش آشکار گشت و روشن شد که برای فرزنددار شدن توانایی ندارد. علی(ع) نزد پیامبر بازگشت و رویداد را بازگفت. پیامبر خداوند را سپاس گفت که بدی را از اهل بیت دور گردانیده است.<ref>تفسیر قمی، ج2، ص99.</ref>		در برابر داستان یاد شده، تفسیر قمی رویداد افک را درباره ماریه قبطیه می‌داند. بر پایه گزارش منبع یاد شده، با سندی به واسطه زراره از [[امام باقر(ع)]]، پیامبر بر اثر مرگ فرزندش ابراهیم‌ اندوهگین بود. عایشه به پیامبر گفت:‌ اندوهگین نباش که ابراهیم فرزند [[ابن‌جریح قبطی]] است. پیامبر علی(ع) را فرستاد تا ابن‌جریح را به قتل برساند. جریح که با دیدن شمشیر و چهره خشمگین علی(ع) به بالای نخلی رفته بود، با تعقیب حضرت روبه‌رو شد و به ناچار خود را به پایین افکند. در این لحظه، عورتش آشکار گشت و روشن شد که برای فرزنددار شدن توانایی ندارد. علی(ع) نزد پیامبر بازگشت و رویداد را بازگفت. پیامبر خداوند را سپاس گفت که بدی را از اهل بیت دور گردانیده است.<ref>تفسیر قمی، ج2، ص99.</ref>

	دیگر منابع شیعی اصل داستان را با‌ اندکی تفاوت و گاه از دیگر معصومان آورده‌اند.<ref>نک: الخصال، ص563.</ref>اما هیچ‌یک از روایت‌ها به نزول آیات افک درباره ماریه اشاره نمی‌کنند. روایت یاد شده را محدثان اهل سنت نیز با کمی اختلاف گزارش کرده‌اند. اما آنان نیز آن را شان نزول آیات افک ندانسته‌اند.<ref>صحیح مسلم، ج8، ص119؛المستدرک، ج4، ص39-40؛مجمع الزوائد، ج9، ص161.</ref> نکته نمایان در نقل‌های سنی، شک پیامبر(ص) درباره انتساب ابراهیم به ایشان است که گویا از عقیده ناقلان تاثیر پذیرفته است. مؤلف تفسیر قمی، داستان را ذیل آیات افک آورده و نزول آن‌ها را درباره تهمت عایشه به ماریه دانسته؛ اما همین رویداد را به عنوان شان نزول [[آیه نبا]] (سوره حجرات، 6) نیز می‌آورد.<ref>تفسیر قمی، ج2، ص318-319.</ref>گزارش عایشه از شگفتی پیامبر(ص) درباره ماریه به سبب زیبایی<ref>الاصابه، ج8، ص311.</ref>و‌ رشک و حسادت او درباره ماریه بر پایه اخباری از خود عایشه<ref>الطبقات، ج8، ص212؛‌ السیرة النبویه، ج4، ص603؛‌ تاریخ یعقوبی، ج2، ص87.</ref>را می‌توان مؤید درستی اصل رویداد به شمار آورد.<ref>تصویر خانواده پیامبر، ص244.</ref>افزون بر این، نزول سوره نور و آیه افک به سال هشتم<ref>الاتقان، ج1، ص18.</ref>و هم‌زمانی آن با سال وفات [[ابراهیم فرزند پیامبر(ص)]] <ref>البدء و التاریخ، ج5، ص16-17؛‌ المناقب، ج1، ص140.</ref>مؤید باور کسانی است که این داستان را شان نزول آیات افک می‌دانند. با این حال، برخی مفسران پاره‌ای نقدها را بر شان نزول دوم وارد کرده‌اند؛ مثلا آیات قرآن گویای شیوع داستان در میان مردم و سپری شدن دوره‌ای است که در آن، حرمت پیامبر(ص) رعایت نشد؛ اما ظاهر این روایت‌ها بر آن دلالت نمی‌کند. نیز لازمه آیات افک، برائت ظاهری شخص مورد تهمت و لزوم اجرای حد بر تهمت زننده است. اما سندی درباره اجرای حد بر عایشه وجود ندارد.<ref>المیزان، ج15، ص104-106.</ref>		دیگر منابع شیعی اصل داستان را با‌ اندکی تفاوت و گاه از دیگر معصومان آورده‌اند.<ref>نک: الخصال، ص563.</ref>اما هیچ‌یک از روایت‌ها به نزول آیات افک درباره ماریه اشاره نمی‌کنند. روایت یاد شده را محدثان اهل سنت نیز با کمی اختلاف گزارش کرده‌اند. اما آنان نیز آن را شان نزول آیات افک ندانسته‌اند.<ref>صحیح مسلم، ج8، ص119؛المستدرک، ج4، ص39-40؛مجمع الزوائد، ج9، ص161.</ref> نکته نمایان در نقل‌های سنی، شک پیامبر(ص) درباره انتساب ابراهیم به ایشان است که گویا از عقیده ناقلان تاثیر پذیرفته است. مؤلف تفسیر قمی، داستان را ذیل آیات افک آورده و نزول آن‌ها را درباره تهمت عایشه به ماریه دانسته؛ اما همین رویداد را به عنوان شان نزول [[آیه نبا]] (سوره حجرات، 6) نیز می‌آورد.<ref>تفسیر قمی، ج2، ص318-319.</ref>گزارش عایشه از شگفتی پیامبر(ص) درباره ماریه به سبب زیبایی<ref>الاصابه، ج8، ص311.</ref>و‌ رشک و حسادت او درباره ماریه بر پایه اخباری از خود عایشه<ref>الطبقات، ج8، ص212؛‌ السیرة النبویه، ج4، ص603؛‌ تاریخ یعقوبی، ج2، ص87.</ref>را می‌توان مؤید درستی اصل رویداد به شمار آورد.<ref>تصویر خانواده پیامبر، ص244.</ref>افزون بر این، نزول سوره نور و آیه افک به سال هشتم<ref>الاتقان، ج1، ص18.</ref>و هم‌زمانی آن با سال وفات [[ابراهیم فرزند پیامبر(ص)]] <ref>البدء و التاریخ، ج5، ص16-17؛‌ المناقب، ج1، ص140.</ref>مؤید باور کسانی است که این داستان را شان نزول آیات افک می‌دانند. با این حال، برخی مفسران پاره‌ای نقدها را بر شان نزول دوم وارد کرده‌اند؛ مثلا آیات قرآن گویای شیوع داستان در میان مردم و سپری شدن دوره‌ای است که در آن، حرمت پیامبر(ص) رعایت نشد؛ اما ظاهر این روایت‌ها بر آن دلالت نمی‌کند. نیز لازمه آیات افک، برائت ظاهری شخص مورد تهمت و لزوم اجرای حد بر تهمت زننده است. اما سندی درباره اجرای حد بر عایشه وجود ندارد.<ref>المیزان، ج15، ص104-106.</ref>

	===خاستگاه گفت‌وگوها میان مسلمان===		===خاستگاه گفت‌وگوها میان مسلمان===
	داستان ماریه خاستگاه گفت‌وگوهای فراوان میان گروه‌های مسلمان بوده است. اهل سنت و [[معتزله]] بر جواز خطا در احکام پیامبر استدلال کرده‌اند. گروهی تشریع پیامبر را گاه به نص و گاه به اختیار ایشان دانسته‌اند. برخی نیز بر آنند که پیامبر بر پایه دیدگاه شخصی، حکمی را صادر می‌کرد و گاه از آن برمی‌گشت و با صلاحدید خود در حالت‌های گوناگون حکم می‌کرد.<ref>نک: رسالة حول خبر ماریه، ص18-20.</ref>		داستان ماریه خاستگاه گفت‌وگوهای فراوان میان گروه‌های مسلمان بوده است. اهل سنت و [[معتزله]] بر جواز خطا در احکام پیامبر استدلال کرده‌اند. گروهی تشریع پیامبر را گاه به نص و گاه به اختیار ایشان دانسته‌اند. برخی نیز بر آنند که پیامبر بر پایه دیدگاه شخصی، حکمی را صادر می‌کرد و گاه از آن برمی‌گشت و با صلاحدید خود در حالت‌های گوناگون حکم می‌کرد.<ref>نک: رسالة حول خبر ماریه، ص18-20.</ref>

Kamran: اصلاح محتوا

2018-07-07T09:51:01Z

اصلاح محتوا

نمایش تغییرات

Kamran: اصلاح شناسه

2018-05-16T09:56:31Z

اصلاح شناسه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مهٔ ۲۰۱۸، ساعت ۱۳:۲۶
خط ۱:		خط ۱:
	[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]		[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]
	'''افک'''، رخدادی در ~~آغاز [[~~اسلام]] با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. افک در لغت به معنای برگرداندن و وارونه کردن است. اما در اصطلاحِ تاریخ‌نگاران مربوط به داستان گروهی از [[مسلمانان]] در آغاز اسلام که نسبتی ناروا به خانواده [[پیامبر(ص)]] دادند و با انتشار آن خواستند به جامعه مسلمانان آسیب برسانند، که در ~~آیات~~ 11-12 [[سوره نور]] ~~به آن~~ اشاره شده ~~است. بر پایه برخی~~ از ~~گزارش‌ها افک مربوط به تهمتی است که در~~ [[نبرد ~~بنی‌مصطلق~~]] ~~به عایشه زده شد،~~ که ~~مفسران اهل سنت آنرا مطرح کرده‌اند~~ و آن‌را فضیلتی برای عایشه مطرح نموده‌اند؛ [[ابن‌اسحق]] دو طریق برای این گزارش‌ می‌آورد اما گزارش‌های این رویداد با وجود تفاوت در ~~جمله‌پردازی و اختلاف~~ در ~~برخی جزئیات، ساختاری یکسان دارند~~ و ~~یک داستان~~ را ~~بازمی‌گویند~~. ~~و طبق برخی گزارش‌ها هم~~ مربوط به ~~تهمتی~~ است که ~~عایشه~~ نسبت به ~~[[ماریه]] همسر پیامبر~~(ص) زده ~~بود، که این گزارش در برخی از منابع شیعی مطرح شده است~~.		'''افک'''، رخدادی در صدر اسلام با نسبت ناروا به [[عایشه]] یا [[ماریه]] است. اين رخداد که در آيات 11-12 [[سوره نور]] بدان اشاره شده است، به گزارش تاريخ‌‌نگاران بعد از [[نبرد بني‌مصطلق]] روي داد. هنگام بازگشت از اين غزوه، عايشه در يکي از منزلگاه‌ها از کاروان جا ماند. يکي از مسلمانان که در پي کاروان حرکت مي‌کرد او را يافت و به مدينه آورد. در پي آن گروهي از مردم به عايشه تهمت زدند. در آياتي که نازل شد عايشه از اين تهمت مبرا شد. مفسران و سيره نگاران سني، اين واقعه را همچون فضيلتي براي عايشه نقل کرده‌اند. اما برخي برآنند نزول اين آيات مربوط به تهمتي است که عايشه نسبت به ماريه يکي از همسران پيامبر(ص) زده بود.
	==معنای افک==		==معنای افک==
	افک به معنای برگرداندن و وارونه کردن<ref>معجم مقاییس اللغه، ج1، ص118، «افک. </ref>یا هر چیزی است که از حقیقتش بازگردانده شود.<ref>مفردات، ص79-80؛المصباح، ج1، ص17، «افک. </ref>دروغ را نیز به اعتبارِ وارونه ساختن حقیقت، «افک» گفته‌اند.<ref>لسان العرب، ج10، ص390؛التحقیق، ج1، ص99، «افک. </ref>برخی نیز آن را به معنای دروغ بزرگ و آشکار دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛‌ الکشاف، ج3، ص217؛مجمع البحرین، ج5، ص254، «افک. </ref>		افک به معنای برگرداندن و وارونه کردن<ref>معجم مقاییس اللغه، ج1، ص118، «افک. </ref>یا هر چیزی است که از حقیقتش بازگردانده شود.<ref>مفردات، ص79-80؛المصباح، ج1، ص17، «افک. </ref>دروغ را نیز به اعتبارِ وارونه ساختن حقیقت، «افک» گفته‌اند.<ref>لسان العرب، ج10، ص390؛التحقیق، ج1، ص99، «افک. </ref>برخی نیز آن را به معنای دروغ بزرگ و آشکار دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛‌ الکشاف، ج3، ص217؛مجمع البحرین، ج5، ص254، «افک. </ref>

Z mohammad در ‏۱۹ آوریل ۲۰۱۸، ساعت ۰۲:۳۸

2018-04-19T02:38:06Z

نمایش تغییرات

M-mohammad در ‏۱۶ آوریل ۲۰۱۸، ساعت ۱۰:۰۵

2018-04-16T10:05:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۱۸، ساعت ۱۳:۳۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{در دست ویرایش\|ماه=[[فروردین]]\|روز=[[۲۶]]\|سال=[[۱۳۹۷]]\|کاربر=M-mohammad }}		{{در دست ویرایش\|ماه=[[فروردین]]\|روز=[[۲۶]]\|سال=[[۱۳۹۷]]\|کاربر=M-mohammad }}

	~~[[رده:مقاله‌های در دست ویرایش]]~~

	[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]		[[پرونده:آیه افک.jpg\|بندانگشتی\|آیه افک]]
خط ۸:		خط ۸:
	افک به معنای برگرداندن و وارونه کردن<ref>معجم مقاییس اللغه، ج1، ص118، «افک. </ref>یا هر چیزی است که از حقیقتش بازگردانده شود.<ref>مفردات، ص79-80؛المصباح، ج1، ص17، «افک. </ref>دروغ را نیز به اعتبارِ وارونه ساختن حقیقت، «افک» گفته‌اند.<ref>لسان العرب، ج10، ص390؛التحقیق، ج1، ص99، «افک. </ref>برخی نیز آن را به معنای دروغ بزرگ و آشکار دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛‌ الکشاف، ج3، ص217؛مجمع البحرین، ج5، ص254، «افک. </ref>		افک به معنای برگرداندن و وارونه کردن<ref>معجم مقاییس اللغه، ج1، ص118، «افک. </ref>یا هر چیزی است که از حقیقتش بازگردانده شود.<ref>مفردات، ص79-80؛المصباح، ج1، ص17، «افک. </ref>دروغ را نیز به اعتبارِ وارونه ساختن حقیقت، «افک» گفته‌اند.<ref>لسان العرب، ج10، ص390؛التحقیق، ج1، ص99، «افک. </ref>برخی نیز آن را به معنای دروغ بزرگ و آشکار دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛‌ الکشاف، ج3، ص217؛مجمع البحرین، ج5، ص254، «افک. </ref>
	==در اصطلاح تاریخ‌نگاران==		==در اصطلاح تاریخ‌نگاران==
	در اصطلاحِ تاریخ‌نگاران و سیره‌نویسان، «افک» برگرفته از آیات 11-12 [[سوره نور]] و اشاره به داستان گروهی از [[مسلمانان]] در آغاز [[اسلام]] است که نسبتی ناروا به خانواده [[پیامبر(ص)]] دادند و با انتشار آن خواستند به جامعه مسلمانان آسیب برسانند. [[قرآن کریم]] در آیات 11-21 سوره نور: {اِنَّ الَّذِینَ جاؤُ بِالاِفکِ عُصبَةٌ مِنکُم... } به داستان آنان اشاره کرده، از مسلمانان می‌خواهد که آن را خیر بدانند. آن‌گاه یادآور می‌شود هرکس در این شایعه‌پردازی شرکت کرده، گناه خویش را به دوش می‌کشد و کیفر بزرگ از آن کسی است که سهم عمده در آن داشته است. سپس مردان و زنان مؤمن را به چند سبب نکوهش می‌کند؛ از جمله: گمان نیک نبردن به کسانی که بدان‌ها تهمت زده شد؛ دروغ و تهمت نشمردن داستان با نبودِ چهار شاهد؛ دامن زدن به شایعه و خبری که از آن آگاهی نداشتند؛ کوچک شمردن سخنانی که نزد [[خداوند]] بزرگ است؛ و خودداری نکردن از تهمت. آن‌گاه، به یاد می‌آورد که اگر فضل و رحمت و مهربانی خداوند در دنیا و آخرت نبود، عذابی بزرگ بر آنان نازل می‌شد. سپس هشدار می‌دهد که مبادا دیگر بار چنین کنند. کسانی که دوست دارند زشتی و فحشا را درباره مؤمنان بپراکنند، به کیفری دردناک در دنیا و آخرت تهدید می‌شوند. مؤمنان نباید گام در راه [[شیطان]] نهند؛ زیرا او به زشتی و بدی فرمان می‌دهد. فضل و رحمت خدا است که سبب پاکی انسان می‌گردد.		در اصطلاحِ تاریخ‌نگاران و سیره‌نویسان، «افک» برگرفته از آیات 11-12 [[سوره نور]] و اشاره به داستان گروهی از [[مسلمانان]] در آغاز [[اسلام]] است که نسبتی ناروا به خانواده [[پیامبر(ص)]] دادند و با انتشار آن خواستند به جامعه مسلمانان آسیب برسانند. [[قرآن کریم]] در آیات 11-21 سوره نور: {{قلم رنگ \|سبز\|اِنَّ الَّذِینَ جاؤُ بِالاِفکِ عُصبَةٌ مِنکُم... }} به داستان آنان اشاره کرده، از مسلمانان می‌خواهد که آن را خیر بدانند. آن‌گاه یادآور می‌شود هرکس در این شایعه‌پردازی شرکت کرده، گناه خویش را به دوش می‌کشد و کیفر بزرگ از آن کسی است که سهم عمده در آن داشته است. سپس مردان و زنان مؤمن را به چند سبب نکوهش می‌کند؛ از جمله: گمان نیک نبردن به کسانی که بدان‌ها تهمت زده شد؛ دروغ و تهمت نشمردن داستان با نبودِ چهار شاهد؛ دامن زدن به شایعه و خبری که از آن آگاهی نداشتند؛ کوچک شمردن سخنانی که نزد [[خداوند]] بزرگ است؛ و خودداری نکردن از تهمت. آن‌گاه، به یاد می‌آورد که اگر فضل و رحمت و مهربانی خداوند در دنیا و آخرت نبود، عذابی بزرگ بر آنان نازل می‌شد. سپس هشدار می‌دهد که مبادا دیگر بار چنین کنند. کسانی که دوست دارند زشتی و فحشا را درباره مؤمنان بپراکنند، به کیفری دردناک در دنیا و آخرت تهدید می‌شوند. مؤمنان نباید گام در راه [[شیطان]] نهند؛ زیرا او به زشتی و بدی فرمان می‌دهد. فضل و رحمت خدا است که سبب پاکی انسان می‌گردد.
	===در نظر مفسران===		===در نظر مفسران===
	[[فخر رازی]] همه مسلمانان را در نسبت دادن آیات افک به داستان عایشه هم‌باور می‌داند.<ref>التفسیر الکبیر، ج23، ص337.</ref>[[محمدجواد مغنیه]] با‌ اندکی تفاوت، به هم‌داستانی همه گروه‌های مسلمان، جز‌ اندکی، در این زمینه تصریح می‌کند.<ref>التفسیر الکاشف، ج5، ص403.</ref>در واقع، جز تفسیر قمی<ref>تفسیر قمی، ج2، ص99.</ref>و به تبع آن برخی محدثان، <ref>بحار الانوار، ج22، ص245.</ref> مفسران<ref>کنز الدقائق، ج9، ص260-262.</ref>و محققان شیعه<ref>احادیث‌ام المؤمنین، ج2، ص187.</ref>که داستان را درباره [[ماریه قبطیه]] و تهمت عایشه و شماری دیگر به وی دانسته‌اند، [[مفسران اهل سنت]]<ref>جامع البیان، ج18، ص69؛تفسیر ثعلبی، ج7، ص72؛التفسیر الکبیر، ج23، ص337؛الدر المنثور، ج5، ص25-26.</ref>و نیز بسیاری از مفسران شیعه<ref>التبیان، ج7، ص415؛مجمع البیان، ج7، ص206؛جوامع الجامع، ج3، ص97.</ref>به پشتوانه روایاتی<ref>السیرة النبویه، ج3، ص764-770؛صحیح البخاری، ج3، ص154.</ref>[[شان نزول]] آیات یاد شده را برائت عایشه از این اتهام می‌دانند. اشاره برخی منابع شیعی سده سوم به حدّ خوردن اهل افک از [[مسطح بن اثاثه]]، <ref>الایضاح، ص514.</ref> دست کم مؤید پذیرش نسبت افک به عایشه است. منابع شیعی متاخر نیز افک را درباره تهمت به عایشه دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛اعلام الوری، ج1، ص197.</ref>منابع اهل سنت با وجود گزارش تهمت به ماریه، آن را شان نزول آیات افک ندانسته‌اند.<ref>نک: المستدرک، ج4، ص40؛مجمع الزوائد، ج9، ص161.</ref>		[[فخر رازی]] همه مسلمانان را در نسبت دادن آیات افک به داستان عایشه هم‌باور می‌داند.<ref>التفسیر الکبیر، ج23، ص337.</ref>[[محمدجواد مغنیه]] با‌ اندکی تفاوت، به هم‌داستانی همه گروه‌های مسلمان، جز‌ اندکی، در این زمینه تصریح می‌کند.<ref>التفسیر الکاشف، ج5، ص403.</ref>در واقع، جز تفسیر قمی<ref>تفسیر قمی، ج2، ص99.</ref>و به تبع آن برخی محدثان، <ref>بحار الانوار، ج22، ص245.</ref> مفسران<ref>کنز الدقائق، ج9، ص260-262.</ref>و محققان شیعه<ref>احادیث‌ام المؤمنین، ج2، ص187.</ref>که داستان را درباره [[ماریه قبطیه]] و تهمت عایشه و شماری دیگر به وی دانسته‌اند، [[مفسران اهل سنت]]<ref>جامع البیان، ج18، ص69؛تفسیر ثعلبی، ج7، ص72؛التفسیر الکبیر، ج23، ص337؛الدر المنثور، ج5، ص25-26.</ref>و نیز بسیاری از مفسران شیعه<ref>التبیان، ج7، ص415؛مجمع البیان، ج7، ص206؛جوامع الجامع، ج3، ص97.</ref>به پشتوانه روایاتی<ref>السیرة النبویه، ج3، ص764-770؛صحیح البخاری، ج3، ص154.</ref>[[شان نزول]] آیات یاد شده را برائت عایشه از این اتهام می‌دانند. اشاره برخی منابع شیعی سده سوم به حدّ خوردن اهل افک از [[مسطح بن اثاثه]]، <ref>الایضاح، ص514.</ref> دست کم مؤید پذیرش نسبت افک به عایشه است. منابع شیعی متاخر نیز افک را درباره تهمت به عایشه دانسته‌اند.<ref>مجمع البیان، ج7، ص206؛اعلام الوری، ج1، ص197.</ref>منابع اهل سنت با وجود گزارش تهمت به ماریه، آن را شان نزول آیات افک ندانسته‌اند.<ref>نک: المستدرک، ج4، ص40؛مجمع الزوائد، ج9، ص161.</ref>
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	1. [[ابوایوب خالد بن یزید انصاری]] در پاسخ به همسرش که از او درباره سخن مردم درباره عایشه پرسیده بود، سخن آنان را تکذیب کرد و به کنایه گفت: اگر تو چنین گناهی نکرده‌ای، عایشه از تو بهتر است.<ref>تاریخ المدینه، ج1، ص335؛جامع البیان، ج18، ص77.</ref>		1. [[ابوایوب خالد بن یزید انصاری]] در پاسخ به همسرش که از او درباره سخن مردم درباره عایشه پرسیده بود، سخن آنان را تکذیب کرد و به کنایه گفت: اگر تو چنین گناهی نکرده‌ای، عایشه از تو بهتر است.<ref>تاریخ المدینه، ج1، ص335؛جامع البیان، ج18، ص77.</ref>
	2. افزون بر ابوایوب، [[سعد بن معاذ]] را نیز از کسانی دانسته‌اند که سخنان ناروا درباره عایشه را تکذیب کردند.<ref>روح المعانی، ج9، ص316.</ref>		2. افزون بر ابوایوب، [[سعد بن معاذ]] را نیز از کسانی دانسته‌اند که سخنان ناروا درباره عایشه را تکذیب کردند.<ref>روح المعانی، ج9، ص316.</ref>
	3. ابوبکر سوگند خورد که از آن پس به مسطح که نیازمند و از خویشاوندان وی بود، انفاق نکند. آیه 22 سوره نور نازل شد و او را از این کار بازداشت: <ref>تاریخ المدینه، ج1، ص336؛السیرة النبویه، ج3، ص770.</ref> {وَ لا یَاْتَلِ اُولُوا الفَضلِ مِنکُم وَ السَّعَةِ اَن یُؤتُوا اُولِی القُربی‏ وَ المَساکِینَ وَ المُهاجِرِینَ فِی سَبِیلِ اللهَ‏...}		3. ابوبکر سوگند خورد که از آن پس به مسطح که نیازمند و از خویشاوندان وی بود، انفاق نکند. آیه 22 سوره نور نازل شد و او را از این کار بازداشت: <ref>تاریخ المدینه، ج1، ص336؛السیرة النبویه، ج3، ص770.</ref> {{قلم رنگ\|سبز\|وَ لا یَاْتَلِ اُولُوا الفَضلِ مِنکُم وَ السَّعَةِ اَن یُؤتُوا اُولِی القُربی‏ وَ المَساکِینَ وَ المُهاجِرِینَ فِی سَبِیلِ اللهَ‏...}}
	4. [[حسان بن ثابت شعری]] گفت و در آن قوم [[صفوان بن معطل]] را سرزنش کرد. صفوان نیز با شمشیری به او زخم زد. [[ثابت بن قیس شماس خزرجی]]، صفوان را دست بسته به قبیله خزرج برد. [[عبدالله بن رواحه]] دستور داد او را آزاد کنند. آن‌ها نزد پیامبر رفتند و رویداد را گزارش کردند. ایشان برای به دست آوردن دل حسان، به وی زمینی همراه کنیزی قبطی بخشید.<ref>السیرة النبویه، ج3، ص771-772.</ref>		4. [[حسان بن ثابت شعری]] گفت و در آن قوم [[صفوان بن معطل]] را سرزنش کرد. صفوان نیز با شمشیری به او زخم زد. [[ثابت بن قیس شماس خزرجی]]، صفوان را دست بسته به قبیله خزرج برد. [[عبدالله بن رواحه]] دستور داد او را آزاد کنند. آن‌ها نزد پیامبر رفتند و رویداد را گزارش کردند. ایشان برای به دست آوردن دل حسان، به وی زمینی همراه کنیزی قبطی بخشید.<ref>السیرة النبویه، ج3، ص771-772.</ref>
	====اختلاف‌ها در گزارش‌ها====		====اختلاف‌ها در گزارش‌ها====
خط ۹۹:		خط ۹۹:
	{{همسران پیامبر}}		{{همسران پیامبر}}

			[[رده:مقاله‌های در دست ویرایش]]
	[[رده:همسران پیامبر]]		[[رده:همسران پیامبر]]
	[[رده:حوادث صدر اسلام]]		[[رده:حوادث صدر اسلام]]

M-mohammad: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جا:ویرایش}} آیه افک '''افک''': رخدادی در آغاز اس...» ایجاد کرد

2018-04-15T11:38:41Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جا:ویرایش}} بندانگشتی|آیه افک '''افک''': رخدادی در آغاز اس...» ایجاد کرد

نمایش تغییرات