https://wikihaj.com/history/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)?feed=atom 2026-08-15T03:53:34Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.0 https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53867&oldid=prev 2023-06-10T18:23:01Z

<p><span class="autocomment">ویژگی‌های توسعه در این دوره</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۰ ژوئن ۲۰۲۳، ساعت ۲۱:۵۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l32">خط ۳۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;مساحت:&#039;&#039;&#039; گفته شده که در این بازسازی مساحت مسجد به ابعاد 200 در 200 ذراع (۱۰۰ در ۱۰۰ متر مربع) گسترش یافت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره، ص 86]&lt;/ref&gt; اما سمهودی عرض مسجد در جهت قبله را 167/50 ذراع و طول مسجد (دیوار غربی که شبه عمود بر دیوار جنوبی است) را 200 ذراع دانسته است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره 67]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;مساحت:&#039;&#039;&#039; گفته شده که در این بازسازی مساحت مسجد به ابعاد 200 در 200 ذراع (۱۰۰ در ۱۰۰ متر مربع) گسترش یافت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره، ص 86]&lt;/ref&gt; اما سمهودی عرض مسجد در جهت قبله را 167/50 ذراع و طول مسجد (دیوار غربی که شبه عمود بر دیوار جنوبی است) را 200 ذراع دانسته است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره 67]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رواق ها</del>:''' در سمت قبله ۱۸ [[رواق]] در جهت عمود بر دیوار جنوبی قرار داده شد. همچنین در این سمت پنج رواق، در سمت شرقی، سه رواق، در سمت غربی، چهار رواق&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=68 المدینه المنوره، ص 68]&lt;/ref&gt; و در سمت شمالی، پنج رواق موازی با دیوار شمالی قرار گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رواق‌ها</ins>:''' در سمت قبله ۱۸ [[رواق]] در جهت عمود بر دیوار جنوبی قرار داده شد. همچنین در این سمت پنج رواق، در سمت شرقی، سه رواق، در سمت غربی، چهار رواق&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=68 المدینه المنوره، ص 68]&lt;/ref&gt; و در سمت شمالی، پنج رواق موازی با دیوار شمالی قرار گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>هریک از جهات جنوبی و شمالی نیز به واسطه 11 طاق که بر 10 ستون قرار داده شد و جهت شرقی و غربی نیز با 14 طاق متکی بر 13 ستون به [[صحن]] گشوده می‌شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>هریک از جهات جنوبی و شمالی نیز به واسطه 11 طاق که بر 10 ستون قرار داده شد و جهت شرقی و غربی نیز با 14 طاق متکی بر 13 ستون به [[صحن]] گشوده می‌شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53635:rev-53867:php=table --> </table>

Gholampour https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53635&oldid=prev 2023-05-28T08:06:37Z

<p><span class="autocomment">منابع</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l70">خط ۷۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ&#039;&#039;&#039;، ناجی محمد حسن عبدالقادر الانصاری، نادی المدینه المنوره الادبی، ۱۹۹۶م.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ&#039;&#039;&#039;، ناجی محمد حسن عبدالقادر الانصاری، نادی المدینه المنوره الادبی، ۱۹۹۶م.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;المدينه المنوره تطورها العمراني و تراثها فی المعماری&#039;&#039;&#039;،‌ صالح لمعی مصطفی، دارالنهضه العربیه، بیروت، 1981م.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;المدينه المنوره تطورها العمراني و تراثها فی المعماری&#039;&#039;&#039;،‌ صالح لمعی مصطفی، دارالنهضه العربیه، بیروت، 1981م.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* '''معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ'''، عبد العزیز بن عبد الرحمان بن ابراهیم کعکی، بیروت: مؤسسة التاریخ العربی للطباعة و النشر و التجارة، الطبعة الاولی، ۱۴۳۲ق.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* '''معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ'''، عبد العزیز بن عبد الرحمان بن ابراهیم کعکی، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جلد رابع، مجلد الاول، </ins>بیروت: مؤسسة التاریخ العربی للطباعة و النشر و التجارة، الطبعة الاولی، ۱۴۳۲ق.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;وفاءالوفا باخبار دارالمصطفی&#039;&#039;&#039;، علی بن عبدالله سمهودی، تحقیق قاسم السامرائی، ج2، موسسه الفرقان للتراث الاسلامی، 1422ق.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;وفاءالوفا باخبار دارالمصطفی&#039;&#039;&#039;، علی بن عبدالله سمهودی، تحقیق قاسم السامرائی، ج2، موسسه الفرقان للتراث الاسلامی، 1422ق.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53634:rev-53635:php=table --> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53634&oldid=prev 2023-05-28T08:05:30Z

<p><span class="autocomment">منابع</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l65">خط ۶۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{منابع}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{منابع}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* '''العقد'''، ابن عبد ربه، قاهره، 1293ق.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* '''العقد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الفرید</ins>'''، ابن عبد ربه، قاهره، 1293ق.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;بحوث تاریخیه: عماره المسجد النبوی الشریف&#039;&#039;&#039;، محمد حمزه اسماعیل الحداد، 1419ق.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;بحوث تاریخیه: عماره المسجد النبوی الشریف&#039;&#039;&#039;، محمد حمزه اسماعیل الحداد، 1419ق.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;پژوهشنامه تاریخ&#039;&#039;&#039;، «مسجد سازی در اندلس»، تفضلی، عباس علی، شماره ۷، تابستان ۱۳۸۶ش.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* &#039;&#039;&#039;پژوهشنامه تاریخ&#039;&#039;&#039;، «مسجد سازی در اندلس»، تفضلی، عباس علی، شماره ۷، تابستان ۱۳۸۶ش.</div></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53633:rev-53634:php=table --> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53633&oldid=prev 2023-05-28T08:04:36Z

<p>خنثی‌سازی نسخهٔ 53632 از <a href="/view/%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87:%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7/Kamran" title="ویژه:مشارکت‌ها/Kamran">Kamran</a> (<a href="/view/%D8%A8%D8%AD%D8%AB_%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran" title="بحث کاربر:Kamran">بحث</a>)</p> <a href="https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&amp;diff=53633&amp;oldid=53632">نمایش تغییرات</a>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53632&oldid=prev 2023-05-28T08:02:58Z

<p>اصلاح نشانی وب، اصلاح ارقام، اصلاح نویسه‌های عربی</p> <a href="https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&amp;diff=53632&amp;oldid=53631">نمایش تغییرات</a>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53631&oldid=prev 2023-05-28T08:02:03Z

<p><span class="autocomment">بازسازی و توسعه</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۱۶۳؛ </del>[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aمعالم_المدینه_المنوره_بین_العمارة_و_التاریخ_جزء4_المجلد1.pdf&amp;page=163 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، جلد 4 مجلد1 ص۱۶۳.]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%DB%8C%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%AC%D8%B2%D8%A14_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%AF1.pdf&amp;page=163 </ins>معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۱۶۳]؛ </ins>[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aمعالم_المدینه_المنوره_بین_العمارة_و_التاریخ_جزء4_المجلد1.pdf&amp;page=163 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، جلد 4 مجلد1 ص۱۶۳.]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td></tr> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53630&oldid=prev 2023-05-28T08:00:41Z

<p><span class="autocomment">محراب مُجَوَّف</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l15">خط ۱۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به هنگام تخریب  و بازسازی دیوار [[قبله]]، عمربن عبدالعزیز، شیوخ [[مدینه]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از قبیل [[مهاجر]]، [[انصار]] و [[موالی]] (غیر عرب) </del>را فراخواند تا بر قرار گرفتن صحیح دیوار جدید نظارت داشته باشند.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101].&lt;/ref&gt; برخی منابع درباره اهمیت دیوار قبله و دقت تعیین آن چنین نقل‌ کرده‌اند که سنگی از دیوار قبله برداشته نمی‌شد؛ مگر اینکه سنگی بر جای آن قرار می‌گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=271 وفاءالوفا، ج 2، ص 271]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به هنگام تخریب  و بازسازی دیوار [[قبله]]، عمربن عبدالعزیز، شیوخ [[مدینه]] را فراخواند تا بر قرار گرفتن صحیح دیوار جدید نظارت داشته باشند.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101].&lt;/ref&gt; برخی منابع درباره اهمیت دیوار قبله و دقت تعیین آن چنین نقل‌ کرده‌اند که سنگی از دیوار قبله برداشته نمی‌شد؛ مگر اینکه سنگی بر جای آن قرار می‌گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=271 وفاءالوفا، ج 2، ص 271]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== افزودن خانه‌های اطراف مسجد ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== افزودن خانه‌های اطراف مسجد ===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l24">خط ۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ویژگی‌های توسعه در این دوره==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ویژگی‌های توسعه در این دوره==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در منابع، </del>نام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناظر تخریب و بنای جدید [[مسجد النبی]] </del>صالح بن کیسان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همچنین از </del>محمد بن جعفر بن وردان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به‌عنوان بنّا (</del>مهندس<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">) اسم برده شده </del>است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=72 المدینه المنوره، ص 72]&lt;/ref&gt; در این دوره شکل طاق ها جناغی بود و این طاق ها صحن را دور می‌زد. بر سر دیوارها نیز گنگره قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt; نصب ناودان بر روی بام نخستین بار در این  دوره صورت گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101]&lt;/ref&gt; همچنین کف صحن مسجد با سنگریزه پوشانده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=103 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 103]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نام صالح بن کیسان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به عنوان ناظر عملیات ساخت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ساز و نام </ins>محمد بن جعفر بن وردان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به عنوان </ins>مهندس <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در منابع آمده </ins>است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=72 المدینه المنوره، ص 72]&lt;/ref&gt; در این دوره شکل طاق ها جناغی بود و این طاق ها صحن را دور می‌زد. بر سر دیوارها نیز گنگره قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt; نصب ناودان بر روی بام نخستین بار در این  دوره صورت گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101]&lt;/ref&gt; همچنین کف صحن مسجد با سنگریزه پوشانده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=103 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 103]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:پلان مسجد النبی توسعه ولید بن عبدالملک.jpg|وسط|بی‌قاب|450px|جایگزین]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:پلان مسجد النبی توسعه ولید بن عبدالملک.jpg|وسط|بی‌قاب|450px|جایگزین]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l45">خط ۴۵:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== محراب مُجَوَّف ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== محراب مُجَوَّف ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به گزارش مورخین، محراب مجوف{{یادداشت|محراب مُجَوَّف به محرابی تو خالی گفته می‌شود که پیش از عهد ولید بن عبدالملک وجود نداشته است.(المدینه المنوره تطورها العمرانی، ص 73؛عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ، ص 108.)}} در این دوره ایجاد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=73 المدینه المنوره، ص 73]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt;پیش از این محراب به نحوی که در دیوار کنده شده باشد وجود نداشت. طاق محراب دارای قوس‌هایی بود که از طلا پوشیده شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; زیر طاق محلی قرار داشت که [[پیامبر(ص)|پیامبر]] هنگام قیام از سجود بر آن تکیه می کرد. &lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; گفته‌اند آینه‌ای مربعی شکل در وسط محراب قرار داشت که از آن [[عایشه بنت ابوبکر|عایشه]] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانسته شده </del>بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366.&lt;/ref&gt; در سمت راست محراب دری قرار داشت که امام جماعت از آن وارد و خارج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می شد</del>. در سمت چپ نیز دری بود که با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفحه های </del>آهن محکم شده بود. بین این دو در راهی مسطح قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108]، بحوث تاریخیه، ص 38-39.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به گزارش مورخین، محراب مجوف{{یادداشت|محراب مُجَوَّف به محرابی تو خالی گفته می‌شود که پیش از عهد ولید بن عبدالملک وجود نداشته است.(المدینه المنوره تطورها العمرانی، ص 73؛عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ، ص 108.)}} در این دوره ایجاد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=73 المدینه المنوره، ص 73]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt;پیش از این محراب به نحوی که در دیوار کنده شده باشد وجود نداشت. طاق محراب دارای قوس‌هایی بود که از طلا پوشیده شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; زیر طاق محلی قرار داشت که [[پیامبر(ص)|پیامبر]] هنگام قیام از سجود بر آن تکیه می کرد. &lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; گفته‌اند آینه‌ای مربعی شکل در وسط محراب قرار داشت که از آن [[عایشه بنت ابوبکر|عایشه]] بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366.&lt;/ref&gt; در سمت راست محراب دری قرار داشت که امام جماعت از آن وارد و خارج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌شد</ins>. در سمت چپ نیز دری بود که با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صفحه‌های </ins>آهن محکم شده بود. بین این دو در راهی مسطح قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108]، بحوث تاریخیه، ص 38-39.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===مقصوره ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===مقصوره ===</div></td></tr> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53629&oldid=prev 2023-05-28T07:55:55Z

<p>اصلاح نشانی وب</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۲۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=%<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%DB%8C%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%AC%D8%B2%D8%A14_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%AF1</del>.pdf&amp;page=163 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، جلد 4 مجلد1 ص۱۶۳.]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرونده</ins>%<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3Aمعالم_المدینه_المنوره_بین_العمارة_و_التاریخ_جزء4_المجلد1</ins>.pdf&amp;page=163 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، جلد 4 مجلد1 ص۱۶۳.]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گفته شده [[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود. امپراطور روم  پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا  برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=%<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%DB%8C%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%AC%D8%B2%D8%A14_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%AF1</del>.pdf&amp;page=165 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گفته شده [[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود. امپراطور روم  پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا  برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پرونده</ins>%<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">3Aمعالم_المدینه_المنوره_بین_العمارة_و_التاریخ_جزء4_المجلد1</ins>.pdf&amp;page=165 معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53628:rev-53629:php=table --> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53628&oldid=prev 2023-05-28T07:33:38Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۰۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''بازسازی مسجدالنبی (ولیدبن عبدالملک)'''، تنها بازسازی مسجدالنبی در عصر [[بنی‌امیه|امویان]] بود که به فرمان خلیفه اموی [[ولید بن عبدالملک|ولید بن عبدالملک (۸۶-۹۶ق)]] و توسط [[عمر بن عبدالعزیز]] که حاکم [[مدینه]] بود اجرا شد.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''بازسازی مسجدالنبی (ولیدبن عبدالملک)'''، تنها بازسازی مسجدالنبی در عصر [[بنی‌امیه|امویان]] بود که به فرمان خلیفه اموی [[ولید بن عبدالملک|ولید بن عبدالملک (۸۶-۹۶ق)]] و توسط [[عمر بن عبدالعزیز]] که حاکم [[مدینه]] بود اجرا شد. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجد در سال ۸۸ هجرت تخریب و کار بازسازی آن در سال ۹۱ به پایان رسید. خانه‌های اطراف مسجد به مساحت مسجد اضافه شد. در این بازسازی خانه همسران پیامبر نیز تخریب و به محوطه مسجد افزوده شد. مساحت مسجد به حدود ۱۰۰ متر در ۱۰۰ متر رسید. در این بازسازی همچنین ۴ گلدسته برای مسجد ساخته شد.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجد در سال ۸۸ هجرت تخریب و کار بازسازی آن در سال ۹۱ به پایان رسید. خانه‌های اطراف مسجد به مساحت مسجد اضافه شد. در این بازسازی خانه همسران پیامبر نیز تخریب و به محوطه مسجد افزوده شد. مساحت مسجد به حدود ۱۰۰ متر در ۱۰۰ متر رسید. در این بازسازی همچنین ۴ گلدسته برای مسجد ساخته شد.  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت [[ولیدبن عبدالملک]] (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|88 قمری]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال 91 قمری]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%DB%8C%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%AC%D8%B2%D8%A14_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%AF1.pdf&amp;page=163 </ins>معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جلد 4 مجلد1 </ins>ص۱۶۳.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== هدایای امپراطوری روم ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گفته شده [[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود. امپراطور روم  پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا  برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>گفته شده [[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود. امپراطور روم  پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا  برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%DB%8C%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%A8%DB%8C%D9%86_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%AC%D8%B2%D8%A14_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%AF1.pdf&amp;page=165 </ins>معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins>&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53627:rev-53628:php=table --> </table>

Kamran https://wikihaj.com/index.php?title=%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C_%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%DB%8C_(%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9)&diff=53627&oldid=prev 2023-05-28T07:26:40Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">خط ۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''بازسازی مسجدالنبی (ولیدبن عبدالملک)'''، تنها بازسازی مسجدالنبی در عصر [[بنی‌امیه|امویان]] بود که به فرمان خلیفه اموی ولید بن عبدالملک و توسط عمر بن عبدالعزیز که حاکم مدینه بود اجرا شد.  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''بازسازی مسجدالنبی (ولیدبن عبدالملک)'''، تنها بازسازی مسجدالنبی در عصر [[بنی‌امیه|امویان]] بود که به فرمان خلیفه اموی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ولید بن عبدالملک<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|ولید بن عبدالملک (۸۶-۹۶ق)]] </ins>و توسط <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>عمر بن عبدالعزیز<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>که حاکم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مدینه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>بود اجرا شد.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجد در سال ۸۸ هجرت تخریب و کار بازسازی آن در سال ۹۱ به پایان رسید. خانه‌های اطراف مسجد به مساحت مسجد اضافه شد. در این بازسازی خانه همسران پیامبر نیز تخریب و به محوطه مسجد افزوده شد. مساحت مسجد به حدود ۱۰۰ متر در ۱۰۰ متر رسید. در این بازسازی همچنین ۴ گلدسته برای مسجد ساخته شد.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجد در سال ۸۸ هجرت تخریب و کار بازسازی آن در سال ۹۱ به پایان رسید. خانه‌های اطراف مسجد به مساحت مسجد اضافه شد. در این بازسازی خانه همسران پیامبر نیز تخریب و به محوطه مسجد افزوده شد. مساحت مسجد به حدود ۱۰۰ متر در ۱۰۰ متر رسید. در این بازسازی همچنین ۴ گلدسته برای مسجد ساخته شد.  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l7">خط ۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==بازسازی و توسعه==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به باور مورخین، </del>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت ولیدبن عبدالملک (۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پژوهشگران معتقدند که </del>کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">88ق</del>]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">91ق</del>]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مسجدالنبی از زمان [[عثمان بن عفان|عثمان]] (۲۹-۳۰ق) تا خلافت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>ولیدبن عبدالملک<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>(۸۶-۹۶ق) بدون تغییر باقی ماند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; اما با شروع حکمرانی ولید، به علت نیاز [[مسجد النبی]] به فضای بیشتر برای جمعیت زیاد نمازگزاران،&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt;  والی خلیفه در مدینه، [[عمربن عبدالعزیز]]، مأمور توسعه مسجد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 66]&lt;/ref&gt; کار بازسازی از ماه صفر [[سال 88 هجری قمری|<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">88 قمری</ins>]] آغاز شد و تا [[سال 91 هجری قمری|سال <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">91 قمری</ins>]] به طول انجامید.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">درخواست کمک از </del>امپراطوری روم ===</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هدایای </ins>امپراطوری روم ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </del>امپراطور روم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نیز </del>پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هم </del>برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته شده </ins>[[ولید بن عبدالملک]] برای ساخت [[مسجد]]، از امپراطور روم تقاضای کارگر و مصالح نمود<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ins>امپراطور روم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>پذیرفت و گفته شده کمک‌ها را به همراه چهل هزار مثقال طلا <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins>برای بازسازی مسجد ارسال نمود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=268 وفاء الوفاء ج۲، ص 268.]&lt;/ref&gt; برخی منابع تعداد کارگران فرستاده شده را 20 تن و برخی دیگر 40 نفر از روم و نیز 40 نفر از قبط ذکر کرده‌اند.&lt;ref&gt;معالم المدینة المنورة بین العمارة و التاریخ، ص۱۶۵.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===تعیین قبله===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l19">خط ۱۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== افزودن خانه‌های اطراف مسجد ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== افزودن خانه‌های اطراف مسجد ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به دستور ولید بن عبدالملک، خانه‌های اطراف مسجد خریداری و به محدوده مسجد افزوده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره، 67-۶۸.]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=262 وفاءالوفا، ج 2، ص 262.]&lt;/ref&gt; برخی از خانه‌ها نیز همچون خانه حسن بن حسن(ع)  که در واقع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانه </del>[[حضرت فاطمه(س)]] به شمار می آمد، به زور گرفته شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=262 وفاءالوفا، ج 2، ص 262-263.]&lt;/ref&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به دستور ولید بن عبدالملک، خانه‌های اطراف مسجد خریداری و به محدوده مسجد افزوده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=67 المدینه المنوره، 67-۶۸.]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=262 وفاءالوفا، ج 2، ص 262.]&lt;/ref&gt; برخی از خانه‌ها نیز همچون خانه حسن بن حسن(ع)  که در واقع [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خانه فاطمه(س)|خانه </ins>حضرت فاطمه(س)]] به شمار می آمد، به زور گرفته شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده:وفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=262 وفاءالوفا، ج 2، ص 262-263.]&lt;/ref&gt;  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این زمان حجره همسران پیامبر(ص) نیز مانند دیگر خانه‌ها تخریب و به مسجد اضافه شد&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 68]&lt;/ref&gt; که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناراحتی مردم را به‌خاطر محبت به پیامبر به همراه داشت؛</del>&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گرچه </del>تخریب بعضی از آن‌ها مانند خانه حَفْصِه دختر عُمَر بن خَطّاب با مقاومت عبدالله بن عبدالله بن عمر روبرو شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aوفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=265 وفاءالوفا، ج 2، ص 265.]&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این زمان حجره همسران پیامبر(ص) نیز مانند دیگر خانه‌ها تخریب و به مسجد اضافه شد&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=66 المدینه المنوره، ص 68]&lt;/ref&gt; که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باعث برخی اعتراضات شد؛</ins>&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=100 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 100]&lt;/ref&gt; تخریب بعضی از آن‌ها مانند خانه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[حفصه|</ins>حَفْصِه دختر عُمَر بن خَطّاب<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>با مقاومت عبدالله بن عبدالله بن عمر روبرو شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aوفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&amp;page=265 وفاءالوفا، ج 2، ص 265.]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ویژگی‌های توسعه در این دوره==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ویژگی‌های توسعه در این دوره==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در منابع، نام ناظر تخریب و بنای جدید [[مسجد النبی]] صالح بن کیسان است و همچنین از محمد بن جعفر بن وردان به‌عنوان بنّا (مهندس) اسم برده شده است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=72 المدینه المنوره، ص 72]&lt;/ref&gt;  </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در منابع، نام ناظر تخریب و بنای جدید [[مسجد النبی]] صالح بن کیسان است و همچنین از محمد بن جعفر بن وردان به‌عنوان بنّا (مهندس) اسم برده شده است.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=72 المدینه المنوره، ص 72]&lt;/ref&gt; در این دوره شکل طاق ها جناغی بود و این طاق ها صحن را دور می‌زد. بر سر دیوارها نیز گنگره <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قرار داشت</ins>.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt; نصب ناودان بر روی بام نخستین بار در این  دوره صورت گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101]&lt;/ref&gt; همچنین کف صحن مسجد با سنگریزه پوشانده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=103 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 103]&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در این دوره شکل طاق ها جناغی بود و این طاق ها صحن را دور می‌زد. بر سر دیوارها نیز گنگره <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قرارداشت</del>.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=69 المدینه المنوره، ص 69]&lt;/ref&gt; نصب ناودان بر روی بام نخستین بار در این  دوره صورت گرفت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=101 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 101]&lt;/ref&gt; همچنین کف صحن مسجد با سنگریزه پوشانده شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=103 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 103]&lt;/ref&gt;</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:پلان مسجد النبی توسعه ولید بن عبدالملک.jpg|وسط|بی‌قاب|450px|جایگزین]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پرونده:پلان مسجد النبی توسعه ولید بن عبدالملک.jpg|وسط|بی‌قاب|450px|جایگزین]]</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l46">خط ۴۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۵:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== محراب مُجَوَّف ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== محراب مُجَوَّف ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به گزارش مورخین، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>محراب مجوف<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del>{{یادداشت|محراب مُجَوَّف به محرابی تو خالی گفته می‌شود که پیش از عهد ولید بن عبدالملک وجود نداشته است.(المدینه المنوره تطورها العمرانی، ص 73؛عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ، ص 108.)}} در این دوره ایجاد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=73 المدینه المنوره، ص 73]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt;پیش از این محراب به نحوی که در دیوار کنده شده باشد وجود نداشت. طاق محراب دارای <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قوس هایی </del>بود که از طلا پوشیده شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; زیر طاق محلی قرار داشت که [[پیامبر(ص)|پیامبر]] هنگام قیام از سجود بر آن تکیه می کرد. &lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به نقل از منابع </del>آینه‌ای مربعی شکل در وسط محراب قرار داشت که از آن [[عایشه بنت ابوبکر|عایشه]] دانسته شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366.&lt;/ref&gt; در سمت راست محراب دری قرار داشت که امام جماعت از آن وارد و خارج می شد. در سمت چپ نیز دری بود که با صفحه های آهن محکم شده بود. بین این دو در راهی مسطح قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108]، بحوث تاریخیه، ص 38-39.&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به گزارش مورخین، محراب مجوف{{یادداشت|محراب مُجَوَّف به محرابی تو خالی گفته می‌شود که پیش از عهد ولید بن عبدالملک وجود نداشته است.(المدینه المنوره تطورها العمرانی، ص 73؛عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ، ص 108.)}} در این دوره ایجاد شد.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=73 المدینه المنوره، ص 73]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt;پیش از این محراب به نحوی که در دیوار کنده شده باشد وجود نداشت. طاق محراب دارای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قوس‌هایی </ins>بود که از طلا پوشیده شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; زیر طاق محلی قرار داشت که [[پیامبر(ص)|پیامبر]] هنگام قیام از سجود بر آن تکیه می کرد. &lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108].&lt;/ref&gt; <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته‌اند </ins>آینه‌ای مربعی شکل در وسط محراب قرار داشت که از آن [[عایشه بنت ابوبکر|عایشه]] دانسته شده بود.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366.&lt;/ref&gt; در سمت راست محراب دری قرار داشت که امام جماعت از آن وارد و خارج می شد. در سمت چپ نیز دری بود که با صفحه های آهن محکم شده بود. بین این دو در راهی مسطح قرار داشت.&lt;ref&gt;[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aالمدينه_المنوره_تطورها_العمراني.pdf&amp;page=70 المدینه المنوره، ص 70]؛ العقد، ج3، ص 365-366؛ [https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aعمارة_و_توسعة_المسجد_النبوی_الشریف_عبر_التاریخ.pdf&amp;page=108 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 108]، بحوث تاریخیه، ص 38-39.&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===مقصوره ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===مقصوره ===</div></td></tr> <!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-53537:rev-53627:php=table --> </table>

Kamran