مقام محمود - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Abbasahmadi1363 در ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۸:۱۳

2020-12-04T18:13:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۲۱:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	'''مقام محمود'''، ~~جایگاهی ستوده و منزلتی والاست~~ که در ~~نتیجه تهجد~~ [[پیامبر ~~اسلام~~(ص)]]~~، به وی داده~~ شده ~~است. این مقام درجه‌ای اعتباری نیست، بلکه واقعیت~~ و ~~موجودیتی است که~~ [[~~خدا~~]] ~~به او داده است~~. ~~در روایات~~ و ~~بیشتر تفاسیر شیعه، این مقام~~ به ~~[[شفاعت]] تفسیر~~ شده است.		'''مقام محمود'''، مقامی است که در [[قرآن]] به [[پیامبر(ص)]] عطا شده و بیشتر مفسران منظور از آن را [[شفاعت\|مقام شفاعت]] دانسته‌اند. این مقام، بر اثر شب‌زنده‌داری و عبادت شبانه به پیامبر(ص) داده شده است.

	مفسران [[اهل سنت]]، بارزترین مصداق مقام محمود را شفاعت دانسته‌اند؛ برخی از آنها، مقام محمود را به لوای حمد و بهترین مکان در عرش خدا ~~دانسته‌اند~~.		مفسران [[اهل سنت]] نیز، بارزترین مصداق مقام محمود را شفاعت دانسته‌اند؛ البته برخی از آنها، مقام محمود را به لوای حمد یا بهترین مکان در عرش خدا تفسیر کرده‌اند.

	== مفهوم‌شناسی و جایگاه ==		== مفهوم‌شناسی و جایگاه ==

Abbasahmadi1363: /* لوای حمد */

2020-12-04T18:11:18Z

لوای حمد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۲۱:۴۱
خط ۱۶:		خط ۱۶:

	=== مقام شفاعت ===		=== مقام شفاعت ===
	بر اساس برخی از روایات در منابع [[شیعه]]<ref>صدوق، 1414ق، ص370؛ مجلسی، 1403، ج8 ، ص48؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص1۴.</ref> و اهل ~~سنت،~~<ref>شیبانی مروزی، [بی‎تا] ، ج2، ص441.</ref> منظور از مقام محمود، [[شفاعت\|مقام شفاعت]] است.		بر اساس برخی از روایات در منابع [[شیعه]]<ref>صدوق، 1414ق، ص370؛ مجلسی، 1403، ج8 ، ص48؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص1۴.</ref> و [[اهل سنت]]،<ref>شیبانی مروزی، [بی‎تا] ، ج2، ص441.</ref> منظور از مقام محمود، [[شفاعت\|مقام شفاعت]] است.

	به گفته طبرسی، همه مفسران ~~مسلمان~~ بر این باورند که مقصود از مقام محمود، مقام شفاعت ~~است که به پیامبر(ص) داده شده~~ است.<ref>طبرسی، 1380، ج6 ، ص681</ref> بیشتر مفسران شیعه نیز<ref name=":0">طوسی، [بیتا]، ج6 ، ص510 ؛ طبرسی، 1380ش، ج6 ، ص283 وهمان، 1377ش، ج2، ص341 ؛ فیض کاشانی، 1415ق، ج3، ص210 ؛ بحرانی، 1416ق، ج3، ص 569 ؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص14 ؛ رازی، 1408ق، ج12، ص270؛ شبر، 1412ق، ص286؛ طباطبایی1377ش، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370ش، ج12، ص232 ؛ جوادی آملی، 1378ش، ج4، ص 285</ref> معتقدند مقام محمود همان مقام شفاعت است که در اثر شب زنده‌داری و نماز خواندن پیامبر(ص)، به او داده شده و هر کس از او شفاعت بخواهد و مصلحت باشد، به اذن خدا شفاعتش می‌کند.		به گفته طبرسی، همه مفسران مسلمان، بر این باورند که مقصود از مقام محمود، مقام شفاعت است.<ref>طبرسی، 1380، ج6 ، ص681</ref> بیشتر مفسران شیعه نیز<ref name=":0">طوسی، [بیتا]، ج6 ، ص510 ؛ طبرسی، 1380ش، ج6 ، ص283 وهمان، 1377ش، ج2، ص341 ؛ فیض کاشانی، 1415ق، ج3، ص210 ؛ بحرانی، 1416ق، ج3، ص 569 ؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص14 ؛ رازی، 1408ق، ج12، ص270؛ شبر، 1412ق، ص286؛ طباطبایی1377ش، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370ش، ج12، ص232 ؛ جوادی آملی، 1378ش، ج4، ص 285</ref> معتقدند مقام محمود همان مقام شفاعت است که در اثر شب زنده‌داری و نماز خواندن پیامبر(ص)، به او داده شده و هر کس از او شفاعت بخواهد و مصلحت باشد، به اذن خدا شفاعتش می‌کند.

	شریف ~~لاهیجی،~~ عالم شیعه، مقام محمود را «مرتبه کامله شفاعت» دانسته و آن را به پیامبر(ص) اختصاص داده است.<ref>شریف لاهیجی، 1373ش، ج2، ص840.</ref> به نقل از تفسیر نمونه نیز، بسیاری از مفسران معتقدند منظور از مقام ~~محمود~~ شفاعت کبری پیامبر(ص) است.<ref>مکارم شیرازی، 1370ش، صص232ـ 231~~</ref>~~		[[شریف لاهیجی]]، عالم شیعه، مقام محمود را «مرتبه کامله شفاعت» دانسته و آن را به پیامبر(ص) اختصاص داده است.<ref>شریف لاهیجی، 1373ش، ج2، ص840.</ref> به نقل از تفسیر نمونه نیز، بسیاری از مفسران معتقدند منظور از مقام محمود، شفاعت کبری پیامبر(ص) است.<ref>مکارم شیرازی، 1370ش، صص232ـ 231</ref>

	به باور برخی از مفسران اهل سنت، مانند فخر رازی نیز، مقصود از مقام محمود مقام شفاعت پیامبر(ص) است.<ref>فخر رازی، [بی تا]، ج21، ص27؛ قرطبی، [ بیتا]: ص155.</ref>

			به باور برخی از مفسران اهل سنت، مانند [[فخر رازی]] نیز، مقصود از مقام محمود مقام شفاعت پیامبر(ص) است.<ref>فخر رازی، [بی تا]، ج21، ص27؛ قرطبی، [ بیتا]: ص155.</ref>
			=== لوای حمد ===
			گروهی از عالمان اهل سنت، اعطای لوای حمد به پیامبر(ص) را مقام محمود دانسته‌اند.<ref>طنطاوی جوهر المصری، 1412 ق، ج9، ص79</ref> البته قرطبی، بین این قول و قول شفاعت جمع کرده و میان آن دو اختلافی ندیده است؛ چرا که حضرت محمد(ص) زمانی که لواء حمد دستش است به شفاعت می‌پردازند.<ref>قرطبی، [ بیتا]، ص153</ref>
	=== بهترین مکان در عرش خدا ===		=== بهترین مکان در عرش خدا ===
	به باور طبری، عالم اهل سنت، مقام محمود، مقامی است که پیامبر(ص) در کنار خداوند بر عرش می‌نشیند.<ref>طبری، [بیتا]: ج9، ص145</ref> قرطبی، این باور را رد کرده و حدیث صحیح آن را، نشستن در کنار انبیاء و فرشتگان دانسته است.<ref>قرطبی، [بی تا]: ص154~~</ref>~~		به باور طبری، عالم اهل سنت، مقام محمود، مقامی است که پیامبر(ص) در کنار [[خدا\|خداوند]] بر عرش می‌نشیند.<ref>طبری، [بیتا]: ج9، ص145</ref> قرطبی، این باور را رد کرده و حدیث صحیح آن را، نشستن در کنار [[انبیاء]] و فرشتگان دانسته است.<ref>قرطبی، [بی تا]: ص154</ref>

	~~=== لوای حمد ===~~
	گروهی از عالمان اهل سنت، اعطای لوای حمد پیامبر(ص) را مقام محمود دانسته‌اند.<ref>طنطاوی جوهر المصری، 1412 ق، ج9، ص79</ref> البته قرطبی، بین این قول و قول شفاعت جمع کرده و میان آن دو اختلافی ندیده است؛ چرا که حضرت محمد(ص) زمانی که لواء حمد دستش است به شفاعت می‌پردازند.<ref>قرطبی، [ بیتا]، ص153</ref>

	=== مقام تمام خصلت‌های پسندیده ===		=== مقام تمام خصلت‌های پسندیده ===
	ابن عربی عارف قرن هفتم، در بیان حقیقت «مقام محمود» آورده است: «در روز قیامت تمام خصلتهای پسندیده از آن پیامبر(ص) است، و این همان مقام محمودی است که در قرآن وعده‌اش به پیامبر(ص) داده شده و این مقام مورد تحسین همگان است و بازگشت تمام ثناها و ستایش‎ها به آن است. مقام محمود، مقامی است که تمام مقامات به آن باز می‌گردد.<ref>ابن عربی، 1383ش، ص353</ref>		[[ابن عربی]] عارف قرن هفتم، در بیان حقیقت «مقام محمود» آورده است: «در روز قیامت تمام خصلتهای پسندیده از آن پیامبر(ص) است، و این همان مقام محمودی است که در قرآن وعده‌اش به پیامبر(ص) داده شده و این مقام مورد تحسین همگان است و بازگشت تمام ثناها و ستایش‎ها به آن است. مقام محمود، مقامی است که تمام مقامات به آن باز می‌گردد.<ref>ابن عربی، 1383ش، ص353</ref>

	==پانویس==		==پانویس==

Abbasahmadi1363: /* مقام شفاعت */

2020-12-04T18:08:34Z

مقام شفاعت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۲۱:۳۸
خط ۱۶:		خط ۱۶:

	=== مقام شفاعت ===		=== مقام شفاعت ===
	بر اساس برخی از روایات در منابع [[شیعه]]<ref>صدوق، 1414ق، ص370؛ مجلسی، 1403، ج8 ، ~~ص48~~.</ref> و اهل سنت،<ref>شیبانی مروزی، [بی‎تا] ، ج2، ~~ص441؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص14~~</ref> منظور از مقام محمود، [[شفاعت\|مقام شفاعت]] است.		بر اساس برخی از روایات در منابع [[شیعه]]<ref>صدوق، 1414ق، ص370؛ مجلسی، 1403، ج8 ، ص48؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص1۴.</ref> و اهل سنت،<ref>شیبانی مروزی، [بی‎تا] ، ج2، ص441.</ref> منظور از مقام محمود، [[شفاعت\|مقام شفاعت]] است.

	به گفته طبرسی، همه مفسران مسلمان بر این باورند که مقصود از مقام محمود، مقام شفاعت است که به پیامبر(ص) داده شده است.<ref>طبرسی، 1380، ج6 ، ص681</ref> بیشتر مفسران شیعه نیز<ref name=":0" /> معتقدند مقام محمود همان مقام شفاعت است که در اثر شب زنده‌داری و نماز خواندن پیامبر(ص)، به او داده شده و هر کس از او شفاعت بخواهد و مصلحت باشد، به اذن خدا شفاعتش می‌کند.		به گفته طبرسی، همه مفسران مسلمان بر این باورند که مقصود از مقام محمود، مقام شفاعت است که به پیامبر(ص) داده شده است.<ref>طبرسی، 1380، ج6 ، ص681</ref> بیشتر مفسران شیعه نیز<ref name=":0">طوسی، [بیتا]، ج6 ، ص510 ؛ طبرسی، 1380ش، ج6 ، ص283 وهمان، 1377ش، ج2، ص341 ؛ فیض کاشانی، 1415ق، ج3، ص210 ؛ بحرانی، 1416ق، ج3، ص 569 ؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص14 ؛ رازی، 1408ق، ج12، ص270؛ شبر، 1412ق، ص286؛ طباطبایی1377ش، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370ش، ج12، ص232 ؛ جوادی آملی، 1378ش، ج4، ص 285</ref> معتقدند مقام محمود همان مقام شفاعت است که در اثر شب زنده‌داری و نماز خواندن پیامبر(ص)، به او داده شده و هر کس از او شفاعت بخواهد و مصلحت باشد، به اذن خدا شفاعتش می‌کند.

	شریف لاهیجی، عالم شیعه، مقام محمود را ~~«مقام~~ کامله شفاعت» دانسته که به پیامبر(ص) اختصاص ~~دارد~~.		شریف لاهیجی، عالم شیعه، مقام محمود را «مرتبه کامله شفاعت» دانسته و آن را به پیامبر(ص) اختصاص داده است.<ref>شریف لاهیجی، 1373ش، ج2، ص840.</ref> به نقل از تفسیر نمونه نیز، بسیاری از مفسران معتقدند منظور از مقام محمود شفاعت کبری پیامبر(ص) است.<ref>مکارم شیرازی، 1370ش، صص232ـ 231</ref>

	~~== در تفاسیر شیعه ==~~		به باور برخی از مفسران اهل سنت، مانند فخر رازی نیز، مقصود از مقام محمود مقام شفاعت پیامبر(ص) است.<ref>فخر رازی، [بی تا]، ج21، ص27؛ قرطبی، [ بیتا]: ص155.</ref>
	~~بیشتر~~ مفسران ~~شیعه~~<ref ~~name=":0"~~>~~طوسی،~~ [بیتا]، ج6 ، ص510 ؛ طبرسی، 1380ش، ج6 ، ص283 وهمان، 1377ش، ج2، ص341 ؛ فیض کاشانی، 1415ق، ج3، ص210 ؛ بحرانی، 1416ق، ج3، ص 569 ؛ عیاشی، 1380ش، ج2، ص14 ؛ رازی، 1408ق، ج12، ص270؛ شبر، 1412ق، ص286؛ طباطبایی1377ش، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370ش، ج12، ص232 ؛ جوادی آملی، 1378ش، ج4، ص 285</ref> معتقدند: مقام محمود همان مقام شفاعت است که در اثر شب زندهداری و نماز خواندن پیامبر(ص) ، به آن حضرت اعطا شده و هرکس از او شفاعت بخواهد و مصلحت باشد، به اذن خدا شفاعتش می‌کند.

	*		=== بهترین مکان در عرش خدا ===
	* صدرالمتألهین می‌نویسد: «اجلّ واعظم مراتب حمد در حقیقت محمدیه نهفته است. این حقیقت محمدیه، قائم به وجود پیامبر(ص) است. از حیث وصول او به مقام محمودکه در گفتار خداوند وعده داده شده: «امید است پروردگارت تو را به مقامى در خور ستایش برانگیزد!» پس ذات مقدس او اقصی مراتب حمد است که خداوند خودش را به آن حمد کرده است.»<ref>صدرالمتألهین، 1366ش، ج1، ص74</ref>		به باور طبری، عالم اهل سنت، مقام محمود، مقامی است که پیامبر(ص) در کنار خداوند بر عرش می‌نشیند.<ref>طبری، [بیتا]: ج9، ص145</ref> قرطبی، این باور را رد کرده و حدیث صحیح آن را، نشستن در کنار انبیاء و فرشتگان دانسته است.<ref>قرطبی، [بی تا]: ص154</ref>
	*
	* شریف لاهیجی ‌گوید: «منظور از آیه نزدیک است که برانگیزد تو را پروردگارت و تو را جاى دهد پسندیده؛ یعنى پروردگار تو در دنیا وجوب نماز شب را مخصوص تو گردانید و از خصایص تو ساخت تا آنکه در آخرت مقام محمود را مخصوص تو و از خصایص تو گرداند و جمعی از مفسران اتفاق کرده‏اند که مراد از مقام محمود مرتبه شفاعت کامله است که در روز قیامت بهآن حضرت خواهند داد و او را به این منزلت اختصاص و امتیاز خواهند بخشید.»
	* علامه طباطبایی بر این اعتقاد است که: جمله «عَسَى أَن یَبْعَثَکَ» دلیل بر این است که این مقامی است که خدا در آینده به تو خواهد داد. مقامی استکه ستایش همگان را برمیانگیزد؛ زیرا سودش به همگان می‌رسد؛<ref>چرا که محمود در جملة بالا مطلق است و هیچگونه قید و شرطی ندارد</ref> از این گذشته حمد و ستایش در برابر یک عمل اختیاری است و چیزی که واجد همه این صفات باشد جز شفاعت عامه پیامبر(ص) ~~نیست~~<ref>~~طباطبایی، 1377ش، ج1، ص178~~</ref>
	* نظر تفسیر نمونه در این باره: «مقام محمود» چنانکه از لفظش پیداست، معنای وسیعی دارد که شامل هر مقام که در خور ستایش باشد، می‌شود ولی مسلماً در اینجا اشاره به مقام ممتاز و فوق العاده‌ای است که برای پیامبر در سایه عبادتهای شبانه و نیایش در دل سحر حاصل می‌شده است. معروف در میان مفسران این است که مقام در ~~اینجا همان شفاعت کبرای پیامبر(ص) است.~~ و ~~این احتمال نیز وجود دارد که مقام محمود همان نهایت قرب به پروردگار باشد که یکی از آثارش شفاعت کبری~~ است. گرچه مخاطب در این آیه ظاهراً پیامبر است، لیکن از یک نظر میتوان حکم آن را تعمیم داد و گفت همه افراد با ایمان ـ که برنامه الهی روحانی تلاوت و نماز شب را انجام می‌دهند ـ سهمی از مقام محمود خواهند داشت و به میزان ایمان و عمل خود، به بارگاه قرب پروردگار راه خواهند یافت و به همان نسبت می‌توانند شفیع و دستگیر واماندگان در راه شوند؛ زیرا می‌دانیم هر مؤمنی در شعاع ایمان خود از مقام شفاعت برخوردار خواهد بود، ولی مصداق اتمّ و اکمل این آیه شخص پیامبر(ص) است.»<ref>~~مکارم شیرازی، 1370ش، صص232ـ 231~~</ref>

	* مرحوم سیدمصطفی خمینی در این باره می‌نویسد: «این مقام بالاترین مرتبه حمدی است که خداوند توسط آن حمد ~~و ستایش شده به این دلیل~~ پیامبر(ص) ~~، حمّاد وأحمد~~ و ~~محمّد~~ و ~~محمود نامیده شده~~ است.»<ref>~~خمینی، 1418ق، ج1، ص301~~ </ref>		=== لوای حمد ===
			گروهی از عالمان اهل سنت، اعطای لوای حمد پیامبر(ص) را مقام محمود دانسته‌اند.<ref>طنطاوی جوهر المصری، 1412 ق، ج9، ص79</ref> البته قرطبی، بین این قول و قول شفاعت جمع کرده و میان آن دو اختلافی ندیده است؛ چرا که حضرت محمد(ص) زمانی که لواء حمد دستش است به شفاعت می‌پردازند.<ref>قرطبی، [ بیتا]، ص153</ref>

	پس مقام ~~محمود در تفاسیر شیعه، مقامی است که~~ تمام مقامات پیامبر(ص) را باید در آن یافت و این مقام، جایگاهی است که از میان تمام انبیا و اوصیای الهی تنها پیامبر(ص) لیاقت و شایستگی احراز آن را دارند و به سبب این مقام است که آن حضرت سیادت و سروری بر تمام خلایق را در روز قیامت خواهند داشت و جایگاه و زمان ظهور این مقام و منزلت در روز رستاخیز برای همگان، از اولین وآخرین می‌باشد.		=== مقام تمام خصلت‌های پسندیده ===
			ابن عربی عارف قرن هفتم، در بیان حقیقت «مقام محمود» آورده است: «در روز قیامت تمام خصلتهای پسندیده از آن پیامبر(ص) است، و این همان مقام محمودی است که در قرآن وعده‌اش به پیامبر(ص) داده شده و این مقام مورد تحسین همگان است و بازگشت تمام ثناها و ستایش‎ها به آن است. مقام محمود، مقامی است که تمام مقامات به آن باز می‌گردد.<ref>ابن عربی، 1383ش، ص353</ref>
	=~~= در تفاسیر اهل سنت~~ ==
	~~در میان مفسران اهل سنت نیز چند قول مختلف وجود دارد که در اینجا به بررسی آن‎ها می‌پردازیم:~~

	* طبری ‌گوید: «مقام محمود همان مقامی است که حضرت رسول(ص) در کنار خداوند بر عرش می‌نشیند و روایتی از مجاهد نقل کرده که در تفسیر این آیه:<ref>عَسى‏ أَنْ یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقاماً مَحْمُوداً</ref><ref>اسراء: 79</ref> گفته: «یجْلِسُهُ مَعَهُ عَلی عَرشِهِ»؛ «پیامبر همراه خداوند بر عرش می‌نشیند.»<ref>طبری، [بیتا]: ج9، ص145</ref>
	* قرطبی در نقد نظر طبری آورده است: «این قول درست نیست؛ چرا که اصل و صحیحِ حدیث این است: «إِنَّهُ یَجْلِسَهُ مَعَ اَنْبیائه وَ مَلائِکَتِهِ»؛ او با انبیا و فرشتگان می‌نشیند. قرطبی در ادامه نظر ابن عبدالبرّ در کتاب التمهید را آورده که او نوشته است: مجاهد، که از بزرگان تأویل قرآن بوده، گفته است: نزد اهل علم این سخن دو معنا دارد؛ یکی همان که در بالا گفته شد «یَجْلِسَهُ مَعَ اَنْبیاءِهِ وَ مَلائِکَتِهِ» و دوم: در تأویل این آیه:<ref>وُجُوهٌ یَوْمَئِذٍ نَّاضِرَةٌ</ref><ref>قیامت: 22</ref> منظور از این آیه آن است که منتظر ثوابند و منظور نگاه کردن نیست<ref>قرطبی، [بی تا]: ص154</ref>
	* گروهی آن را شفاعت عامه حضرت رسول(ص) برای مردم در روز قیامت می‌دانندکه نمونه آنها فخررازی است که به نظر آن می‌پردازیم: «امت اسلامی درباره شفاعت پیامبر عزیز خود بهطور اتحاد چنین می‌گویند: منظور از «مقام محمود» مقام شفاعت است که خدای منان به پیامبر گرامی خود وعده داده و در آن باره فرموده است:<ref>عَسى‏ أَنْ یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقاماً مَحْمُوداً</ref><ref>اسراء: 79</ref> و باز می‌گویند: آیه مبارک<ref>وَلَسَوْفَ یُعْطِیکَ رَبُّکَ فَتَرْضَى</ref><ref>ضحی: 5</ref> مربوط به مسئله شفاعت است که خدای رحمان می‌گوید: «به زودی پروردگارت آنچنان برایت می‌بخشد که تا راضیات کند»؛ یعنی شفاعت تو را میپذیرد و بدین وسیله برای عده زیادی نجات می‌بخشد تا آن مقدار که رضایت تو در این باره جلب گردد.» وی در ادامه می‌گوید: «با اینکه مسلمانان در اصل «شفاعت» اتحاد دارند ولی متأسفانه در معنای آن، راه اختلاف را می‌پیمایند.<ref>فخر رازی، [بی تا]، ج21، ص27</ref>
	* طایفه معتزله شفاعت را تنها برای بالا بردن مقام و درجات بهشتیان میدانند ولی به نظر ما شفاعت درباره گناهکاران امت و پیروان پیامبر خاتم و خروج گروهی از آتش [که همان شفاعت پیامبر(ص) می‌باشد]. نیز انجام میگیرد»<ref>فخر رازی، [بی تا]، ج21، ص27</ref>
	* مقام محمود، شفاعت عامه است برای اهل محشر؛ از مؤمنان و کافران امتها که انبیا امتهایشان را به پیامبر(ص) ارجاع می‌دهند و آن حضرت در حق ایشان شفاعت می‌کند تا اینکه از هولها و ترسهای این موقف راحت شوند<ref>قرطبی، [ بیتا]: ص155</ref>
	* گروهی اعطای لوای حمد به آن حضرت را مقام محمود دانستهاند<ref>طنطاوی جوهر المصری، 1412 ق، ج9، ص79</ref> قرطبی ‌گوید: «بین دو قول<ref>سوم وچهارم</ref> اختلافی وجود ندارد؛ چرا که حضرت رسول(ص) زمانی که لواء حمد در دستشان است به شفاعت میپردازند»<ref>قرطبی، [ بیتا]، ص153</ref>
	* ابن عربی عارف ~~بزرگ~~ قرن ~~هفتم~~ در بیان حقیقت «مقام محمود» آورده است: «در روز قیامت تمام خصلتهای پسندیده از آن پیامبر(ص) ~~است.~~ و این همان مقام محمودی است که در قرآن ~~وعدهاش~~ به ~~آن حضرت~~ داده شده و این مقام مورد تحسین همگان است و بازگشت تمام ثناها و ستایش‎ها به آن است. و مقامی است که تمام مقامات~~<ref>آن حضرت(ص</ref> )~~ به آن باز می‌گردد. »<ref>ابن عربی، 1383ش، ص353</ref>

	حاصل آنکه آنچه اکثر مفسران اهل سنت در تفسیر «مقام محمود» گفته‌اند در حقیقت بارزترین مصداق این مقام؛ یعنی شفاعت عظمای حضرت رسول(ص) می‌باشد؛ البته برخی نیز اعطای لوای حمد و قرارگرفتن او در بهترین مکان در عرش خدا را مقام محمود دانسته‌اند که این دو نیز از ویژگیهای این مقام می‌باشد.

	==پانویس==		==پانویس==

Abbasahmadi1363: /* مفهوم‌شناسی */

2020-12-04T16:50:11Z

مفهوم‌شناسی

نمایش تغییرات

Abbasahmadi1363: /* مفهوم‌شناسی */

2020-12-04T16:27:58Z

مفهوم‌شناسی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۵۷
خط ۸:		خط ۸:
	«مقام محمود» اصطلاحی است [[قرآن\|قرآنی]]، که از آیه 79 از سوره اِسراء گرفته شده است. بسیاری از مفسران، مقام محمود را مقام [[شفاعت]]<ref>فیروز آبادی، [بی تا]، ص240</ref> و برخی، مقام شفاعتِ عظمای پیامبر(ص) دانسته‌اند.<ref>طباطبایی، 1377، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370، ج12، ص232؛ جوادی آملی، 1378، ج4، ص 285</ref> برخی از مفسران، مقام محمود را جایگاه و مقام ویژه‌ای برای حضرت محمد(ص) دانسته‌اند که در آن، اشراف بر همه خلایق داشته و هرچه بخواهد خدا به او می‎دهد.<ref>طبرسی، 1380، ج6، ص 283 ؛ ابن عربی، 1383ش، ص348 ؛ عروسی حویزی، 1383، ج3، ص206</ref> [[محمدباقر مجلسی\|علامه مجلسی]]، یکی از معانی آن را، اهلیت یافتن برای ظهور [[امام مهدی(عج)]] دانسته است.<ref>مجلسی، 1403، ج101، ص302</ref>		«مقام محمود» اصطلاحی است [[قرآن\|قرآنی]]، که از آیه 79 از سوره اِسراء گرفته شده است. بسیاری از مفسران، مقام محمود را مقام [[شفاعت]]<ref>فیروز آبادی، [بی تا]، ص240</ref> و برخی، مقام شفاعتِ عظمای پیامبر(ص) دانسته‌اند.<ref>طباطبایی، 1377، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370، ج12، ص232؛ جوادی آملی، 1378، ج4، ص 285</ref> برخی از مفسران، مقام محمود را جایگاه و مقام ویژه‌ای برای حضرت محمد(ص) دانسته‌اند که در آن، اشراف بر همه خلایق داشته و هرچه بخواهد خدا به او می‎دهد.<ref>طبرسی، 1380، ج6، ص 283 ؛ ابن عربی، 1383ش، ص348 ؛ عروسی حویزی، 1383، ج3، ص206</ref> [[محمدباقر مجلسی\|علامه مجلسی]]، یکی از معانی آن را، اهلیت یافتن برای ظهور [[امام مهدی(عج)]] دانسته است.<ref>مجلسی، 1403، ج101، ص302</ref>

	در اصطلاح ~~عارفان~~ مقام ~~محمود،~~ مجالست در حال شهود است.<ref group="یادداشت">به معنای نشستن در حضور حق تعالی.</ref><ref>سجادی،1370ش، ص737 </ref>		در اصطلاح عارفان، مقام محمود به معنای مجالست در حال شهود است.<ref group="یادداشت">به معنای نشستن در حضور حق تعالی.</ref><ref>سجادی،1370ش، ص737 </ref>

	== در قرآن ==		== در قرآن ==
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	}}<ref>اسراء: 79</ref> آمده است.		}}<ref>اسراء: 79</ref> آمده است.

	~~جمله «وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ» به منزله~~ سبب و مقدمه ~~برای~~ رسیدن به مقام ~~محمود است و منظور از آن،~~ قرائت قرآن و تهجد ~~بعد از خواب «نافله» فضیلت «لک»؛ مخصوص تو است. «عسی» به معنای «ترجّی»<ref>امید واری</ref>~~ است. در تفاسیر آمده: «عسی» هرگاه در رابطه با خدا به کار رود به مفهوم لزوم و وجوب است<ref>طبرسی،1380، ج6 ، ص283 ؛ فیروزآبادی، بیتا، ص240</ref> «مقام» در اینجا به مفهوم «بعث» و متضمن معنای اقامت است و مفعول مطلق می‌باشد؛ یعنی خداوند تو را در قیامت در موقعیتی پرشکوه و مقامی بلند و ستوده قرار می‌دهد و خلق از اولین تا آخرین، تو را ستایش می‌کنند و در این مقام است که برتری پیامبر(ص) بر همگان روشن و آشکار می‌شود و در این جایگاه است که هرچه از او<ref>حضرت رسول9 </ref> بخواهند و شایسته آن باشند، آن حضرت به اذن خدا اعطا می‌کند<ref>طبرسی، 1380ق، ج6 ، ص285</ref>		بر اساس این آیه، سبب و مقدمه رسیدن به مقام محمود، قرائت قرآن و تهجد شبانه است.

	مقام محمود ~~جایگاهی ستوده و منزلتی والاست که~~ در ~~نتیجه تهجد او به ایشان عنایت شده است و روشن~~ است که ~~«این مقام درجه و رتبه‌ای اعتباری نیست، بلکه واقعیت و موجودیتی است که موهبهً و اکتساباً خداوند متعال آن را به~~ حضرت ~~رسول~~(ص) عنایت کرده است»<ref>حسینی طهرانی، 1360، ج8 ، ص130</ref> و این رحمت گسترده خداوند متعال است که از رحمانیت او سرچشمه گرفته، خداوندی که محمود مطلق است، این حقیقت را می‌توان از آیات قرآن کریم بهدست آورد؛ آنجا که می‌فرماید: «یَوْمَ لَا یُغْنِی مَوْلًى عَن مَّوْلًى شَیْئًا وَلَا هُمْ یُنصَـرُونَ * إِلَّا مَن رَّحِمَ الله »<ref>دخان: 41و42</ref> «روزی که هیچ دوستی نمیتواند دوست خود را بی نیاز کند و مردم مورد نصرت واقع نمیشوند مگر کسی که مورد رحمت خدا قرار گیرد.» رحمت استثنا شده در این آیه، همان اذن و اجازه‌ای است که در آیه:<ref>یَوْمَئِذٍ لَّا تَنفَعُ الشَّفَاعَةُ إِلَّا مَنْ أَذِنَ لَهُ الرَّحْمَنُ</ref><ref>طه: 109</ref> «در آن روز، شفاعت [به کسی] سود نبخشد، مگر کسی را که [خدای] رحمان اجازه دهد.» استثنا شده است و حقیقت این اذن همان رحمت گسترده پروردگار است.		به گفته طبرسی، مفسر شیعه، مقصود از مقام محمود در این آیه این است که حضرت محمد(ص)

	و از طرفی خطاب به پیامبر(ص) می‌فرماید:<ref>وَمَا أَرْسَلْنَاکَ إِلَّا رَحْمَةً لِّلْعَالَمِینَ</ref><ref>انبیاء: 107</ref> «ای پیامبر، ما تو را ~~نفرستادیم مگر رحمتی برای جهانیان.» از~~ این ~~آیه، اشرفیت و افضلیت~~ پیامبر(ص) ~~بر تمام مخلوقات بهدست می‌آید.~~<ref>~~طبرسی ، 1380، ج20، ص302 ؛ صدر المتالهین، 1366، ج3، ص50 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370، ج2، ص309 ؛ حسینی طهرانی، 1360، ج 8 ، ص130~~</ref> در این آیه پیامبر(ص) به طور مطلق از طرف خداوند متعال رحمت برای جهانیان معرفی شده است، که گستره این رحمت روز محشر را نیز شامل می‌شود، از این رو، آن حضرت ~~مقام~~ اذن ~~مطلق~~<ref>~~که به سبب آن و بعد از آن شفاعت پیدا می‌شود~~</ref> ~~را دارا هستند و لذا آن حضرت شفیع شفیعان میباشند.~~		«مقام» در اینجا به مفهوم «بعث» و متضمن معنای اقامت است و مفعول مطلق می‌باشد؛ یعنی خداوند تو را در قیامت در موقعیتی پرشکوه و مقامی بلند و ستوده قرار می‌دهد و خلق از اولین تا آخرین، تو را ستایش می‌کنند و در این مقام است که برتری پیامبر(ص) بر همگان روشن و آشکار می‌شود و در این جایگاه است که هرچه از او<ref>حضرت رسول9 </ref> بخواهند و شایسته آن باشند، آن حضرت به اذن خدا اعطا می‌کند<ref>طبرسی، 1380ق، ج6 ، ص285</ref>

	و از ~~سوی دیگر اعطای مقام~~ محمود ~~نیز بهطور~~ مطلق و ~~بدون قید~~ و ~~شرط~~ به ~~آن حضرت صورت گرفته~~ است.		مقام محمود جایگاهی ستوده و منزلتی والاست که در نتیجه تهجد او به ایشان عنایت شده است و روشن است که «این مقام درجه و رتبه‌ای اعتباری نیست، بلکه واقعیت و موجودیتی است که موهبهً و اکتساباً خداوند متعال آن را به حضرت رسول(ص) عنایت کرده است»<ref>حسینی طهرانی، 1360، ج8 ، ص130</ref> و این رحمت گسترده خداوند متعال است که از رحمانیت او سرچشمه گرفته، خداوندی که محمود مطلق است، این حقیقت را می‌توان از آیات قرآن کریم بهدست آورد؛ آنجا که می‌فرماید: «یَوْمَ لَا یُغْنِی مَوْلًى عَن مَّوْلًى شَیْئًا وَلَا هُمْ یُنصَـرُونَ * إِلَّا مَن رَّحِمَ الله »<ref>دخان: 41و42</ref> «روزی که هیچ دوستی نمیتواند دوست خود را بی نیاز کند و مردم مورد نصرت واقع نمیشوند مگر کسی که مورد رحمت خدا قرار گیرد.» رحمت استثنا شده در این آیه، همان اذن و اجازه‌ای است که در آیه:<ref>یَوْمَئِذٍ لَّا تَنفَعُ الشَّفَاعَةُ إِلَّا مَنْ أَذِنَ لَهُ الرَّحْمَنُ</ref><ref>طه: 109</ref> «در آن روز، شفاعت [به کسی] سود نبخشد، مگر کسی را که [خدای] رحمان اجازه دهد.» استثنا شده است و حقیقت این اذن همان رحمت گسترده پروردگار است.

	~~درباره حقیقت اعطای این مقام گفته شده:~~

	«خداوند به تو مقام محمود را از هر حامدی و نسبت به هرگونه حمدی اعطا کرده است؛ یعنی هرگونه حمدی از هر حامدی به هر محمودی تعلّق بگیرد، آن حمد راجع به تو می‌باشد وآن مقام محمود از آن توست و از آنجا که اختصاص هر حمدی از هر حامدی برای خود خداوند متعال است. طبق آیه: «الْحَمْدُ لله رَبِّ الْعَالَمِینَ»<ref>فاتحه:2</ref><ref>حمد مخصوص پروردگار جهانیان است</ref>

	بنابراین، مقام محمود مقامی است که واسطه بین خداوند متعال و بین مقام حمد است.»<ref>حسینی طهرانی، 1360، ج8 ، ص131</ref>		بنابراین، مقام محمود مقامی است که واسطه بین خداوند متعال و بین مقام حمد است.»<ref>حسینی طهرانی، 1360، ج8 ، ص131</ref>

Abbasahmadi1363 در ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۶:۲۱

2020-12-04T16:21:17Z

نمایش تغییرات

Abbasahmadi1363: /* در قرآن */

2020-12-04T16:08:35Z

در قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۳۸
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	== در قرآن ==		== در قرآن ==
	«مقام محمود» در [[قرآن]] تنها یک بار، ~~آن هم~~ در آیه وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّکَ عَسى‏ أَنْ یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقاماً مَحْمُوداً<ref>اسراء: 79</ref>؛ آمده است.		«مقام محمود» در [[قرآن]] تنها یک بار، در آیه {{آیه\|وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّکَ عَسى‏ أَنْ یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقاماً مَحْمُوداً
			}}<ref>اسراء: 79</ref> آمده است.

	جمله «وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ» به منزله سبب و مقدمه برای رسیدن به مقام محمود است و منظور از آن، قرائت قرآن و تهجد بعد از خواب «نافله» فضیلت «لک»؛ مخصوص تو است. «عسی» به معنای «ترجّی»<ref>امید واری</ref> است. در تفاسیر آمده: «عسی» هرگاه در رابطه با خدا به کار رود به مفهوم لزوم و وجوب است<ref>طبرسی،1380، ج6 ، ص283 ؛ فیروزآبادی، بیتا، ص240</ref>. «مقام» در اینجا به مفهوم «بعث» و متضمن معنای اقامت است و مفعول مطلق می‌باشد؛ یعنی خداوند تو را در قیامت در موقعیتی پرشکوه و مقامی بلند و ستوده قرار می‌دهد و خلق از اولین تا آخرین، تو را ستایش می‌کنند و در این مقام است که برتری پیامبر(ص) بر همگان روشن و آشکار می‌شود و در این جایگاه است که هرچه از او<ref>حضرت رسول9 </ref> بخواهند و شایسته آن باشند، آن حضرت به اذن خدا اعطا می‌کند<ref>طبرسی، 1380ق، ج6 ، ص285</ref>.		جمله «وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ» به منزله سبب و مقدمه برای رسیدن به مقام محمود است و منظور از آن، قرائت قرآن و تهجد بعد از خواب «نافله» فضیلت «لک»؛ مخصوص تو است. «عسی» به معنای «ترجّی»<ref>امید واری</ref> است. در تفاسیر آمده: «عسی» هرگاه در رابطه با خدا به کار رود به مفهوم لزوم و وجوب است<ref>طبرسی،1380، ج6 ، ص283 ؛ فیروزآبادی، بیتا، ص240</ref>. «مقام» در اینجا به مفهوم «بعث» و متضمن معنای اقامت است و مفعول مطلق می‌باشد؛ یعنی خداوند تو را در قیامت در موقعیتی پرشکوه و مقامی بلند و ستوده قرار می‌دهد و خلق از اولین تا آخرین، تو را ستایش می‌کنند و در این مقام است که برتری پیامبر(ص) بر همگان روشن و آشکار می‌شود و در این جایگاه است که هرچه از او<ref>حضرت رسول9 </ref> بخواهند و شایسته آن باشند، آن حضرت به اذن خدا اعطا می‌کند<ref>طبرسی، 1380ق، ج6 ، ص285</ref>.

Abbasahmadi1363: /* در اصطلاح */

2020-12-04T16:07:25Z

در اصطلاح

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۳۷
خط ۶:		خط ۶:
	واژه محمود، به معنای نیکو سیرت، در مقابل مذموم است. به گفته برخی به معنای ستوده و ستایش شده نیز آمده است.<ref>ابن فارس، 1404: ج1، ص316</ref> محمود از نام‌های خدا است، یکی از لقب‌های [[حضرت محمد(ص)]] است.<ref>شرتونی، 1403: ج1، ص 228</ref> واژه مقام، به معانی منزلت، مرتبت، درجه، پایه، رتبه و جایگاه است. گفته شده «مقام محمود»، درجه اعلای از خوبی‌ها است.<ref>دهخدا، 1365: ج14، ص1298</ref>		واژه محمود، به معنای نیکو سیرت، در مقابل مذموم است. به گفته برخی به معنای ستوده و ستایش شده نیز آمده است.<ref>ابن فارس، 1404: ج1، ص316</ref> محمود از نام‌های خدا است، یکی از لقب‌های [[حضرت محمد(ص)]] است.<ref>شرتونی، 1403: ج1، ص 228</ref> واژه مقام، به معانی منزلت، مرتبت، درجه، پایه، رتبه و جایگاه است. گفته شده «مقام محمود»، درجه اعلای از خوبی‌ها است.<ref>دهخدا، 1365: ج14، ص1298</ref>

	~~=== در اصطلاح ===~~		«مقام محمود» اصطلاحی است [[قرآن\|قرآنی]]، که از آیه 79 از سوره اِسراء گرفته شده است. بسیاری از مفسران، مقام محمود را مقام [[شفاعت]]<ref>فیروز آبادی، [بی تا]، ص240</ref> و برخی، مقام شفاعتِ عظمای پیامبر(ص) دانسته‌اند.<ref>طباطبایی، 1377، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370، ج12، ص232؛ جوادی آملی، 1378، ج4، ص 285</ref> برخی از مفسران، مقام محمود را جایگاه و مقام ویژه‌ای برای حضرت محمد(ص) دانسته‌اند که در آن، اشراف بر همه خلایق داشته و هرچه بخواهد خدا به او می‎دهد.<ref>طبرسی، 1380، ج6، ص 283 ؛ ابن عربی، 1383ش، ص348 ؛ عروسی حویزی، 1383، ج3، ص206</ref> [[محمدباقر مجلسی\|علامه مجلسی]]، یکی از معانی آن را، اهلیت یافتن برای ظهور [[امام مهدی(عج)]] دانسته است.<ref>مجلسی، 1403، ج101، ص302</ref>.
	«مقام محمود» اصطلاحی است [[قرآن\|قرآنی]]، ~~برگرفته~~ از آیه 79 ~~ازسوره~~ اِسراء و ~~در بیان~~ مفسران، ~~عده‌ای آن~~ را جایگاه و مقام ویژه‌ای برای حضرت ~~رسول~~(ص) دانسته‌اند که در ~~آن مقام،~~ اشراف بر همه خلایق ~~دارد~~ و هرچه بخواهد خدا به او می‎دهد<ref>طبرسی، 1380، ج6، ص 283 ؛ ابن عربی، 1383ش، ص348 ؛ عروسی حویزی، 1383، ج3، ص206</ref> ~~اما بسیاری از مفسران مقام محمود را مطلق مقام~~ [[~~شفاعت]~~] ~~دانسته‌اند<ref>فیروز آبادی، [بی تا~~]، ~~ص240</ref>. وبرخی نیز بر این نظرند که مراد~~ از ~~مقام محمود، مقام شفاعت عظمای حضرت رسول~~(ص) ~~است~~<ref>~~طباطبایی، 1377، ج1، ص178 ؛ مکارم شیرازی و دیگران، 1370، ج12، ص232؛ جوادی آملی، 1378، ج4، ص 285~~</ref>.

	مجلسی، یکی از معانی آن را، اهلیت یافتن، برای ظهور [[امام مهدی(عج)]] می‌داند: «الْمَقامَ المَحْمُود؛ ‌ای مَقامَ الشَّفاعَه، ‌أی یُؤْهِلنُی لِشَفاعَتِکُمْ، اَوْ ظُهوُرَ امامُ الحقِّ، وَ اِعلاءَ الدّینُ وَ قَمْعُ الکافِریْنَ»<ref>~~مجلسی، 1403، ج101، ص302</ref>~~. ~~«الْمَقامَ المَحْمُودُ»؛ یعنی مقام شفاعت یا اهلیت شفاعت یا اهلیت ظهور امام زمان<ref>عج~~</ref> ~~یا زنده کردن دین یا از بین بردن کفار.~~		در اصطلاح عارفان مقام محمود، مجالست در حال شهود است.<ref group="یادداشت">به معنای نشستن در حضور حق تعالی.</ref><ref>سجادی،1370ش، ص737 </ref>

	~~در اصطلاح عرفا، «مقام محمود؛ مجالست است درحال شهود».~~<ref>سجادی،1370ش، ص737 </ref>~~؛ [به معنای نشستن در حضور حق تعالی می‌باشد].~~

	به نظر می‌رسد این مقام در صدر و سرسلسله سایر مقامات ویژه آن حضرت در روز قیامت باشد؛ بنابراین، شاید بتوان شفاعت عظمای حضرت رسول(ص) را که مفسران از آن تعبیر به مقام محمود کرده‌اند به عنوان بارزترین مصداق این مقام ذکر کرد.

	== در قرآن ==		== در قرآن ==

Abbasahmadi1363: /* منابع */

2020-12-04T16:01:20Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۳۱
خط ۸۶:		خط ۸۶:
	==منابع==		==منابع==
	{{منابع}}		{{منابع}}
			{{برگرفتگی
			\| پیش از لینک = مقاله
			\| منبع = ارتباط تفسیری «مقام محمودِ» پیامبر(ص) با «شفاعت»/ با پژوهشی در تفاسیر فریقین،
			\|‌ توضیحات منبع = میقات حج، دوره 26، شماره 102
			زمستان 1396ش، ص109-120.
			\| لینک = http://miqat.hajj.ir/article_61820.html
			}}
	* ابن عربی، محی الدین، فتوحات مکیه، ترجمه و تعلیق: محمد خواجوی، تهران، انتشارات مولی، 1383ش.		* ابن عربی، محی الدین، فتوحات مکیه، ترجمه و تعلیق: محمد خواجوی، تهران، انتشارات مولی، 1383ش.
	* ابن فارس، احمد‌، معجم مقاییس اللغه، قم، مکتب الاعلام الاسلامی، 1404ق.		* ابن فارس، احمد‌، معجم مقاییس اللغه، قم، مکتب الاعلام الاسلامی، 1404ق.

Abbasahmadi1363: /* نتیجه */

2020-12-04T15:59:40Z

نتیجه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۲۹
خط ۴:		خط ۴:

	== مفهوم‌شناسی ==		== مفهوم‌شناسی ==
			واژه محمود، به معنای نیکو سیرت، در مقابل مذموم است. به گفته برخی به معنای ستوده و ستایش شده نیز آمده است.<ref>ابن فارس، 1404: ج1، ص316</ref> محمود از نام‌های خدا است، یکی از لقب‌های [[حضرت محمد(ص)]] است.<ref>شرتونی، 1403: ج1، ص 228</ref> واژه مقام، به معانی منزلت، مرتبت، درجه، پایه، رتبه و جایگاه است. گفته شده «مقام محمود»، درجه اعلای از خوبی‌ها است.<ref>دهخدا، 1365: ج14، ص1298</ref>
	~~=== در لغت ===~~
	~~محمود؛~~ به معنای نیکو ~~سیرت.~~ مقابل مذموم ~~و نیز~~ گفته ~~شده: صفت مفعولی از حمد،~~ به معنای ستوده و ستایش شده است<ref>ابن فارس، 1404: ج1، ص316</ref>. از ~~نامهای خداوند متعال می‌باشد.~~ از ~~القاب~~ [[~~پیامبر(ض)\|~~حضرت ~~رسول~~(ص)]] ~~و نام فیلی~~ است ~~که [[ابرهه حبشی\|ابرهه]] برای ویران کردن [[کعبه]] با خود به [[مکه]] آورده بود~~<ref>شرتونی، 1403: ج1، ص 228</ref>.

	~~مقام در لغت~~ به معانی منزلت، مرتبت، درجه، پایه، رتبه و جایگاه ~~آمده~~ است. ~~گفتهاند: مقام محمود،~~ درجه اعلای از ~~حسنات~~ است<ref>دهخدا، 1365: ج14، ص1298</ref>.

	=== در اصطلاح ===		=== در اصطلاح ===
خط ۸۴:		خط ۸۰:

	حاصل آنکه آنچه اکثر مفسران اهل سنت در تفسیر «مقام محمود» گفته‌اند در حقیقت بارزترین مصداق این مقام؛ یعنی شفاعت عظمای حضرت رسول(ص) می‌باشد؛ البته برخی نیز اعطای لوای حمد و قرارگرفتن او در بهترین مکان در عرش خدا را مقام محمود دانسته‌اند که این دو نیز از ویژگیهای این مقام می‌باشد.		حاصل آنکه آنچه اکثر مفسران اهل سنت در تفسیر «مقام محمود» گفته‌اند در حقیقت بارزترین مصداق این مقام؛ یعنی شفاعت عظمای حضرت رسول(ص) می‌باشد؛ البته برخی نیز اعطای لوای حمد و قرارگرفتن او در بهترین مکان در عرش خدا را مقام محمود دانسته‌اند که این دو نیز از ویژگیهای این مقام می‌باشد.

	~~== نتیجه ==~~

	* «مقام محمود» جایگاهی ستوده و منزلتی والاست که در نتیجه تهجد حضرت محمد(ص) به ایشان عنایت شده است.
	* روایات اسلامی که به صورت متواتر درباره آیه<ref>عَسى‏ أَنْ یَبْعَثَکَ رَبُّکَ مَقاماً
	* مَحْمُوداً</ref><ref>اسراء: 79</ref> وارد شده است، در توضیح آیه می‌گوید: مقصود از «مقام محمود» همان شفاعت است.
	* «مقام محمود» در تفاسیر شیعه، مقامی است که در نهایت تمام مقامات پیامبر(ص) را باید در آن جستجو کرد و این مقام، جایگاهی استکه از میان تمام انبیا و اوصیای الهی تنها رسول الله(ص) لیاقت و شایستگی احراز آن را دارند و به سبب این مقام است که آن حضرت سیادت و سروری بر تمام خلایق را در روز قیامت دارند و جایگاه و زمان ظهور این مقام و منزلت در روز رستاخیز برای همگان از اولین و آخرین می‌باشد.
	* اکثر مفسران اهل سنت در تفسیر «مقام محمود» گفته‌اند در حقیقت بارزترین مصداق این مقام؛ یعنی شفاعت عظمای حضرت رسول(ص) می‌باشد؛ البته برخی نیز اعطای لوای حمد و قرارگرفتن آن حضرت(ص) در بهترین مکان در عرش خدا را مقام محمود دانسته‌اند که این دو نیز از ویژگیهای این مقام می‌باشد.

	==پانویس==		==پانویس==