https://wikihaj.com/history/%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran?feed=atomکاربر:Kamran - تاریخچهٔ نسخهها2026-08-10T00:03:55Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.43.0https://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=66821&oldid=prevKamran در ۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۰۶2026-02-01T06:06:59Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۳۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بن الحسین بن علی بن ابیطالب(ع) مشهور به سجاد و زین العابدین؛ چهارمین پیشوای شیعیان است که بر اساس قول مشهور در سال38 هجری دیده به جهان گشود.<ref>. الکافی، ج1، ص 466؛ الارشاد، ج2، ص 137 </ref> امام سجاد(ع) سالهای آخر خلافت جدش امام علی(ع) را درک کرد، 13 سال با عمویش امام حسن(ع) و 23 سال در کنار پدرش امام حسین(ع) بود. آن حضرت در واقعه عاشورای سال 61 هجری در جریان قیام امام حسین(ع) در کربلا حضور داشت اما به جهت بیماری از این معرکه جان سالم به در برد<ref>. تاريخالطبري، ج11، ص630. </ref> و پس از این واقعه 33 یا 34 سال زندگی کرد</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علی بن الحسین بن علی بن ابیطالب(ع) مشهور به سجاد و زین العابدین؛ چهارمین پیشوای شیعیان است که بر اساس قول مشهور در سال38 هجری دیده به جهان گشود.<ref>. الکافی، ج1، ص 466؛ الارشاد، ج2، ص 137 </ref> امام سجاد(ع) سالهای آخر خلافت جدش امام علی(ع) را درک کرد، 13 سال با عمویش امام حسن(ع) و 23 سال در کنار پدرش امام حسین(ع) بود. آن حضرت در واقعه عاشورای سال 61 هجری در جریان قیام امام حسین(ع) در کربلا حضور داشت اما به جهت بیماری از این معرکه جان سالم به در برد<ref>. تاريخالطبري، ج11، ص630. </ref> و پس از این واقعه 33 یا 34 سال زندگی کرد</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیره عملی </del>امام سجاد<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(ع) نیز نشان دهنده توجه و اهمیت حج و مکه نزد ایشان است. حکایاتی وجود دارد که نشان میدهد امام سجاد(ع)</del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موارد متعددی</del><ref> . <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحاسن، ج2، ص 361 </del>؛ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مناقب آل ابی طالب، ج3، ص 293 - 294؛ الدر النظيم، </del>ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">591 </del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سواره</del><ref> . <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مناقب آل ابی طالب، ج3، ص 294</del>.</ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا پیاده </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حج مشرف شده است.</del><ref> . <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الإرشاد، ج2، ص144؛ المنتظم، ج5، ص349 </del>.</ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> برخی شمار حج های </del>امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علي بن الحسين</del>(ع) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را 20 مورد دانستهاند</del>.<ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحاسن، ج2، ص635؛ الخصال، ص517-518</del>.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>امام سجاد در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال 94</ins><ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاریخ الطبری، 11، ص631 </ins>؛ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انساب الاشراف، ج10، </ins>ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">237</ins>.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا 95</ins><ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ مدینه دمشق، ج41، ص416</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هجری بر اساس قولی به دست ولید بن عبدالملک(حک: 86-96) مسموم شد و </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهادت رسید</ins><ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الإتحاف بحب الأشراف، ص 277</ins>.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و در قبرستان بقیع و نزد قبر عمویش </ins>امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسن</ins>(ع) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدفون شد</ins>.<ref> . <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ الطبري، ج11، ص631</ins>.</ref></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دوران امامت آن حضرت معاصر با چند تن از خلفای اموی(حک:41-132) و زبیریان(حک:64-73) شامل یزید(64-61)، عبدالله بن زبیر(73-64)، معاویه بن یزید(64)، مروان بن حکم(65)عبدالملک مروان(65-86) و ولید بن عبدالملک(96-86) بود. حاکمیت جریان اموی و تسلط چند ساله زبیریان بر مکه و مدینه به عنوان مخالفان شیعه و اهل بیت(ع) یکی از بحرانیترین و دشوارترین ادوار امامت را برای امام سجاد(ع) پدید آورده بود.<ref>. رک: اثبات الوصیه، ص 167 – 168 ؛ صحیفه سجادیه، دعای 49 ، ص 244.</ref> </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>دوران امامت آن حضرت معاصر با چند تن از خلفای اموی(حک:41-132) و زبیریان(حک:64-73) شامل یزید(64-61)، عبدالله بن زبیر(73-64)، معاویه بن یزید(64)، مروان بن حکم(65)عبدالملک مروان(65-86) و ولید بن عبدالملک(96-86) بود. حاکمیت جریان اموی و تسلط چند ساله زبیریان بر مکه و مدینه به عنوان مخالفان شیعه و اهل بیت(ع) یکی از بحرانیترین و دشوارترین ادوار امامت را برای امام سجاد(ع) پدید آورده بود.<ref>. رک: اثبات الوصیه، ص 167 – 168 ؛ صحیفه سجادیه، دعای 49 ، ص 244.</ref> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>امام سجاد در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سال 94</del><ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاریخ الطبری، 11، ص631 </del>؛ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انساب الاشراف، ج10، </del>ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">237</del>.</ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا 95</del><ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ مدینه دمشق، ج41، ص416</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هجری بر اساس قولی </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دست ولید بن عبدالملک(حک: 86-96) مسموم شد و به شهادت رسید</del><ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الإتحاف بحب الأشراف، ص 277</del>.</ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و در قبرستان بقیع و نزد قبر عمویش </del>امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسن</del>(ع) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدفون شد</del>.<ref> . <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ الطبري، ج11، ص631</del>.</ref></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در منابع متقدم حکایات متعددی از سفرهای امام سجاد(ع) به مکه نقل شده است. گفته شده در یک مورد آن حضرت به منظور متقاعد ساختن عموی خویش محمد بن حنفیه که مدعی امامت بود، از وی خواست که به مکه و نزد حجرالاسود بروند و حجرالاسود امامت هر کس را تایید کند، وی امام است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بر اساس این روایت که از امام باقر(ع) نقل شده، </del>به اذن الهی حجرالاسود به سخن درآمد و امامت امام سجاد(ع) را تایید کرد.<ref>. الکافی، ج1، ص 348 ؛ الإحتجاج، ج2، ص46.</ref> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== حجهای امام سجاد ==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از سفرهای امام سجاد(ع) به مکه، همزمان با سفر هشام بن عبدالملک(حک105-125) به این شهر بوده است. هشام که در زمان خلافت پدرش عبدالملک(65 -86) یا برادرش ولید(86-96) به حج رفته بود،<ref>. الاختصاص، ص191؛ اختیار معرفه الرجال، ج1ص 343 ؛ الاغانی، ج15، ص 217.</ref> وقتی خواست حجرالاسود را استلام کند، به جهت ازدحام جمعیت نتوانست این کار را انجام دهد، در همین زمان امام سجاد(ع) به حجرالاسود نزدیک شد، مردم به جهت احترام به آن حضرت و حفظ شان ایشان، کنار رفتند و حضرت به راحتی حجرالاسود را استلام کرد. هر چند هشام در پاسخ به شامیان از این که وی چه کسی است، اظهار بی اطلاعی کرد، اما در همین زمان فرزدق(م110) در قصیده ای با مطلع «هذا الّذي تعرف البطحاء وطأته و البيت يعرفه و الحل و الحرم» به معرفی آن حضرت پرداخت.<ref>. الاغانی، ج15، ص 217 ؛ الاختصاص، ص 119 ؛ الارشاد، ج2، ص 151.</ref> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیره عملی امام سجاد(ع) نشان دهنده توجه و اهمیت حج و مکه نزد ایشان است. حکایاتی وجود دارد که نشان میدهد </ins>امام سجاد<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(ع)</ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موارد متعددی</ins><ref> . <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحاسن، ج2، ص 361 </ins>؛ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مناقب آل ابی طالب، ج3، </ins>ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">293 - 294؛ الدر النظيم، ص 591 </ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سواره</ins><ref> . <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مناقب آل ابی طالب، ج3، ص 294</ins>.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یا پیاده </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حج مشرف شده است.</ins><ref> . <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">الإرشاد، ج2، ص144؛ المنتظم، ج5، ص349 </ins>.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> برخی شمار حج های </ins>امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علي بن الحسين</ins>(ع) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را 20 مورد دانستهاند</ins>.<ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">المحاسن، ج2، ص635؛ الخصال، ص517-518</ins>.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در یکی از همین سفرها وقتی امام سجاد(ع) با این اعتراض روبرو می شود که چرا جهاد را ترک کرده و به </del>حج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روی آورده است، جهاد را در صورتی که در رکاب انسان های صالح انجام شود، از حج برتر شمرده است.<ref>. من لا يحضره الفقيه، ج2، ص219. </ref> حضرت با این بیان در حقیقت به عدم جواز جنگ در رکاب حاکمان اموی و عدم صلاحیت آنان در این زمینه اشاره کرده است.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در منابع متقدم حکایات متعددی از سفرهای امام سجاد(ع) به مکه نقل شده است. گفته شده در یک مورد آن حضرت به منظور متقاعد ساختن عموی خویش محمد بن حنفیه که مدعی امامت بود، از وی خواست که به مکه و نزد حجرالاسود بروند و حجرالاسود امامت هر کس را تایید کند، وی امام است. به اذن الهی حجرالاسود به سخن درآمد و امامت امام سجاد(ع) را تایید کرد.<ref>. الکافی، ج1، ص 348 ؛ الإحتجاج، ج2، ص46.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>یکی از سفرهای امام سجاد(ع) به مکه، همزمان با سفر هشام بن عبدالملک(حک105-125) به این شهر بوده است. هشام که در زمان خلافت پدرش عبدالملک(65 -86) یا برادرش ولید(86-96) به حج رفته بود،<ref>. الاختصاص، ص191؛ اختیار معرفه الرجال، ج1ص 343 ؛ الاغانی، ج15، ص 217.</ref> وقتی خواست حجرالاسود را استلام کند، به جهت ازدحام جمعیت نتوانست این کار را انجام دهد، در همین زمان امام سجاد(ع) به حجرالاسود نزدیک شد، مردم به جهت احترام به آن حضرت و حفظ شان ایشان، کنار رفتند و حضرت به راحتی حجرالاسود را استلام کرد. هر چند هشام در پاسخ به شامیان از این که وی چه کسی است، اظهار بی اطلاعی کرد، اما در همین زمان فرزدق(م110) در قصیده ای با مطلع «هذا الّذي تعرف البطحاء وطأته و البيت يعرفه و الحل و الحرم» به معرفی آن حضرت پرداخت.<ref>. الاغانی، ج15، ص 217 ؛ الاختصاص، ص 119 ؛ الارشاد، ج2، ص 151.</ref></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== ثواب </ins>حج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از منظر امام سجاد(ع) انجام حج و زیارت خانه خدا از ثواب و اجر بسیار فراوانی برخوردار است.<ref>. الكافى، ج4، ص411. </ref> بر اساس روایتی از آن حضرت کسی که اعمال حج را به جا آورد، آمرزیده است و بهشت بر او واجب میگردد و گناهانش بخشیده میشود.<ref>. من لا یحضره الفقیه، ص 156.</ref> در روایت دیگری آن حضرت به شفاعت فرشتگان الهی از کسی که بین صفا و مروه سعی کند، اشاره دارد.<ref>. من لا يحضره الفقيه، ج2، ص209. </ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از منظر امام سجاد(ع) انجام حج و زیارت خانه خدا از ثواب و اجر بسیار فراوانی برخوردار است.<ref>. الكافى، ج4، ص411. </ref> بر اساس روایتی از آن حضرت کسی که اعمال حج را به جا آورد، آمرزیده است و بهشت بر او واجب میگردد و گناهانش بخشیده میشود.<ref>. من لا یحضره الفقیه، ص 156.</ref> در روایت دیگری آن حضرت به شفاعت فرشتگان الهی از کسی که بین صفا و مروه سعی کند، اشاره دارد.<ref>. من لا يحضره الفقيه، ج2، ص209. </ref></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== حدیث شبلی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{اصلی|حدیث شبلی}}</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدیث شبلی روایتی است منسوب به [[امام زینالعابدین(ع)]] که در آن امام در گفتوگوی با شبلی، [[اسرار حج|اسرار]] و معانی باطنی اعمال حج را بیان میکند. اسرار میقات، اسرار ورود به حرم، اسرار وقوف در مشاعر از جمله موضوعات مطرح در این حدیث است.</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نام و واژهشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نام و واژهشناسی ==</div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-66820:rev-66821:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=66820&oldid=prevKamran: /* جغرافیای کربلا */2026-02-01T05:59:28Z<p><span class="autocomment">جغرافیای کربلا</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۲۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* عاربه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* عاربه</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==جغرافیای کربلا==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علی بن الحسین بن علی بن ابیطالب</ins>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ع</ins>) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهور به سجاد و زین العابدین؛ چهارمین پیشوای شیعیان </ins>است که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بر اساس قول مشهور در سال38 هجری دیده </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهان گشود.<ref>. الکافی، ج1، ص 466؛ الارشاد، ج2، ص 137 </ref> امام سجاد(ع) سالهای آخر خلافت جدش امام علی(ع) را درک کرد، 13 سال با عمویش </ins>امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حسن(ع) </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">23 سال در کنار پدرش امام حسین(ع) بود. آن </ins>حضرت در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">واقعه عاشورای سال 61 هجری در جریان قیام امام حسین(ع) </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا حضور داشت اما به جهت بیماری از این معرکه جان سالم </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در برد<ref>. تاريخالطبري، ج11، ص630</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ref> و پس از این واقعه 33 یا 34 سال زندگی کرد</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلاء</del>) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از مهمترین شهرهای زیارتی عراق </del>است که به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهت بودن مرقد سومین </del>امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیعیان سید الشهداء ابا عبدالله الحسین </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مرقد علمدار کربلا </del>حضرت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابو الفضل العباس – علیهما السلام- </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آن؛ هر سال، میلیونها زائر؛ </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایامی خاص مانند اربعین ، عاشوراء و شب و روز نیمه شعبان </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خود میبیند</del>. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیره عملی امام سجاد(ع) نیز نشان دهنده توجه </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهمیت حج </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مکه نزد ایشان </ins>است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکایاتی وجود دارد که نشان میدهد امام سجاد(ع)در موارد متعددی</ins><ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. المحاسن، ج2، ص 361 ؛ مناقب آل ابی طالب، ج3، </ins>ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">293 - 294؛ الدر النظيم، ص 591 </ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سواره<ref> . مناقب آل ابی طالب، ج3، ص 294</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref> یا پیاده به حج مشرف </ins>شده است.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref> . الإرشاد، ج2، ص144؛ المنتظم، ج5، ص349 .</ref> </ins> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برخی شمار حج های امام علي بن الحسين(ع) را 20 مورد دانستهاند.<ref>. المحاسن، ج2، ص635؛ الخصال، ص517-518.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوران امامت آن حضرت معاصر با چند تن </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلفای اموی(حک:41-132) و زبیریان(حک:64-73) شامل یزید(64-61)، عبدالله بن زبیر(73-64)، معاویه بن یزید(64)، مروان بن حکم(65)عبدالملک مروان(65-86) و ولید بن عبدالملک(96-86) بود. حاکمیت جریان اموی و تسلط چند ساله زبیریان بر مکه </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مدینه </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عنوان مخالفان شیعه </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهل بیت(ع) یکی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بحرانیترین </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دشوارترین ادوار امامت را برای امام سجاد(ع) پدید آورده بود.</ins><ref><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. رک: اثبات الوصیه، ص 167 – 168 ؛ صحیفه سجادیه، دعای 49 </ins>، ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">244.</ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عرض جغرافیایی 33 درجه </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">31 دقیقیه واقع </del>است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است</del><ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همسفر، ره توشه زائران، </del>ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">175</del>.</ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع </del>شده است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی </del> <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشهور به منطقه سواد قرار دارد که </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهت شمال به شهر انبار </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از شرق </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر بابل </del>و از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غرب به صحرای غربی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از جنوب به استان نجف منتهی میشود</del><ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عتبات عالیات عراق </del>، ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، </del>ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">175</del>.</ref>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عمدتاً </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زبان عربی تکلم مینمایند</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این شهر با جمعیتی بیش از 1</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">2میلیون نفر یکی </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اما </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲۰ میلیون نفر زائر است </del>که به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تدریج وارد </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر شده و پس </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زیارت </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">توقف نسبتا کوتاه </del>از این شهر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خارج میشوند</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام سجاد در سال 94<ref>. تاریخ الطبری، 11، ص631 ؛ انساب الاشراف، ج10، </ins>ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">237</ins>.</<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ref> یا 95<</ins>ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تاريخ مدینه دمشق، ج41، ص416</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ref> هجری بر اساس قولی به دست ولید بن عبدالملک(حک: 86-96) مسموم شد </ins>و به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهادت رسید<ref>. الإتحاف بحب الأشراف، ص 277.</ref> و در قبرستان بقیع و نزد قبر عمویش امام حسن(ع) مدفون شد</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref> . تاريخ الطبري، ج11، ص631</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در منابع متقدم حکایات متعددی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سفرهای امام سجاد(ع) به مکه نقل شده است</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گفته شده </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک مورد آن حضرت به منظور متقاعد ساختن عموی خویش محمد بن حنفیه که مدعی امامت بود، </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وی خواست </ins>که به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مکه و نزد حجرالاسود بروند و حجرالاسود امامت هر کس را تایید کند، وی امام است. بر اساس </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روایت که </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام باقر(ع) نقل شده، به اذن الهی حجرالاسود به سخن درآمد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امامت امام سجاد(ع) را تایید کرد.<ref>. الکافی، ج1، ص 348 ؛ الإحتجاج، ج2، ص46.</ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دشتی وسیع قرار دارد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دارای آب </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هوای گرم و خشک بیابانی است</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دمای هوا </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تابستان تا ۴۵ درجه میرسد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زمستانهایی معتدل با دمای حدود ۱۰ درجه سانتیگراد دارد</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">میانگین بارندگی سالانه حدود ۱۵۰ میلیمتر است. بادهای گرم خشک </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صحرای عربستان </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گاهی طوفانهای شن </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویژگیهای آب و هوایی این منطقه </del>است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارتفاع شهر کربلا از سطح دریا بین ۲۰ تا ۴۵ درجه متغیر است</del><ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سایت ویکی پدیا</del>. </ref>. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یکی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سفرهای امام سجاد(ع) به مکه، همزمان با سفر هشام بن عبدالملک(حک105-125) به </ins>این شهر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بوده است. هشام که در زمان خلافت پدرش عبدالملک(65 -86) یا برادرش ولید(86-96) به حج رفته بود،<ref>. الاختصاص، ص191؛ اختیار معرفه الرجال، ج1ص 343 ؛ الاغانی، ج15، ص 217</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref> وقتی خواست حجرالاسود را استلام کند، به جهت ازدحام جمعیت نتوانست </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کار را انجام دهد، </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همین زمان امام سجاد(ع) به حجرالاسود نزدیک شد، مردم به جهت احترام به آن حضرت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حفظ شان ایشان، کنار رفتند </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حضرت به راحتی حجرالاسود را استلام کرد</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هر چند هشام در پاسخ به شامیان از این که وی چه کسی است، اظهار بی اطلاعی کرد، اما در همین زمان فرزدق(م110) </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قصیده ای با مطلع «هذا الّذي تعرف البطحاء وطأته </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">البيت يعرفه و الحل و الحرم» به معرفی آن حضرت پرداخت.<ref>. الاغانی، ج15، ص 217 ؛ الاختصاص، ص 119 </ins> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">؛ الارشاد، ج2، ص 151</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در یکی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همین سفرها وقتی امام سجاد(ع) با این اعتراض روبرو می شود که چرا جهاد را ترک کرده </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به حج روی آورده است، جهاد را در صورتی که در رکاب انسان های صالح انجام شود، </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حج برتر شمرده </ins>است.<ref>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">من لا يحضره الفقيه، ج2، ص219. </ins></ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حضرت با این بیان در حقیقت به عدم جواز جنگ در رکاب حاکمان اموی و عدم صلاحیت آنان در این زمینه اشاره کرده است</ins>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه </del>است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر کربلا به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حفظ کرده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ساختمانهای جدید است</del><ref><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همسفر، ره توشه زائران، </del>ص <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">176</del>.</ref> .</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از منظر امام سجاد(ع) انجام حج و زیارت خانه خدا از ثواب و اجر بسیار فراوانی برخوردار </ins>است.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>. الكافى، ج4، ص411</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref> بر اساس روایتی از آن حضرت کسی که اعمال حج </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به جا آورد، آمرزیده است </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهشت بر او واجب میگردد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گناهانش بخشیده میشود.</ins><ref><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. من لا یحضره الفقیه، </ins>ص <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">156</ins>.</ref> <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در روایت دیگری آن حضرت به شفاعت فرشتگان الهی از کسی که بین صفا و مروه سعی کند، اشاره دارد.<ref>. من لا يحضره الفقيه، ج2، ص209</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نام و واژهشناسی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== نام و واژهشناسی ==</div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-64142:rev-66820:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=64142&oldid=prevKamran: /* شکلگیری شهر کربلا */2025-09-07T09:48:09Z<p><span class="autocomment">شکلگیری شهر کربلا</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== شکلگیری شهر کربلا ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== شکلگیری شهر کربلا ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در عصر اسلامی و در سال 14 قمری منطقه کربلا به وسیله خالد بن عرفطه یکی از فرماندهان سعد بن ابی وقاص فتح شد<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. خالد بن عرفطه پس از فتح ساباط و آزادسازی برخی دیگر از شهرها از سلطه ساسانیان؛ کربلا را فتح کرده و آنجا را پایگاه سپاه خود قرار داد. پس از مدتی در پی شکایت سپاهیان از هجوم مگسها و برخی حشرات در این منطقه، خالد بن عرفطه پایگاه خود رادر کربلا جمع کرده و به کوفه منتقل کرد</del><ref>بغیه النبلاء ص18 و 19.</ref>. </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در عصر اسلامی و در سال 14 قمری منطقه کربلا به وسیله خالد بن عرفطه یکی از فرماندهان سعد بن ابی وقاص فتح شد<ref>بغیه النبلاء ص18 و 19.</ref>. در سال ۳۶ هجری هنگامی که امیرالمومنین علی علیه السلام برای جنگ با معاویه به سوی صفین میرفت همراه حسنین علیهم السلام به این منطقه وارد شد و هنگامی که از نامش سوال کرد و گفتند اینجا را کربلا میگویند؛ از شهادت فرزندش حسین در این مکان خبر داد و فرزندش حسین را امر به صبر نمود<ref>الاخبار الطِوال، ص 252 و 253.</ref> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در سال ۳۶ هجری هنگامی که امیرالمومنین علی علیه السلام برای جنگ با معاویه به سوی صفین میرفت همراه حسنین علیهم السلام به این منطقه وارد شد و هنگامی که از نامش سوال کرد و گفتند اینجا را کربلا میگویند؛ از شهادت فرزندش حسین در این مکان خبر داد و فرزندش حسین را امر به صبر نمود<ref>الاخبار الطِوال، ص 252 و 253.</ref> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تا پایان قرن اول هجری به جهت خوف از بنی امیه کربلا رو به آبادانی نرفت . و تنها اوایل دولت بنی عباس بود که رو به آبادانی گذاشت. که البته با ظهور دولت هارون الرشید و متوکل عباسی و دشمنی علنی آنها با شیعیان این روند آبادانی متوقف شد. هارون در سال ۱۹۳ق که سال آخر عمرش بود، دستور داد تا حائر حسینی، گنبد مطهر و خانههای اطراف را ویران سازند و درخت سِدر را نیز که در جنب حرم بود، از ریشه برکنند، زمینها را شخم بزنند تا اثری از قبر شریف باقی نماند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی،ص44.</ref> متوکل نیز در طول مدت زمامداریش از سال ۲۳۳ تا ۲۴۷ ق چهار مرتبه از جمله در سال 236، دستور تخریب، شخم زدن و آب بستن بر قبر امام حسین علیه السلام را داد. وی دستور داد ساختمانهای اطراف حرم را نیز ویران کنند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی، ص 260 – 270.</ref></div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تا پایان قرن اول هجری به جهت خوف از بنی امیه کربلا رو به آبادانی نرفت . و تنها اوایل دولت بنی عباس بود که رو به آبادانی گذاشت. که البته با ظهور دولت هارون الرشید و متوکل عباسی و دشمنی علنی آنها با شیعیان این روند آبادانی متوقف شد. هارون در سال ۱۹۳ق که سال آخر عمرش بود، دستور داد تا حائر حسینی، گنبد مطهر و خانههای اطراف را ویران سازند و درخت سِدر را نیز که در جنب حرم بود، از ریشه برکنند، زمینها را شخم بزنند تا اثری از قبر شریف باقی نماند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی،ص44.</ref> متوکل نیز در طول مدت زمامداریش از سال ۲۳۳ تا ۲۴۷ ق چهار مرتبه از جمله در سال 236، دستور تخریب، شخم زدن و آب بستن بر قبر امام حسین علیه السلام را داد. وی دستور داد ساختمانهای اطراف حرم را نیز ویران کنند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی، ص 260 – 270.</ref></div></td></tr>
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=64141&oldid=prevKamran: /* جغرافیای کربلا */2025-09-07T09:46:12Z<p><span class="autocomment">جغرافیای کربلا</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جغرافیای کربلا==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جغرافیای کربلا==</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا (کربلاء) از مهمترین شهرهای زیارتی عراق است که به جهت بودن مرقد سومین امام شیعیان سید الشهداء ابا عبدالله الحسین و مرقد علمدار کربلا حضرت ابو الفضل العباس – علیهما السلام- در آن؛ هر سال، میلیونها زائر؛ در ایامی خاص مانند اربعین ، عاشوراء و شب و روز نیمه شعبان به خود میبیند. </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه و عرض جغرافیایی 33 درجه و 31 دقیقیه واقع است. مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 175.</ref>. کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع شده است. این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی مشهور به منطقه سواد قرار دارد که از جهت شمال به شهر انبار و از شرق به شهر بابل و از غرب به صحرای غربی و از جنوب به استان نجف منتهی میشود<ref>عتبات عالیات عراق ، ص ۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، ص 175.</ref>. فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است. اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند و عمدتاً به زبان عربی تکلم مینمایند. این شهر با جمعیتی بیش از 1.2میلیون نفر یکی از شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود. اما در ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش از ۲۰ میلیون نفر زائر است که به تدریج وارد این شهر شده و پس از زیارت و توقف نسبتا کوتاه از این شهر خارج میشوند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه و عرض جغرافیایی 33 درجه و 31 دقیقیه واقع است. مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 175.</ref>. کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع شده است. این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی مشهور به منطقه سواد قرار دارد که از جهت شمال به شهر انبار و از شرق به شهر بابل و از غرب به صحرای غربی و از جنوب به استان نجف منتهی میشود<ref>عتبات عالیات عراق ، ص ۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، ص 175.</ref>. فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است. اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند و عمدتاً به زبان عربی تکلم مینمایند. این شهر با جمعیتی بیش از 1.2میلیون نفر یکی از شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود. اما در ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش از ۲۰ میلیون نفر زائر است که به تدریج وارد این شهر شده و پس از زیارت و توقف نسبتا کوتاه از این شهر خارج میشوند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l14">خط ۱۴:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۶:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه است. شهر کربلا به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود. قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود را حفظ کرده و قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی و ساختمانهای جدید است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 176.</ref> .</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه است. شهر کربلا به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود. قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود را حفظ کرده و قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی و ساختمانهای جدید است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 176.</ref> .</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== نام و واژهشناسی ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بنابر روایتهای دینی، کربلا از زمان آدم ابوالبشر به این نام شناخته میشده است<ref>موسوعه العتبات، ج 8 ص 179.</ref> و حتی پیش از آفرینش زمین در علم الهی با نام کربلا شناخته شده بود.<ref>کامل الزیارات، ص 450 و 451.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برخی احتمال دادندهاند که کربلا از کور بابل به معنای مجموعه قریههای قدیمی بابل شامل نینوا، غاضریه، کربلا یا عقر بابل، نواویس و حیر یا حائر باشد<ref>موسوعه العتبات، ج 8 ص 179.</ref> همچنین گفته شده در روزگار کلدانیها (از ۶۲۶ تا ۵۳۹ ق) کربلا را کور بابل به معنای پرستشگاه خداوند مینامیدند؛ زیرا در آنجا معبدها و پرستشگاههای بزرگی از مسیحیان وجود داشت<ref>شمیم یار، ص 29.</ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">احتمال دیگر این است که کربلا از لفظ آشوری کرب به معنای حرم و ایل به معنای الله گرفته شده باشد و کربلا به معنای حرم الله باشد.<ref>موسوعه العتبات، ج 8ص179.</ref> احتمالات دیگری نیز هست مانند اینکه گفته شده کربلا مشتق از کربله به معنای سستی و پاک و خالص بودن است و چون زمین کربلا زمین سستی بوده یا چون از سنگریزه و امثال آن پاک و خالص بوده آن را کربلا گفتهاند. و کربل به معنای علف خاص نیز هست و احتمال دارد که به واسطه کثرت این علف در این سرزمین، این سرزمین به کربلا موسوم شده باشد<ref>معجم البلدان، ج 4ص445.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== شکلگیری شهر کربلا ==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در عصر اسلامی و در سال 14 قمری منطقه کربلا به وسیله خالد بن عرفطه یکی از فرماندهان سعد بن ابی وقاص فتح شد. خالد بن عرفطه پس از فتح ساباط و آزادسازی برخی دیگر از شهرها از سلطه ساسانیان؛ کربلا را فتح کرده و آنجا را پایگاه سپاه خود قرار داد. پس از مدتی در پی شکایت سپاهیان از هجوم مگسها و برخی حشرات در این منطقه، خالد بن عرفطه پایگاه خود رادر کربلا جمع کرده و به کوفه منتقل کرد<ref>بغیه النبلاء ص18 و 19.</ref>. </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در سال ۳۶ هجری هنگامی که امیرالمومنین علی علیه السلام برای جنگ با معاویه به سوی صفین میرفت همراه حسنین علیهم السلام به این منطقه وارد شد و هنگامی که از نامش سوال کرد و گفتند اینجا را کربلا میگویند؛ از شهادت فرزندش حسین در این مکان خبر داد و فرزندش حسین را امر به صبر نمود<ref>الاخبار الطِوال، ص 252 و 253.</ref> </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا پایان قرن اول هجری به جهت خوف از بنی امیه کربلا رو به آبادانی نرفت . و تنها اوایل دولت بنی عباس بود که رو به آبادانی گذاشت. که البته با ظهور دولت هارون الرشید و متوکل عباسی و دشمنی علنی آنها با شیعیان این روند آبادانی متوقف شد. هارون در سال ۱۹۳ق که سال آخر عمرش بود، دستور داد تا حائر حسینی، گنبد مطهر و خانههای اطراف را ویران سازند و درخت سِدر را نیز که در جنب حرم بود، از ریشه برکنند، زمینها را شخم بزنند تا اثری از قبر شریف باقی نماند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی،ص44.</ref> متوکل نیز در طول مدت زمامداریش از سال ۲۳۳ تا ۲۴۷ ق چهار مرتبه از جمله در سال 236، دستور تخریب، شخم زدن و آب بستن بر قبر امام حسین علیه السلام را داد. وی دستور داد ساختمانهای اطراف حرم را نیز ویران کنند.<ref>- تاریخ کربلاء و حائر حسینی، ص 260 – 270.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اما در ایام منتصر عباسی (۲۴۷ - ۲۴۸ ق) فرزند متوکل، اقبال شیعیان به سکونت در کربلا و آباد ساختن آنجا فزونی یافت. تاج الدین ابراهیم مجاب نواده امام هفتم علیه السلام را اولین علوی گفتهاند که رسماً در حدود سال ۲۴۷ هجری در کربلا ساکن شد. پس از او خانهها و بازارها در اطراف خانه او و مجاورت قبر مطهر اباعبدالله الحسین علیه السلام پدید آمد و یک قرن و یا کمتر از یک قرن نگذشت که کربلا به صورت شهری کوچک با جمعیت چند هزار نفره درآمد. هنگامی که عضدالدوله دیلمی از آل بویه در سال ۳۷۰ هجری به زیارت کربلا توفیق یافت تنها جمعیت سادات و علویین ساکن کربلا به ۲۲۰۰ تن بالغ میشد که عضدالدوله آنها را با عطایای بسیار مورد تفقد قرار داد<ref>بغیه النبلاء ص 29 و30.</ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"> </ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-64140:rev-64141:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=64140&oldid=prevKamran: /* جغرافیای کربلا */2025-09-07T09:29:46Z<p><span class="autocomment">جغرافیای کربلا</span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۹</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جغرافیای کربلا==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==جغرافیای کربلا==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع شده است. این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی مشهور به منطقه سواد قرار دارد که از جهت شمال به شهر انبار و از شرق به شهر بابل و از غرب به صحرای غربی و از جنوب به استان نجف منتهی میشود<ref>عتبات عالیات عراق ، ص ۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، ص 175.</ref>. فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است. اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند و عمدتاً به زبان عربی تکلم مینمایند. این شهر با جمعیتی بیش از 1.2میلیون نفر یکی از شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود. اما در ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش از ۲۰ میلیون نفر زائر است که به تدریج وارد این شهر شده و پس از زیارت و توقف نسبتا کوتاه از این شهر خارج میشوند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه و عرض جغرافیایی 33 درجه و 31 دقیقیه واقع است. مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 175.</ref>. </ins>کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع شده است. این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی مشهور به منطقه سواد قرار دارد که از جهت شمال به شهر انبار و از شرق به شهر بابل و از غرب به صحرای غربی و از جنوب به استان نجف منتهی میشود<ref>عتبات عالیات عراق ، ص ۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، ص 175.</ref>. فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است. اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند و عمدتاً به زبان عربی تکلم مینمایند. این شهر با جمعیتی بیش از 1.2میلیون نفر یکی از شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود. اما در ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش از ۲۰ میلیون نفر زائر است که به تدریج وارد این شهر شده و پس از زیارت و توقف نسبتا کوتاه از این شهر خارج میشوند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این شهر در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک دشت </del>وسیع قرار دارد و دارای آب و هوای گرم و خشک بیابانی است. دمای هوا در تابستان تا ۴۵ درجه میرسد و زمستانهایی معتدل با دمای حدود ۱۰ درجه سانتیگراد دارد. میانگین بارندگی سالانه حدود ۱۵۰ میلیمتر است . بادهای گرم خشک از صحرای عربستان و گاهی طوفانهای شن از ویژگیهای آب و هوایی این منطقه است. ارتفاع شهر کربلا از سطح دریا بین ۲۰ تا ۴۵ درجه متغیر است<ref>سایت ویکی پدیا<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </ref>. شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه و عرض جغرافیایی 33 درجه و 31 دقیقیه واقع است. مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 175</del>.</ref>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این شهر در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دشتی </ins>وسیع قرار دارد و دارای آب و هوای گرم و خشک بیابانی است. دمای هوا در تابستان تا ۴۵ درجه میرسد و زمستانهایی معتدل با دمای حدود ۱۰ درجه سانتیگراد دارد. میانگین بارندگی سالانه حدود ۱۵۰ میلیمتر است. بادهای گرم خشک از صحرای عربستان و گاهی طوفانهای شن از ویژگیهای آب و هوایی این منطقه است. ارتفاع شهر کربلا از سطح دریا بین ۲۰ تا ۴۵ درجه متغیر است<ref>سایت ویکی پدیا. </ref>. </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نهر علقمه و نهر نینوا و نهر سلیمانی ( نهر حسینیه) از سرشاخههای فرات بودند. نهر غازانی به دستور غازان خان مغول و نهر سلیمانی به دستور سلیمان قانونی از سلاطین عثمانی ایجاد گردید<ref>بغیه النبلاء، ص 95 – 115. </ref></del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه است. شهر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا </ins>به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود. قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود را حفظ کرده و قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی و ساختمانهای جدید است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 176.</ref> .</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>شهر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کریلا </del>به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود. قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود را حفظ کرده و قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی و ساختمانهای جدید است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 176.</ref> .</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-64139:rev-64140:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=64139&oldid=prevKamran در ۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۲۸2025-09-07T09:28:21Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۵۸</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* عاربه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* عاربه</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* قحطانی</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==جغرافیای کربلا==</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کربلا مرکز استان کربلا در جنوب غربی رودخانه فرات و در فاصله حدود ۱۰۴ کیلومتری جنوب غربی بغداد پایتخت عراق واقع شده است. این شهر بر کناره صحرا و در میان منطقه آبرفتی مشهور به منطقه سواد قرار دارد که از جهت شمال به شهر انبار و از شرق به شهر بابل و از غرب به صحرای غربی و از جنوب به استان نجف منتهی میشود<ref>عتبات عالیات عراق ، ص ۹۵؛ همسفر،ره توشه زائران، ص 175.</ref>. فاصله کربلا تا [[نجف]] 78 کیلومتر است. اکثر مردم کربلا، مذهب [[شیعه]] دارند و عمدتاً به زبان عربی تکلم مینمایند. این شهر با جمعیتی بیش از 1.2میلیون نفر یکی از شهرهای پرجمعیت عراق محسوب میشود. اما در ایامی مانند [[اربعین]]؛ کربلا میزبان بیش از ۲۰ میلیون نفر زائر است که به تدریج وارد این شهر شده و پس از زیارت و توقف نسبتا کوتاه از این شهر خارج میشوند.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این شهر در یک دشت وسیع قرار دارد و دارای آب و هوای گرم و خشک بیابانی است. دمای هوا در تابستان تا ۴۵ درجه میرسد و زمستانهایی معتدل با دمای حدود ۱۰ درجه سانتیگراد دارد. میانگین بارندگی سالانه حدود ۱۵۰ میلیمتر است . بادهای گرم خشک از صحرای عربستان و گاهی طوفانهای شن از ویژگیهای آب و هوایی این منطقه است. ارتفاع شهر کربلا از سطح دریا بین ۲۰ تا ۴۵ درجه متغیر است<ref>سایت ویکی پدیا. </ref>. شهر کربلا بر روی طول جغرافیایی 44 درجه و عرض جغرافیایی 33 درجه و 31 دقیقیه واقع است. مساحت کربلا نیز حدود 52856 کیلومتر مربع است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 175.</ref>.</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رود فرات مهمترین منبع آبی منطقه است. نهر علقمه و نهر نینوا و نهر سلیمانی ( نهر حسینیه) از سرشاخههای فرات بودند. نهر غازانی به دستور غازان خان مغول و نهر سلیمانی به دستور سلیمان قانونی از سلاطین عثمانی ایجاد گردید<ref>بغیه النبلاء، ص 95 – 115. </ref></ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهر کریلا به دو بخش قدیمی و جدید تقسیم می شود. قسمت قدیمی تا حدودی، بافت سنتی خود را حفظ کرده و قسمت جدید شهر که بعدها به آن اضافه شده شامل خیابان های پهن، ادارات دولتی، مدارس دینی و ساختمانهای جدید است<ref>همسفر، ره توشه زائران، ص 176.</ref> .</ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-63939:rev-64139:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=63939&oldid=prevKamran در ۲۳ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۵۵2025-08-23T06:55:24Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۳ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۵</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[کاربر:Kamran/صفحه_تمرین4|صفحه تمرین چهار]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[کاربر:Kamran/صفحه_تمرین4|صفحه تمرین چهار]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسفند ۱۴۰۳ </del>: </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شهریور1404 </ins>: </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حج آنطور که من رفتم </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جزیره العرب - </ins>ویرایش</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* حاجی </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مستعربه</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* سمهودی </del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عاربه</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </del>ویرایش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخبارالمدینه علوی</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قحطانی</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابن زباله</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ویرایش ابن شبه </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ویرایش تاریخ مدینه ابن شبه</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ویرایش مسجد حضرت زهرا (کوتاه)</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-63126:rev-63939:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=63126&oldid=prevKamran در ۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۸:۴۱2025-06-05T18:41:10Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۱۱</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11">خط ۱۱:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش ابن شبه </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش ابن شبه </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش تاریخ مدینه ابن شبه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش تاریخ مدینه ابن شبه</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ویرایش مسجد حضرت زهرا (کوتاه)</ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">*</ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-61263:rev-63126:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=61263&oldid=prevKamran در ۳۱ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۶2025-03-31T08:06:12Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۳۱ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l9">خط ۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش اخبارالمدینه علوی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ویرایش اخبارالمدینه علوی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ابن زباله</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* ابن زباله</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ویرایش ابن شبه </ins></div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ویرایش تاریخ مدینه ابن شبه</ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-61212:rev-61263:php=table -->
</table>Kamranhttps://wikihaj.com/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Kamran&diff=61212&oldid=prevKamran در ۲۸ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۴۶2025-03-28T06:46:05Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۲۸ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۱۶</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[کاربر:Kamran/صفحه_تمرین4|صفحه تمرین چهار]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[کاربر:Kamran/صفحه_تمرین4|صفحه تمرین چهار]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اسفند ۱۴۰۳ : حج آنطور که من رفتم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- </del>حاجی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- </del>سمهودی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">- </del>ویرایش اخبارالمدینه علوی</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اسفند ۱۴۰۳ : </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>حج آنطور که من رفتم </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>حاجی </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>سمهودی </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>ویرایش اخبارالمدینه علوی</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* ابن زباله</ins></div></td></tr>
<!-- diff cache key wiki_fa:diff:1.41:old-61167:rev-61212:php=table -->
</table>Kamran