اسرار طواف: تفاوت میان نسخه‌ها

Heidar (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Heidar (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۲: خط ۱۲:
قرآن کریم در آیات مختلف به مسئله طواف اشاره کرده است؛ از جمله آیه‌ی '''«وَلْیَطَّوَّفُوا بِالْبَیْتِ الْعَتِیقِ»''' و آیه‌ی توصیف‌کننده خانه خدا که مؤمنان را «عاکفین و رکع سجود» معرفی می‌کند.
قرآن کریم در آیات مختلف به مسئله طواف اشاره کرده است؛ از جمله آیه‌ی '''«وَلْیَطَّوَّفُوا بِالْبَیْتِ الْعَتِیقِ»''' و آیه‌ی توصیف‌کننده خانه خدا که مؤمنان را «عاکفین و رکع سجود» معرفی می‌کند.


در روایات نبوی و احادیث اهل‌بیت(ع) نیز بر فضیلت طواف تأکید فراوان شده و گاه از آن با عنوان «نماز» یاد شده است؛ عبادتی که پاکی، حضور قلب و تقرب به خداوند را در پی دارد.
در روایات نبوی و احادیث اهل‌بیت(ع) نیز بر ثواب فراوان طواف تأکید فراوان شده و طواف را عامل خوشنودی، رحمت و بخشش خداوند دانسته‌اند<ref>فروع کافی، ج4، ص412، ح5.</ref>. و گاه از آن با عنوان «نماز» یاد شده است؛ عبادتی که پاکی، حضور قلب و تقرب به خداوند را در پی دارد.


== اسرار توحیدی طواف ==
== اسرار توحیدی طواف ==
خط ۲۷: خط ۲۷:
منابع اخلاقی و تربیتی، طواف را تمرینی برای چند ارزش مهم معنوی می‌دانند:
منابع اخلاقی و تربیتی، طواف را تمرینی برای چند ارزش مهم معنوی می‌دانند:


* '''تواضع:''' حاجی در میان جمعیت فراوان و با لباس یکسان، نشانه‌ای از فروتنی در برابر خداوند را آشکار می‌کند.
* '''تواضع:''' طواف انبوه انسان‌ها با لباس یکسان پیرامون خانه [[کعبه]] را نمودی از کوچکی بنده و بزرگی خداوند شمرده‌اند.<ref>دانشنامه حج و حرمین شریفین، ج۶، ص۳۷۲ و ۳۷۳.</ref>
* '''اخلاص:''' طواف عبادتی است که تنها برای خدا انجام می‌شود و هیچ انگیزه دنیوی در آن راه ندارد.
* '''اخلاص:''' طواف عبادتی است که تنها برای خدا انجام می‌شود و هیچ انگیزه دنیوی در آن راه ندارد.
* '''همدلی و یگانگی:''' همه حاجیان با نظمی واحد و حرکتی هماهنگ، نوعی هم‌سویی و هم‌سرنوشتیِ مؤمنانه را تجربه می‌کنند.
* '''همدلی و یگانگی:''' همه حاجیان با نظمی واحد و حرکتی هماهنگ، نوعی هم‌سویی و هم‌سرنوشتیِ مؤمنانه را تجربه می‌کنند.
خط ۳۳: خط ۳۳:


== اسرار عرفانی و رمزی طواف ==
== اسرار عرفانی و رمزی طواف ==
در نگاه عرفانی، طواف نمادی از سیر باطنی انسان به سوی خدا معرفی شده است. مهم‌ترین اشارات عرفانی که در منابع آمده عبارت است از:
در نگاه عرفانی، طواف نمادی از سیر باطنی انسان به سوی خدا و هر بخش از آن دارا رمز و رازی دانسته شده.<ref>صحبای حج، ص191.</ref> مهم‌ترین اشارات عرفانی که در منابع آمده عبارت است از:


* '''به دور عرش''': کعبه تمثیلی از عرش خدا و در امتداد [[بیت المعمور|بیت معمور]] است.<ref>بحار، ج96، ص57.</ref> پس طوافِ شایسته به دور کعبه، مقامات بالاتر را به دنبال دارد.<ref name=":0" />
* '''به دور عرش''': کعبه تمثیلی از عرش خدا و در امتداد [[بیت المعمور|بیت معمور]] است.<ref>بحار، ج96، ص57.</ref> پس طوافِ شایسته به دور کعبه، مقامات بالاتر را به دنبال دارد.<ref name=":0" />
* '''شباهت به ملائکه''':  
* '''شباهت به ملائکه''': فرشتگان الهی در اطراف عرش خدا می‌گردند<ref>زمر، 75.</ref>، انسان هم با طواف دور کعبه خود را شبیه به آنان می‌کند.<ref>مستدرک الوسائل، ج10، ص172.</ref>
* '''کعبه، قبله دل:''' عارفان کعبه را نماد مقصد روح و محور توجه قلبی می‌دانند.
* '''کعبه، قبله دل:''' عارفان کعبه را  
* محور توجه قلبی می‌دانند.<ref>اسرار عرفانی حج، ص354.</ref>
* '''دور شدن از کثرت‌ها:''' حرکت دورانی طواف، نشانه عبور از پراکندگی‌ها و رسیدن به وحدت است.
* '''دور شدن از کثرت‌ها:''' حرکت دورانی طواف، نشانه عبور از پراکندگی‌ها و رسیدن به وحدت است.
* '''آغاز از حجرالاسود:''' سنگ سیاه در برخی نقل‌ها «محلّ میثاق» انسان با خدا دانسته شده است؛ آغاز طواف از آن، بازگشت به عهد نخستین تعبیر شده است.
* '''آغاز از حجرالاسود:''' سنگ سیاه در برخی نقل‌ها «محلّ میثاق» انسان با خدا دانسته شده است؛ آغاز طواف از آن، بازگشت به عهد نخستین تعبیر شده است.
خط ۶۳: خط ۶۴:
== طواف، حرکت جسم و جان ==
== طواف، حرکت جسم و جان ==
بر اساس بیان برخی حکمت‌ها، طواف تنها حرکت بدن نیست؛ بلکه هماهنگی جسم و جان در عبادتی واحد است. بدن به دور خانه خدا می‌گردد و دل در محضر پروردگار حاضر می‌شود و این هماهنگی، یکی از اسرار مهم معنویِ این عبادت شمرده شده است.
بر اساس بیان برخی حکمت‌ها، طواف تنها حرکت بدن نیست؛ بلکه هماهنگی جسم و جان در عبادتی واحد است. بدن به دور خانه خدا می‌گردد و دل در محضر پروردگار حاضر می‌شود و این هماهنگی، یکی از اسرار مهم معنویِ این عبادت شمرده شده است.
== شروط و آداب ==
برخی یادکرد قرآن از [[کعبه]] با ویژگی طهارت<ref>سوره بقره(۲)، آیه ۱۲۵؛ سوره حج(۲۲)، آیه ۲۶.</ref> که خود، محل طواف و محور مناسک حج به شمار می‌آید را، اشاره‌ای به لزوم وجود شرط پاکی معنوی طواف‌کنندگان برای مقبول شدن طواف دانسته‌اند.<ref>. نک: صهبای حج، ص217.</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==