تغییرات

پرش به ناوبری پرش به جستجو
۵٬۸۵۸ بایت اضافه‌شده ،  ‏۱۶ اوت ۲۰۱۹، ساعت ۰۵:۵۹
صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات بنای مذهبی | عنوان = خان نخیله | تصویر = خان نخیله.jpg | اندازه تصوی...» ایجاد کرد
{{جعبه اطلاعات بنای مذهبی
| عنوان = خان نخیله
| تصویر = خان نخیله.jpg
| اندازه تصویر =
| بنیانگذار = حسن بن محمد آل شمسه یا یکی از اهالی [[هند]]
| تأسیس = [[دوره عثمانی]]
| کاربری = کاروانسرا
| مکان = بین مسیر [[کربلا]]-[[نجف]]، با فاصله حدود ۱۴ کیلومتر از کربلا
| نام‌های دیگر = خان ربع، خان آل شمس
| وقایع مرتبط =
| ظرفیت =
| وضعیت =
| مساحت =
| امکانات =
| شماره ثبت =
| معمار =
| سبک = اسلامی
| بازسازی =
| وبگاه =
}}

خان نخیله یا خان ربع یا خان آل شمس، بین مسیر [[کربلا]]-[[نجف]]، با فاصله حدود ۱۴ کیلومتر از کربلا قرار دارد. در [[دوره عثمانی]] ساخته شده و ورودی دو طبقه، آجرکاری‌های هنری و کندوکاری‌های فنی از ویژگی‌های این بنا است.

==درباره خان نخلیه==
خان نخیله، با نام‌های خان ربع،<ref>منزل‌گاه‌های راه کربلا و نجف، فصلنامه فرهنگ زیارت، شماره۷، ص۹۰.</ref> و خان آل شمس<ref>ماضی النجف و حاضرها، ج۱، ص۲۷۳.</ref> نیز شناخته شده است.
این کاروانسرا، بین مسیر [[کربلا]]-[[نجف]] قرار داشته، و حدود ۱۴ کیلومتر از کربلا فاصله دارد. این بنا، در [[دوره عثمانی]] ساخته شده و دارای حیاطی سرباز است که با مجموعه‌ای از اتاق‌ها احاطه شده است. دیوارهای بلند، وردی دو طبقه با دروازه‌ای بزرگ میان آن، و استفاده از آجر و گچ، خان نخیله را از دیگر منزلگاه‌های مشابهش، متمایز کرده است.<ref>العتبة العباسیة المقدسة https://mk.iq/view۲.php?id=۱۵۲۲</ref>

==تاریخچه==
برخی، سازنده خان نخیله را یکی از اهالی [[هند]] دانسته،<ref>النجف الاشرف مدینة العلم و العمران، ص۶۲.</ref> و برخی، حسن بن محمد آل شمسه را سازنده آن دانسته‌اند.<ref>خان المصلی لوحة تاریخیه من العهد العثمانی الأخیر، ص۲؛ الدرر البهیة فی انساب قبائل النجف العربیه، ج۱، ص۵۶.</ref> حیدر الجد، احتمال می‌دهد منزلگاه‌های سه‌گانه خان نخیله، در زمان‌های مختلف و به دست افراد مختلف ساخته شده‌اند؛ یعنی ممکن است یکی از اهالی هند، نخست منزلگاهی را برپا کرده و آنگاه، درکنار آن به دست دیگران، منزلگاهی دیگر ساخته شده است.<ref>منزل‌گاه‌های راه کربلا و نجف، فصلنامه فرهنگ زیارت، شماره۷، ص۹۱.</ref>

خان نخیله، در گزارش نظامی که رییس ستاد ارتش [[بریتانیا]] در سال ۱۳۲۹ق نوشته است، دارای ۳ خان، ۶ قهوه‌خانه و چاه‌های آب گوارا معرفی شده است.<ref>النجف الاشرف مدینة العلم و العمران، ص۶۲. </ref>
در سال ۱۹۹۳م (۱۴۱۴ق) در مهماتی که سپاهیان در خان نخیله انبار کرده بودند، انفجاری رخ داد و بسیاری از ساخته‌های این منزلگاه ویران شد. بر پایه گزارشی که سال ۱۴۲۶ق تهیه شده، آثاری از تکه پاره‌های مهمات و سلاح‌ها، پیرامون خان دیده شده است.<ref>منزل‌گاه‌های راه کربلا و نجف، فصلنامه فرهنگ زیارت، شماره۷، ص۹۳.</ref>

==علت نامگذاری==
ممکن است علت نامگذاری خان نخیله به این نام، منطقه‌ای است که این کاروانسرا در آن واقع شده، زیرا این منطقه، نزدیک باغ‌های به هم پیوسته میان [[نجف]] و [[کربلا]] است.

به آن، خان ربع گفته شده، زیرا برای مسافرانی که از کربلا به نجف می‌روند، یک چهارمِ راه محسوب می‌شود<ref>منزل‌گاه‌های راه کربلا و نجف، فصلنامه فرهنگ زیارت، شماره۷، ص۹۰.</ref> و به آل شمس معروف شد، زیرا سازنده یا مرمت کننده آن، آل شمس بوده‌اند.<ref>ماضی النجف و حاضرها، ج۱، ص۲۷۳.</ref>

==اکنون==
بر پایه آخرین آمار، در سال ۱۴۲۶ق، برای خان نخیله دروازه قوس مانند، اتاقی بالای دروازه، آجرکاری‌های هنری و کندوکاری‌های فنی گزارش شده است.

مقاله منزل‌گاه‌های راه [[کربلا]] و [[نجف]]، اطلاعات بیشتری از معماری این کارونسرا ارائه داده است.<ref>منزل‌گاه‌های راه کربلا و نجف، فصلنامه فرهنگ زیارت، شماره۷، ص۹۲ و ۹۳.</ref>

==پانوشت==
{{پانویس}}
==منابع==
{{منابع}}

{{برگرفتگی
| پیش از لینک = مقاله
| منبع = نقش علمای بادکوبه در نجف، عبدالرحیم اباذری،
| پس از لینک = فصلنامه فرهنگ زیارت، سال هشتم، شماره سی و سوم، زمستان ۱۳۹۶،
| لینک =
}}

[[رده:بناهای تاریخی مذهبی نجف]]
۷٬۳۹۴

ویرایش

منوی ناوبری