در حال ویرایش راه‌های حج ایرانیان (بخش)

==== مسیرهای راه عراق ====
حاجیان از راه عراق، معمولا از دو مسیر [[کوفه]] و یا [[بصره]] به حج می‌رفتند. راه [[بصره]] از بصره آغاز می‌شد و در معدن النقره به راه کوفه می‌پیوست.<ref>المسالک و الممالک، ص146-147؛ احسن التقاسیم، ج1، ص361؛ الخراج، ص84؛ جغرافیای حافظ ابرو، ج1، ص232.</ref> راه کوفه که در طول تاریخ با عناوینی مانند [[درب زبیده]]، راه کوفه، راه نجد و راه جبل شناخته شده،<ref>نک: الکامل، ج8، ص147؛ درب زبیده، ص65؛ نک: فارسنامه ناصری، ج1، ص710؛ سفرنامه میرزا محمد حسین فراهانی، ص171.</ref> حاجیان را از [[بغداد]] به کوفه و از آن‌جا به جنوب عراق می‌برد. آنها با عبور از [[صحرای نفود]] و نجد و گذر از منازلی مانند [[قادسیه]]، عذیب، مغیثه، [[زباله]]، ثعلبیه، فید، حاجر و معدن النقره به حجاز می‌رسیدند و به [[مدینه]] یا [[مکه]] می‌رفتند.<ref>المناسک، ص269-356؛ المسالک و الممالک، ص125-127؛ البلدان، ص150؛ رحلة ابن جبیر، ص162-163.</ref>