شاه عباس اول: تفاوت میان نسخه‌ها
جزبدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲۸: | خط ۲۸: | ||
'''شاه عباس اول''' (۹۷۸–۱۰۳۸ق)، پنجمین پادشاه [[صفویان|سلسلهٔ صفوی]]، که سفرهای زیارتی زیادی به [[شهر مشهد|مشهد]] و [[عتبات عالیات]] داشت. سفر پیاده او از [[اصفهان]] به مشهد برای زیارت [[امام رضا(ع)]] از مشهورترین سفرهای او است. وی همچنین املاک و اموال زیادی را وقف [[اهل بیت پیامبر|ائمه(ع)]] کرد. | '''شاه عباس اول''' (۹۷۸–۱۰۳۸ق)، پنجمین پادشاه [[صفویان|سلسلهٔ صفوی]]، که سفرهای زیارتی زیادی به [[شهر مشهد|مشهد]] و [[عتبات عالیات]] داشت. سفر پیاده او از [[اصفهان]] به مشهد برای زیارت [[امام رضا(ع)]] از مشهورترین سفرهای او است. وی همچنین املاک و اموال زیادی را وقف [[اهل بیت پیامبر|ائمه(ع)]] کرد. | ||
شاه عباس | بنابر گزارشی شاه عباس بخش بزرگی از اموال خود در شهر اصفهان را وقف [[قبر پیامبر|مرقد پیامبر(ص)]] و سادات [[اشراف حسینی|بنو حسین]] در مدینه کرد. او همچنین برای توسعه و مرمت حرم‌های [[اهل‌بیت(ع)]] در [[عراق]] تلاش کرد. بیشترین کارهای عمرانی او در عتبات مربوط به نجف و [[آستان مقدس امام علی(ع)|آستان امام علی(ع)]] است. شاه عباس اول در [[امامزاده حبیب بن موسی]] در [[کاشان]] مدفون است. | ||
== معرفی == | == معرفی == | ||
| خط ۳۹: | خط ۳۹: | ||
== وقف‌های شاه عباس == | == وقف‌های شاه عباس == | ||
در عصر شاه عباس اول تحولی در نهاد [[وقف]] رخ داد.<ref>«رویکرد صفویان نسبت به مذهب در دوره شاه عباس اول صفوی»، ص۲۵.</ref> شاه عباس در سال ۱۰۱۶ق، کل املاک خاصه خود را به چهارده قسمت تقسیم و بر [[چهارده معصوم(ع)]] وقف نمود و پادشاهان بعد خود را به تولیت این موقوفات معین نمود.<ref>قصص الخاقانی، ص۱۸۶–۱۹۶؛ سیاست و اقتصاد عصر صفوی، ص۷۴.</ref> وی عایدات قسمتی از املاک خود را نیز برای مخارج زُوار و خدمتگزاران و طلاب علوم دینی وقف کرد. شاه عباس تمام بازارهای اطراف میدان نقش جهان و قسمتی از املاک و مستغلات خود را وقف [[پیامبر اسلام(ص)]] کرد.<ref>قصص الخاقانی، | در عصر شاه عباس اول تحولی در نهاد [[وقف]] رخ داد.<ref>«رویکرد صفویان نسبت به مذهب در دوره شاه عباس اول صفوی»، ص۲۵.</ref> شاه عباس در سال ۱۰۱۶ق، کل املاک خاصه خود را به چهارده قسمت تقسیم و بر [[چهارده معصوم(ع)]] وقف نمود و پادشاهان بعد خود را به تولیت این موقوفات معین نمود.<ref>قصص الخاقانی، ص۱۸۶–۱۹۶؛ سیاست و اقتصاد عصر صفوی، ص۷۴.</ref> وی عایدات قسمتی از املاک خود را نیز برای مخارج زُوار و خدمتگزاران و طلاب علوم دینی وقف کرد. شاه عباس تمام بازارهای اطراف میدان نقش جهان و قسمتی از املاک و مستغلات خود را وقف مرقد [[پیامبر اسلام(ص)]] و [[آستان مقدس امام علی(ع)|حرم امام علی(ع)]] کرد.<ref>قصص الخاقانی، ص188-189</ref> او همچنین نیمی از حاصل اجاره این موقوفات را برای ارتزاق و کمک هزینه زندگی سادات بنی حسین ساکن در مدینه (به شرط اینکه کمک هزینه دیگری نداشته باشند و شیعه اثنی عشری باشند) کرد و نصف دیگر اجاره را وقت کمک هزینه زندگی ساکنان نجف اشرف کرد.<ref>قصص الخاقانی، ص190</ref> همچنین شاه عباس چندین مجموعه بزرگ نسخ خطی را وقف برخی از آستان‌های مقدسه و مدارس حوزه‌های علمیه نموده است؛ از جملهٔ آنها وقف یک صد و بیست نسخه خطی کوچک و بزرگ به [[آستانه عبدالعظیم(ع)]] می‌باشد.<ref>«بررسی وضعیت نسخ وقفی شاه عباس به آستان عبدالعظیم حسنی (ع)»، ص۶۳.</ref> | ||
== سفرهای زیارتی شاه عباس == | == سفرهای زیارتی شاه عباس == | ||
| خط ۵۲: | خط ۵۲: | ||
==== زیارت حضرت معصومه(س) ==== | ==== زیارت حضرت معصومه(س) ==== | ||
شاه عباس اول در سال ۱۰۱۶ق، که از سفر اردبیل بازمی‌گشت، به [[شهر قم]] رفت و سه روز به زیارت [[آستان حضرت معصومه(س)]] مشغول بود.<ref>تاریخ عبّاسی یا روزنامه ملّاجلال، ص۳۲۶، ۳۶۷، ۳۶۸؛ عالم آرای عبّاسی، ج۲، ص۸۲۲، ص۱۱۳۷ و ج۳، ص۱۵۲۰.</ref>[[پرونده:قبر شاه عباس.jpg|بندانگشتی|مقبره شاه عباس اول در [[امامزاده حبیب بن موسی]] در کاشان|356x356پیکسل]] | شاه عباس اول در سال ۱۰۱۶ق، که از سفر اردبیل بازمی‌گشت، به [[شهر قم]] رفت و سه روز به زیارت [[آستان حضرت معصومه(س)]] مشغول بود.<ref>تاریخ عبّاسی یا روزنامه ملّاجلال، ص۳۲۶، ۳۶۷، ۳۶۸؛ عالم آرای عبّاسی، ج۲، ص۸۲۲، ص۱۱۳۷ و ج۳، ص۱۵۲۰.</ref>[[پرونده:قبر شاه عباس.jpg|بندانگشتی|مقبره شاه عباس اول در [[امامزاده حبیب بن موسی]] در کاشان|356x356پیکسل]] | ||
==== | ==== محدودیت سفر حج و ترغیب ایرانیان به زیارت امام رضا(ع) ==== | ||
گفته شده از آنجا که [[مکه]] و [[مدینه]] و مسیر سفر به آنها در قلمرو دولت عثمانی، دشمن اصلی صفویان، قرار داشت، شاه عباس تلاش می‌کرد به دلایل اقتصادی با ترویج زیارت امام رضا(ع) وضعیتی ایجاد کند که ایرانیان به جای رفتن به مکه و مدینه، روانه مشهد شوند و سرمایه‌های خود، به‌ویژه سکه‌های طلا را در داخل کشور هزینه کنند.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۴۲.</ref> بنابر گزارش‌هایی شاه عباس اعلام کرد هر کس قصد [[حج|سفر حج]] دارد باید مبلغ هنگفتی را شخصاً به شاه پیشکش کند تا اجازه سفر به وی داده شود.<ref>سفرنامه کروسینسکی، ص۲۵.</ref> | گفته شده از آنجا که [[مکه]] و [[مدینه]] و مسیر سفر به آنها در قلمرو دولت عثمانی، دشمن اصلی صفویان، قرار داشت، شاه عباس تلاش می‌کرد به دلایل اقتصادی با ترویج زیارت امام رضا(ع) وضعیتی ایجاد کند که ایرانیان به جای رفتن به مکه و مدینه، روانه مشهد شوند و سرمایه‌های خود، به‌ویژه سکه‌های طلا را در داخل کشور هزینه کنند.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۴۲.</ref> بنابر گزارش‌هایی شاه عباس اعلام کرد هر کس قصد [[حج|سفر حج]] دارد باید مبلغ هنگفتی را شخصاً به شاه پیشکش کند تا اجازه سفر به وی داده شود.<ref>سفرنامه کروسینسکی، ص۲۵.</ref> | ||
== زیارت و بازسازی عتبات عالیات == | == زیارت و بازسازی عتبات عالیات == | ||
| خط ۹۲: | خط ۹۲: | ||
[[رده:افراد تاثیرگذار بر حرمین]] | [[رده:افراد تاثیرگذار بر حرمین]] | ||
[[رده:حاکمان ایران]] | [[رده:حاکمان ایران]] | ||
[[رده:مقاله‌های تکمیل‌شده]] | |||