مال حلال: تفاوت میان نسخه‌ها

{{در دست ویرایش|ماه=[[شهریور]]|روز=[[۳]]|سال=[[۱۴۰۵]]|کاربر=Heidar  }}

 

[[رده:مقاله‌های در حال ویرایش]]

انجام [[حج]] «با مال حلال» از جمله مقدمات لازم حج است به شکلی که حج با مال حرام، موجب عدم قبول حج و حتی بطلان آن است.<ref>مناسک جامع حج ، ص 36.</ref> برخی از [[آداب حج]]، مربوط به قبولی [[حج]] بوده و بیشتر آنها از مستحبات حج است. استفاده از مال حلال، جزو آداب واجب حج دانسته شده.<ref>الکافی، ج5، ص124؛ الامالی، ص527؛ من لایحضره الفقیه، ج3، ص162 و ج1، ص189؛ تهذیب الاحکام، ج6، ص368؛ بحار الانوار، ج93، ص16 و ج96، ص120؛ العروة الوثقی، ج4، ص339؛ وسائل الشیعه، ج11، ص146.</ref> برخی براین باورند که استفاده از مال حلال موجب می‌شود [[حاجی]] توفيق عبادت پيدا كند و بتواند در بهترين اماكن روى كره زمين، شيرينى مناجات با خدا را لمس و از عبادات خود لذّت ببرد.<ref>آداب سفر حج، ص23.</ref>

درباره علت نهی از حج با مال حرام، برخی محققان، حج با مال حرام را در تضاد با مقتضای حج، که عبودیت خداوند است، دانسته‌اند. عبادتی که مقدمات آن از حلال تهیه نشده باشد از «تقوا» تهی است و با چنین عملی «تقرب» حاصل نمی شود.<ref name=":0">درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، ص 77 .</ref> در روایات معصومان از سفر با مال حرام نهی شده است.<ref>تهذیب الاحکام ، ج 6 ، ص 368 .</ref>

== مال حرام در اعمال حج ==

عمل طواف با لباسی که حاجی هنگام احرام به تن کرده انجام می‌شود. لباس طواف باید مباح باشد؛ یعنی از مال حلال تهیه شده باشد و گرنه طواف باطل است. پیام این شرط آن است که بدون کسب حلال و تن پوش مباح، نمیتوان به حقیقت طواف دست یافت و این عمل حاصلی جز خستگی و ضایع کردن فرصت ندارد.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، ص 168.</ref>

بنابر روایتی از امام صادق(ع) [[حاجی]] به علت مال غیر حلالی که با آن به حج آمده، هنگام لبیک گفتن، پاسخ منفی «نه، به فرمانبردارى نايستاده‌اى و در اطاعت و خدمت نيستى» را دریافت می‌کنند.<ref>الحج و العمره في الكتاب والسنه، ص ۲۲۶ ، ج ۶۹۴ .</ref> ولی اگر با مال حلال حج به جا آورد، با جملات «لبیک» و «سعدیک» پاسخ داده می‌شود.<ref>الکافی، ج5، ص124؛ تهذیب الاحکام، ج6، ص368.</ref> بر این اساس، تلبیه را برای شخصی که پاسخ مثبت دریافت می‌کند، رسیدن به مقام اجابت و سعادت دانسته‌اند.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 121 .</ref>

== شرط قبولی حج ==

هزینه و توشه [[حج]] باید از مال حلال و پاک باشد.<ref>العروة الوثقی، ج4، ص339.</ref> بر پایه روایتی از [[امام باقر(ع)]]، خداوند حج و [[عمره|عمره‌ای]] را که از مال حرام باشد نمی‌پذیرد؛<ref>الامالی، ص527؛ بحار الانوار، ج93، ص164.</ref> حتی اگر پرچمی حرام در اموال حج‌گزار باشد.<ref>وسائل الشیعه، ج11، ص146؛ بحار الانوار، ج96، ص120.</ref>  بر اساس برخی منابع استفاده از مال حلال در سفر حج، از شروط قبولی حج دانسته شده است.<ref>الامالی، ص527؛ بحار الانوار، ج93، ص164؛</ref>  

به نظر برخی مراجع معاصر جايز نيست با مال حرام، يا مالى كه خمس آن را نداده، حج بجا آورد. اگر لباس احرام و طواف و سعى و پول قربانى و اجرت چادر و فرشی كه بر آن وقوف به عرفات و منى مى‌كند حرام باشد، مرتكب كار حرامی‌شده است.<ref>استفتائات [https://www.makaremshirazi.net/main.aspx?typeinfo=21&lid=0&catid=46990&mid=264075 دفتر آیت الله مکارم شیرازی]، بخش حج.</ref>

[[محمد مهدی نراقی|نراقی]] بر لزوم تأمین هزینه [[حج]] از مال حلال تأکید دارد، اما حج با مال حرام را از نظر فقهی صحیح می‌داند، هرچند موجب مسئولیت حقوقی است.<ref>انیس التجار، ص39.</ref> به نظر برخی مراجع اگر عین لباس طواف و خودِ قربانی، غصبی نباشد (و صرفا با مال غصبی خریده شده باشد) حج وعمره صحیح است هر چند ضامن پول غصبی است.<ref>دفتر استفتائات آیت الله سیستانی، بخش [https://www.sistani.org/persian/book/51/91/ مخارج حج با اموال دیگران]</ref>

رسم دینی رایج میان بسیاری از مردم از آغاز حج‌گزاری این است که حاجیان خود را ملزم می‌دانند تا لباس احرامشان را از مال حلال فراهم کنند. همچنین مسافران، پیش از عزیمت به سوی مکه، از خانواده و دوستان و فامیل طلب بخشش و عفوکرده، قرض‌ها را ادا می‌کنند و وصیتنامه خود را می‌نویسند.<ref>دانشنامه حج و حرمین شریفین، مدخل بنگلادش.</ref>

* '''سبل السلام''': الکحلانی (م. ۱۱۸۲ق)، مصر، مصطفی البابی، ۱۳۷۹ق.

*'''کامل الزیارات (ترجمه فارسی)'''، جعفر بن محمد بن جعفر (ابن قولویه قمی)، ترجمه محمدجواد ذهنی تهرانی، تهران، پیام حق، ۱۳۸۷ش.

*'''کامل الزیارات'''، جعفر بن محمد بن جعفر (ابن قولویه قمی)، تصحیح: بهراد الجعفری، ط۱، تهران، صدوق، ۱۳۷۵ش.

*'''فتح الباری'''، احمد بن حجر عسقلانی، دارالمکتب العلمیه، بیروت، ۱۴۲۴ق.

*'''حج برنامه تکامل'''، محمد ضیاء آبادی، تهران، مشعر، 1386ش.{{پایان}}{{حج و عمره}}