بابهای مسجدالنبی: تفاوت میان نسخهها
عاطفه فتاحی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
عاطفه فتاحی (بحث | مشارکتها) |
||
| (۴ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۷: | خط ۷: | ||
[[مسجد النبی|مسجدالنبی]] از زمان [[پیامبر(ص)]] تا [[دوره سعودی]] تحولات زیادی در تعداد و مکان درهای خود داشته است. در دوره پیامبر، مسجدسه در داشت: دری در انتهای مسجد، باب الرحمه (باب عاتکه) در دیوار غربی و باب عثمان (باب جبرئیل) در دیوار شرقی. در زمان [[عمر بن خطاب]] و با گسترش مسجد، تعداد درها به شش رسید: دو در در دیوار شمالی، دو در در دیوار شرقی (باب جبرئیل و باب النساء) و دو در در دیوار غربی (باب الرحمه و باب السلام). | [[مسجد النبی|مسجدالنبی]] از زمان [[پیامبر(ص)]] تا [[دوره سعودی]] تحولات زیادی در تعداد و مکان درهای خود داشته است. در دوره پیامبر، مسجدسه در داشت: دری در انتهای مسجد، باب الرحمه (باب عاتکه) در دیوار غربی و باب عثمان (باب جبرئیل) در دیوار شرقی. در زمان [[عمر بن خطاب]] و با گسترش مسجد، تعداد درها به شش رسید: دو در در دیوار شمالی، دو در در دیوار شرقی (باب جبرئیل و باب النساء) و دو در در دیوار غربی (باب الرحمه و باب السلام). | ||
در دوره [[ولید بن عبدالملک]] (86-96ق) و [[مهدی عباسی]] ( | در دوره [[ولید بن عبدالملک]] (86-96ق) و [[مهدی عباسی]] (126-169ق) گزارشهایی از افزایش درها وجود دارد. در دوره مهدی عباسی، مسجد 24 در داشت. اما این درها به مرور بسته شد، بهطوریکه [[ابن جبیر]] در گزارش خود از 19 در بسته و باز بودن 4 در اصلی خبر میدهد. | ||
در دوره [[ممالیک|مملوکی]]، در زمان [[سلطان چقمق]] (842-857ق) بابی در سمت شمالی باز شد و پس از [[آتشسوزی مسجدالنبی|آتشسوزی]] در دوره [[قایتبای]]( 820-901ق)، درهای اصلی بازسازی شدند. در [[دوره عثمانی]]، [[سلطان سلیمان قانونی]](926-974ق) ترمیماتی در باب السلام انجام داد و [[سلطان سلیم سوم]] (1203-1222ق) باب جبرئیل را تجدید بنا کرد. [[سلطان عبدالمجید اول]] (1255-1277ق) نیز [[باب التوسل|باب مجیدی]] ([[باب التوسل]]) را در ناحیه شمالی ساخت. | در دوره [[ممالیک|مملوکی]]، در زمان [[سلطان چقمق]] (842-857ق) بابی در سمت شمالی باز شد و پس از [[آتشسوزی مسجدالنبی|آتشسوزی]] در دوره [[قایتبای]]( 820-901ق)، درهای اصلی بازسازی شدند. در [[دوره عثمانی]]، [[سلطان سلیمان قانونی]](926-974ق) ترمیماتی در باب السلام انجام داد و [[سلطان سلیم سوم]] (1203-1222ق) باب جبرئیل را تجدید بنا کرد. [[سلطان عبدالمجید اول]] (1255-1277ق) نیز [[باب التوسل|باب مجیدی]] ([[باب التوسل]]) را در ناحیه شمالی ساخت. | ||
| خط ۱۹: | خط ۱۹: | ||
برخی منابع گزارشی از ساخته شدن 20 باب، در دوره [[ولیدبن عبدالملک]] (86-96ق)خبر دادهاند.<ref>التعریف، ص 38</ref> اما برخی دیگر ساخته شدن این درها را مربوط به دوره [[مهدی عباسی]] میدانند.<ref>وفاءالوفا،ج2، ص 706 و 686</ref> در این میان برخی از منابع نیز از احتمال ساخته شدن دو در دیوار شمالی، بر راست و چپ [[محراب عثمانی|محراب]] خبر دادهاند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%D9%8A%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%8A.pdf&page=71 المدینه المنوره، ص 71]</ref> | برخی منابع گزارشی از ساخته شدن 20 باب، در دوره [[ولیدبن عبدالملک]] (86-96ق)خبر دادهاند.<ref>التعریف، ص 38</ref> اما برخی دیگر ساخته شدن این درها را مربوط به دوره [[مهدی عباسی]] میدانند.<ref>وفاءالوفا،ج2، ص 706 و 686</ref> در این میان برخی از منابع نیز از احتمال ساخته شدن دو در دیوار شمالی، بر راست و چپ [[محراب عثمانی|محراب]] خبر دادهاند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AF%D9%8A%D9%86%D9%87_%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%87_%D8%AA%D8%B7%D9%88%D8%B1%D9%87%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%86%D9%8A.pdf&page=71 المدینه المنوره، ص 71]</ref> | ||
در دوره [[مهدی عباسی]]( | در دوره [[مهدی عباسی]](126-169ق)، مسجد 24 در داشت؛ 8 در بر دیوار شرقی، 8 در بر دیوار غربی، 4 در بر دیوار شمالی، 4 در بر دیوار جنوبی(قبله). درهای دیوار جنوبی مخصوص دخول و خروج بود؛ از آن جمله دری در ناحیه خانه [[مروان بن حکم|مروان]] بود که امرا از آن داخل می شدند. دری نیز در سمت قبله بود که از آن به [[مقصوره]] می رفتند و دری در طرف راست قبله(در بیت القنادیل)<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=114 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص114]</ref> بود و دری در قبله ی مسجد که سلطان از آن به مقصوره می رفت. درهایی که مهدی ساخته بود به مرور بسته شد، به طوری که ابن جبیر در زیارت مدینه در سال(580ه./1184م) میگوید: در مسجد نوزده در بود، از آن جمله 4 در بسته در دیوار شمالی و پنج در بسته در دیوارهای شرقی و غربی و در دیوار قبلهای هم یک در بسته بود. درهای باز عبارت بودند از دو درِ باز در دیوار شرقی؛ یعنی باب جبرئیل و باب النسا و دو در در دیوار غربی؛ یعنی باب الرحمه و باب السلام.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=115 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص115]</ref> علاوه بر این درها، دَرِ کوچکی [[خوخه عمر|(خوخه) منسوب به آل عمر]] در دیوار جنوبی سمت چپ [[محراب عثمانی|محراب]] قرار داشت که در این دوره بسته شد و پس از ساخته شدن مقصوره جدید به شکل پنجره درآمد.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=پرونده%3Aوفاء_الوفاء_سمهودی_ج۲.pdf&page=295 وفاءالوفا، ج2، ص 295]</ref> برخی منابع از ساخت [[باب علی (مسجدالنبی)|باب علی]] در ضلع شرقی در این دوره خبر دادهاند.<ref>موسوعة مکة المکرمه، ج4، ص464.</ref> این در روبروی خانه حضرت علی قرار داشت.<ref>اخبار المدینه، ص105.</ref> | ||
در [[مملوکیان|دوره مملوکی]]، در زمان [[سلطان چقمق]](842-857ق)، دری در سمت شمالی، آن جا که [[مقصوره]] چوبی واقع بود، باز شد.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=126 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 126]</ref> پس از در دوره [[سلطان قایتبای|قایتبای]]( 820-901ق) و پس از [[آتش سوزی مسجد]]، درهای اصلی تجدید بناشدند. باب الرحمه در جهت غربی و باب جبرئیل در جهت شرقی در جای خود باقی ماند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=130 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 130]</ref> جلوی باب السلام داخل مسجد، دو گنبد ساخته شد، باب النساء نیز بازسازی شد.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=131 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 131]</ref> | در [[مملوکیان|دوره مملوکی]]، در زمان [[سلطان چقمق]](842-857ق)، دری در سمت شمالی، آن جا که [[مقصوره]] چوبی واقع بود، باز شد.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=126 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 126]</ref> پس از در دوره [[سلطان قایتبای|قایتبای]]( 820-901ق) و پس از [[آتش سوزی مسجد]]، درهای اصلی تجدید بناشدند. باب الرحمه در جهت غربی و باب جبرئیل در جهت شرقی در جای خود باقی ماند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=130 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 130]</ref> جلوی باب السلام داخل مسجد، دو گنبد ساخته شد، باب النساء نیز بازسازی شد.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=131 عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 131]</ref> | ||
| خط ۵۷: | خط ۵۷: | ||
* باب سعودی، در غرب مسجد، بعد از [[باب الرحمه (ابهامزدایی)|باب الرحمه]] از جانب شمالی و آن عبارت از سه در وسیع است و مواجهه با [[باب عبدالعزیز]]. | * باب سعودی، در غرب مسجد، بعد از [[باب الرحمه (ابهامزدایی)|باب الرحمه]] از جانب شمالی و آن عبارت از سه در وسیع است و مواجهه با [[باب عبدالعزیز]]. | ||
* [[باب بقیع]]<ref>التعریف بتاریخ، ص429.</ref>، در سال 1410ه.ق بهدستور [[ملک فهد بن عبدالعزیز]]( 1982-2005م) در جهت جنوب شرقی روبروی باب السلام باز شد و سبب تسهیل در امر ورود و خروخ زائران گردید.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=178 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 178]</ref> | * [[باب بقیع]]<ref>التعریف بتاریخ، ص429.</ref>، در سال 1410ه.ق بهدستور [[ملک فهد بن عبدالعزیز]]( 1982-2005م) در جهت جنوب شرقی روبروی باب السلام باز شد و سبب تسهیل در امر ورود و خروخ زائران گردید.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=178 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 178]</ref> | ||
* [[باب علی (مسجدالنبی)|باب علی(ع)]] در گسترش دوم دوران سعودی به سال ۱۴۱۳ق. در ضلع شرقی دری به نام گشوده شد. این در دارای هفت ورودی است. دو ورودی مستقل در کنار و پنج ورودی در وسط جای دارند که هر یک از آنها را دو ستون تزیین شده با سنگ مرمر سفید فراگرفته است.<ref>التعریف بتاریخ، ص433-434.</ref> | |||
* [[باب ملک فهد]] در وسط ناحیه شمالی بخش توسعه یافته قرارداشت. بر سر این مدخل هفت [[گنبد]] بتونی قرارداشت.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=246 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 246]</ref> | * [[باب ملک فهد]] در وسط ناحیه شمالی بخش توسعه یافته قرارداشت. بر سر این مدخل هفت [[گنبد]] بتونی قرارداشت.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=246 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 246]</ref> | ||
* در توسعه ملک فهدبن عبدالعزیز راهروی جلو دیوار قبله به طول 82/5 متر و عرض 4/95 متر احداث شد و در آن سه در گذاشتند، عرض هر در 2/5 متر بود: دری محاذی [[باب السلام]] در غرب و دری محاذی باب جبرئیل در شرق و دری در وسط که به تالار مخصوص نماز بر جنازه ها باز می شود. و نیز دری در دیوار قبله به عرض 2متر باز شد. این در، سمت راست امام است. امام از آن در برای نماز بر جنازه ها به تالار می رود.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=178 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 178]</ref>بهطور کلی [[مسجدالنبی]] در دوره ملک فهد،83 ورودی داشت.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=246 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 246]</ref> | * در توسعه ملک فهدبن عبدالعزیز راهروی جلو دیوار قبله به طول 82/5 متر و عرض 4/95 متر احداث شد و در آن سه در گذاشتند، عرض هر در 2/5 متر بود: دری محاذی [[باب السلام]] در غرب و دری محاذی باب جبرئیل در شرق و دری در وسط که به تالار مخصوص نماز بر جنازه ها باز می شود. و نیز دری در دیوار قبله به عرض 2متر باز شد. این در، سمت راست امام است. امام از آن در برای نماز بر جنازه ها به تالار می رود.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87:%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=178 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 178]</ref>بهطور کلی [[مسجدالنبی]] در دوره ملک فهد،83 ورودی داشت.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=246 عمارة و توسعه المسجد النبوی، ص 246]</ref> | ||
| خط ۶۸: | خط ۶۹: | ||
*[[باب بقیع]] | *[[باب بقیع]] | ||
*[[باب التوسل|باب مجیدی]] | *[[باب التوسل|باب مجیدی]] | ||
*[[باب علی (مسجدالنبی)|باب علی]] | |||
==گالری تصاویر== | ==گالری تصاویر== | ||
| خط ۷۵: | خط ۷۷: | ||
پرونده:باب النساء.jpeg|باب النساء | پرونده:باب النساء.jpeg|باب النساء | ||
پرونده:باب جبرئیل.jpeg|باب جبرئیل | پرونده:باب جبرئیل.jpeg|باب جبرئیل | ||
پرونده:باب بقیع.jpg|باب بقیع | |||
پرونده:باب علی.jpg|باب علی | |||
</gallery> | </gallery> | ||