خطبه غدیر خم: تفاوت میان نسخه‌ها

Heidar (بحث | مشارکت‌ها)
Heidar (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۱۶: خط ۱۶:
==== اعتبار حدیث غدیر ====
==== اعتبار حدیث غدیر ====
برخی از علمای رجال و حدیث‌شناس اهل‌سنت، اسناد [[حدیث غدیر]] را کثیر دانسته و بیشتر آنان اسناد آن را صحیح می‌دانند. <ref>صواعق محرقه، ص 42؛ المستدرک علی الصحیحین ، ج3، ص109؛ صحیح الترمذی، ج2، ص 218.</ref> در میان راویان این حدیث، حدود ۹۰ نفر از [[صحابه]]<ref>الغدیر، ج،1 ص41-144.</ref> و ۸۴ نفر از [[تابعین]]<ref>الغدیر، ج،1 ص145-312.</ref> قرار دارند.
برخی از علمای رجال و حدیث‌شناس اهل‌سنت، اسناد [[حدیث غدیر]] را کثیر دانسته و بیشتر آنان اسناد آن را صحیح می‌دانند. <ref>صواعق محرقه، ص 42؛ المستدرک علی الصحیحین ، ج3، ص109؛ صحیح الترمذی، ج2، ص 218.</ref> در میان راویان این حدیث، حدود ۹۰ نفر از [[صحابه]]<ref>الغدیر، ج،1 ص41-144.</ref> و ۸۴ نفر از [[تابعین]]<ref>الغدیر، ج،1 ص145-312.</ref> قرار دارند.
== اولین منابع خطبه غدیر ==
اولین کتاب از تألیفات بشری که مسئله غدیر را در خود ثبت کرده کتاب سلیم بن قيس الهلالي است. این کتاب که در سالهای اولیه بعد از رحلت پیامبر تألیف شده و مؤلف آن که در سال ۷۶ هجری در گذشته - دور از چشم غاصبین خلافت در موارد مختلف کتاب خود مسئله غدیر را آورده و حتی در یک حدیث مستقل
ماجرای غدیر را به طور کامل منعکس نموده است. این یادگار هزار و چهارصد ساله هم اکنون موجود است و به فارسی و اردو و انگلیسی ترجمه و بارها چاپ شده است.
اولین کتاب مستقلی که در موضوع غدیر تألیف شده کتابی به نام «خطبة النبي ﷺ یوم الغدیر» از عالم بزرگ ادبیات عرب خلیل بن احمد فراهیدی متوفای سال ۱۷۵ هجری است؛ که خطبه مفصل پیامبر در غدیر را در آن آورده است. گرچه این کتاب امروزه مفقود است ولی نام و خصوصیات آن ثبت شده است.


==خطبه غدیر در منابع اهل سنت==
==خطبه غدیر در منابع اهل سنت==
خط ۲۵: خط ۳۲:
* در برخی نیز ابیاتی از [[حسان بن ثابت]] در توصیف این واقعه نقل کرده‌اند. <ref>الامالی، ص670؛ اقسام المولی، ص35.</ref>
* در برخی نیز ابیاتی از [[حسان بن ثابت]] در توصیف این واقعه نقل کرده‌اند. <ref>الامالی، ص670؛ اقسام المولی، ص35.</ref>
==خطبه غدیر در منابع شیعی==
==خطبه غدیر در منابع شیعی==
منابع [[شیعه|شیعی]] [[قرن چهارم]] قمری از جمله کتاب خصال [[شیخ صدوق]] و معجم الکبیر طبرانی، خطبه غدیر را با کمتر از 400 واژه نقل کرده‌اند. منابع بعد از قرن پنجم مانند [[روضه الواعظین]] و [[الاحتجاج]]، متن مفصل‌تری (حدود 3500 واژه) از خطبه پیامبر(ص) در غدیر خم به روایت [[امام باقر|امام باقر (ع)]] روایت شده است و بیشتر فرازهای آن با عبارت "معاشر الناس" آغاز می‌شود.<ref>روضه الواعظین، ص91 ؛ الاحتجاج علی اهل اللجاج ، ج2 ، ص71 ؛ سند خطبه طولانی غدیر در التحصین، ص91.</ref>
متن خطبه غدیر با اندازه‌های مختلفی در منابع نقل شده است. منابع [[شیعه|شیعی]] [[قرن چهارم]] قمری از جمله کتاب خصال [[شیخ صدوق]] (م.381ق.) و معجم الکبیر طبرانی (م.360ق.)، خطبه غدیر را با کمتر از 400 واژه نقل کرده‌اند که بدون حمد الهی آغاز می‌شود. نسخه‌هایی با اندازه متوسط در حدود 700 کلمه نیز وجود دارد.<ref>سند خطبه طولانی غدیر در التحصین، ص90.</ref> منابع بعد از قرن پنجم مانند [[روضه الواعظین]] و [[الاحتجاج]]، متن مفصل‌تری (حدود 3500 واژه) از خطبه را آورده‌اند که با حمد مفصل پروردگار شروع و بیشتر فرازهای آن با عبارت "معاشر الناس" آغاز می‌شود.<ref>روضه الواعظین، ص91 ؛ الاحتجاج علی اهل اللجاج ، ج2 ، ص71 ؛ سند خطبه طولانی غدیر در التحصین، ص90.</ref>


[[ابن طاووس|سید علی بن طاووس]]، متن این خطبه را با سند خود از محمد بن جریر طبری مفسر و مورخ شهیر اهل سنت و صاحب کتاب طرق حدیث الغدیر و او نیز به اسناد خود از زید بن ارقم نقل کرده است. ابن طاووس این متن را در کتاب دیگرش با اسناد دیگری نیز از رجال اهل سنت از حذیفة بن یمان نقل می‌کند. <ref>التحصین لأسرار ما زاد من کتاب الیقین، ص 578.</ref>
[[ابن طاووس|سید علی بن طاووس]]، متن این خطبه را با سند خود از محمد بن جریر طبری مفسر و مورخ شهیر اهل سنت و صاحب کتاب طرق حدیث الغدیر و او نیز به اسناد خود از زید بن ارقم نقل کرده است. ابن طاووس این متن را در کتاب دیگرش با اسناد دیگری نیز از رجال اهل سنت از حذیفة بن یمان نقل می‌کند. <ref>التحصین لأسرار ما زاد من کتاب الیقین، ص 578.</ref>
== محتوای خطبه ==


== جستارهای وابسته ==
== جستارهای وابسته ==