کاربر:Mo.ali.rezapour/صفحه تمرین۱: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۳: خط ۳:
...
...


شیوۀ كشورداری‌ شاه‌ اسماعیل‌ یکم و ترویج‌ مذهب‌ جعفری‌ محتملاً مانع‌ تجزیه‌ و تقسیم‌ ایران‌ آشوب‌زده‌ میان‌ دو امپراتوری‌ نیرومند عثمانی‌ و ازبك‌ شد (''سفرنامه‌های''، ۳۲۸-۳۲۹؛ ریاض الاسلام، ۲۱، ۲۳). برای‌ تعدیل‌ سیاستهای‌ افراطی‌ سران‌ قزلباش‌، او صوفیان‌ و مریدان‌ حیدری و نیز علمای‌ ایرانی‌ و علمای جبل‌ عامل‌، كوفه‌ و بحرین‌ را به‌ تدوین‌ كتابهای‌ فقه‌ جعفری‌ دعوت‌ كرد (خواندمیر، امیر محمود، ۱۲۶؛ ''سفرنامه‌های''، ۳۸۳). محقق كركی، كه‌ در نشر فقه‌ و اصول‌ مذهب‌ جعفری‌ شخصیت‌ مهمی به‌شمار می‌رود، از جملۀ این علما بود (زرین‌کوب، ۳، ۳۴؛ قاضی احمد، ۷۳).  
شیوۀ كشورداری‌ شاه‌ اسماعیل‌ یکم و ترویج‌ مذهب‌ جعفری‌ محتملاً مانع‌ تجزیه‌ و تقسیم‌ ایران‌ آشوب‌زده‌ میان‌ دو امپراتوری‌ نیرومند عثمانی‌ و ازبك‌ شد (''سفرنامه‌های ونیزیان در ایران''، ۳۲۸-۳۲۹؛ ''تاریخ روابط ایران و هند در دورۀ صفویه و افشاریه''،، ۲۱، ۲۳). برای‌ تعدیل‌ سیاستهای‌ افراطی‌ سران‌ قزلباش‌، او صوفیان‌ و مریدان‌ حیدری و نیز علمای‌ ایرانی‌ و علمای جبل‌ عامل‌، كوفه‌ و بحرین‌ را به‌ تدوین‌ كتابهای‌ فقه‌ جعفری‌ دعوت‌ كرد (ايران در روزگار شاه اسماعيل و شاه‌طهماسب،، ۱۲۶؛ ''سفرنامه‌های ونیزیان در ایران''، ۳۸۳). محقق كركی، كه‌ در نشر فقه‌ و اصول‌ مذهب‌ جعفری‌ شخصیت‌ مهمی به‌شمار می‌رود، از جملۀ این علما بود (''روزگاران''، ۳، ۳۴؛ ''خلاصة التواریخ''، ۷۳).  


از جمله‌ كارهای شاه اسماعیل یکم برای بزرگداشت امامان شیعه، می‌توان اینها را برشمرد: ضرب سكه با نام ۱۲ امام، قرار دادن نام امامان معصوم به‌عنوان سجع مهرشاهی، مرمت و گسترش آرامگاه امامان در شهرهای عراق و مشهد، ساختن مقبره برای امامزاده‌ها در شهرهای ایران، و طرح آب‌‌رسانی از فرات به نجف (''جهانگشای''، ۱۴۹، ۲۸۹-۲۹۲؛ مشیری، ۱۸۲-۱۸۵؛ سفرنامه‌های، ۴۲۷- ۴۲۸؛ ''عالم‌آرای''، ۱۲۷-۱۲۹؛ اصفهانی، ۶۳۵؛ قاضی احمد، ۱۵۱؛ ابوالحسن مستوفی، ۵۵۶). شاه اسماعیل برای ترویج مذهب تشیع در كشوری كه بیشتر مردم آن‌ اهل تسنن بودند، گاه به خشونتهایی نیز دست می‌زد و این كار غالباً به دست قزلباشان و تبرائیان انجام می‌گرفت (''عالم‌آرای''، ۶۴-۶۵؛ قاضی احمد، ۸۶؛ ''سفرنامه‌های''، ۴۰۹).  
از جمله‌ كارهای شاه اسماعیل یکم برای بزرگداشت امامان شیعه، می‌توان اینها را برشمرد: ضرب سكه با نام ۱۲ امام، قرار دادن نام امامان معصوم به‌عنوان سجع مهرشاهی، مرمت و گسترش آرامگاه امامان در شهرهای عراق و مشهد، ساختن مقبره برای امامزاده‌ها در شهرهای ایران، و طرح آب‌‌رسانی از فرات به نجف (''جهانگشای خاقان''، ۱۴۹، ۲۸۹-۲۹۲؛ ''سفرنامه‌های ونیزیان در ایران''، ۴۲۷- ۴۲۸؛ ''عالم‌آرای‌ صفوی''، ۱۲۷-۱۲۹؛ ''خلاصة التواریخ''، ۱۵۱؛ ''گلشن مراد''، ۵۵۶). شاه اسماعیل برای ترویج مذهب تشیع در كشوری كه بیشتر مردم آن‌ اهل تسنن بودند، گاه به خشونتهایی نیز دست می‌زد و این كار غالباً به دست قزلباشان و تبرائیان انجام می‌گرفت (''عالم‌آرای‌ صفوی''، ۶۴-۶۵؛ ''خلاصة التواریخ''، ۸۶؛ ''سفرنامه‌های ونیزیان در ایران''، ۴۰۹).  


شاه اسماعیل یکم به رسوم و آیینهای مذهبی و ملی بسیار علاقه داشت و به آبادانی و ساخت بناهای یادبود اشتیاق نشان می‌داد (پارسادوست، ۸۱۳-۸۱۶؛ ''جهانگشای''، ۴۲۸-۴۲۹، ۵۷۳-۵۷۴؛ سیلوا فیگوئِروا، ۱۳۴). مهم‌ترین آثاری كه از وی به یادگار مانده، اینهاست: چهار بازار دور میدان قدیم اصفهان، مدرسۀ هارونیه و بقعۀ امامزاده هارون در اصفهان، بناهای یادبود در اوجان فارس و شیراز، و سرانجام، ساختمانهای چندی كه در خوی و تبریز بنیاد كرد (حسینی، ۳۳؛ قاضی احمد، ۱۵۱؛ ''جهانگشای''، ۳۰۳؛ ''سفرنامه‌های''، ۳۷۹-۳۸۲).  
شاه اسماعیل یکم به رسوم و آیینهای مذهبی و ملی بسیار علاقه داشت و به آبادانی و ساخت بناهای یادبود اشتیاق نشان می‌داد (''شاه اسماعیل اول''، ۸۱۳-۸۱۶؛ ''جهانگشای خاقان''، ۴۲۸-۴۲۹، ۵۷۳-۵۷۴؛). مهم‌ترین آثاری كه از وی به یادگار مانده، اینهاست: چهار بازار دور میدان قدیم اصفهان، مدرسۀ هارونیه و بقعۀ امامزاده هارون در اصفهان، بناهای یادبود در اوجان فارس و شیراز، و سرانجام، ساختمانهای چندی كه در خوی و تبریز بنیاد كرد (''از شیخ صفی تا شاه صفی''، ۳۳؛ ''خلاصة التواریخ''، ۱۵۱؛ ''جهانگشای خاقان''، ۳۰۳؛ ''سفرنامه‌های''، ۳۷۹-۳۸۲).  


شاه اسماعیل‌ به‌ فارسی‌ و تركی‌ شعر می‌سرود و خطایی‌ تخلص‌ می‌كرد (''جهانگشای''، ۶۰۹؛ سام میرزا، ۱۱).  
شاه اسماعیل‌ به‌ فارسی‌ و تركی‌ شعر می‌سرود و خطایی‌ تخلص‌ می‌كرد (''جهانگشای خاقان''، ۶۰۹).  


== حج ==
== حج ==
خط ۵۲: خط ۵۲:
== منابع ==
== منابع ==


* ''از شیخ صفی تا شاه صفی'' (تاریخ‌ سلطانی)، حسینی استرابادی، حسن‌ بن مرتضى، به‌كوشش احسان اشراقی، تهران‌، ۱۳۶۴ش‌
* '''«اقدامات عمرانی شاهان صفوی در عتبات عالیات»'''، مریم کاظمی دلیگانی، تاریخ اسلام، شماره ۱، بهار ۱۳۸۶ش.
* '''«اقدامات عمرانی شاهان صفوی در عتبات عالیات»'''، مریم کاظمی دلیگانی، تاریخ اسلام، شماره ۱، بهار ۱۳۸۶ش.
* '''ايران در روزگار شاه اسماعيل و شاه‌طهماسب'''، خواندمير، اميرمحمود، تهران، ادبي، 1370ش.
* '''ايران در روزگار شاه اسماعيل و شاه‌طهماسب'''، خواندمير، اميرمحمود، تهران، ادبي، 1370ش.
* ایران در زمان شاه صفی و شاه عبّاس دوم، قزوینی اصفهانی، محمّدیوسف، تصحیح و تعلیقات توضیح و اضافات محمّدرضا نصیری، تهران، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، 1380.
* '''ایران در زمان شاه صفی و شاه عبّاس دوم'''، قزوینی اصفهانی، محمّدیوسف، تصحیح و تعلیقات توضیح و اضافات محمّدرضا نصیری، تهران، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، 1380.
* '''''تاریخ روابط ایران و هند در دورۀ صفویه و افشاریه'''''، ریاض‌الاسلام، ترجمۀ باقر آرام و عباسقلی غفاری‌‌فرد، تهران، ۱۳۷۳ش
* '''تاريخ حرم کاظمين'''، آل ياسين، شيخ محمدحسن، ترجمه غلامرضا اکبري، [بي‌جا]، کنگرة جهاني حضرت رضا، 1371ش.
* '''تاريخ حرم کاظمين'''، آل ياسين، شيخ محمدحسن، ترجمه غلامرضا اکبري، [بي‌جا]، کنگرة جهاني حضرت رضا، 1371ش.
* تاریخ حبیب السیر، خواندمیر، غیاث‌الدین بن همام‌الدین، تصحیح و تعلیقات محمّد دبیرسیاقی، تهران، خیام، 1362.
* تاریخ حبیب السیر، خواندمیر، غیاث‌الدین بن همام‌الدین، تصحیح و تعلیقات محمّد دبیرسیاقی، تهران، خیام، 1362.
* تاریخ فتوحات شاهی(تاریخ صفوی ازآغاز تا سال920ق)، امینی هروی، امیر صدرالدین ابراهیم، تصحیح، تعلیق، توضیح و اضافات از دکتر محمّدرضا نصیری، تهران، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، 1383.
* تاریخ فتوحات شاهی(تاریخ صفوی ازآغاز تا سال920ق)، امینی هروی، امیر صدرالدین ابراهیم، تصحیح، تعلیق، توضیح و اضافات از دکتر محمّدرضا نصیری، تهران، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، 1383.
* '''تکملة الاخبار'''، عبدي‌بيک شيرازي، تصحيح عبدالحسين نوايي، تهران، ني، 1369ش.
* '''تکملة الاخبار'''، عبدي‌بيک شيرازي، تصحيح عبدالحسين نوايي، تهران، ني، 1369ش.
* ''روزگاران'' (روزگاران ایران)، زرین‌كوب، عبدالحسین، تهران، ۱۳۷۴-۱۳۷۵ش، ج ۳.
* ''خلاصة التواریخ''، قاضی احمد قمی، ج ۱.
* ''جهانگشای خاقان'' (تاریخ‌ شاه‌ اسماعیل)، چ‌ تصویری‌، مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان، اسلام‌آباد، ۱۳۶۴ش‌
* ''سفرنامه‌های ونیزیان در ایران''، ترجمۀ منوچهر امیری، تهران، ۱۳۴۹ش.
* '''«شاهان صفوی و زیارت»'''، ایزدی، حسین، شیعه شناسی، شماره ۳۹، پاییز ۱۳۹۱ش
* '''«شاهان صفوی و زیارت»'''، ایزدی، حسین، شیعه شناسی، شماره ۳۹، پاییز ۱۳۹۱ش
* ''شاه اسماعیل اول''، پارسادوست، منوچهر، تهران‌، ۱۳۷۵ش.
* '''جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان'''، محمدی، رمضان، و محمدباقر خزائیلی، پژوهشکده حج و زیارت، بی‌تا.
* '''جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان'''، محمدی، رمضان، و محمدباقر خزائیلی، پژوهشکده حج و زیارت، بی‌تا.
* '''حبيب السير في اخبار افراد بشر'''، خواندمير، غياث‌الدين همام، تهران، خيام، 1333ش.
* '''حبيب السير في اخبار افراد بشر'''، خواندمير، غياث‌الدين همام، تهران، خيام، 1333ش.
* '''خلاصة التواريخ'''، منشی قمي، احمد بن حسين، تصحيح احسان اشراقي، تهران، دانشگاه تهران، 1359ش.
* '''خلاصة التواريخ'''، منشی قمي، احمد بن حسين، تصحيح احسان اشراقي، تهران، دانشگاه تهران، 1359ش.
* ''عالم‌آرای‌ صفوی''، به‌كوشش یدالله شكری، تهران، ۱۳۶۳ش.
* '''عالم آرای شاه اسماعیل'''، مقدّمه، تصحیح و تعلیق اصغر منتظر صاحب، تهران، علمی و فرهنگی، 1384ش.
* '''عالم آرای شاه اسماعیل'''، مقدّمه، تصحیح و تعلیق اصغر منتظر صاحب، تهران، علمی و فرهنگی، 1384ش.
* ''گلشن مراد''، ابوالحسن مستوفی، به‌كوشش غلامرضا طباطبایی مجد، تهران، ۱۳۶۹ش‌.
* '''مدينة الحسين او مختصر تاريخ کربلا'''، کليددار، عبدالجواد، بغداد، النجاح، 1367ش.
* '''مدينة الحسين او مختصر تاريخ کربلا'''، کليددار، عبدالجواد، بغداد، النجاح، 1367ش.
{{منابع}}
{{منابع}}
{{پایان}}
{{پایان}}