کاربر:Mo.ali.rezapour/صفحه تمرین۱: تفاوت میان نسخه‌ها

با ورود شاه اسماعیل اول به عراق، اقدامات عمرانی و تلاش برای بازسازی و توسعه [[عتبات عالیات]] آغاز شد.<ref>«اقدامات عمرانی شاهان صفوی در عتبات عالیات»، ص۶۸.</ref> شاه‌اسماعیل اول پس از زیارت عتبات (۹۱۴ق) همه آنها را با زیباترین و نفیس‌ترین فرش‌های ابریشمی ایرانی مفروش ساخت و پرده‌های زرین و قندیل‌های طلا و نقره جهت تزئین و روشنایی حرم‌های مطهر تقدیم کرد.<ref>''ایران در روزگار شاه اسماعیل و شاه طهماسب''، ص496؛ کلیددار، ''مدینة الحسین او مختصر تاریخ کربلا''، ج1، ص34.</ref> این نخستین بار در طول تاریخ بود که عنصر طلا به منظور تزئین اعتاب مقدس ائمه اطهار به کار رفت و پس از آن بسیار رواج یافت.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۲.</ref>

شاه‌اسماعیل برای تزیین و مرمت عتبات، بسیاری از نجارها، مهندسان خاتم‌بند و هنرمندان را برای این کار در بغداد جمع کرد<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۳.</ref> و دستور ساخت شش [[صندوق]] چوبی خاتم و منبت‌کاری نفیس را صادر کرد تا بر قبرهای امامان مدفون در [[عراق]] نصب شود.<ref>''تکملة الاخبار''، ص21.</ref> همچنین به دستور وی دور هر یک از عتبه نقاره‌خانه ساختند و در آن نقاره‌خانه‌ها هر روز صبح و عصر به برگزاری مراسم می‌پرداختند.<ref>''تکملة الاخبار''، ص21</ref> همچنین شاه‌اسماعیل برای آسایش زوار و مردم [[نجف]] و همچنین برای این باور عامه که هر زمان آب فرات به نجف رسد، مهدی موعود ظهور خواهد کرد،<ref>''تکملة الاخبار''، ص211''-''212.</ref> آب رودخانه [[فرات]] را به چهارفرسخی نجف اشرف رساند.<ref>''تاریخ حرم کاظمین''، ص62''-''63؛ «جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۳.</ref>

بازسازی و توسعه این اماکن مذهبی در عهد شاه اسماعیل اول، آسایش و رفاه را برای ساکنان و زوّار این شهرهای مقدّس و وجهه مثبت مذهبی و تقویت مشروعیت و جایگاه حکومتی دولت نوپای [[صفویان|صفوی]] را به دنبال داشت.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ایزدی، حسین، شیعه‌شناسی، شماره ۳۹، پاییز ۱۳۹۱ش، ص۱۳۵ و ص۱۳۶.</ref>

بزرگ‌ترین و اساسی‌ترین اقدامات عمرانی شاه‌اسماعیل مشمول [[آستان مقدس کاظمین]] شد؛ زیرا حرم کاظمین بر اثر طغیان [[رود دجله]] و غفلت‌های زمان گذشته و قرار داشتن در کانون منازعات فرقه‌ای ویران شده بود.<ref>[آل‌یاسین، ''تاریخ حرم کاظمین''، ترجمة غلامرضا اکبری، ص62''-''63.</ref> از سوی دیگر شاهان صفوی به سبب اینکه خود را از نوادگان [[امام موسی کاظم(ع)]] معرفی می‌کردند،<ref>ایران در زمان شاه صفی و شاه عبّاس دوم ص126/ تاریخ حبیب السیر، 1362، ج4، ص494.</ref> به این عتبه توجه خاصی داشتند.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۴.</ref> شاه‌اسماعیل در ۲۵ جمادی‌الثانی ۹۱۴ قمری آستانه کاظمین را زیارت کرد و دستور داد عمارت آستانه را از بنیاد خراب کنند و عده‌ای از مهندسان و معماران را از شهرهای [[اصفهان]]، [[قزوین]] و دیگر شهرهای ایران فراخوانند تا عمارت ازپیش‌طراحی‌شده را از نو بنا کنند. این تجدید عمارت ۲۱ سال به طول انجامید و در زمان [[شاه‌طهماسب اول]] در سال ۹۳۵ قمری پایان یافت. این بازسازی این موارد را شامل می‌شد: ساخت دو گنبد جداگانه، توسعه حرم، کاشی‌کاری دور دیوار داخلی روضه و دیوارهای بیرونی آن که آیاتی از قرآن بر آن حک بود، سنگفرش رواق‌ها با سنگ مرمر، ساخت مسجد بزرگی در شمال حرم که به مسجد صفوی مشهور شد و انتقال کاروانسرای داخل صحن به بیرون پشت صحن، تزئین حرم با فرش‌های نفیس و قندیل‌های طلا و نقره، ساخت دو گلدسته بسیار زیبا و برداشتن صندوق‌های قدیمی و نصب دو صندوق چوبی خاتم‌کاری به جای آنها.<ref>منشی قمی''، خلاصة التواریخ''، ج1، ص597 ـ 598؛ «جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۴.</ref>