کاربر:Mo.ali.rezapour/صفحه تمرین۱: تفاوت میان نسخهها
ابرابزار، اصلاح نویسههای عربی |
|||
| خط ۳۸: | خط ۳۸: | ||
== مروج تشیع == | == مروج تشیع == | ||
شاه عباس اول، فردی متدین و متعصب به مذهب تشیع بود و در دوره وی مذهب تشیع به اوج خود رسید. نمودهای این امر را میتوان در حوزههای مختلفی چون ارادت و احترام فراوان وی به ائمه اطهار (ع)، رسیدگی و توسیع مقابر ائمه اطهار (ع) و سفرهای زیارتی وی بارگاه ائمه (ع) در این دوره شاهد بود.<ref>«رویکرد صفویان نسبت به مذهب در دوره شاه عباس اول صفوی»، ص۲۱.</ref> وی همه ساله از روز نوزدهم تا بیست و هفتم ماه رمضان به مناسبت شهادت حضرت علی (ع) و در ده روز اول محرم به علت شهادت حضرت امام حسین (ع) مجالس روضه خوانی دایر میکرد و خود در این جلسات شرکت مینمود.<ref>تاریخ صفویه، ص۳۰۵.</ref> شاه عباس به حضرت علی (ع) ارادت خاصی داشت و در نوشته و فرمانها خود را کلب آستان یا کلب آستان ولایت مینامید.<ref>قصص الخاقانی، ص۱۶۱.</ref> | شاه عباس اول، فردی متدین و متعصب به مذهب تشیع بود و در دوره وی مذهب تشیع به اوج خود رسید. نمودهای این امر را میتوان در حوزههای مختلفی چون ارادت و احترام فراوان وی به ائمه اطهار (ع)، رسیدگی و توسیع مقابر ائمه اطهار (ع) و سفرهای زیارتی وی بارگاه ائمه (ع) در این دوره شاهد بود.<ref>«رویکرد صفویان نسبت به مذهب در دوره شاه عباس اول صفوی»، ص۲۱.</ref>.<ref>لوئی بلان، زندگی شاه عباس اول، ترجمه ولیالله شادروان، ص159.</ref> وی همه ساله از روز نوزدهم تا بیست و هفتم ماه رمضان به مناسبت شهادت حضرت علی (ع) و در ده روز اول محرم به علت شهادت حضرت امام حسین (ع) مجالس روضه خوانی دایر میکرد و خود در این جلسات شرکت مینمود.<ref>تاریخ صفویه، ص۳۰۵.</ref> شاه عباس به حضرت علی (ع) ارادت خاصی داشت و در نوشته و فرمانها خود را کلب آستان یا کلب آستان ولایت مینامید.<ref>قصص الخاقانی، ص۱۶۱.</ref> | ||
== وقفهای شاه عباس == | == وقفهای شاه عباس == | ||
| خط ۴۴: | خط ۴۴: | ||
== سفرهای زیارتی شاه عباس == | == سفرهای زیارتی شاه عباس == | ||
وی از زیارتهای مکرر و پرآوازة خود از آستان مقدس امام رضا در شمال شرق ایران و همجوار با مرزهای ازبکان سنیمذهب و همچنین اماکن مقدس عراق و همجوار با دولت عثمانی بهرهبرداری سیاسی، فرهنگی و اعتقادی کند.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۳۵.</ref> میتوان گفت سفرهای زیارتی شاهان صفوی که با تأسیس این سلسله آغاز شده بود، در نتیجة پویایی و تحرک فوقالعادة شاهعباس اول به اوج رسید. شاهعباس اول ضمن آنکه خود مرتب به زیارت اماکن مقدس ایران بهویژه عتبة مطهر امام رضا۷ میرفت، سایرین را نیز به این امر تشویق میکرد و درواقع از کسانی بود که فرهنگ زیارت را در جامعة شیعی ایران احیا و رایج کرد و به این طریق سبب جنبش و پویایی مذهب تشیع، بهبود وضع عالمان دینی، رونق اقتصادی و تجاری شهرهای مذهبی، گسترش سنت وقف، بهبود راهها و ساخت کاروانسرا شد. سفرهای زیارتی او با پای پیاده به حرم امام رضا۷ مشهور است. بیشتر سفرهای زیارتی وی در غرب و شرق هرچند به انگیزههای نظامی و برای دفع معاندان ترک و ازبک در این مناطق بوده، جلوه و شکوه مذهبی یافته بود.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۳۵.</ref> | |||
پس از به قدرت رسیدن شاه عبّاس اول، که آغاز عصر جدیدی در سلسلة صفویه بود، زیارت نیز مانند سایر مراسم شیعی مورد توجه قرار گرفت. شاه عبّاس اول بر خلاف سایر شاهان صفوی، که در جریان سفر نظامی یا گشت و شکار به شهرهای مذهبی و زیارتی هم میرفتند، زیارت اماکن مقدّس مذهبی را لازم میدانست و بارها به قصد زیارت، از پایتخت خود، اصفهان، خارج شد.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۳۸.</ref> | پس از به قدرت رسیدن شاه عبّاس اول، که آغاز عصر جدیدی در سلسلة صفویه بود، زیارت نیز مانند سایر مراسم شیعی مورد توجه قرار گرفت. شاه عبّاس اول بر خلاف سایر شاهان صفوی، که در جریان سفر نظامی یا گشت و شکار به شهرهای مذهبی و زیارتی هم میرفتند، زیارت اماکن مقدّس مذهبی را لازم میدانست و بارها به قصد زیارت، از پایتخت خود، اصفهان، خارج شد.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۳۸.</ref> | ||
| خط ۵۷: | خط ۵۹: | ||
== زیارت عتبات عالیات == | == زیارت عتبات عالیات == | ||
همواره به سعادت زیارت مراقد متبرّکه کاظمین فایز گشته، خدمه و مستخدمین و عموم سکنه و مجاورین آن روضه خلد آئین را به صلات و صدقات نوازش فرمودند و به فرشها ملوّن و صندوقپوشهای مزیّن و غیرها زینت افزودند و بعد از انجام ضروریة بغداد، روی توجه به خاک پاک نجف اشرف آورده، در یک منزلی آستان ملایک پاسبان سلطان سریر ولایت، شاهنشاه کشور خلافت و امامت، امام المشارق و المغارب، اسدالله الغالب امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب (علیهماالسلام) با جهان جهان شوق و عالم عالم اخلاص، پیاده قدم در راه نهاده، در کمال ذوق و وفوق شوق، طی مسافت نموده، به شرف خاکبوسی آن عتبة علّیه مشرّف گشته و تا ده روز در آن سدة سنیه به مراسم دعا و زیارت اقدام به خدمت جاروب کشی آن روضة بهشتآسا مشغول داشتند و به نظم و نسق آن سرکار فیض آثار قیام نمودند. (ترکمان،<ref>عالم آرای عبّاسی،</ref> ۱۳۷۸، ص۱۶۶۷–۱۶۶۸) | همواره به سعادت زیارت مراقد متبرّکه کاظمین فایز گشته، خدمه و مستخدمین و عموم سکنه و مجاورین آن روضه خلد آئین را به صلات و صدقات نوازش فرمودند و به فرشها ملوّن و صندوقپوشهای مزیّن و غیرها زینت افزودند و بعد از انجام ضروریة بغداد، روی توجه به خاک پاک نجف اشرف آورده، در یک منزلی آستان ملایک پاسبان سلطان سریر ولایت، شاهنشاه کشور خلافت و امامت، امام المشارق و المغارب، اسدالله الغالب امیرالمؤمنین علی بن ابیطالب (علیهماالسلام) با جهان جهان شوق و عالم عالم اخلاص، پیاده قدم در راه نهاده، در کمال ذوق و وفوق شوق، طی مسافت نموده، به شرف خاکبوسی آن عتبة علّیه مشرّف گشته و تا ده روز در آن سدة سنیه به مراسم دعا و زیارت اقدام به خدمت جاروب کشی آن روضة بهشتآسا مشغول داشتند و به نظم و نسق آن سرکار فیض آثار قیام نمودند. (ترکمان،<ref>عالم آرای عبّاسی،</ref> ۱۳۷۸، ص۱۶۶۷–۱۶۶۸) | ||
| خط ۷۰: | خط ۷۲: | ||
== سفرهای زیارتی عتبات == | == سفرهای زیارتی عتبات == | ||
شاهعباس اول در سال ۱۰۳۲ قمری فاتحانه وارد عراق شد و چون قصد داشت عراق را به یک سرزمین یکدست شیعی تبدیل کند، در تعظیم و تکریم عتبات شیعی بسیار کوشید | شاهعباس اول در سال ۱۰۳۲ قمری فاتحانه وارد عراق شد. ،<ref>جنابذی، میرزا بیگ، روضة الصفویه، تهران، بنیاد موقوفات دکتر افشار، 1378. ص۸۸۷.</ref>،<ref>عالم آرای عبّاسی، ص۱۶۵۵–۱۶۵۸.</ref> د.<ref>«شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۴۲. و ص۱۴۳.</ref> و چون قصد داشت عراق را به یک سرزمین یکدست شیعی تبدیل کند، در تعظیم و تکریم عتبات شیعی بسیار کوشید.<ref>نفیسی، ''بابک خرمالدین''، ص32''-''33. «شاهان صفوی و زیارت»، ص۱۳۷.</ref> او در مدت توقف در بغداد مرتب به زیارت مراقد کاظمین میرفت و به زیارت سامرا نیز مستعد شد؛ یک ماه پس از آن به زیارت نجف اشرف روی آورد و اشتیاق و شیفتگی فوقالعادة خود به امیرالمؤمنین۷ را در تمام مسیر به نمایش گذاشت که مورخان عصر صفوی به شرح آن پرداختهاند. شاه در یکمنزلی حرم از اسب پیاده شد و «با جهان شوق و عالم با اخلاص پیاده قدم در راه نهاد و در کمال ذوق و وفور شوق طی مسافت نمود و به شرف خاکبوسی آن عتبة علیه مشرف شدند و تا ده روز در آن سدة سنیه به مراسم دعا و زیارت اقدام نموده، به خدمت جاروبهکشی آن روضة بهشتآسا مشغولی داشتند و به نظم و نسق آن سرکار فیضیآثار قیام نمود…».<ref>ترکمان، ''ذیل تاریخ عالمآرای عباسی''، تصحیح سهیلی خوانساری، ص1005.</ref><ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۳۶.</ref> | ||
شاه در مدت ده روز توقف در نجف خشوع و خضوع بیحد خود به آن حضرت را آشکار و «جمیع خدمه و مجاورین روضة مقدس و کل مستحفظین و عورات و ضعف خطة نجف را علی قدر مراتبهم با درارت و نذور و تصرفات نوازش فرموده و از آنجا احرام حریم ارض مقدس کربلا حایر مطهر حضرت شاه شهید اثاث ائمةالهدی خامس آل عبا بسته، متوجه طواف آن روضه ملائکه مطاف شدند».<ref>ترکمان، ''ذیل تاریخ عالمآرای عباسی''، تصحیح سهیلی خوانساری، ص10۱۰.</ref> | شاه در مدت ده روز توقف در نجف خشوع و خضوع بیحد خود به آن حضرت را آشکار و «جمیع خدمه و مجاورین روضة مقدس و کل مستحفظین و عورات و ضعف خطة نجف را علی قدر مراتبهم با درارت و نذور و تصرفات نوازش فرموده و از آنجا احرام حریم ارض مقدس کربلا حایر مطهر حضرت شاه شهید اثاث ائمةالهدی خامس آل عبا بسته، متوجه طواف آن روضه ملائکه مطاف شدند».<ref>ترکمان، ''ذیل تاریخ عالمآرای عباسی''، تصحیح سهیلی خوانساری، ص10۱۰.</ref> | ||
شاهعباس اول در این سفرها از هیچ چیز در این زمینه فروگذار نکرد و پس از گذراندن نوروز سال ۱۰۳۲ قمری در آستانة امام حسین در کربلا بار دیگر به نجف رفت و سپس برای زیارت امام حسین در ماه رجب به کربلا بازگشت.<ref>ترکمان، ''عالمآرای عباسی''، تصحیح ایرج افشار، ص80.</ref><ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۳۶.</ref> | |||
== زیارت حضرت معصومه == | == زیارت حضرت معصومه == | ||