صفویان: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۳۹: خط ۳۹:
شاهان صفوی در آبادانی عتبات عالیات و مراقد منسوب به اهل بیت: بسیار کوشا بودند؛ چنان‌که همواره مبالغی را از درآمدهای عمومی و خصوصی بدان اختصاص مي‌دادند.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۴.</ref>
شاهان صفوی در آبادانی عتبات عالیات و مراقد منسوب به اهل بیت: بسیار کوشا بودند؛ چنان‌که همواره مبالغی را از درآمدهای عمومی و خصوصی بدان اختصاص مي‌دادند.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۴.</ref>


در سلطنت شاه‌طهماسب اول، بازسازي گستردة ای در آستانة مطهر امام حسین انجام شد. منارة العبد یا منارة مرجان که بلندترین و باشکوه‌ترین مناره در تمام اعتاب مقدس عراق به شمار می‌آمد، پس از دو قرن در سال 982 قمري به دستور شاه‌طهماسب صفوی بار دیگر تعمیر و تزئین شد و بخش شمالی صحن مرقد امام حسین7 ساخته شد. شاه‌طهماسب همچنین در جهت بهبود شرایط اقتصادی شیعیان کربلا و آسایش حال زائران به حفر نهری از سوی رودخانة فرات به سمت کربلا و آستانة حسینی دستور داد که به نهر «طهماسیه» معروف شد.(عربخاني، ''عتبات عاليات در روابط ايران و عثماني قرن نوزدهم'' (با تأکيد بر عصر عبدالحميد دوم)، ص25.)ص۴۶.
در سلطنت شاه‌طهماسب اول، بازسازي گستردة ای در آستانة مطهر امام حسین انجام شد. منارة العبد یا منارة مرجان که بلندترین و باشکوه‌ترین مناره در تمام اعتاب مقدس عراق به شمار می‌آمد، پس از دو قرن در سال 982 قمري به دستور شاه‌طهماسب صفوی بار دیگر تعمیر و تزئین شد و بخش شمالی صحن مرقد امام حسین7 ساخته شد. شاه‌طهماسب همچنین در جهت بهبود شرایط اقتصادی شیعیان کربلا و آسایش حال زائران به حفر نهری از سوی رودخانة فرات به سمت کربلا و آستانة حسینی دستور داد که به نهر «طهماسیه» معروف شد.<ref>''عتبات عاليات در روابط ايران و عثماني قرن نوزدهم'' (با تأکيد بر عصر عبدالحميد دوم)، ص25.</ref>


یکی دیگر از اعتاب مقدس شیعیان در عراق، که ظاهراً محبوب شاه‌طهماسب اول بود، آستانة مطهر حضرت ابوالفضل7 در کربلاست. به دستور او هر اقدام عمرانی و زیباسازی در حرم امام حسین7 شامل حرم ابوالفضل7 نیز شد. به این ترتیب بنای رواق و صحن حرم را توسعه دادند و حرم را با زیباترین و نفیس‌ترین فرش‌های ایرانی مفروش کردند.(هنرفر، ''گنجينه آثار تاريخي اصفهان''، ص420). ص۴۶.
یکی دیگر از اعتاب مقدس شیعیان در عراق، که ظاهراً محبوب شاه‌طهماسب اول بود، آستانة مطهر حضرت ابوالفضل7 در کربلاست. به دستور او هر اقدام عمرانی و زیباسازی در حرم امام حسین7 شامل حرم ابوالفضل7 نیز شد. به این ترتیب بنای رواق و صحن حرم را توسعه دادند و حرم را با زیباترین و نفیس‌ترین فرش‌های ایرانی مفروش کردند.<ref>''گنجينه آثار تاريخي اصفهان''، ص420.</ref>


با ورود شاه‌عباس اول به عراق عرب بازسازی عتبات بار ديگر سرعت گرفت. با توجه به علاقة شدید شاه‌عباس به امیرالمؤمنین و آستانة آن حضرت در نجف طبیعی بود که بیشتر توجهات به این منطقه جذب شود. درواقع بنای اصلی نجف به دست او گذاشته شد؛ چنان‌که در جای‌جای آن آثار یاد و خاطره‌ای از این شاه بزرگ مي‌توان دید.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۷.</ref>
با ورود شاه‌عباس اول به عراق عرب بازسازی عتبات بار ديگر سرعت گرفت. با توجه به علاقة شدید شاه‌عباس به امیرالمؤمنین و آستانة آن حضرت در نجف طبیعی بود که بیشتر توجهات به این منطقه جذب شود. درواقع بنای اصلی نجف به دست او گذاشته شد؛ چنان‌که در جای‌جای آن آثار یاد و خاطره‌ای از این شاه بزرگ مي‌توان دید.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۴۷.</ref>


شاه‌عباس اول همچنين دستور داد ضریح‌های فولادی باشکوهی بسازند که بر روی هر یک از صندوق‌های ساخته‌شدة زمان شاه‌اسماعیل اول در کربلا، کاظمین و سامرا قرار گیرد و نيز دستور تعمیر و کاشیکاری آستانة مطهر امام حسین7 را صادر کرد.(ترکمان، ''ذيل تاريخ عالم‌آراي عباسي''، تصحيح سهيلي خوانساري، ص94.) ص۴۸.
شاه‌عباس اول همچنين دستور داد ضریح‌های فولادی باشکوهی بسازند که بر روی هر یک از صندوق‌های ساخته‌شدة زمان شاه‌اسماعیل اول در کربلا، کاظمین و سامرا قرار گیرد و نيز دستور تعمیر و کاشیکاری آستانة مطهر امام حسین7 را صادر کرد.<ref>''ذيل تاريخ عالم‌آراي عباسي''، تصحيح سهيلي خوانساري، ص94.</ref>


شاه‌اسماعیل اول مشهد کاظمین8 را بنا نهاد و شاه‌طهماسب بیشترین توجه خود را به اعتاب مقدس کربلا معطوف کرد و شاه‌عباس اول از هیچ خدمتی به آستانة امیرالمؤمنین فروگذار نکرد. سپس شاه‌صفی راه آنها را ادامه داد و اقدامات نیمه‌کارة شاهان پيشين را تکمیل کرد.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۵۰. </ref>
شاه‌اسماعیل اول مشهد کاظمین را بنا نهاد و شاه‌طهماسب بیشترین توجه خود را به اعتاب مقدس کربلا معطوف کرد و شاه‌عباس اول از هیچ خدمتی به آستانة امیرالمؤمنین فروگذار نکرد. سپس شاه‌صفی راه آنها را ادامه داد و اقدامات نیمه‌کارة شاهان پيشين را تکمیل کرد.<ref>«جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان»، ص۵۰. </ref>


==پانویس==
==پانویس==
خط ۶۹: خط ۶۹:
* تاريخ منتظم ناصري: محمد حسن خان اعتماد السلطنه (م,۱۳۱۳ق.)، به كوشش رضواني، تهران، دنياي كتاب، ۱۳۶۷ش.
* تاريخ منتظم ناصري: محمد حسن خان اعتماد السلطنه (م,۱۳۱۳ق.)، به كوشش رضواني، تهران، دنياي كتاب، ۱۳۶۷ش.
* جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان، رمضان محمدی، محمدباقر خزائیلی، پژوهشکده حج و زيارت.
* جایگاه حرمین شریفین و عتبات عالیات در مناسبات صفویان و عثمانیان، رمضان محمدی، محمدباقر خزائیلی، پژوهشکده حج و زيارت.
* '''ذيل تاريخ عالم‌آراي عباسي'''، ترکمان، اسکندربيک، تصحيح سهيلي خوانساري، تهران، اسلاميه، 1371ش.
* سفرنامه كروسينسكي يادداشت‌هاي كشيش لهستاني عصر صفوي: ترجمه: عبدالرزاق دنبلي مفتون، به كوشش ميراحمدي، تهران، ۱۳۶۳ش.
* سفرنامه كروسينسكي يادداشت‌هاي كشيش لهستاني عصر صفوي: ترجمه: عبدالرزاق دنبلي مفتون، به كوشش ميراحمدي، تهران، ۱۳۶۳ش.
* ''سفرنامه'' تاورنیه، تاورنیه، ژان باتیست، ترجمه ابوتراب نوری، تهران، کتابخانه سنايی، ۱۳۳۶ش.  
* ''سفرنامه'' تاورنیه، تاورنیه، ژان باتیست، ترجمه ابوتراب نوری، تهران، کتابخانه سنايی، ۱۳۳۶ش.  
* شاه طهماسب صفوي: عبدالحسين نوايي، تهران، ارغوان، ۱۳۶۸ش.
* شاه طهماسب صفوي: عبدالحسين نوايي، تهران، ارغوان، ۱۳۶۸ش.
* '''عتبات عاليات در روابط ايران و عثماني قرن نوزدهم''' (با تأکيد بر عصر عبدالحميد دوم)، 1. عربخاني، رسول، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، 1393ش.
* '''گنجينه آثار تاريخي اصفهان'''، 1. هنرفر، لطف‌الله، اصفهان، ثقفي، 1350ش.
* مقالات تاريخي: رسول جعفريان، قم، دليل ما، ۱۳۸۷-۱۳۸۸ش.
* مقالات تاريخي: رسول جعفريان، قم، دليل ما، ۱۳۸۷-۱۳۸۸ش.
* مهاجران آل ابوطالب: ابراهيم بن ناصر بن طباطبا، ترجمه: عطايي، آستان قدس رضوي، ۱۳۷۲ش
* مهاجران آل ابوطالب: ابراهيم بن ناصر بن طباطبا، ترجمه: عطايي، آستان قدس رضوي، ۱۳۷۲ش