صفویان: تفاوت میان نسخهها
| خط ۱۴: | خط ۱۴: | ||
در يك جمله مىتوان، دورۀ صفوى را نقطۀ قوّت تاريخ كشور ما به حساب آورد؛ چرا كه وقتى دولت صفوى قوام گرفت، و آنگاه كه تثبيت شد، تحوّل عميقى را در ايران آغاز كرد و گرچه اين تحول با ابزارهاى سنتى صورت مىگرفت، اما سبب شكوفايى همهجانبه در ايران شد. آبادى ايران از لحاظ اقتصادى در دورۀ صفوى بسيار قابل توجه است؛ هم چنان كه به لحاظ فرهنگى و ساخت و بازساخت آثار تاريخى، از هر حيث يادآور دورۀ پرشكوه و پرثروت سلجوقى در ايران است. مدارس بىشمار، موقوفات فراوان، امكانات علمى گسترده، حفظ ميراث مكتوب گذشته، به ويژه ميراث مكتوب شيعه، كتابت صدها هزار نسخۀ خطى در حوزۀ قدرت صفويان كه بسيارى از آنها تا به امروز بر جاى مانده؛ ايجاد مساجد بزرگ و بسيارى از امور ديگر، نشان مىدهد كه ايران دورۀ صفوى، دورهاى درخشان در تاريخ ايران اسلامى بوده است. سفرنامههاى بيگانان، در ايران آن روز، شاهدى بر پيشرفتهاى علمى و اجتماعى در ايران است.<ref>صفویه در عرصه دین، فرهنگ و سیاست، ج۱، ص۱۴ و ۱۵.</ref> | در يك جمله مىتوان، دورۀ صفوى را نقطۀ قوّت تاريخ كشور ما به حساب آورد؛ چرا كه وقتى دولت صفوى قوام گرفت، و آنگاه كه تثبيت شد، تحوّل عميقى را در ايران آغاز كرد و گرچه اين تحول با ابزارهاى سنتى صورت مىگرفت، اما سبب شكوفايى همهجانبه در ايران شد. آبادى ايران از لحاظ اقتصادى در دورۀ صفوى بسيار قابل توجه است؛ هم چنان كه به لحاظ فرهنگى و ساخت و بازساخت آثار تاريخى، از هر حيث يادآور دورۀ پرشكوه و پرثروت سلجوقى در ايران است. مدارس بىشمار، موقوفات فراوان، امكانات علمى گسترده، حفظ ميراث مكتوب گذشته، به ويژه ميراث مكتوب شيعه، كتابت صدها هزار نسخۀ خطى در حوزۀ قدرت صفويان كه بسيارى از آنها تا به امروز بر جاى مانده؛ ايجاد مساجد بزرگ و بسيارى از امور ديگر، نشان مىدهد كه ايران دورۀ صفوى، دورهاى درخشان در تاريخ ايران اسلامى بوده است. سفرنامههاى بيگانان، در ايران آن روز، شاهدى بر پيشرفتهاى علمى و اجتماعى در ايران است.<ref>صفویه در عرصه دین، فرهنگ و سیاست، ج۱، ص۱۴ و ۱۵.</ref> | ||
حکومتی که شاه اسماعیل اول در 907 ه. ق تاسیس کرد، حکومتی مذهبی، بر پایه شاخص های دینی موجود در جامعه بود. حاکمان صفویه توانستند با اتکاء بر نراد دین روند شکلگیری قدرت دنیوی خود را تسریع بخشند نقش دین و مذهب در شکل گیری، رسمی شدن، تداوم و استمرار و سرانجام فروپاشی دولت صفویه کامل نمایان است.<ref>«مشروعیت دولت صفوی و شکل گیری نهادهای دینی شیعی»، ص۳۹.</ref> | |||
سلسله صفوی (907–1135 قمری) به عنوان یکی از مهمترین حکومتهای تاریخ ایران، توانست با رسمیکردن مذهب تشیع و ایجاد وحدت ملی، عصر جدیدی را در تاریخ ایران آغاز کند.<ref>«آثار روانی خرافهگرایی و نقش آن در سقوط سلسله صفوی»، ص۳۹۱.</ref> | |||
در اواخر دوران صفوی، عوامل متعددی از جمله خرافهگرایی، تضعیف ساختار حکومتی و نفوذ عناصر غیرعقلانی در تصمیمگیریهای سیاسی، به سقوط این سلسله منجر شد.<ref>«آثار روانی خرافهگرایی و نقش آن در سقوط سلسله صفوی»، ص۳۹۱.</ref> | |||
== تأثیر اختلاف ایران و عثمانی در حجگزاری ایرانیان == | == تأثیر اختلاف ایران و عثمانی در حجگزاری ایرانیان == | ||
| خط ۶۸: | خط ۷۴: | ||
}} | }} | ||
{{پایان}} | {{پایان}} | ||
* «آثار روانی خرافهگرایی و نقش آن در سقوط سلسله صفوی»، حسنوند، علی، کنفرانس ملی مدیریت، روان شناسی و علوم رفتاری مجموعه مقالات هشتمین کنفرانس بین المللی و یازدهمین همایش ملی مدیریت، روان شناسی و علوم رفتاری، | |||
* از شيخ صفي تا شاه صفي: سيد حسن بن مرتضي استرآبادي (م.قرن۱۲ق.)، به كوشش اشراقي، تهران، نشر علمي، ۱۳۶۶ش. | * از شيخ صفي تا شاه صفي: سيد حسن بن مرتضي استرآبادي (م.قرن۱۲ق.)، به كوشش اشراقي، تهران، نشر علمي، ۱۳۶۶ش. | ||
* اسناد و مكاتبات سياسي ايران از سال ۱۱۰۵ تا ۱۱۳۵ق.: به كوشش عبدالحسين نوايي، تهران، موسسه مطالعات و تحقيقات فرهنگي، ۱۳۶۳ش. | * اسناد و مكاتبات سياسي ايران از سال ۱۱۰۵ تا ۱۱۳۵ق.: به كوشش عبدالحسين نوايي، تهران، موسسه مطالعات و تحقيقات فرهنگي، ۱۳۶۳ش. | ||
| خط ۸۶: | خط ۹۳: | ||
* '''عتبات عاليات در روابط ايران و عثماني قرن نوزدهم''' (با تأکيد بر عصر عبدالحميد دوم)، 1. عربخاني، رسول، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، 1393ش. | * '''عتبات عاليات در روابط ايران و عثماني قرن نوزدهم''' (با تأکيد بر عصر عبدالحميد دوم)، 1. عربخاني، رسول، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، 1393ش. | ||
* '''گنجينه آثار تاريخي اصفهان'''، 1. هنرفر، لطفالله، اصفهان، ثقفي، 1350ش. | * '''گنجينه آثار تاريخي اصفهان'''، 1. هنرفر، لطفالله، اصفهان، ثقفي، 1350ش. | ||
* '''«مشروعیت دولت صفوی و شکل گیری نهادهای دینی شیعی»'''، علوی، نصرت خاتون، مطالعات سیاسی-اجتماعی تاریخ و فرهنگ ایران، شماره ۱۷، بهار ۱۴۰۵ش. | |||
* مقالات تاريخي: رسول جعفريان، قم، دليل ما، ۱۳۸۷-۱۳۸۸ش. | * مقالات تاريخي: رسول جعفريان، قم، دليل ما، ۱۳۸۷-۱۳۸۸ش. | ||
* مهاجران آل ابوطالب: ابراهيم بن ناصر بن طباطبا، ترجمه: عطايي، آستان قدس رضوي، ۱۳۷۲ش | * مهاجران آل ابوطالب: ابراهيم بن ناصر بن طباطبا، ترجمه: عطايي، آستان قدس رضوي، ۱۳۷۲ش | ||