علامه حلی (۷۲۶ق)
معرفی و اهمیت
آثار علامه حلی در موضوع حج
علامه حلی در برخی از آثار فقهی خود، باب مستقلی را به احکام حج اختصاص داده است. از جمله آثاری که به تفصیل به مباحث مناسک حج پرداختهاند، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- منتهى المطلب فی تحقیق المذهب؛
کتاب فقه مقارَن علامه حلی است که مباحث مربوط به اعمال حج در این مجموعه، در مجلدات ۱۰ تا ۱۳ جای گرفته است که در آن مؤلف با بررسی آرای فقهای مذاهب اسلامی، به استدلال و نقد و بررسی اقوال پرداخته است.[۱]
- تذکره الفقهاء؛
در این کتاب، علامه با رویکردی فقهی مقارن اختلاف فتاوای فقهای امامیه را در کنار آرای چهار مذهب فقهی اهل سنت میآورد و مباحث حج در این کتاب در جلد ۷ و ۸ مورد بررسی قرار گرفته است.[۲]
- مختلف الشیعه فی أحکام الشریعه؛
علامه در این اثر، اختلاف نظر میان فقهای امامیه در احکام شرعی را تحلیل کرده است. باب حج در این کتاب از برجستهترین نمونههای رویکرد علمی وی به فقه اختلافی است و تحول دیدگاههای فقهی شیعه را در موضوع حج بهخوبی نشان میدهد.[۳]
- تحریر الأحکام الشرعیة على مذهب الإمامیة؛
از منظمترین متون فقهی علامه است که فصل حج در آن با ترتیب دقیق واجبات، مستحبات، محرمات احرام و کفارات تدوین شده است. این کتاب تصویر جامعتری از فقه الحج در نزد علامه بهدست میدهد.
در برخی آثار دیگر علامه حلی، از جمله: قواعد الاحکام فی معرفه الحلال و الحرام، ارشاد الاذهان الی احکام الایمان، تبصره المتعلمین نیز مباحثی دربارهٔ مسائل حج آمده است.
پانوشت
منابع
- منتهى المطلب فی تحقیق المذهب، علامه حلى (م.۷۲۶ق)، مشهد، آستانه الرضويه المقدسه، ۱۴۱۲ق.
- تذکره الفقهاء، علامه حلی (م.۷۲۶م)، قم، موسسه آل البیت، ۱۴۱۴ق.
- مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، علامه حلی، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۳ق.