| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ |
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ. |
زیارت عبدالله بن عبد المطلب
(تغییرمسیر از زیارت پدر پیامبر)
| موضوع | زیارت عبد الله بن عبد المطلب |
|---|---|
| مأثور/غیرمأثور | غیر مأثور |
| مکان | بقیع |
زیارت پدر پیامبر، حضور نزد قبر عبدالله بن عبدالمطلب، پدر پیامبر اسلام(ص)، است. زیارتنامهای برای زیارت ایشان نقل شده است.
عبدالله بن عبدالمطلب در ۲۵ سالگی و در سفر تجاری به مدینه درگذشت و در «دارالنابغه» به خاک سپرده شد. قبر ایشان که ابتدا روبهروی بابالسلام مسجدالنبی بود، پس از توسعه مسجد در داخل شبستان قرار گرفت.
عبد الله بن عبد المطلب[ویرایش | ویرایش مبدأ]
عبدالله فرزند عبدالمطلب پدر رسول خدا بود؛[۱] بنا بر قول مشهور، عبدالله پیش از تولد فرزندش از دنیا رفت و بر پایهٔ برخی روایات شیعی، اندکی پس از تولد او درگذشت. وی در سن ۲۵ سالگی، در یکی از سفرهای تجاری خود در مدینه و در خانهٔ داییهایش از قبیلهٔ بنیالنّجار درگذشت[۲] و در خانهای معروف به «دارالنابغه» به خاک سپرده شد.[۳]
مزار عبد بن عبد المطلب[ویرایش | ویرایش مبدأ]
قبر عبدالله بن عبدالمطلب، پدر پیامبر(ص)، روبهروی باب السلام مسجدالنبی بود، که پس از طرح توسعه مسجد النبی داخل شبستان کنار باب قبا قرار گرفت.[۴]
متن زیارت پدر پیامبر(ص)[ویرایش | ویرایش مبدأ]
در این زیارت نامه به پاکی نسب پدر پیامبر، امانتداری در حفظ نور نبوت، و پیرویاش از دین ابراهیم اشاره شده و بر او درود فرستاده میشود.
زیارتنامهای برای زیارت قبر عبدالله بن عبدالمطلب نقل شده است.[۵]
زیارت اول پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا وَلِیَّ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَمِینَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا نُورَ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مُسْتَوْدَعَ نُورِ رَسُولِ اللهِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ الْاَنْبِیاءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنِ انْتَهی إِلَیْهِ الْوَدِیعَةُ وَالْاَمانَةُ الْمَنِیعَةُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَوْدَعَ اللهُ فِی صُلْبِهِ الطَّیِّبِ الطّاهِرِ الْمَکِینِ نُورَ رَسُولِ اللهِ الصّادِقِ الْاَمِینِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ سَیِّدِ الْاَنْبِیاءِ وَالْمُرْسَلِینَ |
| سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان |
| أَشْهَدُ أَنَّکَ قَدْ حَفِظْتَ الْوَصِیَّةَ، وَأَدَّیْتَ الْاَمانَةَ عَنْ رَبِّ الْعالَمِینَ فِی رَسُولِهِ، وَکُنْتَ فِی دِینِکَ عَلی یَقِین، وَأَشْهَدُ أَنَّکَ اتَّبَعْتَ دِینَ اللهِ عَلی مِنْهاجِ جَدِّکَ إِبْراهِیمَ خَلِیلِ اللهِ فِی حَیاتِکَ وَبَعْدَ وَفاتِکَ، عَلی مَرْضاتِ اللهِ فِی رَسُولِهِ، وَأَقْرَرْتَ وَصَدَّقْتَ بِنُبُوَّةِ رَسُولِ اللهِ صَلَّی اللهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَوِلایَةِ أَمِیرِالمُؤْمِنِینَ عَلَیْهِ السَّلامُ، وَالْاَئِمَّةِ الطّاهِرِینَ عَلَیْهِمُ السَّلامُ، فَصَلَّی اللهُ عَلَیْکَ حَیّاً وَمَیِّتاً، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرکاتُهُ. |
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد. |
| سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان |
| سلام بر تو ای ولیّ خدا، سلام بر تو ای امین خدا، سلام بر تو ای نور خدا، سلام بر تو ای سپردگاه نور پیامبر خدا، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران، سلام بر تو ای آنکه امانت منیع (نور نبوت) به او منتقل گردید، سلام بر تو ای آنکه خداوند به ودیعت نهاد در صلب پاک و پاکیزه او، نور رسول راستگو و امین را، سلام بر تو ای پدر سرور پیامبران و رسولان |
| گواهی دهم که تو وصیّت را حفظ، و حق امانت پروردگار جهانیان یعنی پیامبر او را ادا نمودی، و در دینت به مقام یقین رسیدی، و گواهی دهم که تو دین خدا را که شریعت جدّت ابراهیم خلیل الله بود، در دوره زندگی پیروی کردی و بر آن مردی و مورد رضای خدا و پیامبرش بودی و به نبوّت رسول خدا(ص) و ولایت امیر مؤمنان و دیگر ائمّه طاهرین(ع) اقرار کردی، خداوند در حال حیات و مرگ بر تو درود فرستاد و رحمت و برکاتش بر تو باد. |
زیارت نامه دیگری نیز برای عبدالله بن عبدالمطلب ذکر شده استکه آن به بیان سلامها و توصیف به بزرگی نسب، مقام معنوی و نقش پدر پیامبر اسلام در تداوم نسل پاک و نور نبوت اشاره میکند[۶]:
زیارت دوم پدر پیامبر(ص)
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف |
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ. |
| «اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا صاحِبَ الْمَجْدِ الْاَثِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا خِیَرَةَ فَرْع مِنْ دَوْحَةِ الْخَلِیلِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یَاابْنَ الذَّبِیحِ إِسْماعِیلَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا سُلالَةَ الْاَبْرارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا النَّبِیِّ الْمُخْتارِ، وَعَمَّ الْوَصِیِّ الْکَرّارِ، وَوالِدَ الْاَئِمَّةِ الْاَطْهارِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ أَضاءَتْ بِنُورِ جَبِینِهِ عِنْدَ وِلادَتِهِ أَطْرافُ السَّماءِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا یُوسُفَ آلِ عَبْدِ مَناف |
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانههای آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف |
| اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ سَلَکَ مَسْلَکَ جَدِّهِ إِسْماعِیلَ، فَأَسْلَمَ لاِبِیهِ لِیَذْبَحَهُ،
اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا مَنْ فَداهُ اللهُ بِما فَداهُ، فَتَقَبَّلَهُ فَأَعْطاهُ اللهُ وَأَباهُ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا حامِلَ نُورِ النُّبُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَشْرَفَ النّاسِ فِی الْاُبُوَّةِ وَالْبُنُوَّةِ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا والِدَ خاتَمِ النَّبِیِّینَ، اَلسَّلامُ عَلَیْکَ یا أَبَا الطّاهِرِینَ بَعْدَ الطّاهِرِینَ، وَابْنَ الطّاهِرِینَ، وَرَحْمَةُ اللهِ وَبَرَکاتُهُ. |
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریفترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد. |
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانههای آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف |
| سلام بر تو ای بزرگوار و اصیل، سلام بر تو ای بهترین شاخسار شجره ابراهیم خلیل، سلام بر تو ای فرزند اسماعیل ذبیح، سلام بر تو ای که از دودمان نیکانی، سلام بر تو ای پدر پیامبر برگزیده و عموی وصیّ [او حیدر] کرّار و پدر أئمّه اطهار سلام بر تو ای آنکه با نور پیشانیش به هنگام ولادتش کرانههای آسمان روشن شد، سلام بر تو ای یوسف خاندان عبد مناف |
| سلام بر تو ای آنکه پیرو راه جدش اسماعیل بود و در برابر پدر برای ذبح تسلیم گشت سلام بر تو که خداوند فدایی برایت قرار داد و فدایش را پذیرا شد سلام بر تو ای حامل نور پیامبری، سلام بر تو ای شریفترین مردم از جهت پدر و فرزند، سلام بر تو ای پدر خاتم پیامبران سلام بر تو ای پدر پاکان و پاکان و فرزند پاکیزگان و رحمت و برکات خدا بر شما باد. |
جستار وابسته[ویرایش | ویرایش مبدأ]
پانویس[ویرایش | ویرایش مبدأ]
منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- انساب الاشراف، البلاذری ، به کوشش زکار و زرکلی، بیروت، دار الفکر، 1417ق.
- تاریخ یعقوبی، یعقوبی، احمد بن اسحاق، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1371ش.
- الطبقات الکبری، ابن سعد ، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1418ق.
- الکامل فی التاریخ، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1987م.
- ادعیه و آداب حرمین شریفین، پژوهشکده حج و زیارت، تهران، مشعر، 1402ش.