در حال ویرایش دکه الاغوات

[[پرونده:دکه‌الاغوات.jpg|File.png|400px|thumb|left|دکه الاغوات]]

'''دَکَّةُ الاَغَوات'''، سکویی است در  [[مسجدالنبی]] و در شمال [[حجره شریفه]]، میان باب جبرئیل و باب‌ النساء است. 

این سکو مختص خادمان خواجه [[حرمین]] بود که [[اغوات]] نامیده می‌شدند و دیگران اجازه ورود به آنجا را نداشتند. اغوات وظایفی چون دربانی، تأمین نظم، روشنایی حرم و قرائت [[قرآن]] را بر عهده داشتند. 

برخی دکة الاغوات  را با جایگاه [[اصحاب صفه]] یکی دانسته‌اند و برخی آن را باقیمانده‌ای از [[صفه‌]]<nowiki/>ی دوران [[حضرت محمد (ص)|پیامبر]] می‌دانند.

==معرفی و مکان==
دکة الاغوات سکویی کم ارتفاع در بخشی از مسجدالنبی است. این سکو در شمال حجره شریفه بین [[باب جبرئیل]] و [[باب‌النساء]] قرار گرفته است. ارتفاع آن حدود ۴۰ سانتی‌متر از کف مسجد است، طولش ۱۲ متر و عرض آن ۸ متر. سه طرف دکه به جز ضلع جنوبی، با نرده‌های کوتاه احاطه شده است.<ref>معالم المدینه المنوره، ج1، ص 233</ref>

گفته شده که این سکو محل استقرار و نیایش اغوات بود. [[اغوات]] گروهی از بردگان خواجه (اخته) بودند که از عصر ایوبیان برای انجام امور خدماتی، نگهبانی، دربانی و برخی از کارهای مذهبی در مسجدالنبی به کار گماشته شدند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B1%D8%A2%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D9%85%DB%8C%D9%86_%D8%AC%DB%B3-%DB%B4.pdf&page=43 موسوعة مرآة الحرمين، ج۳، ص۴۳]؛ المسجد النبوی الشریف،ص 378</ref><ref>التحفة اللطيفه، ج۱، ص۶۳.</ref> 

اغوات در اين سکو (دکه) به قرائت [[قرآن]]، ادعيه و [[نمازهای مستحب]] مشغول می‌شدند؛ شايد به همين سبب اين مكان را دكه الاغوات ناميدند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%85%D8%B1%D8%A2%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D8%AD%D8%B1%D9%85%DB%8C%D9%86_%D8%AC%DB%B3-%DB%B4.pdf&page=42 موسوعة مرآة الحرمين، ج۳، ص۴۲.]</ref> از ورود افراد ديگر به درون دكه جلوگیری می‌شد و تنها اغوات اجازه حضور و استراحت در آن را داشتند.<ref>روزنامه عكاظ، جمعه۱۳/۴/۱۴۳۲ق.، عدد ۳۵۶۱.</ref>

==تفاوت دکه الاغوات و صفه==
برخی منابع دکة الاغوات را با صفه یکی می‌دانند<ref>معالم المدینه المنوره، ج1، ص 233</ref>و بعضی نیز آن را باقی‌مانده سکوی اصحاب صفه می‌دانند.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D8%B9%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%A9_%D9%88_%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D8%AC%D8%AF_%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%A8%D9%88%DB%8C_%D8%A7%D9%84%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81_%D8%B9%D8%A8%D8%B1_%D8%A7%D9%84%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE.pdf&page=53 عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ، ص 53]</ref> اصحاب صفه، گروهی از [[مهاجرین]] بودند که به سبب از دست دادن، یا رها کردن خانه و دارایی و جایگاه خود، با پذیرش فقر و تنگدستی<ref>انوارالتنزیل، ج1، ص267، اللمع، ص 132-133</ref> در قسمت شمال مسجدالنبی<ref>مجموعه الرسائل و المسائل، ج1، ص 34</ref>  در محلی مسقف و بزرگ و خارج از مسجد به نام «[[صفه]]» زندگی می‌کردند.<ref>الطبقات الکبیر، ج1، ص 48</ref>

در نسبت دکة الاغوات و صفه‌ی اصحاب صفه گفته شده که زمینی که به [[اهل صفه]] اختصاص داده شده بود، مساحتی 96 متری و مسقف بود که در منتهاالیه شرقی مسجد و به عبارتی در انتهای مسجد، کنار دیواره شمالی آن قرار داشت. از این رو مکان صفه اصلی در غرب دکه اغوات فعلی قرار می‌گرفته است و محل دکه اغوات که بعد از توسعه ولیدبن عبدالملک وارد مسجد شد، تا پیش از آن خارج از مسجد و محل حجرات برخی از زنان [[رسول خدا]] بوده است. <ref>آثار اسلامی مکه و مدینه، ص 234</ref>

==جستارهای وابسته==
*'''[[محراب اغوات]]'''
*'''[[مسجدالنبی]]'''

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}

*'''آثار اسلامی مکه و مدینه'''، رسول، جعفریان، تهران، مشعر، 1387ش. 

*'''الرسائل و المسائل'''، احمد، ابن تیمیه، بیروت، 1403ق/1983م.

*'''الطبقات الکبیر'''، محمد، ابن سعد، به کوشش زاخاو و دیگران، لیدن، 1904-1905.

*'''اللمع'''، عبدالله، سراج، لیدن، 1914.

*'''المسجد النبوی الشریف فی العصر العثمانی 923-1344ه'''، محمد هزاع الشهری، دارالقاهره الکتاب، 2003م

*'''انوارالتنزیل'''، عبدالله، بیضاوی، بیروت، مؤسسه شعبان

*'''عمارة و توسعه المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ'''، ناجی محمدحسن عبدالقادر الانصاری، مراجعه و تقدیم: فضیله الشیخ/عطیه محمدسالم، اصدارات نادی المدینه المنوره الادبی، الطبعه الاولی، 1416ق/1996م.

*'''معالم المدینه المنوره بین العمارة و التاریخ'''، عبدالعزیز عبدالرحمن ابراهیم، کعکی، بیروت، مؤسسه التاریخ العربی للطباعه و النشر و التجاره، چاپ اول، 1432ق/2011م

*'''موسوعه المرآة الحرمین الشریفین و جزیزة العرب'''، ایوب، صبری پاشا، ترجمه: الدکتور محمد حرب، الافاق العربیه، 1424ق/2004م