در حال ویرایش مال حلال



انجام حج «با مال حلال» از جمله مقدمات لازم حج است به شکلی که حج با مال حرام، موجب عدم قبول حج و حتی بطلان آن است.<ref>مناسک حج ، ص 36 ؛ مناسک جامع حج ، ص 36.</ref> و در روایات معصومان از سفر با مال حرام نهی شده است.<ref>تهذیب الاحکام ، ج 6 ، ص 368 .</ref> درباره فلسفه نهی از حج با مال حرام، برخی محققان حج با مال حرام را در تضاد با مقتضای حج، که عبودیت خداوند است، دانسته‌اند.<ref name=":0">درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، ص 77 .</ref> همچنین گفته شده که عبادتی که مقدمات آن از حلال تهیه نشده باشد از «تقوا» تهی است و با چنین عملی «تقرب» حاصل نمی شود.<ref name=":0" />

استفاده از [[مال حلال]] در سفر حج، از شروط قبولی حج دانسته شده است.<ref>الامالی، ص527؛ بحار الانوار، ج93، ص164؛</ref>

نراقی بر لزوم تأمین هزینه [[حج]] از مال حلال تأکید دارد، اما حج با مال حرام را از نظر فقهی صحیح می‌داند، هرچند موجب مسئولیت حقوقی است. تجارت در سفر حج را نیز منافاتی با عبادت حج نمی‌داند.<ref>انیس التجار، ص39.</ref>

بنابر روایتی از امام صادق(ع) [[حاجی]] به علت مال غیر حلالی که با آن به حج آمده، پاسخ منفی «لبیک و سعادتی برای تو نیست» را دریافت می‌کنند.<ref>الحج و العمره في الكتاب والسنه، ص ۲۲۶ ، ج ۶۹۴ .</ref> بر این اساس، تلبیه را نه فقط یک لفظ، بلکه برای شخصی که پاسخ مثبت دریافت می‌کند، رسیدن به مقام اجابت و سعادت دانسته‌اند.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 121 .</ref>

لباس طواف باید مباح باشد؛ یعنی از مال حلال تهیه شده باشد و گرنه طواف باطل است. پیام این شرط آن است که بدون کسب حلال و تن پوش مباح، نمیتوان به حقیقت طواف دست یافت و این عمل حاصلی جز خستگی و ضایع کردن فرصت ندارد.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، ص 168.</ref>

هزینه و توشه [[حج]] باید از مال حلال و پاک باشد.<ref>العروة الوثقی، ج4، ص339.</ref> بر پایه روایتی از [[امام باقر(ع)]]، خداوند حج و [[عمره|عمره‌ای]] را که از مال حرام باشد نمی‌پذیرد؛<ref>الامالی، ص527؛ بحار الانوار، ج93، ص164.</ref> حتی اگر پرچمی حرام در اموال حج‌گزار باشد.<ref>وسائل الشیعه، ج11، ص146؛ بحار الانوار، ج96، ص120.</ref> بر پایه روایتی دیگر، چنانچه فرد با مال حرام حج به جا آورد و [[تلبیه|لبیک]] گوید، با تعبیر «لا لبیک» و «لا سعدیک» پاسخ داده می‌شود؛ ولی اگر با مال حلال حج به جا آورد، با جملات «لبیک» و «سعدیک» پاسخ داده می‌شود.<ref>الکافی، ج5، ص124؛ تهذیب الاحکام، ج6، ص368.</ref>

== آداب واجب حج ==
برخی از آداب حج، مربوط به قبولی حج بوده و بیشتر آنها جزء مستحبات حج است. استفاده از مال حلال را جزو آداب واجب حج دانسته اند.<ref>الکافی، ج5، ص124؛ الامالی، ص527؛ من لایحضره الفقیه، ج3، ص162 و ج1، ص189؛ تهذیب الاحکام، ج6، ص368؛ بحار الانوار، ج93، ص16 و ج96، ص120؛ العروة الوثقی، ج4، ص339؛ وسائل الشیعه، ج11، ص146.</ref> 

=== رسوم دینی حاجیان ===
رسم دینی رایج میان بسیاری از مردم از آغاز حج‌گزاری مسلمانان بنگلادش تا امروز این است که خواستاران حج خود را ملزم می‌دانند تا لباس احرامشان را از مال حلال فراهم کنند. همچنین مسافران، پیش از عزیمت به سوی مکه، از خانواده و دوستان و فامیل طلب بخشش و عفوکرده، قرض‌ها را ادا می‌کنند و وصیتنامه خود را می‌نویسند.<ref>دانشنامه حج و حرمین شریفین، مدخل بنگلادش.</ref>

== مقاله‌های مرتبط ==

* [[آداب حج]]
* [[مناسک حج]]
* [[اسرار حج]]

== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''انیس التجار'''، نراقی، مهدی بن ابی‌ذر، قم-ایران، بوستان کتاب، 1383ش.
* '''امالی'''، شیخ صدوق، محمد بن علی، قم، بعثت،۱۴۱۷ ق.
*'''بحار الانوار الجامعه لدرر اخبار الائمه الاطهار'''، محمد باقر المجلسی (۱۰۳۷-۱۱۱۰ق)، تصحیح محمد باقر بهبودی و سید ابراهیم میانجی و سید محمد مهدی موسوی خرسان، بیروت، داراحیاء التراث العربی و موسسه الوفاء، ۱۴۰۳ق.
* '''تهذیب الأحکام'''، طوسی محمد بن حسن، تحقیق حسن موسوی خرسان، تهران، دارکتب الاسلامیة، 1407ق.
* '''مناسک جامع حج''': ناصر مکارم شیرازی، ابوالقاسم علیان نژادی، قم، مدرسه امام علی بن ابی طالب ( علیه السلام ) ، 1384ش.
*'''درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج'''، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.


* '''جواهر الکلام في شرح شرائع الاسلام'''، صاحب جواهر، محمدحسن، تحقيق عباس قوچاني، تهران، دار الکتب الاسلاميه، 1365ش.
* '''حج مقبول'''، ابوالحسن حسینی ادیانی، مشعر، تهران، 1385ش.
* '''جرعه‌ای از صهبای حج''': جوادی آملی، قم، اسراء، 1377ش.
* '''مستدرک الوسائل'''، حسین نوری طبرسی، بیروت، مؤسسة آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث، 1408-1429ق/ 1987-2008 میلادی.
* '''لغت‌نامه دهخدا'''، علی اکبر دهخدا، تهران، موسسهٔ لغت‌نامهٔ دهخدا و مرکز بین‌المللی آموزش زبان فارسی دانشگاه تهران، 1377ش.
* '''الکافی''': الکلینی (م.۳۲۹ق.)، به کوشش غفاری، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۷۵ش.
* '''سبل السلام''': الکحلانی (م. ۱۱۸۲ق)، مصر، مصطفی البابی، ۱۳۷۹ق.
*'''کامل الزیارات (ترجمه فارسی)'''، جعفر بن محمد بن جعفر (ابن قولویه قمی)، ترجمه محمدجواد ذهنی تهرانی، تهران، پیام حق، ۱۳۸۷ش.
*'''کامل الزیارات'''، جعفر بن محمد بن جعفر (ابن قولویه قمی)، تصحیح: بهراد الجعفری، ط۱، تهران، صدوق، ۱۳۷۵ش.
*'''فتح الباری'''، احمد بن حجر عسقلانی، دارالمکتب العلمیه، بیروت، ۱۴۲۴ق.
* '''وسائل الشیعه (تفصیل وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه)''': محمد بن الحسن الحر العاملی (م. ۱۱۰۴ق)، قم، آل البیت، ۱۴۱۴ق.
*'''حج برنامه تکامل'''، محمد ضیاء آبادی، تهران، مشعر، 1386ش.{{پایان}}{{حج و عمره}}
[[رده:مفاهیم مرتبط با حج]]
[[رده:آداب حج]]