شعب ابیطالب: تفاوت میان نسخهها
جز جایگزینی متن - '</ref> ' به '</ref> ' |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۱۰ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۵ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{جعبه اطلاعات بنای مذهبی | {{جعبه اطلاعات بنای مذهبی | ||
| عنوان =شعب ابیطالب | | عنوان =شعب ابیطالب | ||
| خط ۲۰: | خط ۱۹: | ||
| وبگاه = | | وبگاه = | ||
}} | }} | ||
'''شعب ابیطالب'''، درهای در کنار [[مسجدالحرام]] و ميان دو كوه | '''شعب ابیطالب'''، درهای در کنار [[مسجدالحرام]] و ميان دو كوه [[کوه ابوقبیس|ابوقبيس]] و [[کوه خندمه|خندمه]] قرار داشته و به [[خاندان بنىهاشم]] و [[بنىعبدالمطلب]] متعلق بوده است. | ||
[[شهر مكه]] به سبب وجود كوههاى فراوان، داراى درّهها يا شعبهايى است كه هر قبيله در آن دره، بهطور مستقل زندگى مىكردند و هر شعبى به نام آن قبيله معروف بود | [[شهر مكه]] به سبب وجود كوههاى فراوان، داراى درّهها يا شعبهايى است كه هر قبيله در آن دره، بهطور مستقل زندگى مىكردند و هر شعبى به نام آن قبيله معروف بود. | ||
اين شعب در تاريخ به نامهاى شعب ابىطالب، شعب على(ع) و به سبب تولد پيامبر(ص) به شعب مولد معروف بوده است. همچنین در این شعب، | اين شعب در تاريخ به نامهاى شعب ابىطالب، شعب على(ع) و به سبب تولد پيامبر(ص) به شعب مولد معروف بوده است. همچنین در این شعب، [[خانه حضرت خدیجه(س)]]، که محلّ زندگی پیامبر(ص) با وی بوده قرار دارد و [[فاطمه زهرا(س)]] نيز در همین خانه متولّد شدهاند. در محرم سال هفتم [[بعثت]]، پيامبر(ص)، بنىهاشم و بنى عبدالمطّلب، در این مکان از سوى كفار به مدت سه سال محاصره اقتصادى شدند. | ||
در محرم سال هفتم | |||
در حال حاضر، محل شعب شامل فضای وسیعی است که سنگفرش شده و محل خواندن نماز و استراحت حجاج در ایام حج است. زمانی که زائر از مسجدالحرام خارج میشود و از [[مسعی]] هم عبور میکند، به فضای بازی در پایین کوه ابوقبیس میرسد که محل شعب بوده و سنگفرش شده است. امروزه، تنها بخشی از محلّه شعب ابیطالب باقی مانده که نام آن سوق اللیل بوده و سایر قسمتهای آن در توسعههای مختلف در داخل مسجدالحرام قرار گرفته است. | در حال حاضر، محل شعب شامل فضای وسیعی است که سنگفرش شده و محل خواندن نماز و استراحت حجاج در ایام حج است. زمانی که زائر از مسجدالحرام خارج میشود و از [[مسعی]] هم عبور میکند، به فضای بازی در پایین کوه ابوقبیس میرسد که محل شعب بوده و سنگفرش شده است. امروزه، تنها بخشی از محلّه شعب ابیطالب باقی مانده که نام آن سوق اللیل بوده و سایر قسمتهای آن در توسعههای مختلف در داخل مسجدالحرام قرار گرفته است. | ||
| خط ۳۴: | خط ۲۹: | ||
==شِعْب در لغت== | ==شِعْب در لغت== | ||
در [[لسان العرب]] آمده است: | در [[لسان العرب]] آمده است: "والشِّعْبُ (بِالْکَسْرِ) ما انْفَرَجَ بَیْنَ جَبَلَیْن و قِیل: هُوَ الطّریٖقُ فِی الْجَبَلِ و الجَمْعُ الشّعٰابْ؛ «شِعْب» (به کسر شین) شکاف بین دو کوه را گویند. به راه کوهستانی نیز گفته شده است. جمع آن «شِعاب» میباشد".<ref>ابن منظور، لسان العرب، ج4، ص٢٢٧٠، چاپ مصر - دارالمعارف - قاهره.</ref> | ||
"والشِّعْبُ (بِالْکَسْرِ) ما انْفَرَجَ بَیْنَ جَبَلَیْن و قِیل: هُوَ الطّریٖقُ فِی الْجَبَلِ و الجَمْعُ الشّعٰابْ؛ «شِعْب» (به کسر شین) شکاف بین دو کوه را گویند. به راه کوهستانی نیز گفته شده است. جمع آن «شِعاب» میباشد".<ref>ابن منظور، لسان العرب، ج4، ص٢٢٧٠، چاپ مصر - دارالمعارف - قاهره.</ref> | |||
[[جوهری]] (م ٣٩٣ ه. ق.) در [[صحاح اللغة|صحاح]] مینویسد: "والشِعْبُ (بالکسر) الطَّریقُ فِی الْجَبَل وَ الْجَمْع «الشِّعٰاب؛ «شِعْب» (بهکسر شین) راه در کوه را گویند، جمع آن نیز «شِعٰاب» است".<ref>جوهری، صحاح، ج١، ص١56، بیروت، ١4٠4 ه. ق.</ref> | [[جوهری]] (م ٣٩٣ ه. ق.) در [[صحاح اللغة|صحاح]] مینویسد: "والشِعْبُ (بالکسر) الطَّریقُ فِی الْجَبَل وَ الْجَمْع «الشِّعٰاب؛ «شِعْب» (بهکسر شین) راه در کوه را گویند، جمع آن نیز «شِعٰاب» است".<ref>جوهری، صحاح، ج١، ص١56، بیروت، ١4٠4 ه. ق.</ref> | ||
| خط ۸۲: | خط ۷۵: | ||
[[ابراهیم رفعت پاشا]] مینویسد: در طرف شرق منطقه قشاشیه، شِعْبِ علی یا شِعْبِ بنیهاشم قرار دارد... خانه خدیجه بنت خویلد یا محل ولادت فاطمه(س) دختر رسول اکرم(ص) نیز آنجاست.<ref>مرآةالحرمین، ج١، ص١٨٠ و١٨١، دارالمعرفه - بیروت.</ref> | [[ابراهیم رفعت پاشا]] مینویسد: در طرف شرق منطقه قشاشیه، شِعْبِ علی یا شِعْبِ بنیهاشم قرار دارد... خانه خدیجه بنت خویلد یا محل ولادت فاطمه(س) دختر رسول اکرم(ص) نیز آنجاست.<ref>مرآةالحرمین، ج١، ص١٨٠ و١٨١، دارالمعرفه - بیروت.</ref> | ||
در حال حاضر، محل شعب شامل فضای وسیعی است که سنگفرش شده و محل خواندن نماز و استراحت حجاج در ایام حج است. زمانی که زائر از مسجدالحرام خارج میشود و از [[بابالعباس]]، [[باب علی]] یا [[بابالسلام]] بیرون میآید و از [[مسعی]] هم عبور میکند، به فضای بازی میرسدکه در پایین کوه ابوقبیس سنگفرش شده است. در حال حاضر، تنها بخشی از محلّه شعب ابیطالب باقی مانده که نام آن سوق اللیل و بر فراز کوه است. محله سوق اللیل شامل خانههایی است که در روی کوه، مقابل مسعی ساخته شدهاند. خانهها و اماکن تاریخی موجود در شعب، در توسعههای مختلف مسجد، جزو مسجد شده است. گفتنی است که بخشی از شعب در این سوی مسعی، یعنی در فاصله مسجد تا مسعی بوده که اکنون جزو مسجد شده است. طبعا خانه [[امهانی]]، دختر ابوطالب که در توسعه مسجد در زمان مهدی عباسی جزو مسجد شد، در محدوده شعب قرار داشته است. در این صورت، باید شعب ابی طالب را محلهای بزرگ تصور کرد که اطراف آن را به طور عمده کوه خندمه، کوه ابوقبیس و مسجدالحرام در محاصره داشته است. در کنار شعب ابیطالب، شعب عامر بوده که هنوز نیز به همین نام از آن یاد میشود، در حال حاضر شعب ابی طالب به نام شعب علی(ع) شهرت دارد.<ref> آثار اسلامي مکّه و مدينه، ج1، ص151.</ref> | در حال حاضر، محل شعب شامل فضای وسیعی است که سنگفرش شده و محل خواندن نماز و استراحت حجاج در ایام حج است. زمانی که زائر از مسجدالحرام خارج میشود و از [[بابالعباس]]، [[باب علی]] یا [[بابالسلام]] بیرون میآید و از [[مسعی]] هم عبور میکند، به فضای بازی میرسدکه در پایین کوه ابوقبیس سنگفرش شده است. در حال حاضر، تنها بخشی از محلّه شعب ابیطالب باقی مانده که نام آن سوق اللیل و بر فراز کوه است. محله سوق اللیل شامل خانههایی است که در روی کوه، مقابل مسعی ساخته شدهاند. خانهها و اماکن تاریخی موجود در شعب، در توسعههای مختلف مسجد، جزو مسجد شده است. گفتنی است که بخشی از شعب در این سوی مسعی، یعنی در فاصله مسجد تا مسعی بوده که اکنون جزو مسجد شده است. طبعا خانه [[امهانی]]، دختر ابوطالب که در توسعه مسجد در زمان مهدی عباسی جزو مسجد شد، در محدوده شعب قرار داشته است. در این صورت، باید شعب ابی طالب را محلهای بزرگ تصور کرد که اطراف آن را به طور عمده کوه خندمه، کوه ابوقبیس و مسجدالحرام در محاصره داشته است. در کنار شعب ابیطالب، شعب عامر بوده که هنوز نیز به همین نام از آن یاد میشود، در حال حاضر شعب ابی طالب به نام شعب علی(ع) شهرت دارد.<ref>آثار اسلامي مکّه و مدينه، ج1، ص151.</ref> | ||
==قبرستان ابوطالب== | ==قبرستان ابوطالب== | ||
{{اصلی|جنة المعلاة}} | |||
در ابتدای خیابان حجون، گورستانی وجود دارد که در گذشته آن را «مقبرةالمعلاة» مینامیدند و هم اکنون در میان اهل مکّه به «جنةالمعلاة»<ref>فقه العبادات (الحج)، ص٢٠5.</ref> و در بین ایرانیان به «قبرستان ابوطالب» معروف است.<ref>ازرقی، اخبار مکه، ج٢، ص٢٧٣.</ref> درّهای که این گورستان در آن قرار دارد به نام «شِعْب ابِیدُبّ» معروف است.<ref>ازرقی، اخبار مکه، ج٢، ص٢٧٢؛ معجم معالم الحجاز، ص56.</ref> حجاج و زائران محترم بیتاللّٰه الحرام همه ساله پس از انجام اعمال عمره و یا حج، کنار این قبرستان آمده و مدفونین در آن، از جمله [[حضرت خدیجه(س)]] و [[ابوطالب(ع)]] و... را زیارت میکنند. | در ابتدای خیابان حجون، گورستانی وجود دارد که در گذشته آن را «مقبرةالمعلاة» مینامیدند و هم اکنون در میان اهل مکّه به «جنةالمعلاة»<ref>فقه العبادات (الحج)، ص٢٠5.</ref> و در بین ایرانیان به «قبرستان ابوطالب» معروف است.<ref>ازرقی، اخبار مکه، ج٢، ص٢٧٣.</ref> درّهای که این گورستان در آن قرار دارد به نام «شِعْب ابِیدُبّ» معروف است.<ref>ازرقی، اخبار مکه، ج٢، ص٢٧٢؛ معجم معالم الحجاز، ص56.</ref> حجاج و زائران محترم بیتاللّٰه الحرام همه ساله پس از انجام اعمال عمره و یا حج، کنار این قبرستان آمده و مدفونین در آن، از جمله [[حضرت خدیجه(س)]] و [[ابوطالب(ع)]] و... را زیارت میکنند. | ||
| خط ۱۲۵: | خط ۱۱۸: | ||
{{اماکن مکه}} | {{اماکن مکه}} | ||
[[رده:اماکن مکه]] | [[رده:اماکن مکه]] | ||
[[رده:مکانهای تاریخی حجاز]] | [[رده:مکانهای تاریخی حجاز]] | ||
[[رده:مکانهای مقدس اسلامی]] | [[رده:مکانهای مقدس اسلامی]] | ||
[[رده:شعبهای مکه]] | [[رده:شعبهای مکه]] | ||
[[رده:درههای مکه]] | |||
[[ar: شعب أبي طالب]] | |||