ویکی حج:شیوه‌نامه ارزیابی مقالات: تفاوت میان نسخه‌ها

Kamran (بحث | مشارکت‌ها)
Kamran (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۶: خط ۶:
[[رده:مقاله‌های در حال ویرایش]]
[[رده:مقاله‌های در حال ویرایش]]
== ملاحظات ارزیابی مقالات از نظر علمی==
== ملاحظات ارزیابی مقالات از نظر علمی==
انتظار می‌رود ارزیابان علمی محتوای ویکی حج این نکات را در نظر بگیرند:
۱. مخاطب و شیوه نگارش: مخاطبان ویکی حج عموم مردم هستند؛ بنابراین، اصل بر سادگی و روانی زبان، اختصار و پرهیز از پرگویی است. محتوا باید با موضوع حج، زیارت و حرمین ارتباط داشته باشد. برای مثال، در مقاله مربوط به یک شخصیت، تنها جنبه‌هایی از زندگی و آثار او باید مطرح شود که با موضوع دانشنامه ارتباط دارند.


* مخاطبان ویکی حج عموم مردم هستند.  
۲. ساختار و دامنه مقالات: ساختار و تیتر‌بندی مقالات ویکی متناسب با مخاطبان و اقتضائات فضای مجازی تنظیم می‌شود و لزوماً با ساختار مقالات چاپی یا دانشنامه‌های سنتی یکسان نیست. همچنین، اصل بر آن است که موضوعات مرتبط، تا حد امکان در قالب مقالات مستقل و کوتاه‌تر بررسی شوند، نه اینکه همه جوانب یک موضوع در یک مقاله گردآوری شود. ازاین‌رو، ممکن است برای مثال، آثار مهم یک نویسنده در مقالاتی مستقل معرفی شوند و مقاله اصلی صرفاً به معرفی نویسنده بپردازد. ارزیابان باید در سنجش جامعیت مقالات، دامنه و هدف هر مقاله و ارتباط آن با سایر مقالات و ارجاعات داخلی را در نظر بگیرند.
* اصل بر حفظ اختصار، پرهیز از پرگویی، حفظ سادگی زبان و حفظ ارتباط محتوا با موضوع حج و زیارت و حرمین است. مثلا درباره یک شخصیت فقط موضوعاتی باید تاکید شود که مرتبط به حج یا حرمین باشد. باقی جنبه‌های یک شخصیت مورد بحث در ویکی نیست.  
 
* ساختار و تیتر بندی در مقالات ویکی بر اساس مخاطب و اقتضائات فضای مجازی تنظیم میشود و با مقالات چاپی در مجلات و دانشنامه‌ها متفاوت است
۳. ماهیت دانشنامه‌ای و اصل بی‌طرفی: ویکی حج دانشنامه است و محل طرح دیدگاه‌ها، پیشنهادها یا نتایج پژوهشی جدید نیست. نتیجه‌گیری‌های بدون استناد، داوری درباره موضوعات، سوگیری و استفاده از تعابیر شعاری و ارزش‌گذارانه با اصل بی‌طرفی سازگار نیستند. استفاده محدود از تعابیر خاص درباره معصومان، متناسب با اقتضائات موضوع، از این قاعده مستثناست.
* ویکی یک دانشنامه است و قرار نیست مسائل یا نتایج تازه پیشنهاد کند. همچنین هرگونه نتیجه گیری بدون ارجاع به مآخذ، داوری درباه موضوعات، سوگیری و استفاده از تعابیر ارزشی (جز به شکل محدود درباره معصومان) مخالف اصل بی‌طرفی است.
 
* اندازه و ساختار مقالات بر اساس ارتباط با سایر مقالات سامان می‌یابد. اصل بر این است که تا جای ممکن مقالات کوتاهِ مرتبط ایجاد شود به جای اینکه تمام جوانب یک موضوع در یک مقاله بررسی شود. از این رو مثلا وقتی مقاله درباره یک نویسنده است، معمولا محتوای کتاب مهم او در مقاله مستقلی بحث می‌شود که خواننده توسط لینک های داخلی باید به آن راهنمایی شود. انتظار می‌رود این موضوع در ارزیابی جامعیت مقالات لحاظ شود.  
۴. معیارهای ارزیابی علمی و محتوایی: تأکید اصلی در ارزیابی علمی باید بر صحت اطلاعات، اعتبار و تناسب منابع با ادعاها، صحت ارجاعات و دیگر جنبه‌های علمی و محتوایی باشد. همه مطالب باید مستند باشند؛ بااین‌حال، الزام به استفاده از چاپ خاصی از منابع یا یکسان‌سازی چاپ‌ها در همه مقالات، جز در موارد ضروری، قابل انتظار نیست. همچنین، مقالات ویکی نباید با معیارهای آثار علمی ـ پژوهشی یا کتاب‌های تخصصی ارزیابی شوند.
* از ارزیابان انتظار می‌رود نکات اصلاحی را به صورت راهنمای اصلاح برای نویسنده شرح دهند و از کلی‌گویی پرهیز نمایند.  
 
* آنچه در ارزیابی محتوای علمی مورد تاکید است ارزیابی مقالات از نظر صحت اطلاعات و ارجاعات و سایر جنبه‌های علمی و محتوایی است.  
۵. نحوه ارائه پیشنهادهای اصلاحی: از ارزیابان انتظار می‌رود نکات اصلاحی را روشن، مشخص و در قالب راهنمایی عملی برای نویسنده بیان کنند و از توصیه‌های کلی و مبهم بپرهیزند. پیشنهادها باید با توجه به ماهیت ویکی و امکانات و محدودیت‌های اجرایی نویسندگان، واقع‌بینانه و قابل انجام باشند.
* مقالاتی که برای ارزیابی ارسال می‌گردد مقالات تکمیل شده است. اما این به معنای ثبات و عدم تغییر مقالات در آینده نیست. مقالات ویکی در دوره‌های زمانی، ویرایش، تکمیل یا تلخیص می‌شوند.
 
۶. استفاده از هوش مصنوعی: در صورت استفاده از هوش مصنوعی برای ارزیابی مقالات، خروجی آن باید با دقت بررسی و پالایش شود؛ زیرا ممکن است پیشنهادهایی نادرست، فاقد پشتوانه مستند یا غیرقابل‌اجرا ارائه کند.
 
۷. وضعیت مقالات پس از ارزیابی: مقالات ارسالی برای ارزیابی، مقالات تکمیل‌شده محسوب می‌شوند؛ اما این امر به معنای نهایی بودن یا ثبات آن‌ها نیست. مقالات ویکی متناسب با نیازها و در دوره‌های زمانی مختلف ممکن است ویرایش، تکمیل یا تلخیص شوند.


== شاخص‌های ارزیابی ==
== شاخص‌های ارزیابی ==