پرش به محتوا

کاربر:Gholampour/صفحه تمرین۲

از ویکی حج
مرقد مسلم بن عقیل
اطلاعات اوليه
تأسیسقبل از سال 1055 ه. ق
مکانمسجد کوفه
معماری
بازسازینواب حافظ محمد عبدالحسین‌خان، آیت‏‌الله سیدمحسن حکیم

موقعیت مرقد

مرقد مسلم بن عقیل، نماینده امام حسین(ع) به سوی اهل کوفه[۱] و اولین شهید واقعه کربلا[۲]، در ضلع جنوب‌شرقی مسجد كوفه واقع است.[۳] به‌طوری که مقابل مرقدش، مرقد هانی بن عروه و در جنب‌اش مرقد مختار ثقفی قرار دارد.[۴] به این مرقد در سفرنامه‌ابن جبیر در سال ۵۸۰ق[۵] و سفرنامه ابن بطوطه در سال ۷۲۵ق[۶] اشاره شده است. این مرقد ابتدا در بیرون مسجد کوفه قرار داشت که پس از مدتی به مسجد کوفه متصل شد و در حال حاضر، ورود به آن نيز از طريق صحن و شبستان مسجد، امكان‌پذير است.[۷]

تاریخچه بنا و معماری

ضریح قبر مسلم بن عقیل

پس از شهادت مسلم و هانى با موافقت عبيدالله بن زیاد، قبيله مذحج، پيكر آن دو را كنار دارالاماره به خاك سپردند كه قبر آن‌ها زير نظر حكومت باشد.[۸] در سال ۶۵ق، به دستور مختار ثقثی، اولین آستانه مسلم بن عقیل بنا شد و بر روی قبر او سنگ مرمر و گنبد ساخته شد.[۹] در سال ۳۶۸ق در زمان آل‌بویه، عضدالدوله دیلمی، حرم و بارگاه را توسعه داد و بازسازی کرد.[۱۰] سپس در سال ۶۵۶ق در عصر هولاکو[۱۱] یا ۶۸۱ق بنا به اختلاف در نقل، آستانه توسط محمد بن محمود رازى و ابوالمحاسن بن احمد شیرازی تعمير گرديد.[۱۲] پس از آن، سلطان اویس جلایری در ۷۶۷ق[۱۳] و خانمی به نام ام‌آقاخان(مام آقاخان) در سال ۱۰۵۵ق در دوره صفوی، اقدام به اهدای ضریح چوبی برای حرم کرد[۱۴] که پس از مدتی با ضریح نقره‌ای تعویض شد.[۱۵] در سال‌های ۱۲۳۲ق[۱۶] و ۱۲۳۳ق[۱۷] شخصی از دولت‌مردان شیعه هندی به نام نواب حافظ محمد عبدالحسين خان حرم را بازسازی کرد.[۱۸] شیخ محمدحسن نجفی معروف به صاحب جواهر نیز در سال ۱۲۶۳ق با مبالغی که از یکی از شیعیان هندوستان به ایشان رسید، اقدام به بازسازی حرم کرده‌اند.[۱۹] در طی سال‌های ۱۳۸۴ق و ۱۳۸۵ق به دلیل کوچک بودن فضای حرم مسلم بن عقیل و به درخواست مردم، سید محسن حکیم، مرجع وقت شیعه، دستور ساخت و تجدید بنای حرم مسلم بن عقیل را صادر کرد. ضریح طلا و نقره کوب جدیدی از اصفهان رسید و گنبد نیز طلاکاری شد.[۲۰]

این آستانه اکنون به صورت چهار گوش و به مساحت ۱۰۶ متر مربع و از سه طرف دارای رواق است. رواق جنوبی آن به قبر مختار متصل گردیده است و در مقابل حرم یک ایوان بزرگ قرار دارد، بر روی قبر نیز ضریحی نقره‌ای کار گذاشته شده است.[۲۱]

زیارت‌نامه

آئین و مراسم

نگارخانه

پانویس

  1. ↑ المزار،القزوینی، ص۱۱۷.
  2. ↑ الدلیل، منشورات مؤسسة كاشف الغطاء العامة، ص۳۴.
  3. ↑ موسوعة العتبات المقدسة، الخلیلی، ج۱، ص۸۳؛ مراقد المعارف، حرزالدین، ج۲، ص۳۰۷، تاریخ النجف الاشرف، حرزالدین، ج۱، ص۱۸۱ش؛ المزار،القزوینی، ص۱۱۷.
  4. ↑ مسلم بن عقيل(ع)، البغدادی، ص۱۷۸.
  5. ↑ رحله ابن جبیر، ابن جبیر، ص۱۶۹.
  6. ↑ رحله ابن بطوطه، ابن بطوطه، ج۲، ص۵۵.
  7. ↑ زيارتگاه‌هاى عراق، فقیه بحرالعلوم، ج۱، ص۱۱۵.
  8. ↑ «معرفی شهر کوفه به همراه نقشه مقام های مسجد کوفه»، سایت موسسه تحقیقات و نشر معارف اهل بیت(ع).
  9. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  10. ↑ «معرفی شهر کوفه به همراه نقشه مقام های مسجد کوفه»، سایت موسسه تحقیقات و نشر معارف اهل بیت(ع).
  11. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  12. ↑ مزارات اهل بیت(ع) و تاریخها، حسینی جلالی، ص۵۶-۵۷.
  13. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  14. ↑ مراقد المعارف، ج۲، ص۳۰۹؛ المزار،القزوینی، ص۱۱۷؛ مزارات اهل بیت(ع) و تاریخها، حسینی جلالی، ص۵۷.
  15. ↑ زيارتگاه‌هاى عراق، فقیه بحرالعلوم، ج۱، ص۱۱۵.
  16. ↑ مزارات اهل بیت(ع) و تاریخها، حسینی جلالی، ص۵۷.
  17. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  18. ↑ مراقد المعارف، ج۲، ص۳۱۰؛ زيارتگاه‌هاى عراق، فقیه بحرالعلوم، ج۱، ص۱۱۶.
  19. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  20. ↑ زيارتگاه‌هاى عراق، فقیه بحرالعلوم، ج۱، ص۱۱۶؛ مراقد المعارف، ج۲، ص۳۱۰؛ مزارات اهل بیت(ع) و تاریخها، حسینی جلالی، ص۵۷؛ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.
  21. ↑ دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، ج۱، ص۱۱۱.

منابع

  • رحله ابن بطوطه، ابن بطوطه، رباط، اكاديمية المملكة المغربية، بی‌تا.
  • رحله ابن جبیر، ابن جبیر، بیروت، دار ومكتبة الهلال، بی‌تا.
  • زیارتگاه‌های عراق، محمدمهدی فقیه بحرالعلوم، تهران، سازمان حج و زیارت، بی‌تا.
  • دایرة‌المعارف تشیع، جمعی از نویسندگان، چاپ اول، تهران، حکمت، ۱۳۹۰ش.
  • الدلیل، منشورات مؤسسة كاشف الغطاء العامة، النجف، مؤسسة كاشف الغطاء العامة، بی‌تا.
  • مراقد المعارف، محمد حرزالدين، تحقيق: محمدحسين حرزالدين، قم، سعيد بن جبير، ۱۳۷۱ش.
  • مزارات اهل بیت(ع) و تاریخها، محمدحسین حسینی جلالی، بیروت، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، ۱۴۱۵ق.
  • المزار، سید مهدی القزوینی، تحقیق: جودت قزوینی، ط۱۵، بیروت، دار الرافدين للطباعة والنشر والتوزيع، بی‌تا.
  • مسلم بن عقیل(ع)، محمد البغدادی، كربلاء، العتبة الحسينية المقدسة؛ قسم الشؤون الفكرية والثقافية، ۱۴۳۳ق.
  • موسوعة العتبات المقدسة، جعفر الخلیلی، بیروت، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات، بی‌تا.
  • «معرفی شهر کوفه به همراه نقشه مقام های مسجد کوفه»، سایت موسسه تحقیقات و نشر معارف اهل بیت(ع)، تاریخ بازدید: ۳۱ مرداد ۱۴۰۱ش.