زائر به کسی می گویند که برای زیارت خانه خدا، قبر امامان، بزررگان دینی یا حتی امامزاده‌ها

به زائران اماکن مقدس لقب هایی مثل حاجی، کربلایی و یا مشهدی داده می‌شود.

زائران حرم حضرت معصومه(س) در اواخر دوره قاجار

تعریف

زائر بر کسی اطلاق می‌شود که قصد مکان خاص و مقدسی مانند مرقد انبیا، ائمه، اولیا و صاحبان مقامات را میکند.[۱]

در واقع زائر قصد کسی را میکند که به او محبت دارد و بر اساس علاقه و اندیشه به سوی او حرکت میکند تا او تعظیم و تکریم شود.[۲]

زائر بیت‌الله مسلمانی است که بنا بر وجوب دینی، یا از روی استحباب، به زیارت خانه خدا می‌رود و حاجی می‌شود.[۳]

زائر به معنای دیدارکننده است؛ کسی که به دیدار یک شخصیت یا حرم و زیارتگاه می‌رود. زائر کسی است که خانۀ خدا و مرقد امامان و مکان‌های مذهبی را زیارت می‌کند.[۴]

خانه و اقامتگاه زائر. به خانه‌ها، مهمان‌خانه‌ها، مسافرخانه‌ها و حسينيه‌هايى كه براى اقامت چند روزۀ زائران در مكه، مشهد، كربلا و شهرهاى زيارتى ديگر اختصاص دارد، زائر سرا گفته مى‌شود.[۵]

جمع زائر، زُوّار است به معنای زیارت کنندگان.[۶]

آداب

در مفاتیح‌الجنان، مجموعه‌ای از آداب برای زائر ذکر شده است که شامل غسل زیارت، پوشیدن لباس پاکیزه، پرهیز از سخنان بیهوده، خوشبوکردن خود، بجا آوردن نماز زیارت، تلاوت قرآن و پرهیز از بلندکردن صدا در حرم‌ها است.[۷]

 
زائران حرم حضرت معصومه(س) در قم، ۱۳۵۶ش.

ویژگی ها

زائر کسی است که با عشق و شوق به دیدار مکان‌های مقدس و مزار اولیای الهی می‌رود. زیارت نمودی از احساس شوق درونی انسان و نشانه‌ای از محبت و دلیلی بر عشق و علامتی از تعلق خاطر است.

برای عاشق شائق، نه‌تنها خود محبوب جالب است، بلکه هر چیزی که رنگ تعلق و رایحه انتساب به او را داشته باشد، مطلوب و جاذبه‌دار است. [۸]

زائر پس از زیارت باید بهتر از قبل از آن باشد. این تحول و انقلاب روحی، نشانۀ اثرپذیری از جذبه‌های معنوی است.[۹]

حضور در کنار مزار امام و زیارت قبر پیشوایان معصوم، نوعی تجدید عهد و پیمان با امام است. نشانۀ تحکیم میثاق «امت» با «امام» و تقویت پیوند «ولایت» است.[۱۰]

با سفره‌ها و رهتوشه‌های رنگین به زیارت نمی‌رود (به‌ویژه در زیارت امام حسین علیه‌السلام). با حالت افسردگی و غمگینی به زیارت می‌رود، چنانکه به قبر پدر یا مادرش می‌رود.[۱۱]

با شناخت و معرفت به کعبه می‌رود، نه مانند جاهلیت که بدون هدف و معرفت طواف می‌کردند. فرهنگ زیارت, ج. 1, ص. 142. در مدار توحید طواف می‌کند و هرگونه شرک و طغیان را می‌زداید.[۱۲]

پانویس

  1. ↑ زيارة الإمام الحسين علیه السلام، ص۱۵.
  2. ↑ پیام عاشورا، ص۱۹ و ص۲۰.
  3. ↑ فرهنگ زیارت، ص۱۱۱.
  4. ↑ فرهنگ نامه زیارت، ص35.
  5. ↑ فرهنگ‌نامه زیارت، ص۳۶.
  6. ↑ فرهنگ‌نامه زیارت، ص۳۶.
  7. ↑ قمی، کلیات مفاتیح‌الجنان، انتشارات اسوه، ص۳۰۶-۳۱۳.
  8. ↑ فرهنگ زیارت، ص۲۴.
  9. ↑ فرهنگ زیارت، ص۵۸
  10. ↑ فرهنگ زیارت، ص۱۶۷.
  11. ↑ فرهنگ زیارت، ص۲۱۵.
  12. ↑ فرهنگ زیارت، ص۱۵۱.

منابع

  • پیام عاشورا، صحت، علی، تهران، منیر، ۱۳۸۴ش.
  • زيارة الإمام الحسين علیه السلام، تمیمی، رافد، کربلا، العتبة الحسينية المقدسة، ۱۴۳۵ث.
  • فرهنگ زیارت: اهداف، آثار، تاریخچه، مشروعیت، سازندگی و آداب زیارت، محدثی، جواد، تهران، مشعر، ۱۳۸۶ش.
  • فرهنگ‌نامه زیارت، محدثی، جواد، تهران، مشعر، بی‌تا.
  • کلیات مفاتیح الجنان، قمی، شیخ عباس، قم، انتشارات اسوه، بی‌تا.