محراب شیخ‌الحرم(اغوات)

محراب شیخ‌الحرم(اغوات)، یکی از محراب‌های شش‌گانه مسجدالنبی است و شیخ‌الحرم نماز تراویح را در آن‌جا اقامه می‌کرد. این محراب در زمان عبدالمجید اول عثمانی(1271ق/1854م) شده‌است.

محراب شیخ‌الحرم
اطلاعات اوليه
نام‌های دیگرمحراب اغوات، محراب دکه اغوات
مکانمسجدالنبی
تاریخ بنا
زمان پایه‌گذاریسلطان عبدالمجید اول عثمانی

اغوات، خادمین حرمین شریفین بودند و رییس اغوات، شیخ‌الحرم نامیده می‌شد. محراب اغوات محل اقامه نماز تراویح توسط شیخ‌الحرم بود.

مکان و نام

اَغوات، آغوات و آغاوات جمع كلمه آغا و اَغا است كه به خادم خواجه حرمين مي‌گفته‌اند.[۱] رواج به كارگيری اغوات در مسجدالنبی به دوران ايوبيان بازمي‌گردد.[۲] در سده يازدهم ق. اغوات براي خادمان خواجه حرم به كار رفت و آغا بر شيخ حرم نبوي اطلاق ‌می‌شد.[۳]

محراب شیخ‌الحرم، پشت جایگاه (دکه) اغوات[۴]، در انتهای جنوبی رواق شرقی، کنار باب النسا قرارداشت.[۵] محراب اغوات در دوره عبدالمجید اول عثمانی ( 1271ق/1854م) احداث شد.[۶]

بنابر گزارش‌هایی این محراب امروزه در محدوده نماز زنان قرار دارد.[۷]

محل نماز تراویح

محراب شیخ‌الحرم در قسمت شمالی دکه اغوات قرار داشت و شیخ‌الحرم نماز تراویح را در این مکان اقامه می‌کرد.[۸] در سال 1313ق/1901م نیز گزارش‌هایی از اقامه نماز تراویح توسط شیخ مسجدالنبی در محراب شیح‌الحرم وجود دارد.[۹]

بعدها کاربری این مکان تغییر کرد؛ از آنجا که این محراب در بخش بانوان قرار گرفت و به آنان اختصاص یافت، امام منتخب خودشان برای اقامه نماز تراویح در آنجا پیش‌نماز می‌شد. شیخ مسجدالنبی نیز نماز تراویح را در محوطه باز صحن اقامه می‌کرد.[۱۰]

تزییات محراب

در قسمت بالایی محراب، تزئینات گل‌وبوته‌دار برجسته‌ای به چشم می‌خورد که مشابه نقوش سردر «باب‌السلام» و «باب‌الرحمه» است.[۱۱]

جستارهای وابسته

پانویس

  1. ↑ آينده (ماهنامه)، س۱۶، ص۳۹۴-۳۹۶
  2. ↑ موسوعة مرآة الحرمين، ج۳، ص۴۳؛ المسجد النبوي، ص۳۷۷.
  3. ↑ تحفة المحبين، ص۵۳.
  4. ↑ عماره و توسعه المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ
  5. ↑ المسجد النبوی الشریف، ص 304
  6. ↑ عماره و توسعه المسجد النبوی الشریف عبرالتاریخ
  7. ↑ المسجد النبوی الشریف، ص 304
  8. ↑ مرآة الحرمین، ص 471
  9. ↑ مسجد النبوی الشریف، ص 304
  10. ↑ المعالم المدینه، ص 98
  11. ↑ المسجد النبوی الشریف، ص 304

منابع

  • المسجد النبوی الشریف، فی العصر العثمانی 923-1344ه، محمد هزاع الشهری، قاهره، دارالقاهره، 2003
  • عمارة و توسعة المسجد النبوی الشریف عبر التاریخ، ناجی محمد حسن عبدالقادر الانصاری، نادی المدینه المنوره الادبی، ۱۹۹۶م.