کتاب: اشتراکات شیعه و اهل سنت در عقیده مهدویت

ديباچه ویرایش

بسم الله الرحمن الرحيم

الحمد لله رب العالمين و صلى الله على محمد وآله الطاهرين السلام‌على المهدى الذي يملأ الارض قسطا وعدلا كما ملئت ظلما وجورا.

باور به سرانجام نيك بشر و اصلاح جهان به دست فردى مصلح، از مشتركات همه اديان است. اسلام نيز كه برترين و كامل‌ترين دين الهى به‌شمار مى‌رود، بدين خواسته و اميد طبيعى انسان پاسخ گفته و چنين كسى را با عنوان «مهدى» به بشر شناسانده است. او كسى است كه همنام رسول خدا (ص)، و از عترت ايشان و از نسل فاطمه (عليها السلام) است. او همان كسى است كه از كنار كعبه قيام خود را شروع مى‌كند. قسط و عدل در تمامى عرصه‌هاى اجتماعى، اقتصادى و حقوقى را بر پهناى زمين مى‌گستراند. در اين كار همه مصلحان كنار اويند و حتى عيساى مسيح براى يارى‌اش مى‌شتابد و پشت سرش به نماز مى‌ايستد. آرى او مهدى امت است كه رسول خدا (ص) بشارتش را به بشر داده است و در منابع روايى همه مذاهب اسلامى نيز با اوصاف مذكور از وى ياد شده است.

اشتراکات شیعه و اهل سنت در عقیده مهدویت جلد 1(صفحه 8) اما برخى كژانديشان تفرقه‌جو با ناديده انگاشتن تمامى اين روايات مشترك، آن را عقيده‌اى فرقه‌اى وانمود مى‌نمايند.

از اين‌رو محقق ارجمند، حجت‌الاسلام و المسلمين جناب آقاى «جواد جعفرى» در اين تحقيق به عقيده مهدويت از اين منظر پرداخته و با استفاده از روايات صحيح‌السند مشترك بين شيعه و اهل‌سنت به شبهات مذكور پاسخ گفته است. اميد است اين اثر چراغ راهى براى جست‌وجوگران حق و حقيقت باشد.

انه ولى التوفيق

پژوهشكده حج و زيارت

گروه كلام و معارف

مقدمه ویرایش

عقيده مهدويت، يعنى اعتقاد به قيام حضرت مهدى(عج) در آخرالزمان كه جهان را پر از عدل و داد مى‌نمايد، از عقايدى است كه تمام مسلمانان با داشتن اختلاف مذهبى، بر آن اتفاق‌نظر دارند؛ چراكه موعود كتاب آسمانى مسلمانان و بشارت پيامبر آخرالزمان حضرت محمد مصطفى(ص) است. بى‌شك، اعتقاد به ظهور منجى ظرفيت‌هاى بسيار فراوانى در عرصه فردى و اجتماعى دارد. مطرح كردن انديشه مهدويت مى‌تواند چشم‌انداز حركت امت اسلامى را مشخص نمايد. هر فرد، گروه، تشكل و جامعه‌اى مى‌تواند در سايه توجه به مهدويت، وظيفه خود را بشناسد و براساس آن، عملكرد خود را بسنجد. مى‌توان با نگاه به اين وعده بزرگ الهى و نبوى، فصلى مشترك براى گفت‌وگوى بين مذاهب اسلامى ايجاد نمود و مسلمانان را بيشتر به هم نزديك كرد؛ چراكه بسيارى از موضوعات مهدويت ميان همه مذاهب اسلامى مشترك است.

متأسفانه گروه‌هايى كه با وحدت مسلمانان، منافع شيطانى‌شان به خطر مى‌افتد، همواره به‌دنبال ايجاد تفرقه‌اند و چنين وانمود مى‌كنند كه عقيده مهدويت در نظام فكرى شيعه، فصل مشتركى با اهل تسنن ندارد و امام مهدى شيعه(عج) تنها در نام «مهدى» با اهل‌سنت مشترك است. گروه‌هاى تكفيرى وهابيت از اين دسته‌اند. كسانى كه به دليل داشتن امكانات مادّى فراوان، شبكه‌هاى مختلف ماهواره‌اى و سايت‌هاى متعدد مجازى، پيوسته تفرقه و دشمنى را ميان امت اسلامى تبليغ مى‌كنند. صورت خوش‌بينانه اين است كه چنين افرادى، افزون بر بى‌اطلاعى از روايات شيعه، كم‌ترين آگاهى هم از منابع روايى اهل‌تسنن ندارند؛ زيرا اگر نيم‌نگاهى به اين كتاب‌ها بيندازند، خواهند ديد بسيارى از مسايل مهدويت ميان شيعه و سنى مشترك است.

در واقع اين تحقيق، به برخى نقاط مشترك ميان شيعه و سنى در مسئله مهدويت مى‌پردازد. بى‌شك، مراجعه به منابع روايى شيعه و اهل‌سنت و استخراج روايات مشترك، به روشنى گوياى اشتراك فراوان و وحدت نظر جهان اسلام در آموزه بالنده مهدويت است.

در اين نوشتار سعى شده است تا احاديث معتبر اهل‌سنت نقل شود تا بهانه‌جويان تفرقه‌افكن، ضعف سند يا بى‌اعتبارى منبع آن را بهانه ننمايند. بى‌ترديد اگر قرار باشد همه روايات اهل‌سنت در نظر گرفته شود، موارد مشترك ميان روايات شيعه و سنى بسيار فراوان‌تر از اين خواهد شد.[۱] موارد مشترك ميان فرق اسلامى در سه بخش كلى ارائه مى‌شود: بخش اول، مشتركات روايات شيعه و سنى درباره شخص امام مهدى(عج). بخش دوم، مشتركات درباره قيام ايشان و بخش سوم مشتركات درباره دوران حكومت امام مهدى(عج).

  1. ر.ك: بررسى تطبيقى روايات مهدويت در روايات شيعه و اهل‌سنت، مهدى اكبرنژاد.