در حال ویرایش اسرار مجازات ترک حج

}}

== منع از ترک حج ==

{{اصلی|ترک حج}}هر شخص [[مستطیع]] که حج را ترک کند، دستوری واجبی را ترک کرده است.<ref>التهذیب، ج5، ص18؛ من لا یحضره الفقیه، ج2، ص448؛ دعائم الاسلام، ج1، ص288.</ref> در قرآن و روایات معصومین(ع)، تارک حج نکوهش شده و مردم از ترک حج، منع شدند. <ref>سوره آل عمران ، آیه 97 .</ref><ref>الخصال، ص451؛ بحار الانوار، ج74، ص49.</ref>

 

 

در آیه 97 سوره آل عمران {{قلم رنگ|سبز|﴿وَ لِلَّهِ عَلیَ النَّاسِ حِجُّ الْبَیْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ اِلَیْهِ سَبِیلًا وَ مَن کَفَرَ فَاِنَّ اللهَ غَنیِ عَنِ الْعَالَمِین﴾}}  تعبیر (مَن کَفَرَ) برای تارک حج را، نشانگر اهمیت حج و بزرگ بودن گناه ترک حج نزد خداوند دانسته‌اند.<ref>مرآة العقول، ج7، ص103.</ref> برخی باور دارند به سان مواردی که تارک نماز کافر شمرده شده، برای نکوهش سرسختانه ترک حج، از آن به کفر تعبیر شده است. <ref>جوامع الجامع، ج1، ص192؛ الکشاف، ج1، ص390؛ التحریر و التنویر، ج3، ص169.</ref>

 

شماری از مفسران، مقصود از کفر در در آیه 97 سوره آل عمران را کفر در برابر [[اسلام]] دانسته<ref>المحرر الوجیز، ج1، ص408.</ref> و آن را به باور نداشتن وجوب [[حج]] تفسیر نموده‌اند.<ref>؛ الکشاف، ج1، ص391؛ التفسیر الکبیر، ج8، ص165؛ تفسیر قرطبی، ج4، ص153.</ref> پس اگر ترک حج واجب با انکار آن نیز همراه گردد، موجب [[کفر]] شخص به جهت انکار دستور [[ضروری دین]] می‌گردد. <ref>المواقف، ج3، ص554؛ وسائل الشیعه، ج8، ص18؛ العروة الوثقی، ج4، ص342.</ref>

 

در روایات، ترک حج نکوهش و از آن منع شده تا جایی که تارک حج کافر شمرده شده است.<ref>الخصال، ص451؛ بحار الانوار، ج74، ص49.</ref> و چنین فردی یا کسی که آن را به [[تاخیر حج|تاخیر‌]] اندازد تا حج را از دست دهد، [[اسلام|مسلمان]] از دنیا نخواهد رفت و در روز قیامت [[یهود|یهودی]] یا [[نصرانی]] محشور خواهد شد. <ref>من لا یحضره الفقیه، ج4، ص368؛ سنن الترمذی، ج2، ص154؛ سنن الدارمی، ج2، ص28-29.</ref>

 

از [[امام صادق (ع)]] نقل شده:  اگر مردم یک سال حج را ترک کنند به آنان مهلت داده نمی شود.<ref>وسائل الشیعه ، ج 11 ، ص 22 .</ref> از [[امام علی (ع)]] نیز روایت شده است: خدا را خدا را درباره خانه پروردگارتان. خالی نماند تا مادامی که شما در قید حیات هستید؛ چون اگر حج ترك شود مهلت داده نمی‌شوید. <ref>کافی ، ج 7 ، ص 51 .</ref>

 

امام صادق (ع) فرمود: «خداوند به واسطه حج گزاران شیعه عذاب و گرفتاریها را از کسانی از شیعه که حج به جا نمی آورند دفع میکند و اگر آنان جملگی ترک حج کنند مهلت داده نمی شوند. <ref>کافی ، ج 2 ، ص 451 .</ref>

==== ترک حج، نشانه افول و انحطاط جامعه ====

حج را نشانه حیات جامعه اسلامی و حرکت و تکاپوی مسلمانان برای حج  را موجب رشد و تعالی فرهنگی اجتماعی و اقتصادی دانسته‌اند. به اعتقاد برخی اگر سالی بر مسلمانان بگذرد که خانه خدا از حج گزاران خالی باشد، گواه مردن فرهنگ و بی رمق شدن دین در بین آنان است. <ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 86 .</ref> از همین رو اگر مسلمانان به کلی ترک حج کنند حاکم اسلامی موظف است آنان را وادار به رفتن حج کند و اگر از نظر مالی تمکن ندارند از بیت المال هزینه ها را تأمین نماید.<ref>کافی ، ج 4 ، ص272 ، باب ان من لم یطق الحج ببدنه جهز غیره</ref>

==== ترك حج نشانه خروج از دین ====

اگر شخص مستطیع سهل انگاری کرده و حج را ترک کند، بعضی از روایات، وی را محروم از شفاعت، محروم از حوض کوثر، زیان‌کارترین مردم، پشیمان در هنگام مرگ و کور در قیامت دانسته‌اند.<ref>الحج في الكتاب و السنه صص ۱۴۵ ، ۱۴۶ ، ۱۴۷ .</ref> این موارد، عقوبت فردی تارک حج دانسته شده به شکلی که گویا از دین خارج شده و نابینا است. چون هدف دین را نشناخته و مانند نابینایان در زندگی حرکت می‌کند. برخی نابینایی را به معنای تحیر و سرگردانی در قیامت می‌دانند. <ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 87 .</ref>

== منع از ترک حج مستحبی ==

يك دسته از روایات ترک حج مستحبی را نیز تقبیح می‌کند چرا که موجب ترک حج محرومیت از مصالح فراوان حج می‌شود. این منع به علت ثواب فراوان، بخشش گناهان و آثار دنیوی است که در روایات به آن اشاره شده.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 87 الی 88 .</ref>

افزون بر پاداش‌های اخروی حج، روایات بیان می‌دارند که حج‌گزاری فقر را می‌زداید و نیازهای دنیوی را برآورده می‌سازد<ref>نهج البلاغه، خطبه 110.</ref> و با ترک حج، هیچ خیر دنیوی به دست نمی‌آید<ref>الکافی، ج4، ص270؛ وسائل الشیعه، ج8، ص15.</ref> آثار و برکات حج تا آن اندازه است که ترک آن عوارضی را در پی دارد. چنانچه روایت شده: هر کس که حج را به سبب حاجتی دنیوی ترک ‌کند، هرگاه حاجیان از حج بازگردند، او هنوز به مقصود خود نرسیده است.<ref>من لا یحضره الفقیه، ج2، ص220، 420؛ الدر المنثور، ج1، ص211.</ref>

* '''

*'''درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج'''، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.{{پایان}}{{حج و عمره}}{{گناهان کبیره}}