در حال ویرایش نماز

'''نماز''' عملی عبادی در اسلام است که برخی از آن مانند [[نمازهای یومیه]]، [[واجب]] و در برخی دیگر به صورت [[مستحب]] است. نماز در [[قرآن]] و روایات جایگاهی برجسته دارد و محبوب‌ترین عبادت و ستون دین شمرده می‌شود. غیر از نمازهای روزانه که بر مسلمانان خواندن آن واجب است، نمازهای دیگر مانند [[نماز طواف]] و [[نماز طواف نساء]] نیز از نمازهای واجب به شمار می‌رود. همچنین نمازهای مستحبی زیادی نیز در متون دینی بدان سفارش شده است؛ مانند نمازهای نافله، [[نماز زیارت]]، [[نماز تحیت]] و [[نماز تراویح]].
==نمازهای یومیه==
نماز از اعمال با اهمیت عبادی در اسلام شمرده می‌شود.<ref>المحاسن، ج۱، ص۴۴؛ تحفة الفقهاء، ج۱، ص۹۵.</ref> این اهمیت و فضائل به نمازهای روزانه اطلاق می‌شود که بر مسلمانان واجب است در پنج نوبت در روز آن را بخوانند. نمازهای یومیه به نمازهای پنج‌گانه صبح، ظهر، عصر، مغرب و عشاء گفته می‌شود که مُکَلّف باید هر روز آنها را به‌جا آورد.<ref>احکام مقدمات نماز، ص۶۱.</ref> 

در قرآن به خواندن نماز تأکید شده و فضایل زیادی برای آن معرفی شده است؛ مانند بازدارندگی از گناه و وسیله رستگاری.<ref>مقدمه‌ای بر فلسفه نماز، ص۱۱۶.</ref> همچنین به [[اوقات نماز]] در قرآن تصریح شده است.<ref>دعائم الاسلام، ج۱، ص۱۳۲؛ السنن الکبری، ج۱، ص۳۹۵؛ فقه القرآن، ج۱، ص۸۴.</ref> نماز در منابع دینی از ضروریات دین،<ref>تحفة الفقهاء، ج۱، ص۹۵؛ منتهی المطلب، ج۴، ص۹. </ref> محبوب‌ترین عبادت<ref>من لا یحضره الفقیه، ج۱، ص۲۱۰؛ الکافی، ج۳، ص۲۶۴.</ref> و ستون دین شمرده شده است.<ref>المحاسن، ج۱، ص۴۴؛ دعائم الاسلام، ج۱، ص۱۳۳.</ref> در روایات نیز احادیث زیادی در فضیلت و جایگاه نماز آمده<ref>وسائل الشیعه، ج۴، ص۶ تا ج۸، ص۵۳۹؛ مستدرک الوسائل، ج۳، ص۵ تا ج۶، ص۵۴۸.</ref> و از [[پیامبر(ص)]] نقل شده است که نماز نور مؤمن است.<ref>نهج الفصاحه، ص ۵۵۰.</ref>

== نماز طواف ==
{{اصلی|نماز طواف}}
نماز طواف از نمازهای واجب شمرده می‌شود که دو رکعت است و باید پس از هر بار طواف کعبه (چه طواف [[عمره تمتع]] و چه [[عمره مفرده]] و چه [[حج تمتع]] و چه [[طواف نساء]]) به نیت نماز طواف خوانده شود.<ref>مناسک حج، مسئله۲/۸۰۰.</ref>

== نماز طواف نساء ==
{{اصلی|نماز طواف نساء}}
بر پایه فقه [[شیعه]]، نماز طواف نساء، یکی از اعمال واجب [[عمره مفرده]] و [[حج]] است، که پس از [[طواف نساء]] پشت [[مقام ابراهیم(ع)]] بجا آورده می‌شود.<ref>مناسك محشى، ص۵٠٨-۵٠۶.</ref>

== نمازهای مستحب ==
نمازهای مستحب نمازهایی‌اند که خواندنشان واجب نیست؛ با این حال به خواندن آنها توصیه شده است و ثواب زیادی برای آن برشمرده‌اند.

=== نماز نافله ===
نافله‌های روزانه نمازهای مستحبی هستند که هر روز خوانده می‌شوند. در کنار نمازهای واجب، نمازهایی به عنوان نافله مشخص شده است که قبل یا بعد از آن‌ها خوانده می‌شوند.<ref>مصطلحات الفقه، ص۵۲۸.</ref> در متون دینی تأکید فراوانی بر انجام نمازهای مستحبی شده و ثواب‌های فراوانی برای آن بیان شده است.<ref>وسایل الشیعه، ج۴، ص۴۴.</ref>

=== نماز تحیت ===
{{اصلی|نماز تحیت}}
نماز تَحیّت نمازی دو رکعتی است که مستحب است در هنگام ورود به مسجدها<ref>فرهنگ فقه فارسی، ج۲، ص۳۸۷؛ فقرات فقهیه، ج۱، ص۴۴۵؛ رساله توضیح المسایل (مراجع)، ج۱، ص۵۰۸.</ref> از جمله [[مسجد النبی|مسجد‌النبی]] و سایر مسجدهای [[مکه]] و [[مدینه]] خوانده شود.<ref>مناسک حج، ص۲۲۲.</ref> این نماز شیوه خاصی ندارد و مانند نماز صبح خوانده می‌شود.<ref>استفتائات جدید، ج۲، ص۸۱.</ref> در روایات به این نماز توصیه شده و از آن به عنوان حق مسجد یاد شده است.<ref>الأمالی، ص۵۳۹؛ كنز العمال، ج۷، ص۶۵۸.</ref>

=== نماز زیارت ===
{{اصلی|نماز زیارت}}
نماز زیارت نمازی مستحبی است که هنگام [[زیارت|زیارت معصومان و امامزادگان غیر معصوم]] خوانده می‌شود.<ref>وسائل الشیعة، ج۱۴، ص۵۲۱؛ کامل الزیارات، ص۲۵۱.</ref> حداقل تعداد رکعات نماز زیارت، دو رکعت است و هرچه بیشتر خوانده شود از فضیلت بیشتری برخوردار است.<ref>وسائل الشیعة، ج۱۴، ص۵۸۰؛ کامل الزیارات، ۱۳۵۶ش، ص۲۸۸.</ref>

=== نماز تراویح ===
{{اصلی|تراویح}}
نماز تراویح از نافله‌های [[ماه رمضان]] است که [[اهل‌سنت]] آن را به جماعت اقامه می‌کنند.<ref>المبسوط، ج۲، ص۱۴۳؛ المغنی، ج۱، ص۷۹۷.</ref> در مشروعیت اصل نماز تقریبا هیچ بحثی بین [[شیعه]] و سنی نیست؛<ref>مجمع الفائده، ج۳، ص۱۹؛ الحدائق، ج۱۰، ص۵۱۳. </ref> اما اهل‌سنت آن را به جماعت اقامه می‌کند و شیعه این نماز را به جماعت باطل و حرام می‌داند.<ref>الخلاف، ج۱، ص۵۲۵؛ الانتصار، ص۱۶۷.</ref>

== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''احکام مقدمات نماز'''، مدرسی، سید محمدتقی، قم، انتشارات محبان الحسین(ع)، چاپ چهارم، ۱۳۸۷ش.
* '''استفتائات جدید'''، مکارم شیرازی، ناصر، قم، مدرسه الامام علی بن ابی طالب (ع)، ۱۴۲۷ق.
* '''الأمالی'''، شیخ طوسی، محمد بن حسن‌، قم، دار الثقافة، ۱۴۱۴ق.
* '''الانتصار،''' السید المرتضی، قم، النشر الاسلامی، 1415ق.
* '''تحفة الفقهاء''': علاء الدین السمرقندی، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1414ق.
* '''تفصیل وسائل الشیعة الی تحصیل مسائل الشریعة'''، حر عاملی، محمد بن حسن، قم، مؤسسه آل البیت، ۱۴۰۹ق.
* '''الحدائق الناضره''': یوسف البحرانی، به کوشش آخوندی، قم، نشر اسلامی، 1363ش.
* '''الخلاف''': الطوسی، به کوشش خراسانی و دیگران، قم، نشر اسلامی، 1407ق.
*'''دعائم الاسلام''': النعمان المغربی، به کوشش فیضی، بیروت، دار الاضواء، 1411ق.
*'''رساله توضیح المسائل (مراجع)'''، خمینی، روح الله و سایر مراجع، قم، دفتر انتشارات اسلامی، بی‌تا.
*'''السنن الکبری''': البیهقی، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1414ق.
*'''فرهنگ فقه فارسی'''، هاشمی شاهرودی، سید محمود، قم، مؤسّسه دائرة‌المعارف فقه اسلامی، بی‌تا.
* '''فقرات فقهیه'''، شریفی اشکوری، الیاس، قم، آل ایوب، ۱۳۸۱ش.
* '''فقه القرآن''': الراوندی، به کوشش الحسینی، قم، مکتبة النجفی، 1405ق
* '''الکافی''': الکلینی، به کوشش غفاری، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1375ش.
* '''کامل الزیارات'''، ابن قولویه، جعفر بن محمد، تحقیق عبدالحسین امینی، نجف، دار المرتضویه، ۱۳۵۶ش.
* '''كنز العمال'''، متقی هندی، علی بن حسام‌الدین، بی‌جا، مؤسسة الرسالة، ۱۴۰۱ق.
* '''المبسوط''': السرخسی، بیروت، دار المعرفه، 1406ق.
* '''مجمع الفائدة و البرهان''': المحقق الاردبیلی، به کوشش عراقی و دیگران، قم، انتشارات اسلامی، 1416ق.
* '''المحاسن''': ابن خالد البرقی، به کوشش حسینی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1326ش.
* '''مستدرک الوسائل'''، نوری، میرزاحسین، قم، مؤسسه آل البیت(ع)، چاپ اول، ۱۴۰۸ق.
*'''مصطلحات الفقه'''، مشکینی، علی، قم، مؤسسه چاپ الهادی، چاپ دوم، ۱۳۷۹ش.
*'''المغنی''': عبدالله بن قدامه، بیروت، دار الکتب العلمیه.
*'''مقدمه‌ای بر فلسفه نماز'''، نوروزی، محمدمسعود، انتشارات بین‌المللی یادآوران، بی‌تا.
*'''من لا یحضره الفقیه''': الصدوق، به کوشش غفاری، قم، نشر اسلامی، 1404ق
*'''مناسك حج محشّى'''، قم، مركز تحقيقات حج، چاپ هفتم ، تابستان ۱۳۸۲ش.
*'''مناسک حج''' مطابق فتاوای امام خمینی و مراجع معظم تقلید، محمودی، محمدرضا، تهران، مرکز تحقیقات حج بعثه مقام معظم رهبری نشر مشعر، ۱۳۸۷ش.
*'''مناسک حج'''، صافی گلپایگانی، لطف‌الله، قم، دارالقرآن الکریم، ۱۴۱۶ق.
*'''منتهی المطلب''': العلامة الحلی، مشهد، آستان قدس رضوی، 1412ق.
*'''نهج الفصاحة'''، پاینده، ابوالقاسم، دنیای دانش، بی‌تا.
{{پایان}}