|
|
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| | == وحدت افزایی == |
| | حج به عنوان یک فریضه دینی، مسلمانانی از اقصی نقاط دنیا را با نژادها، زبانها و فرهنگهای مختلف گرد هم میآورد و فرصتی برای تقویت همبستگی بین المللی فراهم میکند. از این رو برخی از محققان بر نقش حج در کاهش تنشها، تفرقهها و ایجاد زمینهای برای تقویت انسجام امت اسلامی تأکید کردهاند. آنها معتقدند که حضور مسلمانان در کنار یکدیگر در مناسک حج، میتواند فضایی برای تعامل و همکاری فرهنگی و دینی ایجاد کند که بر وحدت مسلمانان تأثیر مثبتی خواهد داشت. )سجادی، ،1396 ص53( |
|
| |
|
| | == فرصت دیپلماسی == |
| | حج همچنین به مثابه فرصتی برای گفتگوی سیاسی میان رهبران مسلمان از کشورها دیده ارزیابی شده است. در بسیاری از کشورها دولتمردان و مقامات ارشد سیاسی به طور غیر رسمی و در حین مراسم حج به تبادل نظر و ایجاد توافقات سیاسی میپردازند. ازاینرو برخی پژوهشگران بر این باورند که حج میتواند به عنوان ابزاری برای تسهیل حل و فصل اختالفات سیاسی و تقویت همکاریهای مشترک میان کشورهای اسالمی عمل کند. )حسینی، ،1398 ص90( |
|
| |
|
| | == ترویج برابری و عدالت == |
| | برخی مطالعات بر این نکته تأ کید کردهاند که حج فرصتی است برای مسلمانان از اقشار مختلف اجتماعی تا در کنار یکدیگر قرار گیرند و از اصول برابری و عدالت اسلامی پیرو ی کنند. این اصل میتواند در بلندمدت به اصالح ساختارهای اجتماعی در جوامع اسالمی و تقویت اعتماد به نفس اجتماعی کمک کند. )محمدی، 1394ص112( |
|
| |
|
| | == مقابله با افراطگرایی == |
| | رخی محققان بر این باورند که حج فرصتی برای مسلمانان فراهم میآورد تا با دیدگاههای مختلف دینی و فرهنگی آشنا شوند و از این طریق به کاهش افراطگرایی و خشونت در جوامع اسالمی کمک کنند. در این باره پژوهشهایی که به تحلیل تأثیرات اجتماعی و فرهنگی حج پرداختهاند، مدعیاند که حضور مسلمانان در این مراسم میتواند فرهنگ صلح و مدارا را در جوامع اسلامی تقویت کند، و به کاهش گرایشهای افراطی یاری رساند. )ا کبری، ،1397 ص-42 57( |
|
| |
|
| واژه «احصار» از ریشه «ح صر» به معنای بازداشتن، تنگ گرفتن و احاطه کردن<ref>النهایه، ج۱، ص۳۹۵؛ لسان العرب، ج۴، ص۱۹۵، «حصر».</ref> و «صدّ» از ریشه «ص د د» به معنای بازداشتن و روی گرداندن برگرفته شده است.<ref>العین، ج۷، ص۸۰؛ الصحاح، ج۲، ص۴۹۵؛ النهایه، ج۳، ص۱۵.</ref> در لغت، احصار به بازداشتگی ناشی از بیماری گفته میشود.<ref>معجم الفروق اللغویه، ص۲۴؛ معجم مقاییس اللغه، ج۲، ص۷۲، «حصر».</ref> احصار در فقه امامی، عبارت است از بیمار شدن احرامگزار هنگام مناسک حج یا عمره؛ به گونهای که از اتمام آن ناتوان گردد.<ref>المبسوط، طوسی، ج۱، ص۳۳۲؛ المهذب، ج۱، ص۲۷۰؛ السرائر، ج۱، ص۶۳۸.</ref> برخی فقیهان متأخر، مجروح یا شکستهاستخوان را در حکم محصور یا ملحق بدان میدانند.<ref>مناسک حج، امام خمینی، ص۵۰۶؛ المعتمد، ج۵، ص۴۴۹، «کتاب الحج»؛ کتاب الحج، فاضل، ج۵، ص۴۷۶.</ref> «صدّ» یعنی بازدارندگی دشمن از ورود احرامگزار به مکه، در عمره یا حج و یا جلوگیری از وقوف وی در مشعر و عرفات، در حج.<ref>المبسوط، طوسی، ج۱، ص۳۳۲؛ المهذب، ج۱، ص۲۷۰؛ السرائر، ج۱، ص۶۴۱.</ref> مهمترین خاستگاه این دو تعریف در فقه امامی، حدیثهای امامان: است؛ از جمله روایت معاویة بن عمار از امام صادق۷ که به این دو تعریف و تغایر میان مفهوم آن دو تصریح کرده است: «المحصور غیر المصدود؛ المحصور هو المریض و المصدود هو الذی یرده المشرکون کما ردوا رسول الله۹ وأصحابه»<ref>الکافی، ج۴، ص۳۶۹؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۵۱۴؛ تهذیب، ج۵، ص۴۲۳.</ref>؛ محصور جز مصدود است. محصور کسی است که بیمار شود؛ ولی مصدود آن است که مشرکان مانع انجام حج یا عمره او گردند؛ چنانکه مانع انجام مناسک پیامبر۹ و اصحاب ایشان شدند.
| | == رونق اقتصادی == |
| | | در کنار تأثیرات اجتماعی و سیاسی، برخی پژوهشگران به ابعاد اقتصادی حج نیز پرداختهاند. بر این موضوع تأ کید دارد که حج میتواند منبعی برای تقویت اقتصاد کشورهای اسلامی باشد. این تأثیرات اقتصادی میتواند به تقویت زیرساختهای اجتماعی و بهبود وضعیت معیشتی مسلمانان در کشورهای مختلف کمک کند. )رحیمی، ،1396 ص39-36(. |
| | | == پانویس == |
| | | {{پانویس}} |
| | |
| از دیگر آثاری که عیاشی از آن گزارش میدهد، چاهی منسوب به امام سجاد(ع) است که گفته میشود [[امام باقر(ع)]]، در دوران کودکی درون آن افتاده<ref>وفاء الوفاء، ج۳، ص۳۰۶.</ref> و یکی از فرقههای شیعه به نام [[ناووسیه]] که به مهدویت امام صادق(ع) معتقد بودهاند،<ref>الملل و النحل، ج۱، ص۱۶۶.</ref> ورود امام صادق(ع) به این چاه را سرآغاز غیبت ایشان دانستهاند.<ref>المدینة المنوره، ص۹۵.</ref> این چاه که زائران به آن تبرک میجسته و از آب آن برای [[شفا]] یافتن بهره میبردهاند،<ref>وفاء الوفاء، ج۳، ص۳۰۶.</ref> میان در اول و میانی این آرامگاه قرار داشته است.<ref>التعریف بما آنست الهجره، ص۱۲۱.</ref>
| |
| | |
| | |
| | |
| راه فرع
| |
| راه فرع یکی از دو راهی است که در سده های اخیر مسیر سفر از مکه به مدینه بوده است. راه دیگر را راه سلطانی می نامیدند. این دو را در نزدیکی مدینه در مسجد شجره به هم می رسیدند.<ref>دلیل الحج، ص 166</ref>
| |
| | |
| منازل راه فرع چنین بود: وادی فاطمه، بئر عسفان، قضیمه، رابغ، بئر رضوان، ام الضباع، ریّان، سمت الاَبیَض، بئر العذب، بئر الماشی و مسجد شجره(سفرنامه مکه حسام السلطنه ص 132) در سال 1297 که حسام السلطنه از مکه به مدینه حرکت می کند کاروان ها از راه فرع حرککت می کنند که طول مسیر ده روز بوده است. (ص132) او گزارش کاملی از مسیر سفرش در سفرنامه آورده است.
| |
| | |
| همین راه فرع را با عنوان راه فرعی محمد صادق پاشا در دلیل الحج للوارد الی مکه و المدینه من کل فج توضیح داده است. (ص160 )
| |
| | |
| برخی منابع راه فرع را راهی از رابغ به مدینه معرفی کرده اند. ایوب صبری پاشا مراحل این راه را از رابغ به مدینه اینچنین نام برده است: بئر رضوان، به فاصله سیزده ساعت از رابغ، روستای ابو ضیاعة، دوازده ساعت بعد از بئر رضوان، روستای ریان، ده ساعت بعد از ابوضیاعة، صمد، هشت ساعت بعد از ابوضیاعة، مجز، بئر ماشی، دوازده ساعت بعد از مجز، بئر ماشی تا مدینه نیز دوازده ساعت راه است. <ref>موسوعة مرآة الحرمين الشريفين و جزيرة العرب، ج5، ص 159-160</ref>
| |
| | |
| نام این راه از مکانی گرفته شده که در این راه قرار داشت. فُرع نام مکان بزرگی بوده از اعمال مدینه. صفراء جزو فرع به شمار میآمده است. گفته شده که مسجد البرود که پیامبر در مکان آن نماز خوانده است در فرع قرار داشت.<ref>معجم ما استعجم، ج3، 1020</ref> ایوب صبری پاشا از مسجد فرع در راه مکه به مدینه یاد کرده است که در منطقه فرع قرار داشته است.<ref>موسوعه مراه الحرمین، ج4، ص 822</ref>
| |
|
| |
|
| | == منابع == |
| | {{برگرفتگی |
| | | پیش از لینک = |
| | | منبع = کارکرد حج در رفع معضلات سیاسی اجتماعی مسلمانان، |
| | | لینک = https://miqat.hajj.ir/article_236119_cfd51ac7fbe49645f6ab253bd8cd1816.pdf |
| | | توضیحات منبع = مجله میقات حج، شماره 139، پاییز 1403 |
| | }} |
| | |
|
| |
|
| خانه امام سجاد | | خانه امام سجاد |
|
| |
|
| در منابع تاریخی از چند مکان در مدینه به عنوان خانه امام سجاد یاد کردهاند. | | در منابع تاریخی از چند مکان در مدینه به عنوان خانه امام سجاد یاد کردهاند. |
|
| |
|
| == در جوار بقیع == | | == در جوار بقیع == |