محرم (ماه): تفاوت میان نسخه‌ها
| (۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''مُحَرَّمُ الحَرام''' یا '''مُحَرَّم''' یا '''ماه مُحَرَّم''' نخستین ماه سال هجری قمری<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۱۸۸-۱۸۹.</ref> و یکی از [[ماه‌های حرام|چهار ماه حرام]] است.<ref>مجمع البیان، ج۵، ص۴۵.</ref> علت این نام‌گذاری، حرمت جنگ و خون‌ریزی در این ماه دانسته شده است.<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۱۸۸.</ref> بر اساس شریعت اسلامی، جنگ و خون‌ریزی در این ماه ممنوع بوده<ref>منتهی المطلب، ج۱۴، ص۱۸.</ref> و این حرمت پیش از اسلام نیز رعایت می‌شده است.<ref>مجمع البیان، ج۵، ص۴۶.</ref> | '''مُحَرَّمُ الحَرام''' یا '''مُحَرَّم''' یا '''ماه مُحَرَّم''' نخستین ماه سال هجری قمری<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۱۸۸-۱۸۹.</ref> و یکی از [[ماه‌های حرام|چهار ماه حرام]] است.<ref>مجمع البیان، ج۵، ص۴۵.</ref> علت این نام‌گذاری، حرمت جنگ و خون‌ریزی در این ماه دانسته شده است.<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۱۸۸.</ref> بر اساس شریعت اسلامی، جنگ و خون‌ریزی در این ماه ممنوع بوده<ref>منتهی المطلب، ج۱۴، ص۱۸.</ref> و این حرمت پیش از اسلام نیز رعایت می‌شده است.<ref>مجمع البیان، ج۵، ص۴۶.</ref> | ||
ماه محرم در فرهنگ شیعه ماه سوگواری برای امام حسین(ع) و یارانش است<ref>الارشاد، ج۲، ص۱۱۲.</ref> و شیعیان در دهه نخست این ماه با برپایی مجالس در مساجد و حسینیه‌ها به عزاداری می‌پردازند؛<ref>«تجلی آیین سوگواری ماه محرم در فرهنگ مردم ایران»، ص۱۰.</ref> ازجمله دیگر وقایع ماه محرم عبارت است از: درگذشت [[ام سلمه]] از [[امهات المؤمنین|همسران پیامبر(ص)]]،دفن شهیدان [[کربلا]] توسط امام سجاد(ع) و جمعی از [[بنی‌اسد بن خزیمه|بنی اسد]] در سال ۶۱ق، آتش‌زدن کعبه در سال ۶۴ق توسط سپاه یزید، شهادت [[امام سجاد(ع)]] در سال ۹۴ق و تخریب [[آستان مقدس امامین عسکریین(ع)|حرم عسکریین(ع)]] در سال ۱۴۲۷ق. | ماه محرم در فرهنگ شیعه ماه سوگواری برای [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] و یارانش است<ref>الارشاد، ج۲، ص۱۱۲.</ref> و [[شیعه|شیعیان]] در دهه نخست این ماه با برپایی مجالس در مساجد و حسینیه‌ها به عزاداری می‌پردازند؛<ref>«تجلی آیین سوگواری ماه محرم در فرهنگ مردم ایران»، ص۱۰.</ref> ازجمله دیگر وقایع ماه محرم عبارت است از: درگذشت [[ام سلمه]] از [[امهات المؤمنین|همسران پیامبر(ص)]]،دفن شهیدان [[کربلا]] توسط امام سجاد(ع) و جمعی از [[بنی‌اسد بن خزیمه|بنی اسد]] در سال ۶۱ق، آتش‌زدن کعبه در سال ۶۴ق توسط سپاه یزید، شهادت [[امام سجاد(ع)]] در سال ۹۴ق و تخریب [[آستان مقدس امامین عسکریین(ع)|حرم عسکریین(ع)]] در سال ۱۴۲۷ق. | ||
====برخی وقایع ماه محرم==== | ====برخی وقایع ماه محرم==== | ||
* ۱؛ سال ۷ بعثت: آغاز محاصره اقتصادی [[اسلام|مسلمانان]] در [[شعب ابی‌طالب]] توسط [[قریش]] | * ۱؛ سال ۷ بعثت: آغاز محاصره اقتصادی [[اسلام|مسلمانان]] در [[شعب ابی‌طالب]] توسط [[قریش]] | ||
| خط ۳۴: | خط ۳۴: | ||
{{منابع}} | {{منابع}} | ||
* '''الارشاد''': محمد بن محمد مفید (شیخ مفید) | * '''الارشاد''': محمد بن محمد مفید (شیخ مفید)، تصحیح مؤسسة آل‌البیت، قم، کنگره جهانی شیخ مفید، ۱۴۱۳ق. | ||
* [https://ensani.ir/fa/article/314232/%D8%AA%D8%AC%D9%84%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D9%88%DA%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%DB%8C% «'''تجلی آیین سوگواری ماه محرم در فرهنگ مردم ایران (با تأکید بر مراسم پیشواز و سوگواره ها)'''»]: رقیه حاجی محمدیاری، در فصلنامه فرهنگ مردم ایران، شماره ۲۶، پاییز 1390ش. | * [https://ensani.ir/fa/article/314232/%D8%AA%D8%AC%D9%84%DB%8C-%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%B3%D9%88%DA%AF%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D9%85%D8%AD%D8%B1%D9%85-%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D9%87%D9%86%DA%AF-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%DB%8C% «'''تجلی آیین سوگواری ماه محرم در فرهنگ مردم ایران (با تأکید بر مراسم پیشواز و سوگواره ها)'''»]: رقیه حاجی محمدیاری، در فصلنامه فرهنگ مردم ایران، شماره ۲۶، پاییز 1390ش. | ||
* [http://alhassanain.org/persian/?com=book&id=814 '''حوادث الایام: گاهشمار تاریخ شیعه''']: سید مهدی مرعشی نجفی، با ترجمه: علی عطائی اصفهانی (نسخه الکترونیکی منتشر شده توسط مؤسسه فرهنگی-اسلامی شبکة الامامین الحسنین(ع)). | * [http://alhassanain.org/persian/?com=book&id=814 '''حوادث الایام: گاهشمار تاریخ شیعه''']: سید مهدی مرعشی نجفی، با ترجمه: علی عطائی اصفهانی (نسخه الکترونیکی منتشر شده توسط مؤسسه فرهنگی-اسلامی شبکة الامامین الحسنین(ع)). | ||
* '''مجمع البیان فی تفسیر القرآن''': فضل بن حسن طبرسی، با تصحیح فضل الله یزدی طباطبایی و هاشم رسولی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش. | * '''مجمع البیان فی تفسیر القرآن''': فضل بن حسن طبرسی، با تصحیح فضل الله یزدی طباطبایی و هاشم رسولی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش. | ||
* '''مروج الذهب و معادن الجوهر''': علی بن حسین مسعودی، به تحقیق: اسعد داغر، قم، دار الهجرة، چاپ دوم، ۱۴۰۹ق. | * '''مروج الذهب و معادن الجوهر''': علی بن حسین مسعودی، به تحقیق: اسعد داغر، قم، دار الهجرة، چاپ دوم، ۱۴۰۹ق. | ||
* '''منتهی المطلب فی تحقیق المذهب''': | * '''منتهی المطلب فی تحقیق المذهب''': حسن بن یوسف حلی (علامه حلی)، مشهد، مجمع البحوث الإسلامیة، چاپ اول، ۱۴۱۲ق. | ||
* '''وقایع الأیام''': عباس قمی، قم، نور مطاف، بی‌تا. | * '''وقایع الأیام''': عباس قمی، قم، نور مطاف، بی‌تا. | ||
{{پایان}} | {{پایان}} | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۹ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۳
مُحَرَّمُ الحَرام یا مُحَرَّم یا ماه مُحَرَّم نخستین ماه سال هجری قمری[۱] و یکی از چهار ماه حرام است.[۲] علت این نام‌گذاری، حرمت جنگ و خون‌ریزی در این ماه دانسته شده است.[۳] بر اساس شریعت اسلامی، جنگ و خون‌ریزی در این ماه ممنوع بوده[۴] و این حرمت پیش از اسلام نیز رعایت می‌شده است.[۵]
ماه محرم در فرهنگ شیعه ماه سوگواری برای امام حسین(ع) و یارانش است[۶] و شیعیان در دهه نخست این ماه با برپایی مجالس در مساجد و حسینیه‌ها به عزاداری می‌پردازند؛[۷] ازجمله دیگر وقایع ماه محرم عبارت است از: درگذشت ام سلمه از همسران پیامبر(ص)،دفن شهیدان کربلا توسط امام سجاد(ع) و جمعی از بنی اسد در سال ۶۱ق، آتش‌زدن کعبه در سال ۶۴ق توسط سپاه یزید، شهادت امام سجاد(ع) در سال ۹۴ق و تخریب حرم عسکریین(ع) در سال ۱۴۲۷ق.
برخی وقایع ماه محرم[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- ۱؛ سال ۷ بعثت: آغاز محاصره اقتصادی مسلمانان در شعب ابی‌طالب توسط قریش
- ۱؛ ۸۱ق: درگذشت محمد بن حنفیه فرزند امام علی(ع) در مدینه
- ۲؛ ۶۱ق: ورود امام حسین(ع) با اهل بیت و اصحابش به کربلا
- ۳؛ ۶۱ق: ورود عمر بن سعد با لشکریانش به کربلا
- ۴؛ ۶۱ق: فتوای شریح قاضی به کشتن امام حسین(ع)
- ۵؛ ۶۱ق: اعزام سپاه ابن‌زیاد برای جلوگیری از حرکت مردم کوفه برای یاری امام حسین(ع)
- ۶؛ ۶۱ق: یاری‌طلبی حبیب بن مظاهر از قبیله بنی‌اسد برای کمک به امام حسین(ع) در واقعه کربلا
- ۷؛ ۶۱ق: بستن آب بر امام حسین و یارانش به دستور ابن زیاد
- ۹؛ ۶۱ق: روز تاسوعا، روز بزرگداشت عباس بن علی(ع)
- ۱۰؛ ۶۱ق: روز عاشورا، شهادت امام حسین و یارانش در کربلا[۸]
- ۱۰؛ پس از سال ۶۱ق: وفات ام سلمه، همسر پیامبر
- ۱۰؛ ۶۷ق: کشته شدن ابن زیاد به دست مختار ثقفی
- ۱۱؛ ۶۱ق: حرکت کاروان اسیران کربلا به سوی کوفه
- ۱۲ یا ۱۳؛ ۶۱ق: دفن شهیدان کربلا توسط امام سجاد(ع) و جمعی از بنی اسد
- ۱۲؛ ۶۱ق: ورود اهل بیت و دیگران اسیران کربلا به کوفه
- ۱۲؛ ۹۴ق: شهادت امام سجاد(ع) بنا بر قول مشهور عالمان شیعه
- ۱۳؛ ۶۱ق: حضور اسیران کربلا در مجلس ابن زیاد در کوفه
- ۱۳؛ ۶۱ق: رسیدن خبر شهادت امام حسین و یارانش به مدینه و شام، با نامه ابن زیاد
- ۱۵؛ ۶۱ق: فرستادن سرهای شهیدان کربلا به سوی شام
- ۱۹؛ ۶۱ق:حرکت کاروان اسیران کربلا به سوی شام
- ۲۳؛ ۱۴۲۷ق: تخریب حرم عسکریین در سامرا با مواد منفجره
- ۲۵؛ ۹۴/۹۵ق: شهادت امام سجاد(ع) بنا بر قولی.
- ۲۷؛ ۶۴ق: آتش گرفتن کعبه و تخریب بخشی از آن در حمله لشکریان یزید به مکه و سپاه عبدالله بن زبیر[۹]
- ۲۹؛ ۶۱ق: ورود کاروان اسیران کربلا به شام
- محرم سال ۱۵ یا ۱۶ق: درگذشت ماریه قبطیه، همسر پیامبر و مادر ابراهیم
پانویس[ویرایش | ویرایش مبدأ]
منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- الارشاد: محمد بن محمد مفید (شیخ مفید)، تصحیح مؤسسة آل‌البیت، قم، کنگره جهانی شیخ مفید، ۱۴۱۳ق.
- «تجلی آیین سوگواری ماه محرم در فرهنگ مردم ایران (با تأکید بر مراسم پیشواز و سوگواره ها)»: رقیه حاجی محمدیاری، در فصلنامه فرهنگ مردم ایران، شماره ۲۶، پاییز 1390ش.
- حوادث الایام: گاهشمار تاریخ شیعه: سید مهدی مرعشی نجفی، با ترجمه: علی عطائی اصفهانی (نسخه الکترونیکی منتشر شده توسط مؤسسه فرهنگی-اسلامی شبکة الامامین الحسنین(ع)).
- مجمع البیان فی تفسیر القرآن: فضل بن حسن طبرسی، با تصحیح فضل الله یزدی طباطبایی و هاشم رسولی، تهران، ناصر خسرو، چاپ سوم، ۱۳۷۲ش.
- مروج الذهب و معادن الجوهر: علی بن حسین مسعودی، به تحقیق: اسعد داغر، قم، دار الهجرة، چاپ دوم، ۱۴۰۹ق.
- منتهی المطلب فی تحقیق المذهب: حسن بن یوسف حلی (علامه حلی)، مشهد، مجمع البحوث الإسلامیة، چاپ اول، ۱۴۱۲ق.
- وقایع الأیام: عباس قمی، قم، نور مطاف، بی‌تا.