علامه حلی: تفاوت میان نسخه‌ها

خط ۶۸: خط ۶۸:
او در بسیاری از آثار فقهی خود، باب مستقلی را به احکام [[حج]] با رویکرد تطبیقی - استدلالی اختصاص داده است. از جمله آثاری که به تفصیل به [[مناسک حج]] پرداخته‌اند، می‌توان به ''منتهی المطلب فی تحقیق المذهب'' و ''مختلف الشیعه فی احکام الشیعه'' اشاره کرد.
او در بسیاری از آثار فقهی خود، باب مستقلی را به احکام [[حج]] با رویکرد تطبیقی - استدلالی اختصاص داده است. از جمله آثاری که به تفصیل به [[مناسک حج]] پرداخته‌اند، می‌توان به ''منتهی المطلب فی تحقیق المذهب'' و ''مختلف الشیعه فی احکام الشیعه'' اشاره کرد.
==معرفی و اهمیت==
==معرفی و اهمیت==
حسن بن یوسف بن مطهّر حلی، معروف به علامه حلی و آیت‌الله،<ref>مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، مقدمه.</ref> فقیه، اصولی، متکلم و فیلسوف [[شیعه|امامیه]] در قرن هفتم و هشتم هجری قمری، از شخصیت‌های علمی جهان تشیع به شمار می‌رفت.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.</ref> وی به گسترش و تبیین مذهب امامیه پرداخت و با تألیف آثار متعدد، روشی نو در استنباط احکام شرعی و تبیین مبانی عقلی و نقلی دین ارائه داد.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.</ref>
حسن بن یوسف بن مطهّر حلی، معروف به علامه حلی و آیت‌الله،<ref>مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، مقدمه.</ref> فقیه، اصولی، متکلم و فیلسوف [[شیعه|امامیه]] در قرن هفتم و هشتم هجری قمری، از شخصیت‌های علمی جهان تشیع به شمار می‌رفت.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.</ref> وی به گسترش و تبیین مذهب امامیه پرداخت و با تألیف آثار متعدد، روشی نو در استنباط احکام شرعی و تبیین مبانی عقلی و نقلی دین ارائه داد.<ref>گلشن ابرار، ج۱، ص۱۴۱.</ref>


علامه حلی در تاریخ علم شیعه، افزون بر تسلط بر دانش‌های مختلف، در تأثیرگذاری بر حکومت زمان خود (ایلخانیان در ایران) و مسلمان کردن سلطان محمد خدابنده (الجایتو) و تربیت شاگردانی همچون [[فخر المحققین]] پرداخت.<ref>[https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.</ref>  
علامه حلی در تاریخ علم شیعه، افزون بر تسلط بر دانش‌های مختلف، در تأثیرگذاری بر حکومت زمان خود (ایلخانیان در ایران) و مسلمان کردن سلطان محمد خدابنده (الجایتو)<ref>گلشن ابرار، ج۱، ص۱۴۲.</ref> و تربیت شاگردانی همچون [[فخر المحققین]] پرداخت.<ref>گلشن ابرار، ج۱، ص۱۴۰.</ref>  


علامه حلی در ۲۹ رمضان سال ۶۴۸ قمری در حلهٔ [[عراق]] به دنیا آمد<ref>قواعد الاحکام، ج۱، ص۵ -۱۱.</ref> و در ۲۱ محرم ۷۲۶ق در سن ۷۸ سالگی، در شهر حله درگذشت و در حجره سمت راست ایوان طلای<ref>زیارتگاه‌های عراق، ج۱ ص۵۴.</ref> [[آستان مقدس امام علی(ع)|حرم حضرت علی(ع)]] به خاک سپرده شد.<ref>اعیان الشیعه، ۱۴۰۶ق، ج۲۴، ص۲۲۳.</ref> و قبر وی زیارتگاه شیعیان است که بر روی قبرش ضریح نصب شده است.<ref>زیارتگاه‌های عراق، ج۱ ص۵۴.</ref>
علامه حلی در ۲۹ رمضان سال ۶۴۸ قمری در حلهٔ [[عراق]] به دنیا آمد<ref>قواعد الاحکام، ج۱، ص۵ -۱۱.</ref> و در ۲۱ محرم ۷۲۶ق در سن ۷۸ سالگی، در شهر حله درگذشت و در [[آستان مقدس امام علی(ع)|حرم حضرت علی(ع)]] به خاک سپرده شد.<ref>اعیان الشیعه، ۱۴۰۶ق، ج۲۴، ص۲۲۳.</ref> آرامگاه او در  در حجره‌ای واقع در سمت راست ایوان طلای حرم، و بر روی قبرش [[ضریح|ضریحی]] نصب شده است. این قبر، به عنوان زیارتگاه شیعیان، همواره محل رجوع زائران است.<ref>زیارتگاه‌های عراق، ج۱ ص۵۴.</ref>  


تاریخ دقیق ورود او به [[ایران]] مشخص نیست؛ اما احتمالاً در سال‌های پس از ۷۰۵ قمری و به دعوت سلطان محمد خدابنده (الجایتو) از پادشاهان ایلخانی به ایران آمده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج۲۰، ص۴۰۶.</ref>
تاریخ دقیق ورود او به [[ایران]] مشخص نیست؛ اما احتمالاً در سال‌های پس از ۷۰۵ قمری و به دعوت سلطان محمد خدابنده (الجایتو) از پادشاهان ایلخانی به ایران آمده است.<ref>مستدرک الوسائل، ج۲۰، ص۴۰۶.</ref>


از استادان وی می‌توان به پدرش، [[محقق حلی]] و [[خواجه نصیرالدین طوسی]] اشاره کرد.<ref>گلشن ابرار، ج۱، ص۱۳۹.</ref>
از استادان وی می‌توان به پدرش، [[محقق حلی]] و [[خواجه نصیرالدین طوسی]] اشاره کرد.<ref>روضات الجنات، ج۲، ص۲۶۴ و ۲۷۲؛ گلشن ابرار، ج۱، ص۱۳۹.</ref>
==علامه حلی و فقه حج==
==علامه حلی و فقه حج==
علامه حلی در بسیاری از آثار فقهی خود، باب مستقلی را به احکام حج اختصاص داده است. از جمله آثار وی که به تفصیل به مناسک حج پرداخته‌اند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
علامه حلی در بسیاری از آثار فقهی خود، باب مستقلی را به احکام حج اختصاص داده است. از جمله آثار وی که به تفصیل به مناسک حج پرداخته‌اند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
خط ۸۶: خط ۸۶:
در این اثر، مؤلف اختلاف نظر میان فقهای امامیه در احکام شرعی را تحلیل کرده است. باب حج در این کتاب تحول دیدگاه‌های فقهی شیعه را در موضوع [[حج]] به‌خوبی نشان می‌دهد.<ref>مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، مقدمه.</ref>
در این اثر، مؤلف اختلاف نظر میان فقهای امامیه در احکام شرعی را تحلیل کرده است. باب حج در این کتاب تحول دیدگاه‌های فقهی شیعه را در موضوع [[حج]] به‌خوبی نشان می‌دهد.<ref>مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، مقدمه.</ref>
* '''تحریر الأحکام الشرعیة على مذهب الإمامیة'''؛
* '''تحریر الأحکام الشرعیة على مذهب الإمامیة'''؛
وی در این کتاب فتواهایش را در ۴۰۰۰۰ مسأله جمع‌آوری کرده و در جلد ۱ و ۲ به مسئله حج پرداخته است.<ref>تحریر الاحکام الشریعه علی مذهب الامامیه، ج۱، مقدمه؛ [https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.</ref>
وی در این کتاب فتواهایش را در ۴۰۰۰۰ مسأله جمع‌آوری کرده و در جلد ۱ و ۲ به مسئله حج پرداخته است.<ref>تحریر الاحکام الشریعه علی مذهب الامامیه، ج۱، مقدمه.</ref>


در برخی آثار دیگر علامه حلی به‌صورت مختصر به مسئله حج پرداخته است، از جمله این آثار عبارتند از: '''قواعد الاحکام فی معرفه الحلال و الحرام'''، '''ارشاد الاذهان الی احکام الایمان'''، '''تبصره المتعلمین'''.
در برخی آثار دیگر علامه حلی به‌صورت مختصر به مسئله حج پرداخته است، از جمله این آثار عبارتند از: '''قواعد الاحکام فی معرفه الحلال و الحرام'''، '''ارشاد الاذهان الی احکام الایمان'''، '''تبصره المتعلمین'''.
خط ۱۰۱: خط ۱۰۱:
*تذکره الفقهاء، علامه حلی، قم، موسسه آل البیت، ۱۴۱۴ق.
*تذکره الفقهاء، علامه حلی، قم، موسسه آل البیت، ۱۴۱۴ق.
*تحریر الاحکام الشرعیه على مذهب الامامیه، علامه حلی، قم، مؤسسه الامام الصادق(ع)‏، ۱۴۲۰ق.
*تحریر الاحکام الشرعیه على مذهب الامامیه، علامه حلی، قم، مؤسسه الامام الصادق(ع)‏، ۱۴۲۰ق.
*روضات الجنات، محمدباقر الموسوی خوانساری، بیروت، دارالاسلامیه، ۱۴۱۱ق.
*زیارتگاه‌های عراق، محمدمهدی فقیه محمدی جلالی، تهران، سازمان حج و زیارت، بی‌تا.
*گلشن ابرار، جمعی از پژوهشگران، قم، نشر معروف، ۱۳۸۲ش.
*قواعد الاحکام، علامه حلی، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۳ق.
*قواعد الاحکام، علامه حلی، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۳ق.
*[https://hawzah.net/fa/Article/View/6380 «علامه حلی»]، پایگاه اطلاع رسانی حوزه.
*منتهى المطلب فی تحقیق المذهب، علامه حلى، مشهد، آستانه الرضويه المقدسه، ۱۴۱۲ق.
*منتهى المطلب فی تحقیق المذهب، علامه حلى، مشهد، آستانه الرضويه المقدسه، ۱۴۱۲ق.
*مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، علامه حلی، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۳ق.
*مختلف الشیعه فی احکام الشریعه، علامه حلی، قم، جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، ۱۴۱۳ق.