| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ |
| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى |
| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ |
| فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ |
زیارت حلیمه سعدّیه
 محل دفن حلیمه در بقیع | |
| موضوع | زیارت حلیمه سعدیه |
|---|---|
| مأثور/غیرمأثور | غیر مأثور |
| مکان | بقیع |
حلیمه سعدّیه دایه پیامبر(ع)
حلیمه مادر رضاعی رسول خدا بود که آن حضرت را در کودکی از عبدالمطلب جد پیامبر(ص) تحویل گرفت و به میان قبیله خود در بیرون از مكّه برد و به او شیر داد و بزرگش کرد؛ زنی با عاطفه و مهربان که افتخار دایگی پیامبر را داشت و مورد احترام و علاقه حضرت بود.[۱]
پدر حلیمه، ابو ذؤیب عبداللّه بن حارث، از قبیله سعد بن بکر بود[۲] و همسرش حارث بن عبدالعزّی (ابوکبشه) نام داشت.[۳] حلیمه پس از ثویبه، دایگی پیامبر (ص) را برعهده گرفت[۴] و بعدها همراه همسرش اسلام آورد و با پیامبر(ص) بیعت کرد.[۵]
حلیمه بنا بر روایتی پیش از فتح مکه درگذشت و پیامبر(ص) پس از آگاهی از وفات او اندوهگین شد و به بازماندگانش رسیدگی کرد.[۶]
در شمالشرقی بقیع بقعهای به حلیمه سعدیه منسوب بوده، اما منابع کهن محل دفن او را مشخص نکردهاند.[۷]
در زيارت آن بانوى عظيم الشّأن چنين مى گويى:[۸]
زیارت حلیمه سعدّیه
| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا أُمَّ صَفِيِّ اللّهِ |
| سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا |
| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ حَبِيبِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا اُمَّ المُصْطَفى |
| سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى |
| اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا مُرْضِعَةَ رَسوُلِ اللّهِ، اَلسَّلامُ عَلَيْكِ يَا حَلِيمَةُ السَّعْدِيَّةُ |
| سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه |
| فَرَضِىَ اللّهُ تَعالى عَنْكِ وَأَرْضاكِ، وَجَعَلَ الجَنَّةَ مِنْزِلَكِ وَمأْواكِ، وَرَحَمِةُ اللّهِ وَبَرَكاتُهُ |
| خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد. |
| سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا |
| سلام بر تو اى مادر(رضاعى) پيامبر خدا، سلام بر تو اى مادر برگزيده خدا |
| سلام بر تو اى مادر حبيب خدا، سلام بر تو اى مادر حضرت مصطفى |
| سلام بر تو اى دايه رسول خدا، سلام بر تو اى حليمه سعديه |
| خداوند تعالى از تو خوشنود باد و ترا خوشنود سازد، و بهشت را منزل و پناهگاهتان قرار دهد و رحمت و بركات خدا بر تو باد. |
پانویس
- ↑ ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.
- ↑ انساب الاشراف، ج۱، ص۹۳؛ السیرة النبویه، ابن هشام، ج۱، ص۱۶۰؛ الطبقات الکبری، ج۱، ص۸۹؛ الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، ج۴، ص۱۸۱۳.
- ↑ انساب الاشراف، ج1، ص91؛ فتح الباری، ج1، ص37.
- ↑ البدء و التاریخ، ج۵، ص۸؛ البدایة و النهایه، ج۲، ص۲۷۲.
- ↑ سبل الهدی والرشاد، ج۱، ص۳۸۳؛ روح البیان، ج۹، ص۲۶۵.
- ↑ انساب الاشراف، ج۱، ص۹۵.
- ↑ سفرنامه میرزا محمدحسین فراهانی، ص232؛ سفرنامه نایب الصدر شیرازی، ص۲۳۰؛ موسوعة العتبات المقدسه، ج۳، ص۲۸۲.
- ↑ ادعیه و آداب حرمین شریفین، ص282.
منابع
- الاستیعاب فی معرفة الأصحاب، ابن عبدالبر، یوسف بن عبدالله، تحقیق علی محمد البجاوی، بیروت، دار الجیل، ۱۴۱۲ق.
- أسد الغابة فی معرفة الصحابة، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الفکر، ۱۴۰۹ق.
- الإصابه فی تمییز الصحابة، ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، تحقیق عادل احمد و عبدالموجود و علی محمد معوض، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۱۵ق.
- إمتاع الأسماع بما للنبی من الأحوال والأموال والحفدة والمتاع، مقریزی، احمد بن علی، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۲۰ق.
- انساب الاشراف، بلاذری، احمد بن یحیی، تحقیق محمد حمیدالله، مصر، دار المعارف، ۱۹۹۵م.
- البدء و التاریخ، مقدسی، مطهر بن طاهر، مکتبة الثقافة الدینیة، بیتا.
- البدایة و النهایة فی التاریخ، ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، تحقیق علی شیری، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۸ق.
- البدر المنیر فی تخریج الاحادیث و الآثار الواقعة فی الشرح الکبیر، ابنملقن، عمر بن علی، الریاض، دارالهجره، ۱۴۲۵ق.
- تاریخ ابن خلدون، ابن خلدون، عبدالرحمن بن محمد، تحقیق خلیل شحاده، بیروت، دار الفکر، ۱۴۰۸ق.
- تاریخ الطبری (تاریخ الامم و الملوک)، طبری، محمد بن جریر بن یزید، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۳۸۷ق.
- تاریخ حرم ائمه بقیع و آثار دیگر در مدینه منوره، نجمی، محمدصادق، تهران، مشعر، ۱۳۸۶ش.
- التنبیه و الاشراف، مسعودی، علی بن حسین، تصحیح عبدالله اسماعیل الصاوی، قاهره، دار الصاوی.
- دلایل النبوة، ابونعیم، احمد بن عبدالله، دار النفائس، بیروت، ۱۴۰۶ق.
- رحلة ابن بطوطة، ابن بطوطه، محمد بن عبدالله، تحقیق عبدالله تازی، ریاض، اکادیمیة المملکة المغربیه، ۱۴۱۷ق.
- روح البیان، احقی، اسماعیل بن مصطفی، بیروت، دار الفکر، بیتا.
- زاد المعاد فی هدی خیر العباد، ابن قیم جوزیه، محمد بن ابیبکر، مکتبة المنار الإسلامیه، الکویت، ۱۴۱۵ق.
- سبل الهدی و الرشاد فی سیرة خیر العباد، شمس شامی، محمد بن یوسف، دار الکتب العلمیة بیروت، ۱۴۱۴ق.
- السیرة الحلبیه، حلبی، علی بن ابراهیم، مترجم سید علی جمال اشرف، قم، الشریف الرضی، ۱۳۸۰ش.
- السیرة النبویة مقتضبا من البدایة و النهایه، ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، به کوشش مصطفی عبدالواحد، بیروت، دار المعرفه/ دار احیاء التراث العربی، ۱۳۹۳ق.
- السیرة النبویة، ابن هشام، عبدالملک بن هشام، تحقیق مصطفی السقا و ابراهیم الأبیاری و عبدالحفیظ شلبی، بیروت، دار المعرفة، بیتا.
- الطبقات الکبری، ابن سعد، محمد بن سعد، تحقیق محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۱۰ق.
- عمدة القاری شرح صحیح البخاری، بدر العینی، محمود بن احمد، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، بیتا.
- عون المعبود شرح سنن ابی داود، صدیقی، عظیم آبادی محمد اشرف، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۱۵ق.
- عیون الاثر فی فنون المغازی و الشمائل و السیر (السیرة النبویه)، ابن سید ناس، محمد بن محمد، به کوشش ابراهیم محمد رمضان، بیروت، دار القلم، ۱۴۱۴ق.
- فتح الباری شرح صحیح البخاری، ابن رجب، عبدالرحمن بن احمد، بیروت، دار المعرفه، ۱۳۷۹ق.
- الکامل فی التاریخ، ابن اثیر، علی بن محمد، بیروت، دار الصادر، ۱۳۸۶ق.
- مجمع الزوائد و منبع الفوائد، هیثمی، علی بن ابوبکر، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۰۸ق.
- مروج الذهب و معادن الجوهر، مسعودی، علی بن حسین، تحقیق اسعد داغر، قم، دار الهجرة، ۱۴۰۴ق.
- المستدرک علی الصحیحین، حاکم نیشابوری، محمد بن عبدالله، تحقیق مرعشلی، بیروت، دار المعرفه، ۱۴۰۶ق.
- المعجم الکبیر، طبرانی، سلیمان بن احمد، القاهرة، مکتبة ابن تیمیة، بیتا.
- مفاتیح الغیب، فخر رازی، محمد بن عمر، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۲۰ق.
- موسوعة العتبات المقدّسة، الخلیلی، جعفر، بیروت، مؤسسة الأعلمی، بیتا.