در حال ویرایش زیارت وارث

{{جعبه اطلاعات زیارت‌نامه
 | عنوان = زیارت وارث
 | تصویر =زیارت وارث 2.jpg
 | عرض تصویر = 
 | توضیح تصویر = 
 | نام‌های دیگر = 
 | موضوع = زیارت امام حسین(ع)
 | مأثور/غیرمأثور = 
 | صادره از = امام صادق(ع)
 | راوی = 
 | ساخته شده توسط = 
 | قدمت = 
 | منابع شیعی = 
 | منابع سنی = 
 | مضمون = حمد و ثنای الهی، سلام بر امام حسین، میراث دار بودن امام حسین از انبیای الهی، رجعت امام حسین 
 | ثواب = 
 | زمان = شب و روز عرفه و عید قربان و نیز هر زمان دیگر 
 | مکان = 
 | تک‌نگاری‌ها = 
 | مرتبط = 
}}
'''زیارت وارث'''، از زیارت‌نامه‌های معتبر و مشهور [[امام حسین (ع)|امام حسین(ع)]] است که ایشان را وارث [[انبیای الهی]] معرفی می‌کند و به امام از منظر وصایت و وراثت در مقوله‌ی [[نبوت]] و [[امامت]] توجه دارد.

==سندیت و زمان زیارت وارث==
زیارت وارث از زیارت‌نامه‌های مشهور امام حسین(ع) است که در [[کتاب المزار (شیخ مفید)|المزار شیخ مفید]]<ref>المزار، ص 106</ref>، [[مصباح المتهجد شیخ طوسی]]<ref>المصباح المتهجد، ج2، ص 720</ref> و دیگر منابع معتبر شیعه ذکر شده‌است.

این زیارت‌نامه بخشی از دستورالعمل زیارت امام حسین(ع) است که [[امام صادق(ع)]] به [[صفوان بن مهران]] تعلیم داد.<ref>مصباح المتهجد، ج2، ص 717</ref>
برخی این زیارت‌نامه را برای زیارت در شب و [[روز عرفه]]<ref>المزارالکبیر، ص 462</ref> و [[عید قربان]] <ref>المصباح، ص 501</ref>آورده‌اند، هرچند طبق روایت می‌توان آن را در هر زمان برای امام حسین(ع) قرائت کرد.<ref>الإقبال بالاعمال الحسنه، ج2، ص 63</ref>

==عناصر توحیدی==
در زیارت وارث وجود عناصری مانند حمد، تسبیح و ثنای الهی، [[تکبیر]]، [[تهلیل]]، شهادت به وحدانیت خداوند، سبب القای آموزه‌های صحیح توحیدی به انسان می‌شود. منزلت و جایگاه [[توحید]] در زیارت آن‌چنان متعالی است که اهمیت موضوعات دیگر و حتی توجه به امام را در مراتب بعد قرار می‌دهد. ذکر دعا، نماز بین زیارت‌نامه و تأکید بر عبودیت خالص اهل بیت و برپاداشتن امور الهی مانند نماز، زکات، امربه معروف و نهی از منکر از سوی ایشان، همگی بر توحید محور بودن زیارت‌نامه دلالت دارد.

==وراثت از انبیاء==
در بخشی از زیارت، همراه با سلام به امام حسین، صفات [[انبیاء]] نیز برای ایشان برشمرده است، یعنی امام حسین وارث «صفوه» و برگزیده بودن [[آدم (پیامبر)|آدم]]، «نبوت» [[نوح]]، «خلّت» و دوستی [[حضرت ابراهیم(ع)|ابراهیم]]، «کلیم» بودن [[موسی]]، «روح‌الله» بودن [[عیسی]] «حبیب الله» بودن پیامبر و «امیرالمؤمنان» بودن [[علی(ع)]] بود.
در ادامه این توصیفات، ویژگی‌‌های پیامبران اعم از خلیفه‌اللهی، دعوت به توحید را برای امام حسین(ع) یادآور می‌شود و آن حضرت را میراث‌دار علم انبیای الهی و نیز [[کتب آسمانی]] می‌داند.

==امامت و حجت‌اللهی==
یکی از اوصاف امام حسین(ع) که در زیارت وارث آمده، حجت بودن امام برای اهل دنیاست. در متون روایی [[شیعه]]، [[حضرت محمد (ص)|پیامبر]] و [[ائمه اطهار]] از مفهوم«حجت الله» برای تبیین و توصیف حقیقت مقام امامت استفاده‌ کرده‌اند <ref>الکافی، ج2، باب‌الحجه</ref>و قلمرو حجیت ائمه«خلق» است، نه‌اینکه مختص به [[مسلمانان]] یا [[شیعه|شیعیان]] باشد.<ref>معنا و چیستی امامت در قرآن، ص 260</ref> از همین رو در زیارت وارث، شهادت امام حسین که حجت خدا بر خلق بوده، بزرگترین مصیبت شمرده شده است.

==قیامت و رجعت==
در زیارت وارث توجه به [[آخرت]]، با [[دعا]] برای معیت و همراهی با پیامبر و اهل بیتش در آخرت بیان شده‌است. نکته‌ی دیگری که در زیارت وارث به آن پرداخته شده، مسأله [[رجعت]] است. در فرازی از این زیارت آمده:« و اشهد أنی بکم مؤمن و بایابکم موقن»؛« و گواهی می‌دهم که م نبه یقین مؤمن به شمایم و به بازگشتتان یقین دارم».
رجعت از عقاید معروف شیعه است که بعد از ظهور مهدی(عج) و در آستانه [[رستاخیز]]، گروهی از «مؤمنان خالص» و «کفار و طاغیان بسیار شرور» به این جهان بازمی‌گردند.<ref>مکارم، ج15، ص 555</ref> در روایات متواتر، امام حسین(ع)، به عنوان اولین رجعت کننده معرفی شده است.<ref>بحارالانوار، ج53، ص 64</ref>

==متن زیارت‌نامه==
{{نقل قول دوقلو
|تیتر=زیارت وارث
|السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ آدَمَ صَفْوَةِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ نُوحٍ نَبِيِّ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ إِبْرَاهِيمَ خَلِيلِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ مُوسَى كَلِيمِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ عِيسَى رُوحِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ مُحَمَّدٍ حَبِيبِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَارِثَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عليه السلام [وَلِيِّ اللَّهِ‏] السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ مُحَمَّدٍ الْمُصْطَفَى السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ عَلِيٍّ الْمُرْتَضَى السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ فَاطِمَةَ الزَّهْرَاءِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ خَدِيجَةَ الْكُبْرَى السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ثَارَاللَّهِ وَ ابْنَ ثَارِهِ وَ الْوِتْرَ الْمَوْتُورَ أَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ أَقَمْتَ الصَّلاةَ وَ آتَيْتَ الزَّكَاةَ وَ أَمَرْتَ بِالْمَعْرُوفِ وَ نَهَيْتَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَ أَطَعْتَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ حَتَّى أَتَاكَ الْيَقِينُ 

|سلام بر تو اى وارث آدم برگزيده خدا،سلام بر تو اى وارث نوح پيامبر خدا سلام بر تو اى وارث ابراهيم دوست خدا،سلام بر تو اى وارث موسى همسخن‏ خدا،سلام بر تو اى وارث عيسى روح خدا،سلام بر تو اى وارث محمّد حبيب خدا،سلام بر تو اى وارث امير مؤمنان ولىّ خدا،سلام بر تو اى‏ فرزند محمّد مصطفى،سلام بر تو اى فرزند على مرتضى،سلام بر تو اى فرزند فاطمه‏ زهرا،سلام بر تو اى فرزند خديجه كبرى،سلام بر تو اى خون خدا و فرزند خون‏ خدا،و تنهاى ستمديده،شهادت می دهم كه تو نماز بپا داشتى،و زكات پرداختى،و امر به معروف و نهى از منكر نمودى،و خدا و رسولش را اطاعت كردى،تا مرگ تو را دررسيد، 

|فَلَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً قَتَلَتْكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً ظَلَمَتْكَ، وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً سَمِعَتْ بِذَلِكَ فَرَضِيَتْ بِهِ يَا مَوْلايَ يَا أَبَاعَبْدِاللَّهِ أَشْهَدُ أَنَّكَ كُنْتَ نُــورا فِي الْأَصْلابِ الشَّـامِخَةِ وَ الْأَرْحَامِ الْمُطَهَّرَةِ لَمْ تُنَجِّسْكَ الْجَاهِلِيَّةُ بِأَنْجَاسِهَا وَ لَمْ تُلْبِسْكَ مِنْ مُدْلَهِمَّاتِ ثِيَابِهَا وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ مِنْ دَعَائِمِ الدِّينِ وَ أَرْكَانِ الْمُؤْمِنِينَ وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ الْإِمَامُ الْبَرُّ التَّقِيُّ الرَّضِيُّ الزَّكِيُّ الْهَادِي الْمَهْدِيُّ وَ أَشْهَدُ أَنَّ الْأَئِمَّةَ مِنْ وُلْدِكَ كَلِمَةُ التَّقْوَى وَ أَعْلامُ الْهُدَى وَ الْعُرْوَةُ الْوُثْقَى وَ الْحُجَّةُ عَلَى أَهْلِ الدُّنْيَا وَ أُشْهِدُ اللَّهَ وَ مَلائِكَتَهُ وَ أَنْبِيَاءَهُ وَ رُسُلَهُ أَنِّي بِكُمْ مُؤْمِنٌ وَ بِإِيَابِكُمْ [بِآيَاتِكُمْ‏] مُوقِنٌ بِشَرَائِعِ دِينِي وَ خَوَاتِيمِ عَمَلِي وَ قَلْبِي لِقَلْبِكُمْ سِلْمٌ وَ أَمْرِي لِأَمْرِكُمْ مُتَّبِعٌ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ عَلَى أَرْوَاحِكُمْ وَ عَلَى أَجْسَادِكُمْ وَ عَلَى أَجْسَامِكُمْ وَ عَلَى شَاهِدِكُمْ وَ عَلَى غَائِبِكُمْ وَ عَلَى ظَاهِرِكُمْ وَ عَلَى بَاطِنِكُمْ. 

|خدا لعنت كند ملتى را كه تو را كشتند و لعنت كند مردمى را كه به تو ستم نمودند، و لعنت كند ملّتى را كه اين واقعه را شنيدند و به آن راضى شدند،اى مولاى من اى‏ ابا عبد اللّه،شهادت می دهم كه تو نورى بودى در صلبهاى شامخ،و رحمهاى پاكيزه جاهيت با ناپاكيهايش،آلوده ات نكرد،و به تو نپوشاند از جامه هاى تيره و تارش،و شهادت می دهم كه تو از ستونهاى‏ دين،و پايه هاى مردم با ايمانى،و شهادت می دهم كه تويى پيشواى نيكوكار با تقواى پسنديده پاكيزه هدايتگر و ره‏يافته‏ و شهادت می دهم كه امامان از فرزندانت ريشه تقوا،و نشانه هاى هدايت،و دستاويز محكم،و حجّت بر اهل دنيا هستند،و گواه مى‏گيرم خدا و فرشتگان و پيامبران و رسولاش را كه من به شما ايمان دارم‏ و بر يقين به بازگشت شمايم،براساس قوانين دينم و عواقب عملم،و دلم تسليم دل شما،و كارم پيرو كار شماست‏ درود خدا بر شما،و بر ارواح و اجساد و پيكرهايتان و بر حاضر و غايب و آشكار و باطنتان. 

|پس خود را به روى قبر بينداز و آن‏ را ببوس و بگو:
بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَ أُمِّي يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ لَقَدْ عَظُمَتِ الرَّزِيَّةُ وَ جَلَّتِ الْمُصِيبَةُ بِكَ عَلَيْنَا وَ عَلَى جَمِيعِ أَهْلِ السَّمَاوَاتِ وَ الْأَرْضِ فَلَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً أَسْرَجَتْ وَ أَلْجَمَتْ وَ تَهَيَّأَتْ لِقِتَالِكَ يَا مَوْلايَ يَا أَبَا عَبْدِ اللَّهِ قَصَدْتُ حَرَمَكَ وَ أَتَيْتُ إِلَى مَشْهَدِكَ أَسْأَلُ اللَّهَ بِالشَّأْنِ الَّذِي لَكَ عِنْدَهُ وَ بِالْمَحَلِّ الَّذِي لَكَ لَدَيْهِ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَنْ يَجْعَلَنِي مَعَكُمْ فِي الدُّنْيَا وَ الْآخِرَةِ. 

|پدر و مادرم فدايت اى فرزند رسول خدا،پدر و مادرم فدايت اى ابا عبد اللّه،بزرگ شد عزا و مصيبت تو بر ما و بر همه اهل آسمانها و زمين‏ خدا لعنت كند قومى كه اسبها را زين كردند،و دهانه زدند،و آماده پيكار با تو شدند،اى مولايم اى ابا عبد اللّه،آهنگ‏ حرمت نمودم،و به زيارتگاهت آمدم،از خدا درخواست می کنم به مقامى كه برايت و نزد اوست،و منزلتى كه براى‏ تو پيش اوست،كه درود فرستد بر محمّد و خاندان محمّد،و مرا در دنيا و آخرت همراه شما قرار دهد. 

|آنگاه برخيز و بالاى سر دو ركعت نماز بگذار و در آن دو ركعت پس از سوره حمد هر سوره اى را كه‏ می خواهى بخوان و پس از نماز بگو:
اللَّهُمَّ إِنِّي صَلَّيْتُ وَ رَكَعْتُ وَ سَجَدْتُ لَكَ وَحْدَكَ لا شَرِيكَ لَكَ لِأَنَّ الصَّلاةَ وَ الرُّكُوعَ وَ السُّجُودَ لا يَكُونُ إِلا لَكَ لِأَنَّكَ أَنْتَ اللَّهُ لا إِلَهَ إِلا أَنْتَ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ أَبْلِغْهُمْ عَنِّي أَفْضَلَ السَّلامِ وَ التَّحِيَّةِ وَ ارْدُدْ عَلَيَّ مِنْهُمُ السَّلامَ اللَّهُمَّ وَ هَاتَانِ الرَّكْعَتَانِ هَدِيَّةٌ مِنِّي إِلَى مَوْلايَ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَلَيْهِمَا السَّلامُ اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ عَلَيْهِ وَ تَقَبَّلْ مِنِّي وَ أْجُرْنِي عَلَى ذَلِكَ بِأَفْضَلِ أَمَلِي وَ رَجَائِي فِيكَ وَ فِي وَلِيِّكَ يَا وَلِيَّ الْمُؤْمِنِينَ. 

|خدايا نماز خواندم و براى تو كه يگانه و بی شريكى‏ ركوع و سجود نمودم،زيرا نماز و ركوع و سجود،نمی باشد مگر براى تو،همانا تويى خدا كه معبودى جز تو نيست.خداى درود فرست بر محمّد و خاندان محمّد،و از جانب من به آنها بهترين سلام و تحيّت را برسان،و بر من بازگردان از جانب آنان سلام را.خدايا اين دو ركعت نماز هديه اى است از سوى من‏ به مولايم حسين بن على)درود خدا بر آنان باد(خدايا بر محمّد و آن حضرت درود فرست،و از من بپذير و پاداشم ده بر آن،براساس بهترين آرزو و اميدم درباره تو و ولّی ات اى سرپرست مؤمنان. 

|پس برخيز و به طرف پايين قبر آن حضرت برو و نزد سر على بن الحسن عليه السّلام بايست و بگو:
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ نَبِيِّ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ السَّلامُ عَلَيْكَ يَا ابْنَ الْحُسَيْنِ الشَّهِيدِ السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا الشَّهِيدُ السَّلامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا الْمَظْلُومُ وَ ابْنُ الْمَظْلُومِ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً قَتَلَتْكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً ظَلَمَتْكَ وَ لَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً سَمِعَتْ بِذَلِكَ فَرَضِيَتْ بِهِ. 

|سلام بر تو اى فرزند رسول خدا،سلام بر تو اى فرزند پيامبر خدا،سلام بر تو اى فرزند امير مؤمنان،سلام بر تو اى فرزند حسين شهيد،سلام بر تو اى شهيد، سلام بر تو اى ستمديده،و پسر ستمديده،خدا لعنت كند امّتى را كه تو را كشت،و خدا لعنت امّتى را كه به تو ستم روا داشت و خدا لعنت كند امّتى كه اين واقعه را شنيد و به آن رضايت داد.

|پس خود را بر قبرش بينداز و آن را ببوس و بگو:
السَّلامُ عَلَيْكَ يَا وَلِيَّ اللَّهِ وَ ابْنَ وَلِيِّهِ لَقَدْ عَظُمَتِ الْمُصِيبَةُ وَ جَلَّتِ الرَّزِيَّةُ بِكَ عَلَيْنَا وَ عَلَى جَمِيعِ الْمُسْلِمِينَ فَلَعَنَ اللَّهُ أُمَّةً قَتَلَتْكَ وَ أَبْرَأُ إِلَى اللَّهِ وَ إِلَيْكَ مِنْهُمْ. 

|سلام بر تو اى ولىّ خدا و پسر خدا،همانا مصيبت و عزاى تو بر ما و بر همه مسلمانان‏ بزرگ شد،پس خدا لعنت كند امّتى را كه تو را كشت،و من به جانب خدا و به سوى تو از آنان بيزارى مى‏جويم 

|سپس از درى كه پايين پاى على بن الحسين عليهما السّلام است بيرون بيا و به سوى شهدا متوجه شود و بگو:
السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَوْلِيَاءَ اللَّهِ وَ أَحِبَّاءَهُ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَصْفِيَاءَ اللَّهِ وَ أَوِدَّاءَهُ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ دِينِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ رَسُولِ اللَّهِ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ فَاطِمَةَ سَيِّدَةِ نِسَاءِ الْعَالَمِينَ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ أَبِي مُحَمَّدٍ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ الْوَلِيِّ [الزَّكِيِ‏] النَّاصِحِ السَّلامُ عَلَيْكُمْ يَا أَنْصَارَ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتُمْ وَ أُمِّي طِبْتُمْ وَ طَابَتِ الْأَرْضُ الَّتِي [أَنْتُمْ‏] فِيهَا دُفِنْتُمْ وَ فُزْتُمْ فَوْزا عَظِيما فَيَا لَيْتَنِي كُنْتُ مَعَكُمْ فَأَفُوزَ مَعَكُمْ . 

|سلام بر شما اى اولياى خدا و عاشقانش،سلام بر شما اى برگزيدگان خدا و دوستدارانش،سلام‏ بر شما اى ياران دين خدا،سلام بر شما اى ياران رسول خدا،سلام بر شما اى ياران‏ امير مؤمنان،سلام بر شما اى ياران فاطمه سرور زنان جهانيان،سلام بر شما اى ياران ابى محمّد حسن بن على آن ولىّ خيرخواه،سلام بر شما اى ياران ابا عبد اللّه‏ پدر و مادرم فداى شما،پاكيزه شديد،و پاكيزه شد زمينى كه شما در آن دفن شديد،و به رستگارى بزرگى رسيديد،اى كاش منهم با شما بودم تا همراه شما به رستگارى می رسيديم.

|آنگاه به جانب بالاى سر امام حسين عليه السّلام برگرد و براى خود و اهل و اولاد و پدر و مادر و برادران خود بسيار دعا كن، زيرا در آن روضه مطهره دعاى دعاكننده و درخواست درخواست ‏كننده‏ ردّ نمی شود.

| ارتفاع = 20em
}}

==پانویس==
{{پانویس}}

==منابع==
{{منابع}}
*'''الاقبال بالاعمال الحسنه'''، علی بن طاووس، محقق و مصحح:جواد قیومی اصفهانی، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، چاپ اول، 1376ش.

*'''الکافی'''، محمدبن یعقوب، کلینی، تهران، دارالکتب الاسلامیه، چاپ چهارم، 1363ش

*'''المصباح(جنه الامان الواقیه و جنه الایمان الباقیه)'''، ابراهیم بن علی، کفعمی، قم، دارالرضی(زاهدی)، چاپ دوم، 1405

*'''المزارالکبیر'''، محمدبن جعفر، ابن مشهدی، محقق و مصحح: جواد قیومی اصفهانی، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ اول، 1419ق

*'''بحارالانوار'''، محمدباقر، مجلسی، تحقیق: سید هدایت‌الله مسترحمی، بیروت، مؤسسه الوفا، چاپ دوم، 1403ق

*'''تفسیر نمونه'''، ناصر، مکارم شیرازی، تهران، دارالکتب الاسلامیه، ج15، 1383ش

*'''کتاب المزار'''، محمدبن محمد، مفید، محقق و مصحح: سید محمدباقر ابطحی، قم، کنگره جهانی هزاره شیخ مفید، چاپ اول، 1413ق

*'''مصباح المتهجد و سلاح المتعبد'''، محمدبن حسن، طوسی، بیروت، مؤسسه فقه الشیعه، چاپ اول، 1411ق

*'''معنا و چیستی امامت در قرآن'''، سنت و آثار متکلمان، محمدحسین، فاریاب، انتشارات مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی، چاپ اول، 1391ش

*'''ابعاد کلامی زیارت وارث'''، علی، ظرافتی کامران، فصلنامه فرهنگ زیارت، سال 14، ش57، 1402ش