در حال ویرایش اسرار مجازات ترک حج

{{جعبه اطلاعات اعمال
| عنوان = اسرار مقدمات حج
| تصویر = لباس احرام.jpg
| توضیح تصویر = 
| فیلم = 
| توضیح فیلم = 
| دسته = مقدمات و [[آداب حج]]
| مربوط به آیین = [[حج]]
| مکان = [[حرم مکی]]
| زمان = 
| عمل قبلی = 
| عمل بعدی = 
| حکم = برخی امور مقدماتی واجب و برخی مستحب است
| کفاره = 
| پیامد فقهی = حج با مال حرام، باطل است.
| ثواب = 
| آداب وابسته = [[غسل]]؛ [[نیت]]؛ [[تلبیه]]؛ [[لباس احرام|پوشیدن لباس احرام]]؛
| فلسفه و اسرار = 
| منشاء و تاریخچه = 
| مکان‌های وابسته = 
| اشیای وابسته = 
| ذکرهای وابسته = 
| دعاهای وابسته = 
| مفاهیم فقهی وابسته = 
| احکام فقهی وابسته = [[محرمات احرام]]؛ مستحباب احرام؛ واجبات احرام
| صفحه فتواهای مراجع = 
| جستارهای وابسته = [[حج]]؛ [[اسرار حج]]
}}'''اسرار مجازات تَرک حج''' علل و فلسفه توصیه به انجام [[حج]] و عدم ترک آن را بیان می‌کند. مجازات [[ترک حج]] عنوانی است برای بیان حرمت شرعی و اخلاقی ترک فریضهٔ حج توسط شخص [[مستطیع]]. در [[قرآن کریم]]، ترک حج با تعبیر «کفر» نکوهش شده است و در روایات معصومان(ع)، از تارک حج با عناوینی چون «کافر» یاد شده و وعدهٔ عذاب اخروی، محرومیت از شفاعت و حسرت در هنگام مرگ برای او داده شده است.

افزون بر ابعاد فردی، ترک جمعی حج در روایات زمینه‌ساز سلب مهلت الهی، استحقاق عذاب دنیوی و نشانهٔ افول فرهنگی و دینی جامعه شمرده شده است، به‌گونه‌ای که [[حاکم اسلامی]] موظف به واداشتن مردم به انجام حج و در صورت نیاز، تأمین هزینه آن از بیت‌المال است. همچنین روایات از ترک [[حج مستحبی]] نیز به سبب ازدست‌دادن برکات فراوان مادی و معنوی آن نهی کرده‌اند.

== منع از ترک حج ==
{{اصلی|ترک حج}}هر شخص [[مستطیع]] که حج را ترک کند، دستوری واجبی را ترک کرده است.<ref>التهذیب، ج5، ص18؛ من لا یحضره الفقیه، ج2، ص448؛ دعائم الاسلام، ج1، ص288.</ref> در قرآن و روایات معصومین(ع)، تارک حج نکوهش شده و مردم از ترک حج، منع شده‌اند.<ref>سوره آل عمران ، آیه 97؛ الخصال، ص451؛ بحار الانوار، ج74، ص49.</ref>

=== منع از ترک حج مستحبی ===
دسته‌ای از روایات ترک حج مستحبی را نیز تقبیح می‌کنند چرا که ترک حج موجب محرومیت از مصالح فراوان حج می‌شود.<ref>سوره حج ، آیه 28 . </ref> این منع به علت ثواب فراوان، بخشش گناهان و دیگر منافع مادی و معنوی حج است که در روایات به آن اشاره شده.<ref>کافی،  ج8،  ص 612 . </ref>

== اسرار منع از ترک حج ==
اهمیت حج نزد خداوند علت اصلی نهی از ترک آن دانسته شده است.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 87 .</ref> ترک حج در آیات قرآن کفر دانسته شده است<ref>سوره آل عمران، آیه 97 ؛ مرآة العقول، ج7، ص103.</ref> و دسته‌ای از روایات، آن را نشانه خروج از دین و محرومیت از نعمت‌های بهشتی و نابینایی در قیامت دانسته‌اند.<ref>الحج في الكتاب و السنه صص ۱۴۵ ، ۱۴۶ ، ۱۴۷ .</ref>  افزون بر آن اگر همه مسلمانان حج را ترک کنند عذاب الهی نازل خواهد شد.<ref>وسائل الشیعه ، ج 11 ، ص 22 .</ref> برخی از پژوهشگران اسرار حج، ترک حج را نشانه انحطاط فرهنگی دانسته‌اند.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 86 .</ref> از این روست که بر اساس فقه اسلامی، حاکم اسلامی می‌تواند مردم را به حج‌گزاری [[اجبار به حج|اجبار]] کند.<ref>کافی ، ج 4 ، ص272 ، باب ان من لم یطق الحج ببدنه جهز غیره</ref>

== منافع دنیوی حج ==
افزون بر پاداش‌های اخروی حج، روایات بیان می‌دارند که حج‌گزاری فقر را می‌زداید و نیازهای دنیوی را برآورده می‌سازد<ref>نهج البلاغه، خطبه 110.</ref> و با ترک حج، هیچ خیر دنیوی به دست نمی‌آید<ref>الکافی، ج4، ص270؛ وسائل الشیعه، ج8، ص15.</ref> بنابر روایاتی از امامان شیعه، حج‌گزاری عامل رفع گرفتاری‌ها از شیعیان است.<ref>کافی ، ج 2 ، ص 451 .</ref> آثار و برکات حج تا آن اندازه است که ترک آن عوارضی را در پی دارد. چنانچه روایت شده: هر کس که حج را به سبب حاجتی دنیوی ترک ‌کند، هرگاه حاجیان از حج بازگردند، او هنوز به مقصود خود نرسیده است.<ref>من لا یحضره الفقیه، ج2، ص220، 420؛ الدر المنثور، ج1، ص211.</ref>

== مقاله‌های مرتبط ==

* [[تعطیل حج]]
* [[اسرار حج]]
* [[آداب حج]]
* [[اهداف و آثار حج]]

== پانویس ==
{{پانویس}}

== منابع ==
{{منابع}}
* '''تهذیب الاحکام''': الطوسی (م. 460ق.)، به کوشش موسوی و آخوندی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1365ش؛
*'''درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج'''، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.
* '''دعائم الاسلام''': النعمان المغربی (م. 363ق.)، به کوشش فیضی، قاهره، دار المعارف، 1383ق؛
* '''من لا یحضره الفقیه''': شیخ صدوق (م. 381 ق.)، به کوشش غفاری، قم، نشر اسلامی، 1404ق؛
* '''الخصال''': الصدوق (م. 381ق.)، به کوشش غفاری، قم، نشر اسلامی، 1416ق؛
* '''بحار الانوار''': المجلسی (م. 1110ق.)، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1403ق؛
* '''مرآة العقول''': المجلسی (م. 1111ق.)، به کوشش رسولی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1363ش؛
* '''جوامع الجامع''': الطبرسی (م. 548ق.)، به کوشش گرجی، تهران، 1378ش؛
* '''الکشاف''': الزمخشری (م. 538ق.)، قم، بلاغت، 1415ق؛
* '''التحریر و التنویر''': ابن عاشور (م. 1393ق.)، مؤسسة التاریخ؛
* '''المحرر الوجیز''': ابن عطیة الاندلسی (م. 546ق.)، به کوشش عبدالسلام، لبنان، دار الکتب العلمیه، 1413ق؛
* '''التفسیر الکبیر''': الفخر الرازی (م. 606ق.)، قم، دفتر تبلیغات، 1413ق؛
* '''تفسیر قرطبی (الجامع لاحکام القرآن) ''': القرطبی (م. 671ق.)، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1405ق؛
* '''المواقف فی علم الکلام''': عبدالرحمن احمد الایجی (م. 756ق.)، به کوشش عبدالرحمن، بیروت، دار الجیل، 1417ق؛
* '''وسائل الشیعه''': الحر العاملی (م. 1104ق.)، به کوشش ربانی شیرازی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1403ق.
* '''العروة الوثقی''': سید محمد کاظم یزدی (م. 1337ق.)، قم، النشر الاسلامی، 1420ق؛
* '''سنن الترمذی''': الترمذی (م. 279ق.)، به کوشش عبدالوهاب، بیروت، دار الفکر، 1402ق؛
* '''سنن الدارمی''': الدارمی (م. 255ق.)، احیاء السنة النبویه؛
* '''الکافی''': الکلینی (م. 329ق.)، به کوشش غفاری، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1375ش؛
* '''نهج البلاغه''': صبحی صالح، تهران، دار الاسوه، 1415ق؛
* '''الدر المنثور''': السیوطی (م. 911ق.)، بیروت، دار المعرفه، 1365ق؛
{{پایان}}{{حج و عمره}}{{گناهان کبیره}}
[[رده:اسرار حج]]
[[رده:حج]]