بدرالدین لؤلؤ: تفاوت میان نسخهها
عاطفه فتاحی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
عاطفه فتاحی (بحث | مشارکتها) بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۳ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
'''بدرالدین لؤلؤ'''، از حاکمان شیعی آل زنگی یا اتابکان موصل است که مشاهد منسوب به فرزندان ائمه را در موصل و شمال عراق بنا نهاد. | '''بدرالدین لؤلؤ'''، از حاکمان [[شیعه|شیعی]] [[آل زنگی]] یا [[اتابکان موصل]] است که مشاهد منسوب به فرزندان ائمه را در [[موصل]] و شمال [[عراق]] بنا نهاد. | ||
حکومت بدرالدین لؤلؤ در ادامه حکومت آل زنگی یا اتابکان دسته بندی شده است. او در شمال عراق و موصل، مشاهدی منتسب به فذزندان ائمه را بنا نهاده است. شاخص ترین این مشاهد، مزار [[یحیی بن قاسم بن حسن(ع)]]، [[عون الدین بن حسن(ع)]] و مزار [[زینب بنت علی(ع)]] هستند که در سالهای اخیر این مزارها به دست [[داعش]] تخریب شدهاند. | |||
بدرالدین لؤلؤ همچنین به مشاهد [[آستان مقدس امام علی(ع)|علوی]] و [[آستان مقدس امام حسین(ع)|حسینی]] نیز توجه ویژهای داشت و هرسال قندیلهای طلا و شمعدانهای طلا و نقرهکوب به [[آستان مقدس امام علی(ع)|حرم امام علی(ع)]]، میفرستاد و نیز در برخی نسخ خطی گزارشی از سنگفرش کردن [[آستان مقدس امام حسین(ع)|حرم امام حسین(ع)]] به دستور بدرالدین لؤلؤ موجود است. | |||
بدرالدین لؤلؤ حاکمی دوستدار علم بود و مدارسی دینی را نیز بنا نهاد، که مدرسه بدریه از مهمترین مدارس دینی در موصل بهشمار میرفت. همچنین نویسندگان و مورخانی، به دلیل توجه بدرالدین لؤلؤ به مشاهد شیعی کتب خود را به نام وی نگاشتهاند. همچنین بدرالدین لؤلؤ نویسندگان و مورخانی را برای نگاشتن صفات [[اهل بیت]] و نیز مصایب شهادت [[امام حسین(ع)]] مکلف کرده بود. | |||
بنا به نظر منابع مشاهد منسوب به اهل بیت که توسط بدرالدین لؤلؤ ساخته شده، محل تردید است چراکه اساسا یا اشخاصی تحت این عنوان وجود ندارد یا از نظر تاریخی امکان دفنشان در موصل وجود ندارد. برخی مورخان براین باورند که این مشاهد در محل بناهای قدیمی منتسب به اهل سنت و با نام فزرندان ائمه ساخته میشد تا این بناهای یابود و مظاهر شیعی در مقابله با گسترش [[فرقه عدویه]] قرار گیرد. | |||
==زندگینامه== | ==زندگینامه== | ||
| خط ۸: | خط ۱۶: | ||
بیشتر مورخان سال درگذشت بدرالدین لؤلؤ را 657قمری تعیین کردهاند<ref>تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر والاعلام، ج14، ص 864-866، نزهه الانام فی تاریخ الاسلام، ص 257</ref> اما برخی از منابع نیز 565قمری گفتهاند<ref>البدایه و النهایه، ج17، ص 382</ref>. درباره محل دفن وی نیز منابع اختلاف نظر دارند، برخی محل دفن را ابتدا در موصل و سپس در مدرسه بدریه ذکره کرده<ref>مجمع الآداب فی معجم الالقاب، حوادث سال 656ق</ref> و عده ای نیز محل دفن را ابتدا در موصل و سپس دفن در [[حرم امام علی(ع)]] دانستهاند.<ref>نزهه الانام فی تاریخ الاسلام، ص 257</ref> | بیشتر مورخان سال درگذشت بدرالدین لؤلؤ را 657قمری تعیین کردهاند<ref>تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر والاعلام، ج14، ص 864-866، نزهه الانام فی تاریخ الاسلام، ص 257</ref> اما برخی از منابع نیز 565قمری گفتهاند<ref>البدایه و النهایه، ج17، ص 382</ref>. درباره محل دفن وی نیز منابع اختلاف نظر دارند، برخی محل دفن را ابتدا در موصل و سپس در مدرسه بدریه ذکره کرده<ref>مجمع الآداب فی معجم الالقاب، حوادث سال 656ق</ref> و عده ای نیز محل دفن را ابتدا در موصل و سپس دفن در [[حرم امام علی(ع)]] دانستهاند.<ref>نزهه الانام فی تاریخ الاسلام، ص 257</ref> | ||
برخی منابع بدالدین لؤلؤ را شخصیتی دوستدار علم و علاقمند به تقرب جستن به علما توصیف کردهاند.<ref>تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر والاعلام، ص 78</ref> ساختن مدارس دینی نیز از جلوههای این علاقه بهشمار میرود. مدرسه بدریه از مهمترین مدارس دینی ساخته شده بهدست بدرالدین لؤلؤ در موصل است که دارای جایگاه علمی و آموزشی بالایی بودهاست. منابع نام علمایی چون عمادالدین ابن باطیش(د.640ق)، فقیه شافعی را در زمره علمای مشغول در این مدسه ذکر کردهاند.<ref>مجمع الآداب فی معجم الالقاب، ج2، ص43</ref> | برخی منابع بدالدین لؤلؤ را شخصیتی دوستدار علم و علاقمند به تقرب جستن به علما توصیف کردهاند.<ref>تاریخ الاسلام و وفیات المشاهیر والاعلام، ص 78</ref> ساختن مدارس دینی نیز از جلوههای این علاقه بهشمار میرود. مدرسه بدریه از مهمترین مدارس دینی ساخته شده بهدست بدرالدین لؤلؤ در موصل است که دارای جایگاه علمی و آموزشی بالایی بودهاست. منابع نام علمایی چون [[عمادالدین ابن باطیش]](د.640ق)، فقیه [[شافعی]] را در زمره علمای مشغول در این مدسه ذکر کردهاند.<ref>مجمع الآداب فی معجم الالقاب، ج2، ص43</ref> | ||
==توجه به مشاهد امام علی و امام حسین== | ==توجه به مشاهد امام علی و امام حسین== | ||
| خط ۲۲: | خط ۳۰: | ||
برخی منابع بر این باورند که بیشتر این مشاهد در محل بناهای قدیمیتری شکل گرفتهاند و درواقع تغییر کاربری یافته از مدارس دینی و مقابر اهل سنت از دورههای قبلی بودهاند. به باوردیوهجی انگیزه بدرالدین لؤلؤ از ساخت و گسترش این مشاهد یا تغییر مدارس اهل سنت به مشاهد شیعی، مبارزه با نفوذ «طریقت عدویه» {{یادداشت|طریقت عدویه منسوب به عدّی بن مسافر(557ق) از مشایخ تصوف اهل سنت است که نسب به امویان برده است. وی در منطقه کردستان عراق ساکن بود و طریقه وی با اقبال کردها روبرو شد و در آن زمان گسترش یافت.}} و جلوگیری از گسترش آن بوده است.<ref>الموصل فی العهد الاتابکی، ص 134</ref> | برخی منابع بر این باورند که بیشتر این مشاهد در محل بناهای قدیمیتری شکل گرفتهاند و درواقع تغییر کاربری یافته از مدارس دینی و مقابر اهل سنت از دورههای قبلی بودهاند. به باوردیوهجی انگیزه بدرالدین لؤلؤ از ساخت و گسترش این مشاهد یا تغییر مدارس اهل سنت به مشاهد شیعی، مبارزه با نفوذ «طریقت عدویه» {{یادداشت|طریقت عدویه منسوب به عدّی بن مسافر(557ق) از مشایخ تصوف اهل سنت است که نسب به امویان برده است. وی در منطقه کردستان عراق ساکن بود و طریقه وی با اقبال کردها روبرو شد و در آن زمان گسترش یافت.}} و جلوگیری از گسترش آن بوده است.<ref>الموصل فی العهد الاتابکی، ص 134</ref> | ||
این مشاهد در سالهای اخیر بهدست داعش تخریب شده است.<ref>گزارشی مستند از تخریب زیارتگاههای اسلامی در استان نینوا به دست داعش، ص 155، 156</ref> امروزه برخی از این بناها بازسازی شده اما برخی تغییر نام یافتهاند، چنانکه مزار زینب بنت علی(ع)، پس از بازسازی به زینب صغری دختر امام زینالعابدین(ع)، منتسب شده است.<ref>بدرالدین لؤلؤ و نقش وی در ساخت مشاهد شیعی در موصل و شمال عراق، ص 66</ref> | این مشاهد در سالهای اخیر بهدست [[داعش]] تخریب شده است.<ref>گزارشی مستند از تخریب زیارتگاههای اسلامی در استان نینوا به دست داعش، ص 155، 156</ref> امروزه برخی از این بناها بازسازی شده اما برخی تغییر نام یافتهاند، چنانکه مزار زینب بنت علی(ع)، پس از بازسازی به [[زینب صغری]] دختر [[امام سجاد(ع)|امام زینالعابدین(ع)]]، منتسب شده است.<ref>بدرالدین لؤلؤ و نقش وی در ساخت مشاهد شیعی در موصل و شمال عراق، ص 66</ref> | ||
==شاخصه معماری در این دوره== | ==شاخصه معماری در این دوره== | ||