پلکان داخلی کعبه
![]() نمایی از در ورودی جدید پلکان داخلی کعبه | |
اطلاعات اوليه | |
---|---|
بنيانگذار | قریش |
تأسیس | پنج سال پیش از بعثت |
کاربری | ورود به بام کعبه |
مکان | شهر مکه در عربستان |
نامهای دیگر | پلکان درون کعبه • نردبان داخلی کعبه |
معماری | |
بازسازی | در دورههای مختلف عثمانی و سعودی |
پلکان داخلی کعبه، پلکانی ثابت در داخل کعبه، در قسمت رکن شامی است که برای صعود بر بام کعبه از آن استفاده میشود. نخستین بار این پلکان، در بازسازی کعبه پنج سال پیش از بعثت، به دست قریش از چوب ساخته شد.
این پلکان چندبار در دورههای مختلف تاریخی بازسازی، تعمیر و تعویض شد. آخرین پلکان داخلی کعبه در دوره ملک فهد سعودی ساخته شد. ورودی این پلکان، دَری قفل شده همراه با نقش طلا و نقره است.
مکان و تاریخچه[ویرایش | ویرایش مبدأ]
پلکان داخلی کعبه، پس از ورود به کعبه در سمت راست، یعنی رکن شامی، قرار دارد.[۱]
نخستین بار در بازسازی کعبه به دست قریش، پنج سال پیش از بعثت، پلکانی چوبی برای رفتن به پشت بام کعبه ساخته شد.[۲]
پلکان داخلی کعبه در طول تاریخ چندین بار تعمیر، بازسازی و تعویض شده است. فهرست این تغییرات در جدول زیر قابل مشاهده است:
گاهشمار وقایع مرتبط با پلکان داخلی کعبه | |
---|---|
پنج سال پیش از بعثت | ساخت پله داخلی توسط قریش[۳] |
سال ۶۴ق | ساخت پلکان داخلی چوبی توسط عبدالله بن زبیر[۴] |
سال ۷۴ق | ساخت پلکان جدید توسط حجاج بن یوسف ثقفی[۵] |
قرن سوم قمری | بازسازی پلهها توسط متوکل عباسی[۶] |
سال ۵۴۲ق | تعمیر پلکان داخلی کعبه[۷] |
سال ۸۱۴ق | تعمیر پلهها[۸] |
سال ۱۰۳۲ق | تخریب پلکان داخلی کعبه توسط سیل مکه[۹] |
سال ۱۰۴۰ق | ساخت ۲۹ پله چوبی دایرهشکل در دیواری سنگی توسط سلطان مراد چهارم[۱۰] |
سال ۱۱۰۹ق | بازسازی پلکان داخلی با سنگ مرمر و چوب ساج در دوره سلطان مصطفی دوم عثمانی[۱۱] |
سال ۱۳۷۵ق | ساخت پلکان با روکش نقره و نقش و نگار عربی طلایی در دوره ملک سعود[۱۲] |
سال ۱۳۷۷ق | ساخت پله چوبی با روکش ویژه برای جلوگیری از ورود آب[۱۳] |
دوره خالد بن عبدالعزیز سعودی | ساخت پلکانی از جنس آلومینیوم[۱۴] |
دوره ملک فهد | ساخت پلکان داخلی کعبه از شیشه در سال 1417 قمری [۱۵] |
پلکان داخلی امروزی[ویرایش | ویرایش مبدأ]
در دوره ملک فهد (1982-2005م.)، ضمن تعمیر کعبه، پلکان داخلی نیز برای افزایش نور درون کعبه از شیشه ساخته شد. این تعمیرات در سال 1417 قمری پایان یافت.[۱۶] همچنین ورودی این پلکان، دَرِ قفل شده همراه با نقش طلا و نقره است.[۱۷]
گالری[ویرایش | ویرایش مبدأ]
-
نمایی سهبعدی از پلکان داخلی کعبه
-
در پلکان داخلی قدیمی کعبه
-
نمایی دیگر از درون کعبه و ورودی پلکان داخلی
جستارهای وابسته[ویرایش | ویرایش مبدأ]
پانویس[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص294؛ الاعلاق النفیسه، ص33.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص165؛ شفاء الغرام، ج1، ص147.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص165؛ شفاء الغرام، ج1، ص147.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص209-210؛ مرآة الحرمین، ج1، ص273.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص211.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص294؛ الاعلاق النفیسه، ص33.
- ↑ مرآة الحرمین، ج1، ص274.
- ↑ شفاء الغرام، ج1، ص138.
- ↑ اخبار مکه، ج1، ص356-366؛ العقد الثمین، ج1، ص74-82.
- ↑ مفرحة الانام، ص69-70.
- ↑ منائح الکرم، ج5، ص239؛ موسوعة مرآة الحرمین، ج2، ص653.
- ↑ فی رحاب البیت العتیق، ص175.
- ↑ التاریخ القویم، ج3، ص395.
- ↑ فی رحاب البیت العتیق، ص175، 177.
- ↑ فی رحاب البیت العتیق، ص175، 177.
- ↑ فی رحاب البیت العتیق، ص175، 177.
- ↑ «الكعبة المشرفة»، سایت الحرمین.
منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]
![](/images/thumb/6/6e/Links.png/30px-Links.png)
- اخبار مکه: الازرقی (درگذشت 248ق.)، به کوشش رشدی الصالح، مکه، مکتبة الثقافه، 1415ق.
- الاعلاق النفیسه: ابن رسته، بیروت، دار صادر، 1892م.
- پلکان کعبه: ابوالفضل ربانی، دانشنامه حج و حرمین شریفین، ۱۳۹۲ش.
- التاریخ القویم: محمد طاهر الکردی، به کوشش ابن دهیش، بیروت، دار خضر، 1420ق.
- شفاء الغرام: محمد الفاسی (درگذشت 832ق.)، به کوشش گروهی از علما، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1421ق.
- العقد الثمین فی تاریخ البلد الامین: محمد الفاسی، به کوشش محمد عبدالقادر، بیروت، دار الکتب العلمیه، 1419ق.
- فی رحاب البیت العتیق: محیی الدین احمد امام،اندلس، دار قرطبه، بیتا.
- «الكعبة المشرفة»: سایت الحرمین، تاریخ درج مطلب: ۹ اردیبهشت ۱۳۹۹ش، تاریخ بازدید: ۲۸ اردیبهشت ۱۴۰۳ش.
- مرآة الحرمین: ابراهیم رفعت پاشا، قم، المطبعة العلمیه، 1344ق.
- مفرحة الانام فی تأسیس بیت الله الحرام: زین العابدین بن نورالدین حسینی، به کوشش عمار عبودی نصار، تهران، مشعر، 1428ق.
- منائح الکرم: علی بن تاج الدین السنجاری، به کوشش المصری، مکه، جامعةام القری، 1419ق.
- موسوعة مرآة الحرمین الشریفین: ایوب صبری پاشا، قاهره، دار الآفاق العربیه، 1424ق.