مسجد عریض

مسجد عریض

اطلاعات اوليه
مکان	عربستان * مدینه * شمال قلعه صِرار در شمال شرقی مسجدالنبی
کاربری	بنای تاریخی
جنبه دینی
بزرگداشت نزد	مسلمانان
وابسته به دین/مذهب	اسلام
آیین‌ها	اقامه نماز جماعت
تاریخ بنا
زمان پایه‌گذاری	سده ششم قمری
رویدادها	تخریب خانه‌های اطراف مسجد در اواخر 1423قمری
بازسازی‌ها	آخرین بازسازی سال 1420 قمری
وضعیت فعلی
وضعیت بنا	تخریب شده
گنجایش	100 نفر
بخش‌های بنا	محراب، مصلی و مناره
مسیریابی در حال بارگیری نقشه... {"minzoom":false,"maxzoom":false,"mappingservice":"leaflet","width":"300px","height":"250px","centre":false,"title":"","label":"","icon":"","lines":[],"polygons":[],"circles":[],"rectangles":[],"copycoords":false,"static":false,"zoom":13,"defzoom":14,"layers":["OpenStreetMap"],"image layers":[],"overlays":[],"resizable":false,"fullscreen":false,"scrollwheelzoom":true,"cluster":false,"clustermaxzoom":20,"clusterzoomonclick":true,"clustermaxradius":80,"clusterspiderfy":true,"geojson":"","clicktarget":"https://www.google.com/maps/search/?api=1\u0026query=24.486936,39.644825","imageLayers":[],"locations":[{"text":"\u003Cdiv class=\"mw-content-rtl mw-parser-output\" lang=\"fa\" dir=\"rtl\"\u003E\u003Cp\u003E\u0645\u0633\u062c\u062f \u0639\u0631\u06cc\u0636\n\u003C/p\u003E\u003C/div\u003E","title":"\u0645\u0633\u062c\u062f \u0639\u0631\u06cc\u0636\n","link":"","lat":24.486936,"lon":39.644825,"icon":""}],"imageoverlays":null}

مسجد عُرَیض در کشور عربستان و شهر مدینه در فاصله 3.749 متری شمال شرقی مسجدالنبی، در محدوده تاریخی العُرَیض و در نزدیکی مقبره سید علی عریضی قرار داشت. بنابر برخی گزارش‌ها، در کنار قبر سید علی عریضی، قبه، مسجد و مدرسه‌ای بنا شده بود که احتمال داده شده قدمت آن‌ها به سده ششم قمری برسد. مسجد در سال ۱۳۰۳ق توصیف شده، در ۱۴۲۰ق مرمت و در سال ۱۴۲۳ق همراه با بناهای اطراف تخریب شد.

سید علی عریضی، از فرزندان امام صادق(ع)، در سال ۱۳۵قمری در مدینه متولد شد و به سبب سکونت در منطقه عریض به این نام شهرت یافت. مسجد دارای دو محراب، یکی در شبستان مسقف و دیگری در حیاط بیرونی بود و قبه‌های آن از داخل و خارج سفیدکاری شده بودند.

مکان

مسجد عُرَیض در شمال شرقی مسجد النبی با فاصله 3.740 متر و در محدوده غربی خیابان ملک عبدالله با فاصله 213 متر و در غرب مقبره سید علی عریضی قرار دارد. مسجد در شمال قلعه تاریخی صِرار و داخل محدوده تاریخی العریض قرار گرفته.

تاریخچه بنا

نقل شده که بر روی قبر سید علی عریضی قبه‌ای بنا شد و در کنار آن مسجد و مدرسه ای تاسیس شد، محدوده زمانی دقیق این بناها شناخته شده نیست ولی حدس زده شده که مربوط به سده ششم قمری می‌باشند.

مسجد در 1303قمری در کنار قبر و قبه توصیف شده، در 1420 مورد ترمیم قرار گرفته و در 1423هجری با مجموعه بناهای اطراف آن تخریب شده.

سید علی عریضی

سید علی عریضی از فرزندان امام صادق(ع) است که در مدینه سال 135قمری/752میلادی متولد شده و به سبب زندگی در منطقه عُرَیض چنین معروف شده است. برای او فرزندان و شاگردانی ذکر شده است.

توصیف بنا

بر اساس منابع ارتفاع مناره مسجد به 500 متر می‌رسیده و قبه ها از داخل و خارج سفیدکاری شده و با سبک قدیمی یمنی ساخته شده‌اند. مسجد دارای دو محراب یکی در مصلای مسقف و دیگری در حیات بیرونی بوده است.

تصاویر

• 
  مناره. تصویر مربوط به پس از ترمیم سال 1420قمری.
• 
  محراب داخل مصلی
• 
  محراب خارجی

منابع

• معالم المدینه المنوره بین العماره و التاریخ، عبدالعزیز کعکی، مدینه، ناشر:مولف، ۲۰۱۱م.