پرش به محتوا

مسجد بنی غفار: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی حج
Heidar (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
Kamran (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط یک کاربر دیگر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات بنا
{{جعبه اطلاعات بنا
| عنوان = مسجد کهف بنی‌حرام
| عنوان = مسجد بنی غفار
| تصویر = کهف بنی حرام.png
| تصویر = کهف بنی حرام کبیر.png
| اندازه تصویر =  
| اندازه تصویر =  
| پیوند تصویر =  
| پیوند تصویر =  
| توضیح تصویر =  
| توضیح تصویر =  
| نام‌های دیگر = کهف بنی‌حرام کبیر
| نام‌های دیگر = کهف بنی‌حرام کبیر -
| مکان = [[عربستان]]، [[مدینه]]، در غرب [[کوه سلع]]
| مکان = [[عربستان]]، [[مدینه]]، در شرق [[کوه سلع]]
| کاربری = مسجد
| کاربری = مسجد
| بزرگداشت نزد = مسلمانان
| بزرگداشت نزد = مسلمانان
خط ۲۹: خط ۲۹:
| طول جغرافیایی = 39.598789
| طول جغرافیایی = 39.598789
| توضیح نقشه =  
| توضیح نقشه =  
}}
| فیلم = مسجد_بنی_غفار_فیلم.mp4
}}'''مسجد بنی‌ غَفار''' از مساجد تاریخی در [[مدینه]] است که در شرق کوه سلع و شمال غربی [[مسجدالنبی]] واقع شده. این مسجد که امروزه به‌نام غار بنی‌حرام کبیر نیز شناخته می‌شود، در سال‌های نخستین [[هجرت]] وجود داشته و خفاف بن ایماء از صحابه، امامت آن را برعهده داشته‌است. ساختمان مسجد دارای دو قبه و ترکیبی از [[معماری عثمانی]] است که امروزه نیاز به مرمت و بازسازی دارد.


اما گفته شده که غار بنی حرام کبیر دارای دو قبه کوچک است و در جهت شرقی کوه سلع واقع شده است.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، عبد العزيز كعكي، مجلد1، ص316.</ref> غار بنی‌حرام‌کبیر از اماکنی است که مورخین در آن اختلاف زیادی دارند و نقل های متعددی گزارش شده است. غار بنی‌حرام‌کبیر امروزه به «مسجد بنی غفار» یا «دکة الشیخ جلال» نیز شهرت دارد.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، عبد العزيز كعكی، مجلد1، ص317.</ref>
== نام و مکان ==
مسجد بنی غفار در جهت شرقی [[کوه سلع]]<ref name=":0">معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج1، ص316.</ref> و 700 متری شمال غربی [[مسجدالنبی]] واقع شده است.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص108.</ref> منابع قدیمی تعبیرهای مختلفی درمورد مکان این مسجد دارند اما پژوهشگران معاصر بین تمام نقل‌ها اتحادی ایجاد کرده و مکان مسجد را با آنچه امروزه کهف بنی حرام کبیر نام دارد، مطابق می‌دانند.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص103و104.</ref> مسجد بنی غفار امروزه به «غار بنی‌حرام‌کبیر» یا «دکة الشیخ جلال» نیز شهرت دارد.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج1، ص317.</ref>


== تاریخ مسجد ==
== تاریخ مسجد ==
در منابع شخصی به نام خِفاف بن ایماء را خطیب و امام جماعت مسجد بنی غفار معرفی کرده‌اند او پیش از سال23 قمری فوت کرده است.<ref>الاستيعاب، ج2، ص35.</ref> این گزارش نشان می‌دهد که مسجد بنی غفار در سال‌های نخستین هجرت در مدینه وجود داشته است.
در منابع، خِفاف بن اِیماء ـ از [[صحابه پیامبر(ص)|صحابیان پیامبر(ص)]] ـ به‌عنوان خطیب و امام جماعت مسجد بنی غفار معرفی شده است. او پیش از سال ۲۳ قمری درگذشته است.<ref>الاستيعاب، ج2، ص35.</ref> همچنین برخی گزارش‌ها{{یادداشت|به نقل از حارث بن نوفل: مردی از اهل مدینه به من گفت: من در مسجد بنی غفار نماز خواندم و طرز نشستن خود را ذکر کرد. او گفت: «دست چپم را روی ران چپم و دست راستم را روی ران راستم گذاشتم و انگشت اشاره‌ام را بالا بردم.» او گفت: «خفاف بن اماء بن راهده غفاری که از اصحاب رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) بود، مرا در حال انجام این کار دید. وقتی نمازم تمام شد، به من گفت: «چرا انگشتت را اینگونه بالا بردی؟» به او گفتم: «مردم را دیدم که این کار را می‌کردند.» گفت: «راست می‌گویی. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) هنگام نماز این کار را می‌کرد و مشرکان می‌گفتند که محمد این کار را فقط برای جادو کردن با انگشتش انجام می‌دهد (2). آنها دروغ می‌گفتند. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) این کار را فقط برای اثبات یگانگی پروردگارش، تبارک و تعالی، انجام می‌داد.»السنن الكبرى، ج2، ص133. }} نشان می‌دهد که مسجد بنی غفار از سال‌های نخست هجرت در مدینه وجود داشته است.<ref>السنن الكبرى، ج2، ص133.
 
</ref>
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 


== پیامبر و مسجد ==
مطابق نقل منابع قدیمی، [[پیامبر(ص)]] در محدوده خانه‌های بنی غفار نماز خوانده است.<ref>[https://wikihaj.com/index.php?title=%D9%BE%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF%D9%87%3A%D9%88%D9%81%D8%A7%D8%A1_%D8%A7%D9%84%D9%88%D9%81%D8%A7%D8%A1_%D8%B3%D9%85%D9%87%D9%88%D8%AF%DB%8C_%D8%AC%DB%B3.pdf&page=218 وفاء الوفاء، ج3، ص218.]</ref>


== بنا ==
گفته شده که مسجد بنی غفار دارای دو قبه کوچک است<ref name=":0" /> در ساختمان مسجد شباهت‌هایی با آثار معماری دوره عثمانی وجود دارد هرچند نشانه‌هایی از معماری پیش از این دوره نیز دیده می‌شود. در دیوارهای داخلی مسجد آثار گچ کاری دیده شده و نیاز به بازسازی دارد.<ref>معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص111.</ref>
== تصاویر ==
== تصاویر ==
<gallery mode="packed" heights="150px">
<gallery mode="packed" heights="150">
پرونده:مسجد_بنوحرام.jpeg|جایگزین=
پرونده:مسجد بنوحرام.jpeg|جایگزین=
پرونده:کهف_بنی_حرام_کبیر.png|جایگزین=
پرونده:کهف بنی حرام کبیر3.png|جایگزین=
پرونده:کهف_بنی_حرام_کبیر3.png|جایگزین=
پرونده:کهف بنی حرام کبیر2.png|جایگزین=
پرونده:کهف_بنی_حرام_کبیر2.png|جایگزین=
پرونده:کهف بنی حرام کبیر4.png|جایگزین=
پرونده:کهف_بنی_حرام_کبیر4.png|جایگزین=
پرونده:کهف بنی حرام کبیر5.png|جایگزین=
پرونده:کهف_بنی_حرام_کبیر5.png|جایگزین=
</gallery>
</gallery>


خط ۷۸: خط ۶۶:
*'''المعالم المدینه المنوره بین العماره و التاریخ'''،‌ عبدالعزیز کعکی،‌ بيروت، دار و مكتبه الهلال، 1419ق.
*'''المعالم المدینه المنوره بین العماره و التاریخ'''،‌ عبدالعزیز کعکی،‌ بيروت، دار و مكتبه الهلال، 1419ق.
*'''الاستيعاب'''،‌ ابن عبد البر، بیروت، دارالجیل، 1412ق.
*'''الاستيعاب'''،‌ ابن عبد البر، بیروت، دارالجیل، 1412ق.
 
*'''السنن الكبرى'''،‌ أحمد بن الحسين البيهقي، بیروت، دارالفکر، بی‌تا.
 
*'''وفاء الوفا باخبار دار المصطفی'''، علی بن عبدالله السمهودی، لندن، موسسه الفرقان، 2001م.{{پایان}}{{اماکن مدینه}}{{مساجد}}
*'''عمده الاخبار فی مدینه المختار'''، احمد العباسی، تحقیق محمد الطیب الانصاری، ناشر: اسعد طرابزونی، بی‌تا.
*'''مساجد الاثریه'''، محمد الیاس عبدالغنی، مطابع الرشید بالمدینة المنورة، الطبعة الثانیة، 1419ه.
*'''الدرة الثمينة في أخبار المدينة'''، ابن النجار البغدادي، دار الارقم بن ابي الارقم - بيروت، بی‌تا.
*'''المساجد والأماكن الأثرية المجهولة لزائر المدينة الميمونة'''، عبد الرحمن خويلد، مشعر - تهران - ايران، 1420ه.
*'''المعالم الأثيره في السنة و السيرة''' (فرهنگ اعلام جغرافيايى تاريخى در حديث و سيره نبوى)(فارسی)، محمد بن محمد حسن شُرَّاب( مترجم: حميدرضا شيخى)، نشر مشعر - تهران، 1383ش.
{{پایان}}{{اماکن مدینه}}{{مساجد}}
[[رده:مکان‌های تاریخی مدینه]]
[[رده:مکان‌های تاریخی مدینه]]
[[رده:مسجدهای مدینه]]
[[رده:مسجدهای مدینه]]

نسخهٔ کنونی تا ‏۸ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۰۶

مسجد بنی غفار
اطلاعات اوليه
نام‌های دیگرکهف بنی‌حرام کبیر -
مکانعربستان، مدینه، در شرق کوه سلع
کاربریمسجد
جنبه دینی
بزرگداشت نزدمسلمانان
وابسته به دین/مذهباسلام
وضعیت فعلی
وضعیت بناموجود

مسیریابی

در حال بارگیری نقشه...

مسجد بنی‌ غَفار از مساجد تاریخی در مدینه است که در شرق کوه سلع و شمال غربی مسجدالنبی واقع شده. این مسجد که امروزه به‌نام غار بنی‌حرام کبیر نیز شناخته می‌شود، در سال‌های نخستین هجرت وجود داشته و خفاف بن ایماء از صحابه، امامت آن را برعهده داشته‌است. ساختمان مسجد دارای دو قبه و ترکیبی از معماری عثمانی است که امروزه نیاز به مرمت و بازسازی دارد.

نام و مکان[ویرایش | ویرایش مبدأ]

مسجد بنی غفار در جهت شرقی کوه سلع[۱] و 700 متری شمال غربی مسجدالنبی واقع شده است.[۲] منابع قدیمی تعبیرهای مختلفی درمورد مکان این مسجد دارند اما پژوهشگران معاصر بین تمام نقل‌ها اتحادی ایجاد کرده و مکان مسجد را با آنچه امروزه کهف بنی حرام کبیر نام دارد، مطابق می‌دانند.[۳] مسجد بنی غفار امروزه به «غار بنی‌حرام‌کبیر» یا «دکة الشیخ جلال» نیز شهرت دارد.[۴]

تاریخ مسجد[ویرایش | ویرایش مبدأ]

در منابع، خِفاف بن اِیماء ـ از صحابیان پیامبر(ص) ـ به‌عنوان خطیب و امام جماعت مسجد بنی غفار معرفی شده است. او پیش از سال ۲۳ قمری درگذشته است.[۵] همچنین برخی گزارش‌ها[یادداشت ۱] نشان می‌دهد که مسجد بنی غفار از سال‌های نخست هجرت در مدینه وجود داشته است.[۶]

پیامبر و مسجد[ویرایش | ویرایش مبدأ]

مطابق نقل منابع قدیمی، پیامبر(ص) در محدوده خانه‌های بنی غفار نماز خوانده است.[۷]

بنا[ویرایش | ویرایش مبدأ]

گفته شده که مسجد بنی غفار دارای دو قبه کوچک است[۱] در ساختمان مسجد شباهت‌هایی با آثار معماری دوره عثمانی وجود دارد هرچند نشانه‌هایی از معماری پیش از این دوره نیز دیده می‌شود. در دیوارهای داخلی مسجد آثار گچ کاری دیده شده و نیاز به بازسازی دارد.[۸]

تصاویر[ویرایش | ویرایش مبدأ]

جستارهای وابسته[ویرایش | ویرایش مبدأ]

پانوشت[ویرایش | ویرایش مبدأ]

  1. ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج1، ص316.
  2. ↑ معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص108.
  3. ↑ معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص103و104.
  4. ↑ معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج1، ص317.
  5. ↑ الاستيعاب، ج2، ص35.
  6. ↑ السنن الكبرى، ج2، ص133.
  7. ↑ وفاء الوفاء، ج3، ص218.
  8. ↑ معالم المدينة المنورة بين العمارة والتاريخ، ج2، ص111.
  1. ↑ به نقل از حارث بن نوفل: مردی از اهل مدینه به من گفت: من در مسجد بنی غفار نماز خواندم و طرز نشستن خود را ذکر کرد. او گفت: «دست چپم را روی ران چپم و دست راستم را روی ران راستم گذاشتم و انگشت اشاره‌ام را بالا بردم.» او گفت: «خفاف بن اماء بن راهده غفاری که از اصحاب رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) بود، مرا در حال انجام این کار دید. وقتی نمازم تمام شد، به من گفت: «چرا انگشتت را اینگونه بالا بردی؟» به او گفتم: «مردم را دیدم که این کار را می‌کردند.» گفت: «راست می‌گویی. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) هنگام نماز این کار را می‌کرد و مشرکان می‌گفتند که محمد این کار را فقط برای جادو کردن با انگشتش انجام می‌دهد (2). آنها دروغ می‌گفتند. رسول خدا (صلی الله علیه و آله و سلم) این کار را فقط برای اثبات یگانگی پروردگارش، تبارک و تعالی، انجام می‌داد.»السنن الكبرى، ج2، ص133.

منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]

  • المعالم المدینه المنوره بین العماره و التاریخ،‌ عبدالعزیز کعکی،‌ بيروت، دار و مكتبه الهلال، 1419ق.
  • الاستيعاب،‌ ابن عبد البر، بیروت، دارالجیل، 1412ق.
  • السنن الكبرى،‌ أحمد بن الحسين البيهقي، بیروت، دارالفکر، بی‌تا.
  • وفاء الوفا باخبار دار المصطفی، علی بن عبدالله السمهودی، لندن، موسسه الفرقان، 2001م.