فضایل مسجدالحرام: تفاوت میان نسخه‌ها
بدون خلاصۀ ویرایش |
|||
| (یک نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۲۵: | خط ۲۵: | ||
== جایگاه ویژه و حرمت مسجدالحرام == | == جایگاه ویژه و حرمت مسجدالحرام == | ||
{{اصلی|مسجدالحرام}}مسجدالحرام به سبب قرار گرفتن [[کعبه]] در آن، جایگاه ویژه‌ای در میان اماکن اسلامی دارد. کعبه قبله مسلمانان است و طواف به دور آن در مسجدالحرام انجام می‌شود. بخش‌هایی از [[مناسک حج]] و [[اعمال عمره تمتع|عمره]] نیز در این مسجد انجام می‌گیرد. | {{اصلی|مسجدالحرام}}مسجدالحرام به سبب قرار گرفتن [[کعبه]] در آن، جایگاه ویژه‌ای در میان اماکن اسلامی دارد. کعبه قبله مسلمانان است و طواف به دور آن در مسجدالحرام انجام می‌شود. بخش‌هایی از [[مناسک حج]] و [[اعمال عمره تمتع|عمره]] نیز در این مسجد انجام می‌گیرد. مسجدالحرام در طول تاریخ در مرکز توجه و محور اقدامات عمرانی حکومت‌‌های اسلامی بوده است<ref>تاريخ مكه، احمد السباعى، ص ١۵٩ .</ref> و شامل [[حجر الاسود]]، [[مقام ابراهیم]]، [[مسعی]] و [[زمزم]] است.<ref>الكعبة المعظمة و الحَرَمان الشريفان، ص ١٠۴ .</ref> | ||
در قرآن، [[مسجدالحرام]] از مکان‌های دارای حرمت ویژه معرفی شده و بر اساس برخی آیات، مشرکان از نزدیک شدن به مسجدالحرام منع شده‌اند<ref name=":0">سوره توبه ، آیه 28 .</ref> و مشارکت آنان در آبادانی مساجد نیز مورد نهی قرار گرفته است.<ref name=":1">سوره توبه ، آیه 17 .</ref> | |||
در منابع اسلامی، برای حضور در مسجدالحرام [[آداب الحرمین|آداب و احکام]] ویژه‌ای بیان شده است. از جمله، رعایت طهارت و توجه به حرمت این مکان مورد تاکید قرار گرفته است.<ref>جامع احادیث الشیعه، ج11، ص272-276.</ref><ref>الکافی، ج۴، ص۳۶۶؛ الجامع للشرایع، ص۲۳۰؛ جامع احادیث الشیعه، ج۱۰، ص۱۷۳.</ref>[[پرونده:مسجد-الحرام-قبل-از-توسعه-ملک-فهد.jpg|بندانگشتی|مسجدالحرام قبل از توسعه ملک فهد.<ref>«[https://twitter.com/makkahhistory11/status/1299967917459558402/photo/1 صورتان فريدتان للحرم المكی]»، صفحه مکة التاریخ و الصورة در توییتر.</ref>]] | در منابع اسلامی، برای حضور در مسجدالحرام [[آداب الحرمین|آداب و احکام]] ویژه‌ای بیان شده است. از جمله، رعایت طهارت و توجه به حرمت این مکان مورد تاکید قرار گرفته است.<ref>جامع احادیث الشیعه، ج11، ص272-276.</ref><ref>الکافی، ج۴، ص۳۶۶؛ الجامع للشرایع، ص۲۳۰؛ جامع احادیث الشیعه، ج۱۰، ص۱۷۳.</ref>[[پرونده:مسجد-الحرام-قبل-از-توسعه-ملک-فهد.jpg|بندانگشتی|مسجدالحرام قبل از توسعه ملک فهد.<ref>«[https://twitter.com/makkahhistory11/status/1299967917459558402/photo/1 صورتان فريدتان للحرم المكی]»، صفحه مکة التاریخ و الصورة در توییتر.</ref>]] | ||
== امنیت و پناهندگی در مسجدالحرام == | == امنیت و پناهندگی در مسجدالحرام == | ||
از ویژگی‌های مرتبط با مسجدالحرام، مفهوم امنیت و پناهندگی در حرم است. در قرآن، برای حرم مکه | از ویژگی‌های مرتبط با مسجدالحرام، مفهوم امنیت و پناهندگی در حرم است. در قرآن، برای [[حرم مکی|حرم مکه]] شرایط خاصی از نظر امنیت بیان شده و احکام خاصی برای حفظ آن مقرر شده است. برخی پژوهشگران با تکیه بر محتوای دعاهای توصیه شده هنگام ورود به مسجد الحرام<ref>کافی، ج ۴، ص ۴۰۱، ح ۱.</ref>، ورود به این مسجد را بهانه‌ای برای رسیدن به رحمت خداوند دانسته و وجود کعبه در مسجدالحرام را موجب فزونی قداست این مسجد در مقایسه با دیگر مسجدها می‌دانند.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 161 .</ref> | ||
بر اساس برخی آیات قرآن، اگر فردی که از ورود به مسجدالحرام منع شده است به آن پناه ببرد، تا زمانی که درصدد جنگ و تعرض نباشد، باید به پناهندگی او احترام گذاشته شود.<ref>سوره بقره ، آیه 191 .</ref> | بر اساس برخی آیات قرآن، اگر فردی که از ورود به مسجدالحرام منع شده است به آن پناه ببرد، تا زمانی که درصدد جنگ و تعرض نباشد، باید به پناهندگی او احترام گذاشته شود.<ref>سوره بقره ، آیه 191 .</ref> | ||
== محل توحید و عبادت == | |||
برخی محققان با اشاره به پیشینه تاریخی [[مسجدالحرام]] و با استناد به آیاتی که تصدی و تولیت مسجدالحرام را به پرهیزکاران<ref>سوره انفال ، آیه 34 .</ref> و کسانی که تنها از خدا می‌ترسند<ref>سوره توبه ، آیه 17 و 18 .</ref> نسبت می‌دهد، معتقدند افرادی که با شرک و مشرکان پیوند داشته‌اند، نمی‌توانند عهده‌دار مدیریت آن باشند.<ref>درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 163 .</ref> | |||
در | با توجه به نقش محوری مسجد الحرام در مبارزه با شرک، سِر استحباب ورود از [[باب بنی‌شیبه|باب بنی شیبه]]<ref>من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۲۳۸؛ جامع احادیث الشیعه، ج۱۰، ص۴۲۲؛ احیاء علوم الدین، ج۳، ص۶۶.</ref> نیز روشن می‌شود زیرا آنگاه که [[بت‌پرستی در حجاز|بت هبل]] به دست [[امام علی (ع)|علی (ع)]] از [[کعبه]] پایین آورده و شکسته شد؛ به دستور [[پیامبر (ص)]] در آن مکان دفن گردید تا حاجیان به هنگام ورود به وادی توحید نخست شرک را در زیر پای خود لگد مال کنند.<ref>الحج و العمره، ص48، ح 109 .</ref> | ||
بر اساس روایات، عبادت در مسجدالحرام فضیلت بیشتری دارند. به همین جهت، مسافر می‌تواند در این مکان نماز را تمام بخواند تا به‌سبب رکعات بیشتر، ثواب افزون‌تری دریافت کند.<ref>وسائل‌الشیعه، ج8، ص527.</ref> | |||
== مقاله‌های مرتبط == | == مقاله‌های مرتبط == | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۵ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۲۴
 | |
| اطلاعات اوليه | |
|---|---|
| کاربری | قبله مسلمانان، عبادت و انجام برخی اعمال حج و عمره |
| معماری | |
| بازسازی | دوره عباسیان، دوره آل سعود |
فضایل مسجدالحرام مجموعه‌ای از ویژگی‌ها و فضیلت‌های دینی مسجدالحرام است که در قرآن و روایات به آنها اشاره شده است. از فضائل مسجدالحرام می‌توان به جایگاه ویژه آن در میان مساجد، قرار گرفتن کعبه در آن، ارتباط آن با مناسک حج و عمره و برخورداری از حرمت و امنیت ویژه اشاره کرد. در قرآن نیز احکام و محدودیت‌هایی درباره حضور مشرکان در مسجدالحرام و آبادانی آن بیان شده است.
مسجدالحرام در شهر مکه قرار دارد و حجرالاسود، مقام ابراهیم، مسعی و زمزم نیز از مکان‌ها و آثار مهم مرتبط با مسجدالحرام‌اند.
جایگاه ویژه و حرمت مسجدالحرام[ویرایش | ویرایش مبدأ]
مسجدالحرام به سبب قرار گرفتن کعبه در آن، جایگاه ویژه‌ای در میان اماکن اسلامی دارد. کعبه قبله مسلمانان است و طواف به دور آن در مسجدالحرام انجام می‌شود. بخش‌هایی از مناسک حج و عمره نیز در این مسجد انجام می‌گیرد. مسجدالحرام در طول تاریخ در مرکز توجه و محور اقدامات عمرانی حکومت‌‌های اسلامی بوده است[۱] و شامل حجر الاسود، مقام ابراهیم، مسعی و زمزم است.[۲]
در قرآن، مسجدالحرام از مکان‌های دارای حرمت ویژه معرفی شده و بر اساس برخی آیات، مشرکان از نزدیک شدن به مسجدالحرام منع شده‌اند[۳] و مشارکت آنان در آبادانی مساجد نیز مورد نهی قرار گرفته است.[۴]
در منابع اسلامی، برای حضور در مسجدالحرام آداب و احکام ویژه‌ای بیان شده است. از جمله، رعایت طهارت و توجه به حرمت این مکان مورد تاکید قرار گرفته است.[۵][۶]
امنیت و پناهندگی در مسجدالحرام[ویرایش | ویرایش مبدأ]
از ویژگی‌های مرتبط با مسجدالحرام، مفهوم امنیت و پناهندگی در حرم است. در قرآن، برای حرم مکه شرایط خاصی از نظر امنیت بیان شده و احکام خاصی برای حفظ آن مقرر شده است. برخی پژوهشگران با تکیه بر محتوای دعاهای توصیه شده هنگام ورود به مسجد الحرام[۸]، ورود به این مسجد را بهانه‌ای برای رسیدن به رحمت خداوند دانسته و وجود کعبه در مسجدالحرام را موجب فزونی قداست این مسجد در مقایسه با دیگر مسجدها می‌دانند.[۹]
بر اساس برخی آیات قرآن، اگر فردی که از ورود به مسجدالحرام منع شده است به آن پناه ببرد، تا زمانی که درصدد جنگ و تعرض نباشد، باید به پناهندگی او احترام گذاشته شود.[۱۰]
محل توحید و عبادت[ویرایش | ویرایش مبدأ]
برخی محققان با اشاره به پیشینه تاریخی مسجدالحرام و با استناد به آیاتی که تصدی و تولیت مسجدالحرام را به پرهیزکاران[۱۱] و کسانی که تنها از خدا می‌ترسند[۱۲] نسبت می‌دهد، معتقدند افرادی که با شرک و مشرکان پیوند داشته‌اند، نمی‌توانند عهده‌دار مدیریت آن باشند.[۱۳]
با توجه به نقش محوری مسجد الحرام در مبارزه با شرک، سِر استحباب ورود از باب بنی شیبه[۱۴] نیز روشن می‌شود زیرا آنگاه که بت هبل به دست علی (ع) از کعبه پایین آورده و شکسته شد؛ به دستور پیامبر (ص) در آن مکان دفن گردید تا حاجیان به هنگام ورود به وادی توحید نخست شرک را در زیر پای خود لگد مال کنند.[۱۵]
بر اساس روایات، عبادت در مسجدالحرام فضیلت بیشتری دارند. به همین جهت، مسافر می‌تواند در این مکان نماز را تمام بخواند تا به‌سبب رکعات بیشتر، ثواب افزون‌تری دریافت کند.[۱۶]
مقاله‌های مرتبط[ویرایش | ویرایش مبدأ]
پانویس[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- ↑ تاريخ مكه، احمد السباعى، ص ١۵٩ .
- ↑ الكعبة المعظمة و الحَرَمان الشريفان، ص ١٠۴ .
- ↑ سوره توبه ، آیه 28 .
- ↑ سوره توبه ، آیه 17 .
- ↑ جامع احادیث الشیعه، ج11، ص272-276.
- ↑ الکافی، ج۴، ص۳۶۶؛ الجامع للشرایع، ص۲۳۰؛ جامع احادیث الشیعه، ج۱۰، ص۱۷۳.
- ↑ «صورتان فريدتان للحرم المكی»، صفحه مکة التاریخ و الصورة در توییتر.
- ↑ کافی، ج ۴، ص ۴۰۱، ح ۱.
- ↑ درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 161 .
- ↑ سوره بقره ، آیه 191 .
- ↑ سوره انفال ، آیه 34 .
- ↑ سوره توبه ، آیه 17 و 18 .
- ↑ درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 163 .
- ↑ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۲۳۸؛ جامع احادیث الشیعه، ج۱۰، ص۴۲۲؛ احیاء علوم الدین، ج۳، ص۶۶.
- ↑ الحج و العمره، ص48، ح 109 .
- ↑ وسائل‌الشیعه، ج8، ص527.
منابع[ویرایش | ویرایش مبدأ]
- تاریخ مکه: از آغاز تا پایان دولت شرفای مکه (1344ق): احمد سباعی، مترجم رسول جعفریان، تهران، مشعر، 1385ش.
- جامع احادیث الشیعه: اسماعیل معزی ملایری، قم، المطبعة العلمیه، ۱۳۹۹ق.
- الجامع للشرایع: یحیی بن سعید الحلی (م.۶۹۰ق.)، به کوشش گروهی از فضلاء، قم، سید الشهداء، ۱۴۰۵ق.
- الحج و العمرة فی الکتاب و السنه: ری شهری، قم، دار الحدیث، ۱۳۷۶ش.
- درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.
- الکافی: الکلینی (م.۳۲۹ق.)، به کوشش غفاری، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۷۵ش.