اسرار احرام
 احرام و میقاتها | |
| دسته | مناسک حج |
|---|---|
| مربوط به آیین | عمره و حج |
| مکان | حرم مکی |
| حکم | برای عمرهگزار و حجگزار واجب است |
| پیامد فقهی | حرام شدن برخی از اعمال |
| آداب وابسته | غسل؛ نیت؛تلبیه؛پوشیدن لباس احرام؛ |
| احکام فقهی وابسته | محرمات احرام؛ مستحباب احرام؛ واجبات احرام |
| جستارهای وابسته | میقات؛محرمات احرام |
اَسرار اِحرام مجموعهای از معانی، اهداف و نتایج عمل احرام در حج و عُمره است.
احرام
احرام به معنای این است که حجگزار کارهایی که با اعمال حج و عُمره ناسازگار است، بر خود حرام میشمرَد.[۱] نخستین عمل از اعمال عمره و حج، احرام است. انسان باید در یکی از میقاتها، مانند مسجد شجره و جحفه لباس احرام پوشیده، نیت کرده و لبیک بگوید.[۲] او با این اعمال، مُحرم میشود.[۳]
اسرار احرام
دوری از گناه و سرگرمی دنیا
هدف از احرام دوری از همه گناهان است. حجگزار باید هنگام احرام از لذتهای حرام فاصله بگیرد و حتی از لذتهای حلال به اندازه ضرورت استفاده کند.[۴] احرام بازگشت به پیمانی قدیمی با خداست به این معنا که زائر در ادامه زندگی نیز حرمت نگه دارد و گناه نکند.[۵]
آمادگی، تواضع و امید
به نقل از امام رضا(ع) علت وجوب احرام این است که حجاج قبل از داخل شدن به حرم امن خداوند، از جهت خشوع و تواضع آماده شده و غرور خود را در برابر عظمت خداوند، زمین بگذارند. علت دیگر وجوب احرام ایجاد صبر و امید برای رسیدن به ثواب اعمال است.[۶]
احترام به کعبه
در روایتی از امام صادق(ع) علت واجب شدن احرام برای ورود به محدوده حرم، پاسداشت احترام کعبه و مسجدالحرام معرفی شده است.[۷]
حضور در محضر خدا و مجذوب شدن
برخی پژوهشگران هدف از احرام را حضور در محضر خداوند و راه یافتن به پیشگاه الهی، معرفی کرده[۸] و احرام را کوششی برای شروع راه به سمت خداوند میدانند که منجر به پذیرش خداوند و مجذوب شدن حاجی در راه سلوک الی الله میشود.[۹]
اسرار محرمات احرام
آیه ۱۹۷ سوره بقره، ترک مُحَرَّمات احرام را تقوا برشمرده است. در حدیثی، سبب تشریع احرام، ورود حاجیان به حَرَم مکی بیان شده است.[۱۰]
آداب
بهتر است به هنگام احرام نیت شود که «همه محرمات خدا را بر خود حرام میکنم».[۱۱] کارهای مستحب پیش از احرام عبارت است از: بلند نگه داشتن موی سر[۱۲]، نظافت کردن بدن[۱۳]، غسل[۱۴] و احرام پس از نماز.[۱۵] از هنگام احرام تا پایان آن نیز برخی کارها مستحب است از جمله: بر زبان آوردن نیت احرام[۱۶]، دعا کردن[۱۷]، صلوات بر پیامبر(ص).[۱۸]
مقالههای مرتبط
پانویس
- ↑ معجم الفاظ الفقه الجعفری، ص۳۳.
- ↑ تفسیر قرطبی، ج۶، ص۳۶؛ کشاف القناع، ج۲، ص۴۷۱.
- ↑ المدونة الکبری، ج۱، ص۳۶۰؛ المقنعه، ص۴۳۱-۴۳۲.
- ↑ أنوار الحقيقة وأطوار الطريقة وأسرار الشريعة، ص831.
- ↑ درسنامه اسرار حج، ص79.
- ↑ علل الشرايع(فارسی)، ج1، ص869.
- ↑ علل الشرايع(فارسی)، ج2، ص341.
- ↑ اسرار عرفانی حج، ص70.
- ↑ درسنامه اسرار حج، ص83.
- ↑ المحاسن، ج۲، ص۳۳۰؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۱۹۵.
- ↑ مستدرک الوسائل، ج10، ص167.
- ↑ الکافی، ج۴، ص۴۴۱؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۳۰۱.
- ↑ المغنی، ج۳، ص۲۲۶؛ تذکرة الفقهاء، ج۷، ص۲۲۲؛ المجموع، ج۷، ص۲۲۰.
- ↑ تذکرة الفقهاء، ج۷، ص۲۲۳؛ کشاف القناع، ج۲، ص۴۷۱؛ الفقه الاسلامی، ج۳، ص۲۱۸۸-۲۱۸۹.
- ↑ مدارک الاحکام، ج۷، ص۲۵۴؛ کشف اللثام، ج۵، ص۲۵۲.
- ↑ الکافی، ج۴، ص۳۳۲؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۳۲۰.
- ↑ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۵۲۷؛ منتهی المطلب، ج۲، ص۶۷۴.
- ↑ المغنی، ج۳، ص۲۶۰؛ تذکرة الفقهاء، ج۷، ص۲۶۲.
منابع
- درسنامه اسرار حج محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1390ش.
- أنوار الحقيقة وأطوار الطريقة وأسرار الشريعة: السيد حيدر الآملي (ت قرن 8ق)، تحقیق سيد محسن موسوى تبريزى، قم، نور علی نور، 1382ش.
- علل الشرایع: الصدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق بحر العلوم، نجف، المکتبة الحیدریه، ۱۳۸۵ق.
- علل الشرایع(فارسی): شیخ صدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق محمد جواد تهرانی، تهران، انتشارات مومنین، 1386ش.
- عیون اخبار الرضا(ع): الصدوق (ت ۳۸۱ق)، بیروت، اعلمی، ۱۴۰۴ق.
- من لا یحضره الفقیه: الصدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق غفاری، قم، نشر اسلامی، ۱۴۰۴ق.
- مستدرک الوسائل، میرزا حسین نوری طبرسی، بیروت، مؤسسه آل البیت، 1408ق.
- المدونة الکبری: مالک بن انس (درگذشت ۱۷۹ق)، مصر، مطبعة السعاده.
- المقنعه: المفید (درگذشت ۴۱۳ق)، قم، نشر اسلامی، ۱۴۱۰ق.
- المحاسن: ابن خالد البرقی (درگذشت ۲۷۴ق)، به کوشش حسینی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۲۶ش.
- اسرار عرفانی حج محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1386ش.
- اسرار حج (فارسی) حسين مظاهری، اصفهان، الزهرا، 1387ش.
- اسرار عرفانی عمره محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1388ش
- اسلام، آيين رستگارى حسين مظاهری، اصفهان، الزهرا، 1387ش.
- اسرار و معارف حج عبدالله جوادی آملی، قم، تبیان، 1387ش.
- بحار الأنوار، العلامة المجلسی، تهران، ولی عصر، 1397ق.
- برسی اسرار حج در حدیث شبلی از منظر آیات و روایات، حسینی، داوود، تهران-ایران، مشعر، 1400.
- تحفة الأولياء، شیخ کلینی، ترجمه اردکانی، قم، دارالحدیث، 1388ش.
- خصال، شیخ صدوق، بیجا، نسیم کوثر، 1382ش.
- درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.
- ره توشه حج، جمعی از نویسندگان، تهران، معاونت آموزش و تحقیقات بعثه مقام معظم رهبری، بیتا.
- عرفان حج، جوادی آملی، تهران، مشعر، 1383ش.
- الكافی(گزيده فارسى)، شیخ کلینی، تهران، انتشارات علمی فرهنگی، 1363ش.
- مناسک حج با حواشی مراجع، سید روحالله خمینی، تهران، نشر مشعر، 1385ش.