اسرار مسجدالحرام
اسرار مسجدالحرام مجموعهای از ویژگیها، اقتضائات و کارکردهای مسجدالحرام است که حجگزار با توجه به آنها، تمرکز و استفاده بیشتری هنگام ورود به این مسجد خواهد داشت.
 | |
| اطلاعات اوليه | |
|---|---|
| کاربری | قبله مسلمانان، عبادت و انجام برخی اعمال حج و عمره |
| معماری | |
| بازسازی | دوره عباسیان، دوره آل سعود |
مسجدالحرام
مسجدالحرام، شریفترین مسجد بین مسلمانان است که در عربستان و شهر مکه واقع است و کعبه، قبله مسلمانان در آن قرار دارد. عمل طواف یکی از اعمال حج و عمره در این مسجد و دور کعبه انجام میشود. مسجد الحرام در طول تاریخ تغییرات زیادی کرده که بیشترین آن در دوره عباسیان و آل سعود بوده است.[۱] این مسجد، شامل حجر الاسود، مقام ابراهیم، مسعی و زمزم است.[۲]
اسرار مسجد الحرام
وادی پاکان و طاهران
با توجه به آیات صریح قرآن که مشرکان و کفار را از نزدیک شدن به مسجد الحرام[۳] و مشارکت در آبادسازی مسجدها منع کرده[۴]، برخی مسجدالحرام را وادی پاکان و طاهران دانسته که برای ورود به آن طهارت ظاهری و باطنی نیاز است؛ زیرا در محیطی که نور توحید تابش دارد و موحدان در آن اجتماع میکنند، نباید تاریکی و ظلمت شرک و کفر جایی داشته باشد.[۵]
بهانه ای برای وصال
پژوهشگران با تکیه بر محتوای دعاهای توصیه شده هنگام ورود به مسجد الحرام[۶]، ورود به این مسجد را بهانهای برای رسیدن به رحمت خداوند دانسته و وجود کعبه در مسجدالحرام را موجب فزونی قداست این مسجد در مقایسه با دیگر مسجدها میدانند.[۷]
محل امن برای پناهندگان
بر اساس برخی آیات قرآن، حتى مشرکانی که نباید به مسجد الحرام راه یابند اگر روزی به این مسجد پناهنده شدند تا زمانی که قصد توطئه و یا جنگ و ستیز با مؤمنان را نداشته باشند باید به پناهندگی آنان احترام گذاشت.[۸] برپایه روایتی از امام رضا(ع)، برخی مسجد الحرام را مظهر «کلمه «توحید» دانسته[یادداشت ۱] و گفتهاند همانگونه که پناهندگان در مسجد الحرام از تعدی و تجاوز دیگری باید در امان باشند این امید را نیز باید داشته باشند که خداوند آنان را از عذاب و قهر خودش در امان خواهد داشت. تا در مأمن رحمت و لطف او قرار گیرند.[۹]
برخی محققان مسجدالحرام را فراتر از محل عبادت، محلی برای مبارزه سیاسی با شرک دانسته و با اشاره به پیشینه تاریخی این مسجد، آن را مرکز مشترک میان تمام انبیا در شعار توحید و مبارزه با شرک دانسته اند.
مقالههای مرتبط
پانویس
- ↑ تاريخ مكه، احمد السباعى، ص ١۵٩ .
- ↑ الكعبة المعظمة و الحَرَمان الشريفان، ص ١٠۴ .
- ↑ سوره توبه ، آیه 28 .
- ↑ سوره توبه ، آیه 17 .
- ↑ درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 162 .
- ↑ کافی، ج ۴، ص ۴۰۱، ح ۱.
- ↑ درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 161 .
- ↑ سوره بقره ، آیه 191 .
- ↑ درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج ، ص 163 .
- ↑ «صورتان فريدتان للحرم المكی»، صفحه مکة التاریخ و الصورة در توییتر.
- ↑ محتوای روایت، افراد معترف به توحید خداوند را داخل در امنیت الهی میداند. امام رضا (ع) در حدیث معروف سلسلة الذهب، از خداوند متعال نقل میفرماید: «كلمة لا اله الا الله حصني فمن دخل حصني آمن من عذابي».
منابع
- الاحتجاج: ابومنصور الطبرسی (م.۵۲۰ق.)، به کوشش سید محمد باقر، دار النعمان، ۱۳۸۶ق
- آثار اسلامی مکه و مدینه، رسول جعفریان، تهران، نشر مشعر، ۱۳۸۲ش.
- بحار الانوار: المجلسی (م.۱۱۱۰ق.)، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ق.
- بحرالعلوم: السمرقندی (م.۳۷۵ق.)، به کوشش محمود مطرجی، بیروت، دار الفکر.
- تاریخ اماکن متبرکه و عتبات عالیات و مشاهد مشرفه (مکه معظمه)، حسین عمادزاده، در مجله جلوه، شماره ۱۷، دی ۱۳۲۵ش.
- تهذیب الاحکام: الطوسی (م.۴۶۰ق.)، به کوشش موسوی و آخوندی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، ۱۳۶۵ش
- جامع احادیث الشیعه: اسماعیل معزی ملایری، قم، المطبعة العلمیه، ۱۳۹۹ق
- جواهر الکلام: النجفی (م.۱۲۶۶ق.)، به کوشش قوچانی و دیگران، بیروت، دار احیاء التراث العربی
- الخرائج والجرائح: الراوندی (م.۵۷۳ق.)، قم، مؤسسة الامام المهدی.
- درسنامه پیش درآمدی بر فرهنگ نامه اسرار و معارف حج، کمیته اسرار و معارف معاونت امور روحانیون حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، تهران، مشعر، 1389ش.
- قرب الاسناد: الحمیری (درگذشت قرن3ق.)، قم، آل البیت:، 1413ق.
- الکشاف: الزمخشری (م.۵۳۸ق.)، مصطفی البابی، ۱۳۸۵ق
- المبسوط: السرخسی (م.۴۸۳ق.)، بیروت، دار المعرفه، ۱۴۰۶ق.
- من لا يحضره الفقيه، ابن بابويه الصدوق، تحقيق السيد حسن خرسان، بيروت، دار الاضواء، ۱۴۰۵ق.
- وسائل الشیعه: الحر العاملی (م.۱۱۰۴ق.)، به کوشش ربانی شیرازی، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ق.