اسرار اعمال حج

اسرار احرام

نوشتار اصلی: اسرار احرام

احرام، افزون بر مرحله آغازین مناسک حج و عمره، در برخی منابع دارای معانی و اهدافی مانند آمادگی برای ورود به حرم مکی، تواضع در برابر خداوند، احترام به کعبه و دوری از مادیات و اشتغالات دنیوی دانسته شده است. در روایات اهل بیت(ع)، احرام زمینه‌ای برای تقویت خشوع، صبر و امید به ثواب اعمال معرفی شده است. همچنین لباس احرام به‌دلیل شباهت به کفن، یادآور مرگ و آخرت دانسته شده و برای اجزای آن نیز معانی نمادینی مانند حیا و ناتوانی انسان در برابر خداوند ذکر شده است. از این منظر، احرام مرحله‌ای از حج است که در آن حج‌گزار با محدود کردن برخی رفتارهای پیشین و فاصله گرفتن از مادیات، خود را برای ورود به حرم و انجام مناسک آماده می‌کند.

اسرار طواف

نوشتار اصلی: اسرار طواف

طواف مجموعه معناها و حکمت‌هایی فراتر از چرخش ظاهری به دور کعبه دارد. از جمله معانی باطنی طواف یکتاپرستی، فروتنی، اصلاح درونی و حرکت هماهنگ جسم و جان به سوی خداوند بیان شده. در این نگاه، عدد هفتِ دورهای طواف، آغاز از حجرالاسود، حضور قلب و طهارت باطنی هر یک رموز و آموزه‌هایی دارند.

اسرار نماز طواف

نوشتار اصلی: اسرار نماز طواف

اسرار نماز طواف مجموعه‌ای از معانی، اهداف و نتایج باطنی عمل نماز طواف در پشت مقام ابراهیم(ع) است. نماز طواف را وسیله معراج زائر تا عرش الهی دانسته‌اند. معنای نماز طواف قرار گرفتن در جایگاه بندگی و نیازمندی به خداست. هدف نماز طواف در راستای ارتباط نمازگزار با خدا و ولایت دانسته شده و از جمله نتایج آن، کسب آرامش برای زائر است.

مقاله‌های مرتبط

• اسرار حج
• احرام
• محرمات احرام

منابع

• أنوار الحقيقة وأطوار الطريقة وأسرار الشريعة: السيد حيدر الآملي (ت قرن 8ق)، تحقیق سيد محسن موسوى تبريزى، قم، نور علی نور، 1382ش.
• اسرار حج (فارسی) حسين مظاهری، اصفهان، الزهرا، 1387ش.
• اسرار عرفانی حج محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1386ش.
• اسرار عرفانی عمره محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1388ش.
• تفسیر قرطبی (الجامع لاحکام القرآن): القرطبی (درگذشت ۶۷۱ق)، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۵ق.
• درسنامه اسرار حج محمدتقی فعالی، تهران، مشعر، 1390ش.
• اسلام، آيين رستگارى حسين مظاهری، اصفهان، الزهرا، 1387ش.
• عرفان اسلامی (شرح مصباح الشریعه و مفتاح الحقیقة المنسوب لامام الصادق ع (فارسی) شیخ حسین انصاریان، قم، دارالعرفان، 1386ش.
• علل الشرایع: الصدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق بحر العلوم، نجف، المکتبة الحیدریه، ۱۳۸۵ق.
• علل الشرایع(فارسی): شیخ صدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق محمد جواد تهرانی، تهران، انتشارات مومنین، 1386ش.
• عیون اخبار الرضا(ع): الصدوق (ت ۳۸۱ق)، بیروت، اعلمی، 1404ق.
• کشاف القناع: منصور البهوتی (درگذشت ۱۰۵۱ق)، به کوشش محمد حسن، بیروت، دار الکتب العلمیه، ۱۴۱۸ق.
• گزیده نوش بندگی، احمد سعادت فر، تهران، مشعر، 1404ش.
• المحاسن: ابن خالد البرقی (درگذشت ۲۷۴ق)، تحقیق حسینی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، 1326ش.
• مستدرک الوسائل، میرزا حسین نوری طبرسی، بیروت، مؤسسه آل البیت، 1408ق.
• المدونة الکبری: مالک بن انس (درگذشت ۱۷۹ق)، مصر، مطبعة السعاده.
• معجم الفاظ الفقه الجعفری: احمد فتح‌الله، الدمام، ۱۴۱۵ق.
• مصباح الشريعة ومفتاح الحقيقة ( فارسي ): المنسوب للإمام الصادق ( ع ) ( ترجمه : گيلاني )، قم، پیام حق، 1385ش.
• المقنعه: المفید (درگذشت ۴۱۳ق)، قم، نشر اسلامی، ۱۴۱۰ق.
• من لا یحضره الفقیه: الصدوق (ت ۳۸۱ق)، تحقیق غفاری، قم، نشر اسلامی، ۱۴۰۴ق.
• نمادها و رمزواره‌های حج، مجتبی شریفی، تهران، رویش نو، ۱۳۸۸ش.